Darek Foks Wielkanoc z tygrysem

Johan Theorin Zmierzch

Jan Seghers Zbyt piękna dziewczyna

Thomas Kanger Mężczyzna, który przychodził w niedzielę

Johan Theorin Nocna zamieć

Thomas Kanger Pogranicze

Jan Seghers Panna młoda w śniegu

Paweł Goźliński Jul

Lars Kepler Hipnotyzer

Jan Seghers Partytura śmierci

Matti Rönkä Mężczyzna o twarzy mordercy

Kjell Ola Dahl Mały złoty pierścionek

Liselotte i Søren Hammer Niegodziwcy

Matti Rönkä Dobry brat, zły brat

Kjell Ola Dahl Mężczyzna w oknie

Friedrich Ani Śmierć nie ulega przedawnieniu

Thomas Enger Letarg

W serii ukażą się także m.in.:

Johan Theorin Smuga krwi

Kjell Ola Dahl Czwarty napastnik

Więcej informacji: czarne.com.pl

Lars Kepler

Kontrakt Paganiniego

Przełożyła Marta Rey-Radlińska

Wszelkie powielanie lub wykorzystanie niniejszego pliku elektronicznego inne niż autoryzowane pobranie w zakresie własnego użytku stanowi naruszenie praw autorskich i podlega odpowiedzialności cywilnej oraz karnej.

Tytuł oryginału szwedzkiego Paganinikontraktet

Projekt okładki Łukasz Mieszkowski

Copyright © by Lars Kepler, 2010
First published by Albert Bonniers Förlag, Stockholm, Sweden.
Published in the Polish language by arrangement with Bonnier Group Agency, Stockholm, Sweden.
Copyright © for the Polish edition by Wydawnictwo Czarne, 2012
Copyright © for the Polish translation by Marta Rey-Radlińska, 2012

Redakcja Magdalena Kędzierska-Zaporowska / d2d.pl

Korekta Anna Woś, Magdalena Adamek / d2d.pl

Projekt typograficzny, redakcja techniczna i skład Robert Oleś / d2d.pl

ISBN 978-83-7536-900-7

Jest letnia, jasna noc. Na morzu panuje całkowita cisza. Po zatoce Jungfrufjärden w południowym archipelagu Sztokholmu dryfuje luksusowy jacht. Woda ma senny, niebieskoszary odcień i faluje delikatnie niczym mgła.

Stary rybak podpływa swoją łódką i woła kilka razy, choć ma przeczucie, że nie doczeka się odpowiedzi. Obserwował ten jacht z lądu prawie przez godzinę, patrzył, jak powoli daje się nieść prądowi rufą zwrócony do przodu.

Mężczyzna steruje tak, by burtą zetknąć się z jachtem. Chowa wiosła i cumuje przy platformie kąpielowej, wspina się po metalowych schodkach i przekracza reling. Na tylnym pokładzie stoi różowy leżak. Starzec staje bez ruchu i nasłuchuje. Po chwili otwiera szklane drzwi i schodzi do salonu. Szarawa poświata wpadająca przez spore okna umieszczone nad meblami z lakierowanego teku i granatowymi sofami rozświetla wnętrze. Mężczyzna idzie dalej po stromych schodkach wyłożonych błyszczącym drewnem, mija ciemną kuchenkę oraz toaletę i wchodzi do przestronnej kabiny. Przez okienka pod sufitem sączy się blade światło i pada na szeroką, trójkątną koję. U wezgłowia siedzi młoda dziewczyna w dżinsowej kurtce. Opiera się o ścianę, nogi ma szeroko rozstawione, a dłoń wspiera na różowej poduszce. Patrzy staremu mężczyźnie prosto w oczy z wyrazem zdziwienia, czy może lęku na twarzy.

Mija dłuższa chwila, zanim do starca dociera, że kobieta nie żyje.

W jej długich, czarnych włosach połyskuje spinka w kształcie białego gołębia, gołąbka pokoju.

Kiedy mężczyzna podchodzi bliżej i dotyka jej policzka, głowa dziewczyny opada do przodu, a z ust wypływa na brodę wąska strużka wody.

Pojęcie „muzyka” oznacza „sztukę muz” i wywodzi się z greckiego mitu o dziewięciu muzach. Były one córkami potężnego boga Zeusa i tytanidy Mnemosyne, bóstwa pamięci. Bogini muzyki instrumentalnej, Euterpe, przedstawiana jest zazwyczaj z podwójnym fletem przyłożonym do warg, a jej imię znaczy „dająca radość”.

Muzykalność jako talent nie ma ogólnie przyjętej definicji. Niektórzy nie mają zdolności wychwytywania zmian częstotliwości dźwięków, są też tacy, którzy rodzą się z niesamowitą pamięcią muzyczną i słuchem absolutnym, co oznacza, że są w stanie podać każdy dźwięk bez jakiegokolwiek odniesienia.

W historii pojawiła się pewna liczba wyjątkowych geniuszy muzycznych, z których kilku zdobyło wielką sławę, jak na przykład Wolfgang Amadeusz Mozart, występujący na dworach Europy od szóstego roku życia, czy Ludwig van Beethoven, który stworzył wiele swych dzieł już po całkowitej utracie słuchu.

Legendarny Niccolò Paganini urodził się w 1782 roku we włoskim mieście Genua. Sam nauczył się gry na skrzypcach i komponowania muzyki. Niewielu skrzypków w historii potrafiło zagrać jego szybkie i skomplikowane utwory. Do śmierci towarzyszyła mu plotka, że swe nadzwyczajne umiejętności zawdzięcza konszachtom z diabłem.

1 Przeczucie Penelope Fernandez przebiegł po plecach dreszcz. Serce nagle zaczyna jej szybciej bić. Spogląda za siebie. Może to przeczucie czekających ją tego dnia wydarzeń.

Pomimo upału panującego w studiu Penelope czuje chłód na twarzy, wspomnienie charakteryzatorni. Zimna gąbka z fluidem na skórze i zręczne palce zdejmujące z włosów spinkę z gołąbkiem pokoju, żeby wetrzeć w nie piankę.

Penelope Fernandez jest przewodniczącą Szwedzkiego Stowarzyszenia Pokojowego i Rozjemczego. Ktoś wskazuje jej wejście do studia telewizyjnego. Penelope siada w świetle jupiterów naprzeciw Pontusa Salmana, dyrektora naczelnego fabryki broni Silencia Defence AB.

Główna prezenterka wiadomości telewizyjnych Stefanie von Sydow przechodzi do kolejnego tematu programu, spogląda w oko kamery i zaczyna opowiadać o zwolnieniach pracowników w następstwie przejęcia Aktiebolaget Bofors przez brytyjski koncern przemysłu zbrojeniowego BAE Systems Limited. Po chwili zwraca się do Penelope:

– Penelope Fernandez, w różnych debatach niejednokrotnie wypowiadała się pani bardzo krytycznie o szwedzkim eksporcie broni. Ostatnio porównała go pani z francuską aferą Angolagate. Wysoko postawieni politycy i biznesmeni zostali oskarżeni o korupcję oraz przemyt broni i skazani na długie kary więzienia… ale w Szwecji chyba nie jest tak źle?

– Można to sobie tłumaczyć dwojako – odpowiada Penelope Fernandez. – Albo u nas inaczej działają politycy, albo system prawny.

– Wie pani doskonale – wtrąca Pontus Salman – że mamy długą tradycję…

– Zgodnie ze szwedzkim prawem… – przerywa mu Penelope – …produkcja i eksport broni są zakazane.

– Nie ma pani racji.

– Paragrafy 3. i 6. ustawy o sprzęcie wojskowym – precyzuje Penelope.

– Jednak Silencia Defence otrzymało tymczasową zgodę… – stwierdza Salman z uśmiechem.

– Tak, gdyż w przeciwnym razie mielibyśmy do czynienia z przestępstwem na wielką skalę i…

– Mamy zezwolenie – przerywa jej.

– Niech pan nie zapomina, do czego służy ten sprzęt…

– Proszę zaczekać, Penelope – powstrzymuje ją reporterka i skinieniem głowy daje znak Pontusowi Salmanowi, który gestem zasygnalizował, że jeszcze nie skończył.

– Wszelkie transakcje są kontrolowane odgórnie – wyjaśnia Salman. – Albo bezpośrednio przez rząd, albo przez Inspektorat Produktów Strategicznych, o ile pani słyszała o takich organach.

– Francja także ma takie urzędy – oponuje Penelope. – A jednak broń o wartości ośmiu miliardów koron trafiła do Angoli mimo embarga ONZ, mimo obowiązującego zakazu…

– Teraz mówimy o Szwecji.

– Rozumiem, że ludzie nie chcą stracić pracy, ale chciałabym usłyszeć, jak uzasadni pan eksport ogromnej ilości amunicji do Kenii? To kraj, który…

– Nie może nam pani nic zarzucić – przerywa jej Salman. – Nawet najmniejszego uchybienia.

– Niestety nie mogę…

– Czy ma pani konkretne zarzuty? – przerywa jej Stefanie von Sydow.

– Nie – odpowiada Penelope Fernandez, spuszczając wzrok. – Ale…

– W takim razie przeprosiny byłyby na miejscu – stwierdza Pontus Salman.

Penelope patrzy mu w oczy, czuje narastające złość i frustrację, ale zmusza się do milczenia. Pontus Salman uśmiecha się z politowaniem i zaczyna opowiadać o fabryce w Trollhättan. Po tym, jak Silencia Defence otrzymało zezwolenie na rozpoczęcie produkcji, utworzono dwieście dodatkowych miejsc pracy. Wyjaśnia, jakie znaczenia miało tymczasowe zezwolenie IPN-u i na jakim etapie znajduje się produkcja. Rozwodzi się nad tym szeroko i w końcu nie wystarcza czasu dla jego rozmówczyni.

Penelope słucha i wypiera z serca niebezpieczną dumę. Myśli o tym, że już za chwilę wejdzie z Björnem na pokład jego jachtu. Pościelą trójkątną koję w części dziobowej, napełnią lodówkę i zamrażarkę. Oczyma duszy widzi połyskujące szronem kieliszki, marynowane śledzie, śledzie w musztardzie, matiasy, młode ziemniaczki, jajka na twardo i chrupkie pieczywo. Nakryją na rufie, zakotwiczą przy małej wysepce w archipelagu i godzinami będą siedzieć i jeść w promieniach zachodzącego słońca.

*

Penelope Fernandez wychodzi z budynku telewizji i rusza w kierunku Valhallavägen. Prawie dwie godziny czekała na kolejną dyskusję w innym porannym programie, pojawił się jednak producent i powiedział, że musieli ją skreślić, żeby zmieścić pięć szybkich sposobów na płaski brzuch na lato.

W oddali dostrzega kolorowe namioty Cirkus Maximus w dzielnicy Gärdet. Opiekun polewa dwa słonie z węża ogrodowego. Jeden ze słoni unosi w górę trąbę i łapie strumień wody prosto do pyska.

Penelope ma dopiero dwadzieścia cztery lata, czarne, kręcone włosy sięgają jej do połowy pleców. Na szyi połyskuje krótki srebrny łańcuszek z krzyżykiem z konfirmacji. Jej cera ma jedwabisty, złotawy odcień. Jak oliwa albo miód, tak określił ją kiedyś w zadaniu domowym kolega z gimnazjum. Mieli opisać się nawzajem. Duże, poważne oczy. Nieraz już słyszała, że jest uderzająco podobna do gwiazdy filmowej, Sophii Loren.

Penelope wyjmuje telefon i dzwoni do Björna, żeby powiedzieć mu, że już idzie, że pojedzie metrem z Karlaplan.

– Penny? Stało się coś? – pyta chłopak nieco zaniepokojony.

– Nie, a co?

– Wszystko gotowe, nagrałem ci się na pocztę, brakuje tylko ciebie.

– Nic nas chyba nie goni?

Kiedy Penelope stoi na stromych i długich schodach ruchomych prowadzących na peron metra, jej serce zaczyna bić mocniej, ogarnia ją nieprzyjemne uczucie, zaciska powieki. Schody suną głębiej pod ziemię, zwężają się, powietrze robi się chłodniejsze.

Penelope Fernandez pochodzi z La Libertad, jednego z największych departamentów Salwadoru. Jej matka Claudia Fernandez została uwięziona w czasie wojny domowej i Penelope urodziła się w celi. Przy porodzie pomagało piętnaście innych internowanych kobiet. Claudia była lekarzem, udzielała się w kampaniach informacyjnych dla ludności. Przyczyną jej schwytania i osadzenia w osławionym więzieniu była walka o prawo do zakładania związków zawodowych Indian.

