Redakcja:

Anna Seweryn-Sakiewicz

Ilustracja na okładce:

© The Power of Forever Photography/iStockphoto

Redakcja techniczna, skład, łamanie i przygotowanie wersji elektronicznej:

Grzegorz Bociek

Korekta:

Joanna Szewczyk

Wydanie I, Chorzów 2013

Wydawca: Wydawnictwa Videograf SA

41-500 Chorzów, Aleja Harcerska 3c

tel. 32-348-31-33, 32-348-31-35

fax 32-348-31-25

office@videograf.pl

www.videograf.pl

Dystrybucja wersji drukowanej: DICTUM Sp. z o.o.

01-942 Warszawa, ul. Kabaretowa 21

tel. 22-663-98-13, fax 22-663-98-12

dystrybucja@dictum.pl

www.dictum.pl

Tekst © Iwona Michałowska

© Wydawnictwa Videograf SA, Chorzów 2013

ISBN 978-83-7835-262-4

Wszystkie postacie, narody, wydarzenia i miejsca w tej książce są zmyślone i nijak się mają do rzeczywistych.

Prawdziwe są tylko uczucia.

Z CIEMNOŚCI

Pamiętam, że byłam kimś, ale nie wiem kim. Pamiętam świat, ale siebie w nim nie widzę, tak jak nie widzi się swojej twarzy, póki nie spojrzy się w lustro. Pod powiekami majaczą mi jakieś strzępy, mgliste obrazy: uciekamy, bo kogoś zabiliśmy, chociaż nie pamiętam kogo; ludzie są nam nadspodziewanie życzliwi, rodzina ze wsi wyciąga pomocną dłoń, ale mieszkający w pobliżu Wapończycy zawiadamiają policję. Przyjmujemy to z pewną ulgą, bo wiadomo było, że prędzej czy później nas dorwą. Zabierają Adama gdzie indziej, mnie gdzie indziej. Te wspomnienia, a może tylko zmyślenia, wyłaniają się z mgły powoli, przeplatane widokami korytarza wypełnionego po jednej stronie metalowymi drzwiami otwieranymi za pomocą kodów.

Wcześniej nic… Może jedynie to, że znamy tę wieś i domowników. Pracowaliśmy u nich, żywili nas i dawali nam schronienie. Ale co było jeszcze wcześniej, skąd się wzięliśmy na tym świecie, i co nastąpiło później, nim ruszył pościg — to jest dla mnie jedną wielką plamą, czarną jak ciemnia, przez którą przed chwilą mnie przepuszczono.

Drzwi mają na wysokości oczu podłużne wizjery. Później się dowiem, że są wyposażone w kamery noktowizyjne, aby strażniczki mogły podglądać, co robimy w ciemnościach. Przez położony niżej hol przechodzi grupa dziewcząt w asyście dwóch umundurowanych kobiet. Niektóre zadzierają głowy i gapią się na mnie. Wszystkie mają na sobie takie same flanelowe tuniki za kolana, jedne barwy ciemnoniebieskiej, inne bordowej. Moja jest bordowa. Tyle że ja nie mam na głowie ochronnego czepka. Krótkie niesforne włosy sterczą mi na wszystkie strony, choć są świeżo umyte.

Prosto z ciemni zabrali mnie do kąpieli i wyszorowali, a dopiero potem postawili przed obliczem surowej Waponki w mundurze. Jej twarz jest groźna i fascynująca zarazem, bo z samych bruzd można by ułożyć makietę, opowieść lub elegię. Włosy i oczy ciemne jak u wszystkich Wapończyków, ramiona wyprostowane, wzrok nieprzenikniony.

— Wiesz, dlaczego tu jesteś?

— Chyba… chyba kogoś zabiłam. Zabiliśmy.

— Co jeszcze pamiętasz?

Wydaje mi się, że kiedy minie zamroczenie, przypomnę sobie całe dotychczasowe życie. Na razie historia dzieli się na przed i po. Sprzed ciemnego pokoju zostały tylko te chaotyczne przebłyski, wszystko po nim jest wyraźne i namacalne.

Wzruszam ramionami.

— Ukrywaliśmy się. Ludzie nam pomagali. Prawie wszyscy. Dopiero te wapońskie świnie doniosły. — Muszę być bardzo zamroczona, skoro wypowiadam takie słowa prosto w twarz groźnej Waponki. — Przepraszam — mówię, nie czekając, aż się odezwie. Wcale nie dlatego, że się przestraszyłam. Po prostu czuję, że to nie było w porządku. — I tak byście nas w końcu znaleźli.