Dopiero na peronie metra Penelope otwiera oczy. Uczucie zamknięcia zniknęło. Znów myśli o Björnie czekającym na nią przy jachtklubie na Långholmen. Penelope uwielbia kąpać się nago przy łodzi, wskakiwać na główkę do wody, nie widzieć nic prócz morza i nieba.

Pociąg metra pędzi naprzód, promienie słońca przebijają się przez szyby, kiedy wagony opuszczają tunel i wjeżdżają na stację Gamla stan.

Penelope Fernandez nienawidzi wojny, przemocy i broni. To ją zawsze napędzało i w końcu doprowadziło do egzaminu magisterskiego z nauk politycznych, a potem do dalszych studiów w Instytucie Badań nad Pokojem i Konfliktami. Pracowała dla francuskiej organizacji Action Contre la Faim w Darfurze razem z Jane Oduyą. Była autorką głośnego artykułu w „Dagens Nyheter” o kobietach z obozów dla uchodźców i ich próbach powrotu do codzienności po każdym akcie przemocy. Przed dwoma laty zastąpiła Fridę Blom na stanowisku przewodniczącej Szwedzkiego Stowarzyszenia Pokojowego i Rozjemczego.

Penelope wysiada przy Hornstull i wychodzi na zalaną słońcem ulicę. Nagle czuje niewytłumaczalny niepokój i rusza biegiem w dół Pålsundsbacken na nadbrzeżną Söder Mälarstrand, szybkim krokiem przechodzi przez most na wyspę Långholmen i dalej w lewo, w stronę przystani. W nieruchomym powietrzu kurz z szutrowej ścieżki unosi się niczym mgiełka.

Łódź Björna stoi w cieniu zaraz pod mostem Västerbron, światło odbijające się od fal tworzy drgającą siatkę promieni na pomalowanych na szaro stalowych prętach.

Zauważa go na rufie, ma kowbojski kapelusz na głowie. Chłopak stoi nieruchomo, skulony, obejmując się ramionami.

Penelope wkłada do ust dwa palce i gwiżdże zawadiacko. Björn wzdryga się, na twarzy maluje mu się przerażenie. Zerka na drogę i zauważa Penelope.

Jego oczy wciąż są pełne lęku, kiedy podchodzi do trapu.

– Co jest? – pyta Penelope, schodząc po schodkach w stronę koi przy pomoście.

– Nic – odpowiada Björn, poprawia kapelusz i próbuje się uśmiechnąć.

Przytulają się do siebie, a Penelope czuje, że chłopak ma lodowate dłonie i koszulę mokrą na plecach.

– Jesteś cały spocony.

Björn ucieka wzrokiem.

– Spieszyłem się.

– Wziąłeś moją torbę?

Björn kiwa głową i macha ręką w stronę kajuty. Jacht lekko się huśta pod jej krokami, czuć zapach rozgrzanego słońcem plastiku i lakierowanego drewna.

– Halo? – woła dziewczyna. – Gdzie odpłynąłeś?

Jego włosy o barwie słomy sterczą we wszystkich kierunkach, splątane w krótkie dredy. Jasne, niebieskie oczy patrzą dziecinnie, z uśmiechem.

– Tu jestem – mówi, spuszczając wzrok.

– O czym tak ciągle myślisz?

– O tym, że będziemy razem – odpowiada, obejmując jej talię. – O seksie na łonie natury.

Muska ustami jej włosy.

– Na to liczysz, co? – szepce Penelope.

– Tak.

Dziewczyna śmieje się z jego szczerej odpowiedzi.

– Większość… przynajmniej kobiet, uważa raczej, że to trochę przereklamowane – stwierdza. – Leżeć na ziemi wśród mrówek, kamieni i…

– To jak pływanie nago – upiera się Björn.

– Będziesz musiał spróbować mnie przekonać – dodaje zaczepnie Penelope.

– Zrobię to.

– Jak? – Dziewczyna się śmieje. W tej samej chwili w jej torebce dzwoni telefon.

Björn wygląda, jakby sygnał komórki go zmroził. Krew odpływa mu z twarzy. Penelope spogląda na wyświetlacz i widzi, że to jej siostra.

– To Viola – rzuca szybko i odbiera. – Hola, siostro.

Słychać klakson samochodu i gniewny okrzyk Violi.

– Pieprzony świr – mruczy do słuchawki.

– Co się dzieje?

– To koniec. Zerwałam z Sergejem.

– Znowu? – pyta Penelope.

– Tak – potwierdza cicho Viola.

– Przepraszam. Wiem, że masz doła.

– Nie jest tak źle, ale… Mama mówiła, że wypływacie łódką, i pomyślałam… chętnie bym się z wami zabrała, jeśli mi pozwolicie.

Zapada milczenie.

– Z nami… – powtarza Penelope i słyszy brak entuzjazmu w swoim głosie. – Potrzebujemy z Björnem trochę czasu dla siebie, ale…

2 Prześladowca Penelope stoi w sterówce w przewiewnym, błękitnym sarongu wokół bioder i białym staniku od bikini z pacyfą wyszytą na prawej piersi. Promienie padają na nią przez szybę. Ostrożnie okrąża latarnię w Kungshamn i wpływa w wąską cieśninę.

Jej młodsza siostra Viola podnosi się z różowego leżaka na rufie. Przez ostatnią godzinę siedziała w kapeluszu Björna na głowie i w odblaskowych okularach, leniwie paląc jointa.

Pięciokrotnie niedbale próbuje podnieść zapałki palcami u stóp, w końcu się poddaje. Penelope nie może powstrzymać uśmiechu. Viola wchodzi przez szklane drzwi saloniku i pyta, czy ma przejąć ster.

– Jak nie, to zejdę po margaritę – mówi, idąc w stronę schodów.

Na dziobie, na rozłożonym ręczniku kąpielowym leży Björn z Metamorfozami Owidiusza w roli poduszki.

Penelope zauważa, że na zaczepie barierki koło jego stóp pojawiła się rdza. Björn dostał jacht od ojca na dwudzieste urodziny, ale nie stać go na jego utrzymanie. To jedyny prezent, jaki kiedykolwiek od niego otrzymał, poza podróżą. Na swoją pięćdziesiątkę tata zaprosił Björna i Penelope do jednego ze swych najokazalszych pięciogwiazdkowych hoteli, Kamaya Resort na wschodnim wybrzeżu Kenii. Penelope wytrzymała dwa dni, a potem pojechała do obozu uchodźców w Kubbum w Darfurze, na południu Sudanu, gdzie działała francuska organizacja Action Contre la Faim.

Penelope zwalnia z ośmiu do pięciu węzłów, kiedy zbliżają się do mostu Skurusundsbron. Odgłosy samochodów nie docierają tu z góry. W chwili, w której wpływają na zacienioną wodę, zauważa ponton przy betonowej podporze. To łódka, której używają wojskowe jednostki straży wybrzeża. Motorówka RIB z kadłubem z włókna szklanego i bardzo mocnymi silnikami.

Penelope już prawie minęła most, kiedy odkrywa, że w łodzi ktoś jest. Mężczyzna, przykucnięty w ciemności, tyłem do niej. Nie wie dlaczego, ale na jego widok puls jej przyspiesza. Jest coś takiego w jego postawie i czarnym ubraniu. Ma wrażenie, że mężczyzna ją obserwuje, chociaż jest odwrócony plecami.

Kiedy wypływa z cienia, czuje, jak jej ciałem wstrząsa dreszcz, a na ramionach jeszcze przez dłuższą chwilę ma gęsią skórkę.

Przyspiesza do piętnastu węzłów zaraz za Duvnäs. Oba silniki grzmią, woda za rufą się pieni, a łódź rozpędza się na gładkiej powierzchni morza.

Dzwoni komórka. Na wyświetlaczu pojawia się numer mamy. Może widziała debatę w telewizji. Przez głowę Penelope przelatuje myśl, że mama chce ją pochwalić, bo dobrze wypadła, ale to tylko fantazje.

– Cześć, mamo – odbiera.

– Ooo…

– Co się dzieje?

– Plecy… Wybieram się do naprapaty – wyjaśnia Claudia. W tle słychać szum, jakby nalewała z kranu wodę do szklanki. – Chciałam tylko spytać, czy dzwoniła do ciebie Viola.

– Jest z nami na jachcie – odpowiada Penelope, słysząc, jak matka pije wodę.

– Jest z wami, to świetnie… pomyślałam, że to jej dobrze zrobi.

– To jej na pewno dobrze zrobi – mówi zduszonym głosem Penelope.

– Co będziecie jeść?

– Na dziś mamy śledzie, ziemniaki, jajka…

– Viola nie lubi śledzi.

– Mamo, zadzwoniła do mnie dopiero…

– Wiem, że nie spodziewałaś się, że z wami popłynie – przerywa jej Claudia. – Właśnie dlatego pytam.

– Zrobiłam trochę pulpetów – wyjaśnia cierpliwie Penelope.

– Wystarczy dla wszystkich?

– Czy wystarczy? Zależy…

Penelope milknie, wpatrując się w połyskującą wodę.

– Ja mogę nie jeść – mówi spokojnie.

– Gdyby miało nie wystarczyć… – wtrąca mama. – Tylko to mam na myśli.

– Tak, wiem – potwierdza cicho Penelope.

– Mam się teraz nad tobą użalać? – pyta Claudia, starając się ukryć poirytowanie.

– Chodzi tylko o to, że… Viola jest dorosła i…

– Zawiodłam się na tobie.

– Przepraszam.

– Ty jadasz moje pulpeciki na Boże Narodzenie i świętego Jana, i…

– Wcale nie muszę – mówi szybko Penelope.

– Świetnie – rzuca Claudia. – Niech tak będzie.

– Chodziło mi tylko o to, że…

– Masz nie przyjeżdżać na świętego Jana – przerywa matka ze wzburzeniem.

– Ale mamo, czemu musisz…

Odpowiada jej sygnał przerwanego połączenia. Penelope milknie i czuje narastającą frustrację, zerka na wyświetlacz i wyłącza telefon.

Łódź sunie powoli po zielonym odbiciu zboczy wysp. Skrzypią schody i po chwili z pentry wyłania się Viola z kieliszkiem margarity w ręku.

– To była mama?

– Tak.

– Boi się, że nie dostanę nic do jedzenia? – pyta z uśmiechem Viola.

– Jest co jeść – odpowiada Penelope.

– Mama nie wierzy, że umiem sama o siebie zadbać.

– Po prostu się niepokoi.

– Dam sobie radę.

Viola kosztuje drinka i spogląda przez szybę.

– Widziałam debatę w telewizji.

– Dziś rano? Z Pontusem Salmanem?

– Nie, to było… w zeszłym tygodniu. Rozmawiałaś z jakimś aroganckim gościem, który… ładnie się nazywał i…

– Palmcrona – wtrąca Penelope.

– Właśnie, Palmcrona…

– Wściekłam się, zrobiłam się czerwona, w oczach stanęły mi łzy, chciałam recytować Masters of War Boba Dylana albo po prostu wybiec, trzaskając drzwiami.

Viola przygląda się siostrze, kiedy ta staje na palcach i otwiera okienko w dachu.

– Nie wiedziałam, że golisz się pod pachami – rzuca z uśmiechem.

– Nie, ale tak często się teraz pokazuję w mediach, że…

– Próżność zwyciężyła – żartuje Viola.

– Bałam się, że mnie uznają za przemądrzałą i przestaną słuchać z powodu głupich włosów pod pachami.

– A jak tam z bikini?

– Tak sobie…

Penelope unosi trochę sarong i Viola wybucha śmiechem.

– Björnowi się podoba – uśmiecha się Penelope.

– On niech się lepiej nie odzywa z tymi swoimi dredami.

– Ale ty za to golisz się tam gdzie trzeba – rzuca surowo Penelope. – Dla tych twoich żonatych facetów i umięśnionych debili, i…

– Wiem, że mam problem z oceną sytuacji – przerywa jej Viola.

– Ale tylko w tej kwestii.

– Jeszcze nigdy niczego nie zrobiłam porządnie.

– Powinnaś tylko poprawić stopnie i…

Viola wzrusza ramionami.

– Napisałam egzamin kwalifikacyjny.

Przecinają miękko przejrzystą taflę wody, mewy podążają ich śladem, szybując wysoko.

– Jak poszło? – pyta w końcu Penelope.

– Moim zdaniem było łatwe – odpowiada Viola, zlizując sól z brzegu kieliszka.

– Więc poszło dobrze – uśmiecha się siostra.

Viola kiwa głową i odstawia drinka.

– Jak dobrze? – pyta Penelope i daje jej kuksańca w bok.

– Maksymalna liczba punktów – odpowiada Viola, nie podnosząc wzroku.

Penelope wydaje okrzyk radości i mocno obejmuje siostrę.

– Rozumiesz, co to znaczy?! – woła z entuzjazmem. – Możesz studiować, co tylko zechcesz, na każdym uniwersytecie, możesz wybierać. Ekonomia, medycyna, dziennikarstwo…

Viola śmieje się, rumieni, Penelope znowu rzuca się jej na szyję, strącając przy tym kapelusz. Głaszcze młodszą siostrę po głowie, poprawia jej włosy, jak wtedy, kiedy były małe, i zdejmuje spinkę z gołąbkiem pokoju, żeby przypiąć ją Violi. Przygląda się jej i uśmiecha z zadowoleniem.

3 Porzucona łódź na Jungfrufjärden Dziób jachtu jak nóż przecina gładką powierzchnię wody, która poddaje się z monotonnym chlupotem. Nabiera prędkości. Wysokie fale przyboju uderzają o brzeg. Jacht przeskakuje przez załamujące się fale, uderza o taflę wody, która rozpryskuje się wokół. Penelope steruje na otwarte wody, silniki grzmią. Dziób się unosi, spieniona woda rozdziela się za rufą.

– Zwariowałaś, Madicken! – woła Viola, wyplątując spinkę z włosów, tak jak w dzieciństwie, gdy ktoś kończył ją czesać.

Björn budzi się, kiedy cumują przy Gåsö. Kupują lody i zatrzymują się na filiżankę kawy. Viola chce pograć w minigolfa, więc wyruszają dopiero późnym popołudniem.

Za lewą burtą rozpościera się zatoka podobna do kamiennej podłogi gigantycznych rozmiarów.

Plan jest taki, że dopłyną do Kastskär, podłużnej, niezamieszkanej wysepki zwężającej się pośrodku. Na południowej stronie jest mała, zielona zatoczka, gdzie zarzucą kotwicę, a potem będą pływać, grillować i tam też zanocują.

– Idę się na chwilkę położyć – mówi Viola, ziewając.

– Idź. – Penelope uśmiecha się.

Viola schodzi po schodkach, a Penelope patrzy przed siebie. Zmniejsza prędkość, nie spuszczając z oczu echosondy ostrzegającej przed rafami ciągnącymi się w stronę Kastskär. Głębokość gwałtownie spada z czterdziestu do pięciu metrów.

Björn wchodzi do sterówki i całuje Penelope w kark.

– Mam już zacząć z jedzeniem? – pyta.

– Viola chce się godzinkę przespać.

– Mówisz jak twoja mama – komentuje chłopak. – Dzwoniła już?

– Tak.

– Żeby sprawdzić, czy Viola się z nami zabrała?

– Tak.

– Pokłóciłyście się?

Dziewczyna potrząsa głową.

– Co jest? Jesteś smutna?

– Nie, tylko że mama…

– Co?

Penelope ociera z uśmiechem łzy.

– Mam nie przyjeżdżać na świętego Jana – wyjaśnia.

Björn przytula ją.

– Olej ją.

– Wiem.

Powoli, ostrożnie Penelope manewruje w głąb zatoczki. Silniki pracują cicho. Jacht jest tak blisko brzegu, że dziewczyna czuje zapach rozgrzanej roślinności.

Zarzucają kotwicę, podchodzą do skał, Björn wyskakuje na ląd i cumuje do drzewa.

Ziemię porasta mech. Björn stoi, przyglądając się Penelope. Zgrzyta winda kotwiczna, w koronach drzew poruszają się ptaki.

Penelope zakłada spodnie od dresu oraz białe adidasy i przeskakuje na brzeg, chwytając wyciągniętą rękę Björna. Chłopak obejmuje ją.

– Obejrzymy wyspę?

– Czy nie miałeś mnie do czegoś przekonać? – pyta z ociąganiem Penelope.

– Plusy swobodnego korzystania z przyrody – odpowiada.

Dziewczyna kiwa głową z uśmiechem. Björn odsuwa jej włosy i gładzi delikatnie wysokie kości policzkowe i grube, czarne brwi.

– Jak możesz być tak piękna?

Całuje ją lekko w usta i rusza w stronę lasku.

Pośrodku wyspy znajduje się polanka porośnięta kępami wysokiej trawy. Motyle i małe trzmiele przelatują między kwiatami. W słońcu jest gorąco, a wśród drzew, po północnej stronie wyspy, migocze woda. Stoją bez ruchu, wahają się, patrzą na siebie z uśmiechem, poważnieją.

– A jak ktoś przyjdzie? – pyta Penelope.

– Na tej wyspie jesteśmy tylko my.

– Na pewno?

– Ile jest wysp w Archipelagu Sztokholmskim? Trzydzieści tysięcy? Albo więcej – mówi Björn.

Penelope zdejmuje stanik, buty, zsuwa dół od kostiumu razem ze spodniami i staje naga w trawie. Pierwsze uczucie skrępowania zastępuje niemal natychmiast czysta radość. Myśli, że faktycznie jest w tym coś bardzo podniecającego, morskie powietrze na skórze, ciepło promieniujące od rozgrzanej ziemi.

Björn przygląda jej się, mruczy, że wprawdzie nie jest seksistą, ale musi sobie jeszcze popatrzeć. Dziewczyna jest wysoka, ma muskularne, a jednocześnie miękko zaokrąglone ramiona. Szczupła talia i mocne uda upodobniają ją do jakiejś antycznej bogini.

Björn czuje, że ręce mu się trzęsą, kiedy ściąga koszulkę i kwieciste szorty. Jest od niej młodszy, ma chłopięce ciało, prawie bezwłose, na ramionach już przypieczone przez słońce.

– Teraz ja chcę popatrzyć na ciebie – mówi Penelope.

Björn rumieni się i podchodzi do niej z szerokim uśmiechem.

– Nie wolno?

Chłopak kręci głową i chowa twarz w jej włosach.

Zaczynają się całować, bez ruchu, stojąc. Penelope czuje jego ciepły język w swoich ustach i przenika ją kipiące uczucie szczęścia. Stara się opanować szeroki uśmiech, żeby móc dalej się całować. Oddychają coraz szybciej. Czuje erekcję Björna, mocne bicie jego serca. Kładą się na trawie, gorączkowo, znajdują miejsce między kępami. Björn ustami szuka jej piersi, brązowych sutków, całuje jej brzuch, rozchyla uda. Patrząc na nią, dostrzega, że w wieczornym słońcu ich ciała lśnią. Wszystko nagle wydaje się skrajnie intymne i kruche. Penelope jest już wilgotna i nabrzmiała, kiedy zaczyna pieścić ją językiem, łagodnie, powoli, po chwili dziewczyna odpycha jego głowę. Zaciska uda, uśmiecha się, rumieni. Szepce, żeby do niej przyszedł, przyciąga do siebie, kieruje dłonią, pozwala mu się wślizgnąć do środka. Björn ciężko oddycha jej do ucha, a ona patrzy w różowe niebo.

Po wszystkim staje naga na ciepłej trawie, przeciąga się, przechodzi kilka kroków i spogląda w stronę drzew.

– Co tam? – pyta Björn ochryple.

Penelope patrzy na niego, jak siedzi nago na ziemi i uśmiecha się do niej.

– Przypiekłeś ramiona.

– Jak co lato.

Chłopak ostrożnie dotyka czerwonej skóry.

– Wracamy, bo zgłodniałam – mówi Penelope.

– Jeszcze popływam.

Penelope wkłada dół od bikini, spodnie oraz buty i zastyga, trzymając w ręku stanik. Przeciąga wzrokiem po bezwłosej klatce piersiowej Björna, jego mięśniach barków, tatuażu na ramieniu, opaleniźnie i uśmiechniętych oczach.

– Następnym razem ty na spodzie – mówi z uśmiechem.

– Następnym razem – powtarza chłopak wesoło. – Wiedziałem, że ci się spodoba.

Dziewczyna, śmiejąc się, macha na niego ręką. Björn kładzie się na plecach, spogląda w niebo i zaczyna radośnie pogwizdywać. Melodia towarzyszy Penelope, która idzie przez las do maleńkiej plaży, gdzie zacumowany jest jacht.

Zatrzymuje się, zakłada biustonosz i rusza dalej.

Wchodząc na pokład, zastanawia się, czy Viola jeszcze śpi w kabinie na rufie. Zamierza nastawić młode ziemniaki z paroma gałązkami koperku, potem wykąpać się i przebrać. Co dziwne, pokład jest całkiem mokry, jak po deszczu. Viola musiała z jakiegoś powodu go wyszorować. Jacht jest jakiś inny. Penelope nie potrafi powiedzieć, o co chodzi, ale w jednej chwili jej skórę pokrywa gęsia skórka. Kiedy ptaki milkną, zapada niemal całkowita cisza. Słychać tylko cichy plusk wody o kadłub łodzi i trzeszczenie liny na drzewie. Penelope ma nagle świadomość każdego swojego ruchu. Schodzi schodkami na rufie i widzi, że drzwi do gościnnej kajuty są otwarte. Światło się świeci, ale Violi tam nie ma. Penelope zauważa, że drży jej dłoń, kiedy puka do maleńkiej toalety. Otwiera drzwi, zagląda do środka i wraca na pokład. W oddali Björn wchodzi do wody. Macha do niego, ale chłopak jej nie dostrzega.

Penelope otwiera szklane drzwi do salonu, przechodzi obok granatowych sof, tekowego stołu i sterówki.

– Viola?

Schodzi do pentry, bierze garnek, ale odstawia go na płytę kuchenki, gdy serce zaczyna jej mocniej bić. Zagląda do dużej łazienki i idzie dalej, do części dziobowej, gdzie zazwyczaj sypia z Björnem. Otwiera drzwi i rozgląda się po ciemnej kajucie. W pierwszej chwili wydaje jej się, że widzi swoje lustrzane odbicie.

Viola siedzi nieruchomo na brzegu łóżka, z ręką opartą na różowej poduszce z second handu.

– Co tu robisz?

Penelope słyszy swój głos zadający pytanie, jednocześnie zdając sobie sprawę, że wszystko jest nie tak. Twarz siostry jest szarobiała i wilgotna, włosy mokre i pozlepiane w strąki.

Penelope podchodzi bliżej, ujmuje w dłonie jej twarz, jęczy cicho, a potem krzyczy:

– Viola! Co z tobą?! Viola!

Ale już wie, co się stało, co jest nie tak, z ust siostry nie wydobywa się oddech, jej skóra nie emanuje ciepłem, nic już z niego nie zostało, płomyk życia został zdmuchnięty. Ciasny pokój ciemnieje, zamyka się wokół Penelope. Nieswoim głosem skarży się jękliwie, potyka, cofając, szarpie ubranie, uderza ramieniem o framugę, obraca na pięcie i wbiega na górę po schodach.

Kiedy wypada na pokład, wciąga głęboko powietrze, jak tonący. Kaszle i rozgląda się w przerażeniu. Sto metrów dalej, na plaży, widzi obcego mężczyznę w czarnym ubraniu. Przeczuwa już, że to się łączy. Wie, że to ten sam, który chował się w cieniu pod mostem w wojskowym pontonie. Rozumie, że to ten na czarno ubrany człowiek zabił Violę i że jeszcze nie skończył.

Mężczyzna stoi na plaży i macha do Björna, który pływa dwadzieścia metrów od brzegu, woła coś do niego i unosi rękę. Chłopak słyszy go i zatrzymuje się, przebiera nogami w wodzie, spoglądając w stronę brzegu.

Czas jakby się zatrzymał. Penelope rzuca się do sterówki, przeszukuje szafkę z narzędziami, chwyta nóż i wybiega z powrotem na rufę.

Widzi spokojne ruchy Björna, kręgi wody wokół niego. Chłopak patrzy pytająco na mężczyznę na brzegu. Ten przywołuje go gestem, chce, żeby podpłynął do niego. Björn uśmiecha się niepewnie i kieruje w stronę plaży.