Twarz kobiety jest jak marmurowy odlew. Nawet oczy nie mrugają.

Pyta mnie, co było przedtem, ale nic nie pamiętam. Jak po przebudzeniu, gdy usiłujesz pochwycić strzępy snu, a one i tak ci się wymykają. Po chwili nie jestem już nawet pewna tego zabójstwa, Adama, wapońskich świń.

— Dobrze — mówi kobieta i przywołuje kogoś przez interkom. Po chwili do pomieszczenia wchodzą dwie strażniczki, Waponka i biała. Chwytają mnie i prowadzą korytarzem.

Ta Waponka wygląda inaczej, ma mimikę. Może nie tak ekspresyjną jak my, ale jednak. Do tego jest znacznie młodsza i ładniejsza od tamtej, więc postanawiam ją traktować jako potencjalnego sprzymierzeńca, a w każdym razie nie wroga. Wiem jednak, że ta, z którą rozmawiałam przed chwilą, jest większą szychą i że trzeba się jej bać.

Biała strażniczka jest stosunkowo młoda, ale jej twarz nie zachęca do rozmowy. Wygląda na kogoś, kto żywi urazę do wszystkich wokół. Brzydula, chyba koło trzydziestki, choć pod względem atrakcyjności niewiele się różni od pięćdziesięciolatki. Spod czapki wystają matowe włosy nieokreślonej barwy. Twarz kanciasta, jakby lekko napuchnięta, cera niezdrowa. Krępa, z głową wtuloną w ramiona. Oczy małe i wredne. Głos piskliwy, niepasujący do wyglądu.

Później się dowiem, że stara Waponka to Durum, dyrektorka zakładu. I że faktycznie trzeba się jej bać. Młodsza ma na imię Mich’ko i jak na przedstawicielkę swojej rasy jest bardzo miła, choć wciąż należy na nią uważać, bo w razie najmniejszych problemów leci na skargę do Durum. Oni to mają we krwi. Nawet ta dziewczyna, choć prawdopodobnie przyjechała do Arkadii jako nastolatka, nie potrafi myśleć inaczej.

Biała strażniczka to Katrin. Pracuje tu od niedawna i nudzi ją wszystko oprócz wieczornych obchodów, kiedy zagląda przez prostokątne wizjery, sprawdzając, czy wychowanki przyzwoicie się zachowują.

Wychowanki, broń Boże, więźniarki. Durum wpada w szał, gdy ktoś nazywa naszą placówkę więzieniem. To zakład poprawczy dla młodych kobiet, które zbłądziły w życiu.

Nie potrafię sobie wyobrazić Durum wpadającej w szał, ale wierzę dziewczynom na słowo.

PUSTKA

W tajniki więziennego, przepraszam, zakładowego życia wprowadzają mnie trzy towarzyszki z celi, to znaczy z pokoju. Na dolnych pryczach, zwanych łóżkami, śpią Sonia i Paula. Sonia jest krótkowłosą, krępą brunetką. Paula ma włosy dłuższe, jaśniejsze, a do tego jest wyższa, szczuplejsza, z niewinną buźką słodkiego dziecięcia. Sonia i Paula są parą, więc zaznaczyły, że wara od nich i że jeśli zacznę się przystawiać do którejś, to będę mieć przesrane. Parskam śmiechem. Mówią, że były razem już za murami.

Wiola mruga do mnie z górnego łóżka. Jest jeszcze szczuplejsza od Pauli, wręcz chuda, i do tego długaśna, z burzą czarnych loków. Wdrapuję się na górną pryczę nad Paulą, jedyną wolną. W celi śmierdzi stęchlizną, ale to nawet dobrze, bo dzięki temu nie czuć nic z kibla, który zresztą jest całkiem porządny, spłukiwany. Obok mała umywalka z kawałkiem mydła i ręcznik, nawet dość czysty. Może i faktycznie to zakład, a nie więzienie.

— Pod prysznice chodzimy co wieczór — wyjaśnia Wiola. — Obowiązkowo. Jak się kto miga, dostaje szlaban na wszystko, prócz pracy oczywiście.

Bo tu się pracuje. Codziennie przed ósmą rano, po zbiórce w holu i śniadaniu w stołówce, każdy oddział wymaszerowuje do hali produkcyjnej, by robić pudła.