– Björn! – wrzeszczy Penelope. – Uciekaj!

Mężczyzna na brzegu odwraca się w jej stronę i rusza biegiem w stronę łodzi. Penelope odcina cumę, przewraca się na śliskim pokładzie, zrywa się na nogi, wpada do sterówki i odpala silnik. Nie oglądając się za siebie, wciąga kotwicę i wrzuca wsteczny.

Björn musiał ją usłyszeć, bo zawrócił i ruszył w stronę jachtu. Penelope kieruje się ku niemu, jednocześnie widząc, że mężczyzna w czerni biegnie w górę zbocza na drugi brzeg wyspy. Instynktownie domyśla się, że zapewne wciągnął swój ponton na ląd w północnej zatoczce.

Wie, że nie ma szans uciec przed nim.

Z hukiem silników zawraca jacht i płynie do Björna. Krzyczy do niego, zbliża się, zwalnia i wyciąga bosak w jego stronę. W wodzie jest zimno. Chłopak wygląda na przestraszonego i wycieńczonego. Jego głowa co chwilę znika pod wodą. Penelope zahacza go ostrzem bosaka, z ranki na czole płynie krew.

– Musisz się przytrzymać! – woła do niego.

Czarny ponton już zaczął okrążać wyspę. Penelope wyraźnie słyszy ryk silnika. Björn krzywi się z bólu. Po wielu próbach udaje mu się w końcu owinąć ramię wokół drąga. Penelope przyciąga go jak najszybciej do platformy kąpielowej. Chłopak łapie jej brzeg. Penelope upuściła bosak i teraz patrzy, jak odpływa.

– Viola nie żyje! – krzyczy i słyszy, jak w jej głosie rozpacz miesza się z paniką.

Kiedy tylko Björnowi udaje się uczepić schodków, Penelope pędzi do sterówki i daje całą naprzód.

Björn wspina się przez reling i woła do niej, żeby kierowała się wprost na Ornäs huvud.

Odgłos ryczących silników szybkiego pontonu motorowego zbliża się.

Penelope robi ostry łuk, woda dudni pod kadłubem.

– Zabił Violę – jęczy dziewczyna.

– Uważaj na skały! – ostrzega ją Björn, szczękając zębami.

Ponton ominął już Stora Kastskär i rozpędził się na otwartej wodzie.

Po twarzy Björna płynie krew.

Rozpędzony jacht zbliża się do dużej wyspy. Björn odwraca się i widzi, że motorówka jest może trzysta metrów za nimi.

– Molo!

Penelope zakręca, wrzuca wsteczny i wyłącza silnik, kiedy dziób z trzaskiem uderza w pomost. Jacht ociera się burtą o mokrą drabinkę. Fale, sycząc, uderzają w skały i wracają. Łódź przechyla się na bok, drabinka rozpada się w drzazgi. Woda przelewa się przez relingi. Penelope i Björn przeskakują z pokładu na pomost. Za plecami słyszą, jak kadłub, huśtając się na falach przyboju, ociera się o deski. Biegną w stronę lądu, podczas gdy motorówka z wyciem silników zbliża się do wyspy. Penelope potyka się, podpiera na ręce i dysząc, wspina się po stromym stoku w stronę lasu. Silniki motorówki milkną w dole i Penelope zdaje sobie sprawę, że ich przewaga jest znikoma. Wbiegają między drzewa, w głąb lasu, jej myśli kłębią się w panice, a wzrok szuka kryjówki.

4 Zawieszony Paragraf 21. ustawy o policji mówi o tym, że funkcjonariusz ma prawo wkroczyć do domu, pokoju lub innego pomieszczenia, jeśli przypuszcza się, iż znajdująca się tam osoba zmarła, jest nieprzytomna lub w inny sposób niezdolna do wezwania pomocy.

Powodem, dla którego asystent[1] John Bengtsson tej czerwcowej soboty otrzymał zadanie przeszukania mieszkania na ostatnim piętrze przy Grevgatan 2, był fakt, że dyrektor generalny Inspektoratu Produktów Strategicznych Carl Palmcrona z nieznanych przyczyn nie pojawił się w pracy i nie stawił na spotkaniu z ministrem spraw zagranicznych.

Już nieraz John Bengtsson włamywał się do mieszkań w poszukiwaniu zmarłych lub rannych. Zazwyczaj krewni podejrzewali samobójstwo. Cisi, przerażeni rodzice, zmuszeni do oczekiwania na klatce schodowej, podczas gdy on wchodził do środka i przeszukiwał pomieszczenia. Czasami znajdywał młodych ludzi z ledwie wyczuwalnym pulsem po przedawkowaniu heroiny, a czasami miejsca zabójstw – kobiety zakatowane na śmierć w poświacie telewizora w salonie.

John Bengtsson, wchodząc przez bramę, ma ze sobą zarówno narzędzia do włamania, jak i pick – pistolet. Wyjeżdża windą na piąte piętro i dzwoni do drzwi. Odczekuje chwilę, następnie stawia ciężką torbę na podłodze i przygląda się zamkowi. Nagle słyszy szuranie piętro niżej, brzmi to tak, jakby ktoś cicho schodził po schodach.

Asystent John Bengtsson nasłuchuje przez chwilę, następnie wyciąga rękę i naciska klamkę: drzwi nie są zamknięte i bez problemu otwierają się na swych czterech zawiasach.

– Czy jest ktoś w domu?! – woła.

Odczekuje kilka sekund, wciąga za sobą torbę przez próg, zamyka drzwi, wyciera buty i wchodzi do holu.

Z sąsiedniego pomieszczenia słychać łagodną muzykę. Rusza w tamtą stronę, puka i wchodzi do środka. Znajduje się w dużym pokoju dziennym, umeblowanym po spartańsku: trzy sofy Carla Malmstena, niski szklany stolik i niewielki obraz na ścianie przedstawiający okręt w czasie sztormu. Lodowato niebieska poświata emanuje od płaskiego, przezroczystego odtwarzacza. Z głośników wydobywa się melancholijna, niemal pytająca muzyka skrzypcowa.

John Bengtsson przechodzi przez pokój w stronę podwójnych drzwi, otwiera je i zagląda do salonu z wysokimi secesyjnymi oknami w stylu Jugend. Promienie słoneczne załamują się na małych szybkach w ich górnej części.

Pośrodku białego pokoju wisi człowiek.

Wrażenie niesamowitości.

John Bengtsson wpatruje się w zmarłego. Wydaje się, że upływa wieczność, zanim dostrzega sznur uwiązany do haka od żyrandola.

Elegancko ubrany mężczyzna jest nieruchomy, jakby zastygł w wysokim podskoku, z obciągniętymi palcami i czubkami butów skierowanymi ku ziemi.

Wisielec – ale jest coś więcej, coś, co się nie zgadza. Coś jest nie tak.

Johnowi Bengtssonowi nie wolno przekroczyć progu. Miejsce musi pozostać nietknięte. Serce uderza szybko, czuje ciężki rytm pulsu, z trudem przełyka ślinę, ale nie może oderwać wzroku od wiszącego mężczyzny w pustym pokoju.

W głowie Johna Bengtssona rozbrzmiewa imię, niczym cichy szept: Joona, muszę porozmawiać z Jooną Linną.

W pokoju nie ma mebli, tylko ten wiszący mężczyzna, którym wedle wszelkiego prawdopodobieństwa jest Carl Palmcrona, dyrektor generalny IPS-u.

Lina przymocowana jest do haka od żyrandola pośrodku rozety sufitowej.

Nie miał się na co wspiąć, myśli John Bengtsson.

Do sufitu jest co najmniej trzy i pół metra.

John Bengtsson próbuje się uspokoić, zebrać myśli i wszystko zarejestrować. Twarz powieszonego jest biała jak cukier, a w wytrzeszczonych oczach dostrzega zaledwie kilka pękniętych żyłek. Mężczyzna jest ubrany w cienki płaszcz i popielatą marynarkę, na nogach ma półbuty. Na parkiecie obok kałuży moczu, która utworzyła się pod zmarłym, leżą czarna aktówka i telefon komórkowy.

Nagle powieszony drży.

John Bengtsson wstrzymuje oddech.

Coś łomocze w sufit. Ze strychu dochodzą uderzenia młota, czyjeś kroki, znów łupnięcie i drgnięcie ciała Palmcrony. Słychać odgłos wiertarki, który po chwili cichnie. Głos mężczyzny. Woła, że potrzebny mu przedłużacz.

John Bengtsson czuje, że serce mu zwalnia, kiedy przechodzi z powrotem przez salon. W holu drzwi wejściowe są otwarte. Zatrzymuje się, myśli sobie, że z pewnością zamknął je porządnie, ale może się też mylić. Wychodzi z mieszkania i przed złożeniem raportu do swojego wydziału wyjmuje telefon i dzwoni do Joony Linny z Krajowego Wydziału Kryminalnego.

5 Krajowa Komisja do spraw Zabójstw Jest pierwszy tydzień czerwca. W Sztokholmie ludzie od tygodni budzą się za wcześnie. Słońce wzeszło o wpół do czwartej, prawie przez całą noc jest jasno. Późna wiosna była wyjątkowo ciepła. Czeremchy i bzy zakwitły jednocześnie, ciężkie kiście kwiatów rozsiewają teraz swe zapachy od parku Kronoberg aż po wejście do Krajowego Urzędu Policji.

Krajowy Wydział Kryminalny, w skrócie Rikskrim, jest jedyną centralną jednostką operacyjną zwalczającą najcięższą przestępczość na poziomie krajowym i międzynarodowym.

Szef Rikskrimu Carlos Eliasson stoi przy nisko umieszczonym oknie na ósmym piętrze, błądząc wzrokiem po stromych zboczach parku Kronoberg. W dłoni trzyma słuchawkę telefonu, wybiera numer Joony Linny i ponownie łączy się z pocztą głosową. Przerywa połączenie i odkłada telefon na biurko, spoglądając na zegar.

Do pokoju Carlosa wchodzi Petter Näslund, dyskretnie chrząka, staje i opiera się o plakat z napisem „Czuwamy, punktujemy i irytujemy”.

Z pokoju obok słuchać, jak ktoś ze zmęczeniem rozmawia przez telefon na temat europejskich nakazów aresztowania i systemu informacyjnego Schengen.

– Pollock i jego chłopaki powinni zaraz tu być – mówi Petter.

– Mam zegarek – odpowiada łagodnie Carlos.

– W każdym razie kanapki są gotowe.

Carlos powstrzymuje uśmiech i pyta:

– Słyszałeś, że mają nabór?

Petter rumieni się i spuszcza wzrok, ale zaraz bierze się w garść i patrzy na szefa.

– Miałem… znasz kogoś, kto lepiej pasowałby do Komisji do spraw Zabójstw? – pyta.

Komisja składa się z sześciu ekspertów, którzy wspomagają śledztwa w całym kraju. Pracuje bardzo systematycznie, zgodnie z metodą zwaną w skrócie PDCP – policyjne dochodzenie ws. ciężkich przestępstw.

Obciążenie stałych członków komisji jest olbrzymie. Są tak obłożeni pracą, że prawie nigdy nie mają czasu zebrać się w budynku policji.

Kiedy Petter Nässlund wychodzi z pokoju, Carlos siada w fotelu i zagląda do swoich rybek w akwarium. W chwili, w której sięga po puszkę z karmą, dzwoni telefon.

– Tak? – odbiera.

– Są w drodze na górę – oznajmia Magnus z recepcji.

– Dziękuję.

Carlos podejmuje ostatnią próbę złapania Joony Linny, potem wstaje zza biurka, rzuca okiem na swoje odbicie w lustrze i wychodzi z gabinetu. Słychać cichy dzwonek i drzwi windy rozsuwają się bezszelestnie. Na widok Komisji do spraw Zabójstw przez jego głowę przewija się błyskawiczny obraz. Wspomnienie koncertu Rolling Stonesów, na który wybrał się kilka lat temu z paroma kolegami. Zespół, który pojawił się na scenie, przypominał grupę rozluźnionych biznesmenów. Dokładnie tak jak członkowie komisji ubrani byli w ciemne garnitury i krawaty.

Pierwszy idzie Nathan Pollock ze szpakowatymi włosami związanymi w kucyk, za nim Erik Eriksson w okularach z diamentami, dzięki którym zyskał przezwisko Elton, dalej Niklas Dent z P. G. Bondessonem, a na samym końcu technik kryminalistyki Tommy Kofoed, przygarbiony i wlepiający ponuro wzrok w podłogę.

Carlos zaprasza ich gestem do salki. Szef operacyjny Benny Rubin siedzi już przy okrągłym stole nad filiżanką czarnej kawy i czeka na nich. Tommy Kofoed bierze jabłko z kosza z owocami i zaczyna jeść, głośno chrupiąc. Nathan Pollock patrzy na niego z uśmiechem i kręci głową, gdy ten przerywa w pół kęsa.

– Witajcie – zaczyna Carlos. – Cieszę się, że mieliście czas i możliwość tu przyjść, bo mamy w planie kilka ważnych punktów do przedyskutowania.

– Nie miało być tu z nami Joony Linny? – pyta Tommy Kofoed.

– Miało – potwierdza z ociąganiem Carlos.

– Joona rozwiązał przecież sprawę mordu w Tumbie jakiś rok temu – dodaje Tommy. – Cały czas mi to siedzi w głowie, że był taki przekonany… wiedział, w jakiej kolejności popełniono zabójstwa.

– Wbrew pieprzonej logice – uśmiecha się Elton.

– Uważam się za speca od kryminalistyki – ciągnie Tommy Kofoed. – Ale Joona po prostu tam wszedł i spojrzał na ślady. Nie mieści mi się to w głowie…

– Widział całościowy obraz – odzywa się Nathan Pollock. – Przemoc, wysiłek, stres i to, jak zmęczone wydawały się kroki zabójcy w domu w porównaniu ze śladami w szatni.

– Wciąż nie chce mi się w to wierzyć – mamrocze Tommy Kofoed.

Carlos odchrząkuje i spuszcza wzrok na nieformalną agendę.

– Policja morska odezwała się dziś rano – mówi. – Jakiś rybak znalazł martwą kobietę.

– W sieci?

– Nie, zauważył duży sportowy jacht dryfujący w okolicy Dalarö, podpłynął tam łódką, wszedł na pokład i znalazł ją siedzącą na łóżku w forpiku.

– Ale to raczej nie jest sprawa dla komisji – mówi Petter Näslund z uśmiechem.

– Zamordowana? – pyta Nathan Pollock.

– Pewnie samobójstwo – odpowiada szybko Petter.

– Nic pilnego – stwierdza Carlos, biorąc sobie kawałek ciasta. – Ale chciałem o tym wspomnieć.

– Coś jeszcze? – pyta burkliwie Tommy Kofoed.

– Mamy zapytanie od policji z Västra Götaland – mówi Carlos. – Na stole leży streszczenie.

– Nie dam rady tego wziąć – oznajmia Pollock.

– Macie pełne ręce roboty, wiem. – Mówiąc to, Carlos zgarnia powoli okruchy ze stołu. – Może powinniśmy zacząć od drugiej strony i porozmawiać o… o rekrutacji do Komisji do spraw Zabójstw.

Benny Rubin spogląda poważnie na zebranych i wyjaśnia, że kierownictwo zdaje sobie sprawę z ich obciążenia pracą i dlatego już uczyniło pierwszy krok, przeznaczając środki na poszerzenie komisji o jeden stały etat.

– Otwieram dyskusję – mówi Carlos.

– Czy nie byłoby dobrze, gdyby Joona był przy tym obecny? – pyta Tommy Kofoed, nachylając się nad stołem i przebierając w kanapkach.

– Nie wiem, czy w ogóle przyjdzie – stwierdza Carlos.

– To może coś najpierw przegryziemy? – proponuje Erik Eriksson, poprawiając swoje błyszczące okulary.

Tommy Kofoed ściąga folię z kanapki z łososiem, odkłada na bok gałązkę koperku, wyciska odrobinę soku z cytryny i odwija sztućce z serwetki.

Nagle otwierają się drzwi i wchodzi Joona Linna ze zmierzwioną blond czupryną.

– Syö tilli, pojat – mówi po fińsku z uśmiechem.

– Właśnie tak! – Nathan Pollock śmieje się. – Zjedzcie koperek, chłopcy.

Nathan i Joona patrzą sobie z rozbawieniem w oczy. Tommy Kofoed rumieni się i potrząsa z uśmiechem głową.

– Tilli – powtarza Nathan Pollock i wybucha śmiechem, kiedy Joona podchodzi do Tommy’ego i kładzie mu koper z powrotem na kanapkę.

– To może kontynuujmy zebranie – proponuje Petter.

Joona podaje rękę Nathanowi Pollockowi, potem idzie do wolnego krzesła, wiesza marynarkę na oparciu i siada.

– Przepraszam za spóźnienie.

– Cieszymy się, że mogłeś przyjść – mówi Carlos.

– Dzięki.

– Właśnie mieliśmy podjąć temat naboru – wyjaśnia Carlos.

Szczypie się w dolną wargę, a Petter Näslund zaczyna się wiercić na krześle.

– To ja… przekazuję głos Nathanowi – mówi Carlos.

– Chętnie, dziękuję, mówię teraz nie tylko we własnym imieniu – zaczyna Nathan Pollock. – Tylko… wszyscy jesteśmy co do tego zgodni, mamy nadzieję, że dołączysz do nas, Joona.

W pokoju zapada cisza. Niklas Dent i Erik Eriksson kiwają głowami. Pettera Näslunda oświetlają promienie słońca i widać tylko zarys jego sylwetki.

– Bardzo byśmy chcieli – dodaje Tommy Kofoed.

– Doceniam waszą propozycję – odpowiada Joona, przeczesując palcami gęste włosy. – Jesteście naprawdę dobrzy, dowiedliście tego. Szanuję waszą pracę… – Uśmiecha się, patrząc w stół. – Ale dla mnie… Ja nie potrafię pracować metodą PDCP – tłumaczy.

– Wiemy, rozumiemy to – wtrąca szybko Tommy Kofoed. – Jest trochę sztywna, ale przydatna, okazało się, że…

Milknie.

– Mimo to chcieliśmy zapytać – mówi Nathan Pollock.

– To raczej nie dla mnie – powtarza Joona.

Spuszczają wzrok, ktoś kiwa głową, a Joona przeprasza, kiedy dzwoni jego telefon. Wstaje od stołu i opuszcza pokój. Po chwili wraca i zdejmuje swoją marynarkę z oparcia krzesła.

– Przykro mi – mówi. – Chętnie zostałbym na zebraniu, ale…

– Stało się coś poważnego? – pyta Carlos.

– Dzwonił John Bengtsson z prewencji – wyjaśnia Joona. – Właśnie znalazł Carla Palmcronę.

– Znalazł?

– Powieszonego. – Symetryczna twarz Joony poważnieje, oczy połyskują jak szare szkło.

– Kim jest Palmcrona? – pyta Nathan Pollock. – Nie mogę umiejscowić nazwiska.

– Dyrektor generalny IPS – odpowiada szybko Tommy Kofoed. – To on decyduje o szwedzkim eksporcie broni.

– Chyba wszystkie stanowiska w IPS klasyfikuje się jako ważne dla bezpieczeństwa narodowego?

– Tak – potwierdza Tommy Kofoed.

– No to zerknie na to ktoś z policji.

– Już obiecałem Johnowi Bengtssonowi, że przyjdę – odpowiada Joona. – Coś się tam nie zgadzało.

– Co? – chce wiedzieć Carlos.

– To, że… Nie, muszę najpierw to zobaczyć na własne oczy.

– Brzmi ciekawie – stwierdza Tommy Kofoed. – Można się przyłączyć?

– Proszę bardzo.

– To ja też – rzuca prędko Pollock.

Carlos próbuje coś powiedzieć o trwającym zebraniu, ale zdaje sobie sprawę, że nic by to nie dało. Trzech mężczyzn opuszcza zalaną słońcem salę i wychodzi w chłód korytarza.

6 Jak nadeszła śmierć Dwadzieścia minut później komisarz kryminalny Joona Linna parkuje swoje czarne volvo na ulicy Strandvägen. Za nim zatrzymuje się srebrny lincoln towncar. Joona wysiada i czeka na kolegów z Komisji do spraw Zabójstw. Razem mijają róg kamienicy i wchodzą w bramę na Grevgatan 2.

Jadąc starą, trzeszczącą windą na ostatnie piętro, Tommy Kofoed pyta swoim zwykłym, zrzędliwym tonem, czego Joona dowiedział się do tej pory.

– IPS zgłosił, że Carl Palmcrona zaginął – opowiada Joona. – Nie ma rodziny i żaden z kolegów nie utrzymywał z nim prywatnych kontaktów. Ale kiedy nie stawił się w pracy, zgłoszono to policji. John Bengtsson poszedł do jego mieszkania, znalazł wiszącego Palmcronę i zadzwonił do mnie. Stwierdził, że podejrzewa przestępstwo, i poprosił, żebym wpadł.

Pomarszczona od słońca twarz Pollocka wykrzywia się w grymasie:

– Skąd to podejrzenie?

Winda zatrzymuje się i Joona odsuwa kratę. John Bengtsson stoi przed drzwiami mieszkania Palmcrony. Wsadza książkę do kieszeni i ściska dłoń Joony.

– To Tommy Kofoed i Nathan Pollock z Krajowej Komisji do spraw Zabójstw – mówi Joona.

Mężczyźni witają się.

– Drzwi nie były zamknięte na klucz – relacjonuje John. – Usłyszałem muzykę i znalazłem go w jednym z dużych pokoi. Ściągnąłem już sporo takich gości, ale tym razem… nie wydaje mi się, żeby chodziło o samobójstwo, a zważywszy pozycję Palmcrony w społeczeństwie…

– Dobrze, że zadzwoniłeś – mówi Joona.

– Zbadałeś zmarłego? – pyta surowo Tommy Kofoed.

– Nawet nie wchodziłem do pokoju – odpowiada John.

– Bardzo dobrze – mruczy Kofoed i razem z Bengtssonem zaczyna rozkładać podkładki pod nogi.

Po chwili Joona i Nathan Pollock mogą wejść do holu. John Bengtsson staje przy niebieskiej sofie. Wskazuje na uchylone podwójne drzwi prowadzące do jasnego pokoju. Joona podchodzi bliżej po podkładkach i otwiera je na oścież.

Przez rząd wysokich okien wlewa się światło słoneczne. Carl Palmcrona wisi pośrodku przestronnego pokoju. Ubrany jest w jasny garnitur, letni płaszcz i lekkie półbuty. Po jego białej twarzy chodzą muchy, wokół oczu i kącików ust składają małe, żółte jajeczka. Krążą wokół kałuży moczu i eleganckiej aktówki na podłodze. Sznur do bielizny werżnął się głęboko w szyję Palmcrony, pętla jest ciemnoczerwona, krew spłynęła na gors koszuli.

– Egzekucja – stwierdza Tommy Kofoed, naciągając gumowe rękawiczki.

Na jego twarzy nie ma już ani śladu niezadowolenia, głos też się ożywił. Z uśmiechem klęka i zaczyna fotografować wiszące ciało.

– Przypuszczalnie znajdziemy uszkodzenia kręgów szyjnych – mówi Pollock, pokazując palcem.

Joona spogląda na sufit, a potem na podłogę.

– A więc chodzi o pokazówkę – ciągnie gorączkowo Kofoed, błyskając fleszem w stronę zmarłego. – To znaczy, morderca nie próbuje ukryć zbrodni, przeciwnie, chce coś powiedzieć, coś wyrazić.

– Właśnie tak pomyślałem – przytakuje skwapliwie John Bengtsson. – Pokój jest pusty, nie ma tu żadnych krzeseł czy drabinki, po której można by się wspiąć.

– Czyli co nam to mówi? – Tommy Kofoed opuszcza aparat fotograficzny i przygląda się ciału, mrużąc oczy. – Powieszenie kojarzy się ze zdradą, Judasz Iskariota, który…

– Poczekaj chwilę – przerywa mu łagodnie Joona.

Niewyraźnym gestem wskazuje podłogę.

– Co jest? – pyta Pollock.

– Wydaje mi się, że to było samobójstwo – mówi Joona.

– Typowe samobójstwo – wtrąca Tommy Kofoed, śmiejąc się trochę zbyt głośno. – Zamachał skrzydłami i podfrunął…

– Teczka – ciągnie Joona. – Gdyby postawił ją na węższym boku, toby sięgnął.

– Ale nie do sufitu – sprzeciwia się Pollock.

– Sznur mógł zawiesić wcześniej.

– Fakt, ale wydaje mi się, że nie masz racji.

Joona wzrusza ramionami i mruczy pod nosem:

– Razem z muzyką i węzłami, to…

– Może po prostu przyjrzymy się tej teczce? – proponuje spokojnie Pollock.

– Muszę najpierw zabezpieczyć trochę śladów – mówi Kofoed.

W milczeniu obserwują, jak niski, zgarbiony Tommy Kofoed na czworakach rozwija na podłodze czarną folię daktyloskopijną, a następnie ostrożnie przesuwa po niej gumowym wałkiem.

– Mógłbyś przynieść parę zestawów z wymazówkami i duże opakowanie? – pyta, wskazując na torbę ze sprzętem.

– Karton? – upewnia się Pollock.

– Tak, proszę – odpowiada Kofoed i chwyta zestawy, które Pollock mu rzuca.

Zabezpiecza ślady biologiczne na podłodze, potem gestem zaprasza Pollocka do pokoju.

– Z drugiej strony aktówki znajdziesz ślady butów – odzywa się Joona. – Przewróciła się do tyłu, a ciało huśtało się po przekątnej.

Nathan Pollock nic nie mówi, podchodzi tylko do skórzanej teczki i przykuca. Kiedy wyciąga rękę, by postawić teczkę pionowo, włosy związane w srebrnosiwy kucyk opadają mu na ramię marynarki. Wyraźne, jasnoszare odciski podeszew widoczne są na czarnej skórze.

– A nie mówiłem? – pyta Joona.

– O cholera – odzywa się Tommy Kofoed z podziwem w głosie i uśmiecha się do Joony całą swoją zmęczoną twarzą.

– Samobójstwo – mruczy Pollock.

– Przynajmniej czysto technicznie – dodaje Joona.

Stoją, przyglądając się wiszącemu ciału.

– To co właściwie mamy? – pyta Kofoed, wciąż się uśmiechając. – Człowiek, który decyduje o eksporcie broni, odebrał sobie życie.

– Nic dla nas – wzdycha Pollock.

Tommy Kofoed, rolując, ściąga gumowe rękawiczki i gestem wskazuje wiszącego.

– Joona, o co właściwie chodziło z tymi węzłami i muzyką?

– To szotowy podwójny – mówi Joona i pokazuje węzeł na haku żyrandola. – Skojarzyłem z długą karierą Palmcrony w marynarce.

– A muzyka?

Joona nieruchomieje i przygląda mu się z zadumą.

– A co sam o niej sądzisz?

– Nie wiem, jakaś sonata na skrzypce – odpowiada Kofoed. – Początek XIX wieku czy coś…

Milknie, kiedy odzywa się dzwonek u drzwi. Wszyscy czterej spoglądają po sobie, Joona rusza w stronę holu, pozostali idą za nim, ale zostają w salonie, żeby nie było ich widać z klatki schodowej.

Joona przechodzi do przedpokoju, staje i zastanawia przez chwilę, czy nie spojrzeć przez wizjer, ale rezygnuje. Sięgając do klamki, czuje, że przez dziurkę od klucza ciągnie zimne powietrze. Ciężkie drzwi się uchylają. Na półpiętrze panuje mrok. Światło zdążyło już zgasnąć, a promienie słońca przeciskające się przez brunatne szybki są zbyt słabe. Joona słyszy nagle czyjś oddech, całkiem blisko. Nierówny, ciężki oddech ukrywającej się osoby. Ręka Joony wędruje do pistoletu, podczas gdy on sam ostrożnie zagląda za uchylone drzwi. W smudze światła ze szpary przy zawiasach stoi wysoka kobieta o dużych dłoniach. Ma około sześćdziesięciu pięciu lat. Stoi nieruchomo. Na policzku przyklejony ma spory, cielisty plaster. Siwe włosy obcięła po dziewczęcemu, na pazia. Patrzy Joonie prosto w oczy, bez cienia uśmiechu.

– Ściągnęliście go? – pyta.

7 Uczynni ludzie Joonie wydawało się, że zdąży na spotkanie z Krajową Komisją do spraw Zabójstw o pierwszej.

Miał tylko zjeść z Disą lunch w ogrodzie Rosendal na wyspie Djurgården. Joona przyszedł za wcześnie i przez chwilę stał w promieniach słońca, przyglądając się mgiełce nad niewielką winnicą. Wtedy dostrzegł Disę idącą z torebką przewieszoną przez ramię. Jej szczupłą twarz o inteligentnych rysach pokrywały piegi od słońca, a włosy, zazwyczaj splecione w dwa potargane warkoczyki, tym razem były rozpuszczone. Postarała się, by dobrze wyglądać. Włożyła sukienkę w kwiaty i lekkie sandały na koturnie.

Objęli się ostrożnie na powitanie.

– Cześć – powiedział Joona. – Ładnie wyglądasz.

– Ty też – odparła Disa.

Wzięli jedzenie z bufetu i usiedli przy jednym ze stolików na zewnątrz. Joona zwrócił uwagę, że pomalowała paznokcie. Disa, która była głównym archeologiem w swoim instytucie, często miała je krótko obcięte, ciemne od ziemi.

Zaczęła jeść. Po chwili odezwała się z pełnymi ustami.

– Królowa Krystyna dostała leoparda w prezencie od księcia Kurlandii. Trzymała go tu na Djurgården.

– Nie wiedziałem – stwierdził spokojnie Joona.

– Przeczytałam w starych księgach rachunkowych zamku, że wypłacono ze skarbca czterdzieści srebrnych dalerów jako zasiłek pogrzebowy dla rodziny służącej rozszarpanej przez leoparda.

Odchyliła się na krześle z kieliszkiem w dłoni.

– Przestań tyle gadać, Joona Linna – odezwała się po chwili z ironią.

– Przepraszam – powiedział Joona. – Ja…

Umilkł i nagle poczuł, jak z ciała ulatuje mu cała energia.

– No co?

– Kochana, proszę, mów dalej o leopardzie.

– Jesteś smutny.

– Myślę o mamie… Wczoraj minął dokładnie rok, odkąd odeszła. Pojechałem na cmentarz i położyłem jej na grobie białego irysa.

– Bardzo brakuje mi Ritvy – powiedziała Disa.

Odłożyła sztućce i siedziała przez chwilę w milczeniu.

– Wiesz, co powiedziała, kiedy się widziałyśmy ostatni raz? Wzięła mnie za rękę, a potem zasugerowała, że powinnam cię uwieść i zatroszczyć się o wpadkę.

– Wyobrażam to sobie. – Joona roześmiał się.

Słońce odbijało się w szkle i migotało w wyjątkowych, ciemnych oczach Disy.

– Odpowiedziałam, że to raczej niemożliwe, a wtedy powiedziała, że powinnam od ciebie odejść i nigdy się za siebie nie oglądać, i nie wracać.

Pokiwał głową, ale nie wiedział, co na to odpowiedzieć.

– Zostałbyś wtedy całkiem sam – ciągnęła Disa. – Wielki, samotny Fin.

– Nie chcę.

– Czego?

– Zostać wielkim, samotnym Finem – odparł z czułością. – Chcę być z tobą.

– A ja chcę cię ugryźć i to całkiem mocno. Możesz to wyjaśnić? Zawsze swędzą mnie zęby na twój widok – powiedziała Disa, uśmiechając się.

Joona wyciągnął rękę, żeby jej dotknąć. Wiedział, że już był spóźniony na spotkanie z Carlosem Eliassonem i Komisją do spraw Zabójstw, ale mimo to siedział dalej naprzeciw Disy, gawędził z nią i myślał o tym, że powinien pójść do Muzeum Nordyckiego popatrzeć na lapońską koronę panny młodej.

*

W oczekiwaniu na Joonę Carlos Eliasson opowiedział członkom komisji o młodej kobiecie, którą znaleziono martwą na pokładzie sportowego jachtu w Archipelagu Sztokholmskim. W protokole Benny Rubin zanotował, że śledztwo nie było pilne, że należało oczekiwać własnego dochodzenia policji morskiej.

Joona przyszedł trochę spóźniony i ledwie zdołał włączyć się do zebrania, kiedy zadzwonił John Bengtsson ze służby porządkowej. Znali się od lat, grali ze sobą w unihokeja od ponad dekady. John Bengtsson był dobrym kolegą, ale kiedy usłyszał diagnozę, że ma raka prostaty, prawie wszyscy przyjaciele go opuścili. Dziś był już całkowicie wyleczony, ale jak wielu ludzi, którzy poczuli potęgę śmierci, zachowywał się inaczej, bardziej spokojnie.

Joona stał w korytarzu przed pokojem zebrań i słuchał powolnej relacji Johna Bengtssona. W jego głosie słychać było zmęczenie, jakie pojawia się chwilę po przeżyciu głębokiego stresu. Opisywał, jak znalazł dyrektora generalnego Inspektoratu Produktów Strategicznych powieszonego we własnym mieszkaniu.

– Samobójstwo? – zapytał Joona.

– Nie.

– Morderstwo?

– Nie mógłbyś tu przyjechać? – zapytał John. – Nie ogarniam tego, co widzę. Ciało unosi się nad podłogą, Joona.

*

Wspólnie z Nathanem Pollockiem i Tommym Kofoedem Joona właśnie stwierdził, że mają do czynienia z samobójstwem, kiedy ktoś zadzwonił do drzwi mieszkania Palmcrony. W ciemnościach na klatce stała wysoka kobieta trzymająca w swych dużych dłoniach siatki z zakupami.

– Ściągnęliście go? – zapytała.

– Czy ściągnęliśmy? – powtórzył Joona.

– Dyrektora Palmcronę – odparła rzeczowo.

– Co pani ma na myśli, pytając, czy go ściągnęliśmy?

– Bardzo przepraszam, jestem tylko gospodynią, myślałam…

Sytuacja zawstydziła ją, zaczęła iść schodami w dół, ale zatrzymała się, jak tylko Joona odpowiedział na jej pierwsze pytanie.

– Jeszcze wisi.

– Aha – powiedziała i odwróciła się do niego z twarzą niewyrażającą żadnych emocji.

– Widziała go pani wcześniej? Wiszącego?

– Nie – odparła.

– Dlaczego zapytała pani, czy go ściągnęliśmy? Coś się stało? Zauważyła pani coś szczególnego?

– Sznur na żyrandolu w saloniku – odpowiedziała.

– Widziała pani sznur?

– Oczywiście.

– A nie obawiała się pani, że go użyje? – zapytał Joona.

– Śmierć to żaden koszmar – odpowiedziała, powstrzymując uśmiech.

– Słucham?

Ale kobieta potrzasnęła tylko głową.

– Jak pani zdaniem umarł? – spytał więc Joona.

– Wydaje mi się, że pętla zacisnęła mu się na szyi – odpowiedziała cicho.

– A jak znalazła się na tej szyi?

– Nie wiem… może potrzebowała pomocy – powiedziała z wahaniem.

– Co pani ma na myśli, mówiąc o pomocy?

Oczy uciekły jej w tył głowy, Joona bał się, że kobieta zaraz zemdleje, ale oparła się ręką o ścianę i spojrzała na niego.

– Wszędzie znajdą się uczynni ludzie – oznajmiła cicho.

8 Nålen Basen przy komendzie policji jest cichy i pusty, za szklaną ścianą ciemność, w kafeterii nie ma gości. Woda jest podświetlana od spodu, jej poblask delikatnie faluje na ścianach i suficie. Joona Linna przepływa długość basenu tam i z powrotem, trzymając równe tempo i kontrolując oddech.

Płynie, podczas gdy przez głowę przewijają mu się różne wspomnienia. Twarz Disy, kiedy powiedziała, że na jego widok swędzą ją zęby.

Joona sięga brzegu basenu, zawraca pod wodą i odpycha się nogami. Nie zdając sobie z tego sprawy, przyspiesza, wracając myślami do mieszkania Carla Palmcrony na Grevgatan. Znów widzi wiszące ciało, kałużę moczu, muchy na twarzy. Zmarły miał na sobie ubranie, płaszcz i buty, ale znalazł czas, żeby nastawić muzykę.

Joona odniósł wtedy wrażenie, że było to zarówno działanie planowe, jak pod wpływem impulsu, czyli bynajmniej nic zaskakującego w przypadku samobójstwa.

Płynie szybciej, zawraca i jeszcze zwiększa tempo, widzi siebie samego idącego przez hol mieszkania Palmcrony i otwierającego drzwi po nagłym sygnale dzwonka. Za drzwiami stała wysoka kobieta o dużych dłoniach, w pierwszej chwili niewidoczna w ciemnościach klatki schodowej.

Joona zatrzymuje się przy brzegu, ciężko dysząc, opiera się o plastikową kratkę na rynnie odpływowej. Oddech stopniowo mu się uspokaja, ale poziom kwasu mlekowego w mięśniach ramion wciąż rośnie. Na teren pływalni wchodzi grupa ubranych na sportowo policjantów. Mają ze sobą dwa fantomy – jeden dziecka i jeden osoby z nadwagą.

Śmierć to żaden koszmar, powiedziała z uśmiechem.

Joona wychodzi z basenu z poczuciem dziwnego, wewnętrznego napięcia. Z jakiegoś powodu śmierć Carla Palmcrony nie daje mu spokoju. Z jakiejś przyczyny wciąż widzi oczyma duszy ten pusty, jasny pokój. Łagodna muzyka skrzypiec i leniwe brzęczenie much.

Joona wie, że to było samobójstwo, i próbuje sam siebie przekonać, że to nie sprawa dla Rikskrimu. Ale i tak czuje, że najchętniej pobiegłby znów na miejsce zdarzenia i przyjrzał mu się jeszcze raz, zbadał, sprawdził każdy pokój, upewnił się, czy czegoś nie przeoczył.

W czasie rozmowy z gospodynią uznał, że coś jej się pomieszało, była otumaniona przez szok, który wzbudził jej podejrzliwość i sprawił, że mówiła od rzeczy. Ale teraz próbuje odwrócić tę myśl. Być może wcale nie była skołowana, tylko odpowiadała tak konkretnie, jak umiała, na jego pytania. Jeśli tak, to gospodyni Edith Schwartz twierdziła, że ktoś pomógł Carlowi Palmcronie założyć pętlę, że były jakieś pomocne dłonie, jacyś uczynni ludzie. Wynikałoby z tego, że jego śmierć nie była spowodowana przez niego samego, że w chwili śmierci nie był sam.

Coś tu się nie zgadza.

Joona wie, że ma rację, ale nie może wytłumaczyć tego uczucia.

Przechodzi przez drzwi do męskiej szatni, otwiera swoją szafkę, wyjmuje telefon i dzwoni do głównego lekarza medycyny sądowej Nilsa Åhléna.

– Jeszcze nie skończyłem – odzywa się Nålen[2], przykładając słuchawkę do ucha.

– Chodzi o Palmcronę. Jakie miałeś pierwsze wrażenie, nawet jeśli…

– Nie skończyłem – przerywa mu Nålen.

– …nawet, jeśli jeszcze nie skończyłeś – kończy zdanie Joona.

– Wpadnij w poniedziałek.

– Będę za chwilę.

– O piątej jadę z żoną obejrzeć kanapę.

– Jestem u ciebie za dwadzieścia pięć minut – mówi Joona i rozłącza się, zanim Nålen zdąży powtórzyć, że jeszcze nie skończył.

Wyszedłszy z szatni, Joona słyszy gwar dziecięcych głosów i śmiechy – szkółka pływacka zaraz zacznie zajęcia.

Zastanawia się nad tym, jakie konsekwencje niesie za sobą samobójcza śmierć dyrektora generalnego Inspektoratu Produktów Strategicznych. Osoba, która podejmuje wszystkie najważniejsze decyzje o produkcji i eksporcie szwedzkiej broni, nie żyje.

A co, jeśli się mylę, a jeśli został zamordowany, mówi do siebie Joona. Muszę porozmawiać z Pollockiem, zanim pojadę do Nålena, może on i Kofoed zdążyli zerknąć na materiał z oględzin.

Joona przemierza korytarz długimi krokami, zbiega w dół schodów i dzwoni do swojej asystentki Anji Larsson, żeby sprawdziła, czy Nathan Pollock jest jeszcze w budynku policji.

9 O walce wręcz Gęste włosy Joony są jeszcze wilgotne, kiedy otwiera drzwi do sali 11, gdzie Nathan Pollock prowadzi zajęcia dla elitarnej grupy policjantek i policjantów uczących się, jak odbijać zakładników.

Na ścianie za Pollockiem projektor wyświetla tablicę anatomiczną przedstawiającą ludzkie ciało. Na stole leży siedem różnych rodzajów ręcznej broni palnej, od małego, srebrnego sig sauera P238 po matowoczarny karabin automatyczny marki Heckler & Koch z czterdziestomilimetrowym granatnikiem.

Jeden z młodych policjantów stoi przed Pollockiem, który bierze nóż, trzyma go blisko przy ciele, podchodzi bliżej i markuje cios w szyję policjanta, a potem zwraca się do grupy.

– Minusem ciosu tego rodzaju jest to, że wróg może krzyknąć, ruchy ciała nie są kontrolowane i wykrwawienie się zajmuje trochę czasu, ponieważ tylko jedna arteria zostaje otwarta – wyjaśnia Pollock.

Podchodzi do młodego, zasłania mu twarz ramieniem, tak że zgięciem łokcia zatyka mu usta.

– Ale jeśli zrobisz tak, to możesz stłumić krzyk, pokierować głową i otworzyć obie arterie jednym cięciem – objaśnia.

Pollock puszcza młodego policjanta i w tej samej chwili zauważa Joonę Linnę stojącego tuż przy drzwiach. Musiał wejść w tej chwili, kiedy Pollock demonstrował chwyt. Młody przesuwa dłonią po ustach i siada z powrotem na swoje miejsce. Pollock uśmiecha się szeroko i zaprasza gestem Joonę do środka, ale ten kręci głową.

– Muszę zamienić z tobą parę słów, Nathan – mówi półgłosem.

Kilkoro policjantów odwraca się, żeby zobaczyć, kto to. Pollock podchodzi do Joony i podaje mu rękę. Marynarka Joony pociemniała na karku od wody kapiącej z włosów.

– Tommy Kofoed zabezpieczył u Palmcrony odciski butów – mówi. – Muszę wiedzieć, czy na coś trafił.

– Uznałem, że nie ma pośpiechu – odpowiada Nathan stłumionym głosem. – Oczywiście porobiliśmy zdjęcia wszystkich śladów, ale nie zdążyliśmy przeanalizować wyników. Nie mam na razie wyrobionego zdania…

– Ale coś zobaczyłeś? – dopytuje Joona.

– Kiedy zgrywałem zdjęcia do komputera… to mogłoby coś znaczyć, ale za wcześnie, żeby…

– Po prostu to powiedz. Spieszę się.

– Wydaje się, że wokół ciała są odciski dwóch różnych butów w dwóch kręgach – mówi Nathan.

– Chodź ze mną do Nålena – prosi Joona.

– Teraz?

– Mam tam być za dwadzieścia minut.

– Cholera, nie mogę – odpowiada Nathan, wskazując gestem salę. – Ale mam włączoną komórkę, gdybyś chciał o coś zapytać.

– Dzięki – mówi Joona i odwraca się do wyjścia.

– Joona… mógłbyś tylko przywitać się z tą grupą? – pyta Nathan.

Już wszyscy patrzą na nich, Joona pozdrawia ich skinieniem ręki.

– To jest właśnie Joona Linna, o którym wam opowiadałem – mówi głośno Nathan Pollock. – Próbuję go namówić, żeby wpadł do nas z wykładem o walce wręcz.

Zapada cisza, wszyscy patrzą na Joonę.

– Większość z was wie pewnie więcej o sportach walki niż ja – mówi Joona z półuśmiechem. – Jedno, czego się nauczyłem, to… że kiedy coś się dzieje naprawdę, nagle zaczynają obowiązywać całkiem inne reguły, zostaje sama walka, żadnego sportu.

– Posłuchajcie uważnie – wtrąca Nathan z napięciem w głosie.

– W rzeczywistości człowiek da sobie radę jedynie wtedy, gdy potrafi się dostosować do nowych okoliczności i obrócić je na swoją korzyść – ciągnie spokojnie Joona. – Ćwiczcie wykorzystywanie sytuacji… Można znaleźć się i w samochodzie, i na balkonie. Pomieszczenie może być wypełnione gazem łzawiącym. Podłogę może pokrywać warstwa potłuczonego szkła. W użyciu może być różnego rodzaju broń. Człowiek nie wie, czy znajduje się na początku, czy na końcu łańcucha wydarzeń. Trzeba zakładać, że potrzebne są siły na całonocną akcję, więc nie ma mowy o kopnięciach z wyskoku czy wspaniałych roundkicks.

Kilka osób parska śmiechem.

– Przy walce wręcz bez użycia broni – ciągnie Joona – często trzeba zaakceptować sporą dawkę bólu, żeby móc szybko zakończyć starcie, ale… nie znam się na tym za bardzo.

Joona opuszcza salę wykładową. Dwoje policjantów bije brawo. Drzwi zamykają się, zapada cisza. Nathan Pollock uśmiecha się pod nosem, wracając na katedrę.

– Właściwie planowałem zachować to na późniejszą okazję – mówi, klikając w klawiaturę komputera. – To nagranie wideo to już klasyk… Zakładnicy w oddziale banku Nordea na Hamngatan, dziewięć lat temu. Dwóch napastników. Joona Linna wydostał zakładników, unieszkodliwił jednego z bandytów, który był uzbrojony w uzi. Ostra wymiana ognia. Drugi z bandytów ukrył się, ale miał tylko nóż. Zamalowali sprejem wszystkie kamery, ale przegapili tę jedną… Obejrzymy to w zwolnionym tempie, bo całość trwa kilka sekund.

Pollock naciska klawisz i film rusza. Ziarnisty obraz sfilmowany od góry, pomieszczenie banku widziane po skosie. Zegar odlicza sekundy w dolnym rogu obrazu. Meble są poprzewracane, papiery leżą na podłodze. Joona skrada się wzdłuż ściany z pistoletem w wyprostowanej ręce. Porusza się powoli, jakby znajdował się pod wodą. Bandyta stoi ukryty za skrzydłem otwartych drzwi do skarbca z nożem w dłoni. Nagle rzuca się naprzód długimi susami. Joona unosi pistolet, celuje napastnikowi w pierś, naciska spust.

– Pistolet klika – objaśnia Pollock. – Uszkodzony nabój utknął w lufie.

Ziarnisty obraz wideo mruga. Joona cofa się, podczas gdy złodziej z nożem naciera na niego. Wszystko odbywa się w zupełnej, niesamowitej ciszy. Joona odłącza magazynek, który upada na podłogę. Szuka nowego, ale widzi, że nie zdąży, zamiast tego odwraca bezużyteczny pistolet w dłoni, tak żeby lufa była w linii z kością przedramienia.

– Nie rozumiem – odzywa się jedna z kobiet.

– Zamienił pistolet w tonfę – tłumaczy Pollock.

– Co?

– To coś w rodzaju pałki… Używają tego amerykańscy policjanci, zwiększa zasięg i siłę ciosu, zmniejszając powierzchnię trafienia.

Mężczyzna z nożem dopada Joony. Robi długi, powolny krok. Ostrze lśni, zbliżając się do ciała Joony. Druga ręka napastnika jest uniesiona, podąża za skrętem ciała. Joona w ogóle nie patrzy na nóż, tylko rusza do przodu, stawia długi krok, jednocześnie uderzając przeciwnika prostym ciosem. Trafia go w szyję ujściem lufy, tuż pod jabłkiem Adama.

Nóż, wirując, spada na ziemię, mężczyzna zwala się na kolana, otwiera usta, trzyma się za szyję, a w końcu osuwa się na podłogę.

10 Utonięcie Joona Linna jedzie ulicą Fleminggatan w kierunku Instytutu Karolinska[3] w Solnie i myśli o wiszącym ciele Carla Palmcrony, napiętym sznurze do prania, torbie na podłodze. W myślach próbuje dodać dwa kręgi śladów butów wokół zmarłego.

Ta sprawa nie jest jeszcze zamknięta.

Joona skręca na Klarastrandsleden w stronę Solny. Jedzie wzdłuż kanału, gdzie ciężkie od nasion korony drzew pochylają się nad wodą, opuszczają swe gałęzie ku lśniącej, lustrzanej powierzchni.

W myślach przewija mu się obraz gosposi Edith Schwartz, każdy szczegół, żyły na jej dużych dłoniach trzymających siatki z zakupami i słowa, że wszędzie znajdą się uczynni ludzie.

Oddział medycyny sądowej położony jest wśród zieleni drzew i zadbanych trawników w wielkim kampusie Instytutu Karolinska. To czerwony budynek z cegły przy Retzius väg 5, otoczony ze wszystkich stron potężnymi budynkami.

Joona wjeżdża na pusty parking dla odwiedzających. Widzi, że lekarz medycyny sądowej Nils Åhlén, powszechnie nazywany Nålenem, przejechał przez krawężnik i zaparkował swojego białego jaguara na wypielęgnowanym trawniku przed głównym wejściem.

Joona kiwa ręką recepcjonistce, która odpowiada uniesieniem kciuka, idzie dalej korytarzem, puka do drzwi Nålena i wchodzi do środka. Jak zwykle w gabinecie nie ma zbędnych przedmiotów.

Żaluzje są zaciągnięte, ale słońce przebija się między listewkami. Promienie połyskują na białych powierzchniach i zamierają na tych z matowej stali.

Nålen nosi okulary pilotki w białych oprawkach i biały golf pod lekarskim fartuchem.

– Właśnie wlepiłem mandat za parkowanie jaguara przed wejściem – mówi Joona.

– Doskonale – stwierdza Nålen.

Joona staje pośrodku pokoju i poważnieje. Oczy mienią mu się ciemnosrebrzyście.

– Jak umarł? – pyta.

– Palmcrona?

– Tak.

Dzwoni telefon, Nålen podsuwa Joonie protokół sekcji.

– Nie musiałeś przychodzić, żeby dostać odpowiedź – mówi przed podniesieniem słuchawki.

Joona siada naprzeciw niego na białym, skórzanym siedzisku krzesła. Sekcja zwłok Carla Palmcrony została zakończona. Joona przerzuca strony protokołu i na chybił trafił czyta niektóre fragmenty:

74. Nerki ważące w sumie 290 gramów. O gładkiej powierzchni. Tkanka różowoszara. Konsystencja zwarta, elastyczna. O wyraźnym rysunku.

75. Odprowadzające drogi moczowe o normalnym wyglądzie.

76. Pęcherz moczowy pusty. Śluzówka blada.

77. Prostata normalnej wielkości. Tkanka blada.

Nålen podsuwa wyżej okulary na wąskim, garbatym nosie, kończy rozmowę telefoniczną i podnosi wzrok.

– Jak widzisz – mówi z ziewnięciem. – Nic nieoczekiwanego. Przyczyna śmierci podlega pod asfiksję, czyli uduszenie… ale przy powieszeniu rzadko mamy do czynienia z uduszeniem w powszechnym tego słowa znaczeniu, raczej chodzi tu o uniedrożnienie tętnic szyjnych.

– Mózg dusi się, ponieważ nie ma dopływu natlenionej krwi.

Nålen potakuje.

– Obustronne zaciśniecie tętnic szyjnych, raz-dwa i już, utrata przytomności w kilka sekund…

– Ale żył przed powieszeniem? – pyta Joona.

– Tak.

Szczupła, gładko ogolona twarz Nålena ma ponury wyraz.

– Możesz ocenić wysokość upadku? – dopytuje się Joona.

– Brak złamań w odcinku kręgosłupa szyjnego oraz podstawy czaszki. Zgaduję, że mogło to być jakieś dziesięć centymetrów.

– Tak…

Joona myśli o teczce ze śladami butów Palmcrony. Otwiera znów protokół i przerzuca kartki do oględzin zewnętrznych, oceny skóry szyi, wymierzonych kątów.

– O czym myślisz? – pyta Nålen.

– Czy możliwe, że został uduszony tym samym sznurem, a potem tylko zawieszony u sufitu.

– Nie – ucina Nålen.

– Dlaczego nie?

– Dlaczego nie? Bo była tylko jedna bruzda wisielcza, idealna – zaczyna wyjaśniać Nålen. – Kiedy osoba się wiesza, sznur czy lina wrzyna się w szyję i…

– Ale sprawca może przecież o tym wiedzieć – przerywa Joona.

– Jednak jest to prawie niemożliwe do zrekonstruowania… Wiesz, przy pełnym powieszeniu pętla wokół szyi formuje się w strzałkę, ze szpicem skierowanym ku górze, dokładnie przy węźle…

– Ponieważ ciężar ciała ją zaciska.

– Właśnie… i z tego samego powodu najgłębsza część bruzdy ma się znajdować dokładnie naprzeciwko szpica.

– A więc zmarł przez powieszenie – stwierdza Joona.

– Bez wątpienia.

Chudy, wysoki patolog przygryza delikatnie dolną wargę.

– Ale mógł zostać zmuszony do samobójstwa? – drąży Joona.

– Nie przemocą. W każdym razie nic na to nie wskazuje.

Joona zamyka protokół, lekko bębni po nim palcami obu dłoni i myśli, że te napomknienia gospodyni, że inni ludzie byli zamieszani w śmierć Palmcrony, musiały być tylko nieskładnym gadaniem. A jednak nie może zapomnieć o dwóch różnych odciskach butów, które znalazł Tommy Kofoed.

– A więc jesteś pewien przyczyny zgonu? – pyta, patrząc Nålenowi w oczy.

– Czego się właściwie spodziewałeś?

– To tu – odpowiada po chwili Joona, kładąc palec na teczce z protokołem sekcji. – To tu, to dokładnie to, czego się spodziewałem, ale jednocześnie jest coś, co mnie trzyma.

Nålen uśmiecha się.

– Weź go ze sobą i poczytaj na dobranoc.

– Tak zrobię.

– Ale wydaje mi się, że możesz odpuścić sobie Palmcronę… Nie wyjdzie z tego nic ciekawszego niż samobójstwo.

Nålen poważnieje, wzrok kieruje w podłogę. Oczy Joony są przenikliwe, skupione.

– Na pewno masz rację – mówi.

– Tak. I mogę trochę pospekulować, jeśli chcesz… Carl Palmcrona był przypuszczalnie przygnębiony, bo paznokcie miał zaniedbane i brudne, zęby niemyte od paru dni, był nieogolony.

– Rozumiem. – Joona kiwa głową.

– Możesz na niego rzucić okiem.

– Nie, nie trzeba – odpowiada policjant i podnosi się ciężko.

Nålen nachyla się ku niemu i mówi z nadzieją w głosie, jakby nie mógł doczekać się tej chwili:

– Dziś rano dostałem o wiele ciekawszy przypadek. Masz minutkę?

Wstaje i gestem ponagla Joonę.

Joona podąża za nim korytarzem. Jasnoniebieski motyl, nie mogąc znaleźć wyjścia, frunie przed nimi, trzepocząc skrzydłami.

– Ten młody już nie pracuje? – pyta Joona.

– Kto?

– Ten, co tu był, z kucykiem i…

– Frippe? Nie, do licha. Nie ma mowy, żeby odszedł. Ma wolne. Wczoraj w Globen grał Megadeth z Entombedem jako suportem.

Przechodzą przez ciemną salę ze stołem do sekcji ze stali nierdzewnej. W powietrzu unosi się ostry zapach środka do dezynfekcji. Wchodzą do zimniejszego pomieszczenia, gdzie w schłodzonych szufladach przechowuje się ciała po badaniu.

Nålen otwiera drzwi i włącza górne światło. Świetlówka mruga i po chwili rozjaśnia salę o wykafelkowanych na biało ścianach i długi, pokryty plastikiem stół do sekcji z dwoma zlewami i rynnami odpływowymi.

Na stole leży młoda, piękna kobieta.

Jej skóra jest opalona, a długie, czarne włosy skręcają się w grube, lśniące loki nad czołem i ramionami. Wygląda, jakby patrzyła na pomieszczenie wzrokiem wyrażającym mieszaninę niepewności i zaskoczenia.

Kąciki ust lekko kpiące, jak u kogoś, kto często się śmieje i uśmiecha.

Ale wielkie, ciemne oczy pozbawione są blasku. Zaczęły się już pojawiać maleńkie, brązowożółte plamki.

Joona staje i przygląda się kobiecie. Ocenia jej wiek na nie więcej niż dziewiętnaście, dwadzieścia lat. Dopiero co była małym dzieckiem śpiącym z rodzicami. Potem stała się podrostkiem, a teraz nie żyje.

Powyżej piersi, na mostku, widać zarys półkolistej, może trzydziestocentymetrowej linii, wyglądającej jak namalowany uśmiech w kolorze szarym.

– Co to za linia? – Joona wskazuje na ciało.

– Nie mam pojęcia, może odcisk naszyjnika albo brzeg bluzki, przyjrzę się temu później.

Joona przygląda się martwemu ciału, bierze głęboki oddech i czuje ogromne przygnębienie, jak zawsze w obliczu niezaprzeczalnego faktu śmierci.

Życie jest tak przerażająco kruche.

Paznokcie u dłoni i stóp dziewczyny są pomalowane na różowobeżowy kolor.

– No więc co w niej takiego szczególnego? – pyta po krótkiej chwili.

Nålen spogląda na niego z powagą i odwraca się z powrotem do ciała. W jego okularach odbija się światło.

– Przywiozła ją policja morska – mówi. – Znaleziono ją w pozycji siedzącej na łóżku w kajucie dziobowej na dużym jachcie sportowym, który dryfował po archipelagu.

– Martwą?

Nålen patrzy mu w oczy, a jego głos nagle brzmi bardzo melodyjnie:

– Ona utonęła, Joona.

– Utonęła?

Nålen kiwa głową i uśmiecha się elektryzująco.

– Utonęła na pokładzie łodzi, która unosiła się na powierzchni wody.

– Przypuszczalnie ktoś ją znalazł i wniósł na pokład.

– Tak, ale wtedy nie zajmowałbym twojego czasu.

– No więc o co tu chodzi?

– Nie ma żadnych śladów wody na reszcie ciała, wysłałem ubranie do analizy, ale w laboratorium też niczego nie znajdą.

Nålen milknie, przegląda wstępny raport oględzin zewnętrznych i zerka z ukosa na Joonę, żeby sprawdzić, czy udało mu się wzbudzić jego ciekawość. Joona stoi nieruchomo, twarz ma zmienioną. Teraz przygląda się martwemu ciału w skupieniu, z uwagą. Nagle bierze z pudełka parę nowych, lateksowych rękawiczek i je zakłada. Nålen ma bardzo zadowoloną minę, kiedy Joona nachyla się nad dziewczyną, ostrożnie unosi jej ramiona i im się przygląda.

– Nie znajdziesz śladów przemocy – szepce prawie bezgłośnie patolog. – Niepojęte.

Reszta tekstu dostępna w regularniej sprzedaży.

[1] Najniższy stopień w szwedzkiej policji, otrzymywany po ukończeniu stażu.

[2] Gra słów: N. Åhlén – Nålen, po szwedzku „igła”.

[3] Karolinska Institutet – jeden z największych w Europie uniwersytetów medycznych, mieszczący się w Solnie, dzielnicy Sztokholmu.

WYDAWNICTWO CZARNE Sp. z o.o.
www.czarne.com.pl

Sekretariat: ul. Kołłątaja 14, III p., 38-300 Gorlice
tel./fax +48 18 353 58 93 e-mail: arkadiusz@czarne.com.pl,
mateusz@czarne.com.pl, tomasz@czarne.com.pl,
honorata@czarne.com.pl, ewa@czarne.com.pl

Redakcja: Wołowiec 11, 38-307 Sękowa
tel./fax +48 18 351 02 78, tel. +48 18 351 00 70
e-mail: redakcja@czarne.com.pl

Sekretarz redakcji: malgorzata@czarne.com.pl

Dział promocji: ul. Andersa 21/56, 00-159 Warszawa
tel./fax +48 22 621 10 48
e-mail: agnieszka@czarne.com.pl, anna@czarne.com.pl,
dorota@czarne.com.pl, zofia@czarne.com.pl

Dział marketingu: ewa.nowakowska@czarne.com.pl

Dział sprzedaży: Beata Motyl, MTM Firma
ul. Zwrotnicza 6, 01-219 Warszawa
tel./fax +48 22 632 83 74
e-mail: mtm-motyl@wp.pl

Skład: d2d.pl
ul. Morsztynowska 4/7, 31-029 Kraków, tel. +48 12 432 08 52
e-mail: info@d2d.pl

Wołowiec 2012
Wydanie I