— Czasem zamiast tego pracujemy w ogrodzie — mówi Wiola. — Ale teraz, zimą, nie ma tam nic do roboty. Szkoda, bo praca na świeżym powietrzu to coś całkiem innego niż ten syf tutaj.

— Macie tu ogród? — pytam. — Z czym?

Parska śmiechem.

— Nie macie, tylko mamy. Ze wszystkim: owoce, warzywa, nawet trochę kwiatków dla estetyki. Latem i jesienią to wszystko ląduje na naszych stołach. No, może nie wszystko, bo część zabiera ukochane państwo. Ale na szczęście daje coś w zamian.

Wiola ma bordową tunikę, taką jak moja. Sonia i Paula noszą niebieskie. Pytam, co to znaczy.

— W bordowych chodzą te, które popełniły ciężkie przestępstwa — wyjaśnia Wiola. — Ja na przykład, co z dumą podkreślam, jestem morderczynią.

Zerkam na nią, sprawdzając, czy nie żartuje. Mruga do mnie.

— Ja też, ale jakoś mnie to nie cieszy.

— Wiola się popisuje — informuje z dolnej pryczy Paula. — Uwielbia robić wrażenie na nowych. Nie miej jej tego za złe. Jest najlepsza z nas.

Pytam, dlaczego nie rozmieszczają nas w konkretnych celach zależnie od kalibru popełnionego przestępstwa. Odpowiada mi cisza.

— Durum wierzy w resocjalizację — mówi w końcu Wiola. — Myśli, że skoro wymazała nam pamięć, możemy zacząć wszystko od nowa.

— Po co w takim razie dwa kolory tunik?

— Bo wierzy też w instynkt — podpowiada Sonia. — Według jej pokrętnej logiki w niektórych nas tkwi coś tak wrednego, że nawet ciemnia tego nie wymaże. Dlatego Bordowe Tuniki nie mogą używać w pracy ostrych narzędzi. Ale poza pracą — pełna integracja.

Kiedy zapada noc i gaśnie światło, usiłuję poskładać siebie z miliona strzępów. Zniosłabym jakoś więzienie i utratę wspomnień, ale nie mogę sobie poradzić z utratą tożsamości. Musieli mi nawet powiedzieć, jak mam na imię, bo nie pamiętałam. To, co mi się kołacze w głowie, nie jest bardziej namacalne niż sen. Może był jakiś Adam, a może nie. Może popełniliśmy zbrodnię, a ci Wapończycy nas wydali. A może to wszystko po prostu przyśniło mi się w ciemni.

Nie mam starego życia, a nowe muszę dopiero zbudować. Wyciągam przed siebie ręce w ciemnościach i patrzę na ich ledwo widoczne zarysy. Jak mam się za to zabrać? Te dziewczyny, które tu są, zbudowały już sobie jakiś świat. Ulepiły tożsamość, choć pewnie przyszły tu równie odmóżdżone jak ja. Ile w nich zostało sprzed ciemni, trzeba by spytać kogoś, kto je wcześniej znał. Tyle że nikt zza murów nie ma tu wstępu, a personelowi nie wolno z nami rozmawiać o takich rzeczach.

Po chwili widzę już ręce trochę wyraźniej. Może po dniu, tygodniu, miesiącu będzie lepiej. W celi przyjęto mnie nadspodziewanie dobrze, jeśli wziąć pod uwagę specyfikę miejsca, w którym się znajdujemy. Wciąż jednak nie wiem, co czeka mnie jutro i czy ta dzisiejsza sielanka nie jest tylko ciszą przed burzą.

— Śpij — słyszę nagle głos Wioli. Musiałam się wiercić, choć wydawało mi się, że leżę bez ruchu.

— Łatwo ci mówić. Pamiętasz swoją pierwszą noc?

Wzdycha.

— Pamiętam, jak mnie przyprowadzili do celi. Soni i Pauli jeszcze tu wtedy nie było. Mieszkałam z innymi dziewczynami. Martę poznasz, a pozostałych już nie ma. Były w porządku. Tu jest tak nudno, że gdy przychodzi nowa, robi się święto. Nie mówię, raz po raz trafia się jakaś czarna owca, ale ogólnie da się żyć. Poza tym miejscem praktycznie nic nie znamy, więc za czym miałybyśmy tęsknić?

— Nic sobie nie przypomniałaś?

Milczy chwilę.

— Niewiele. Zresztą nie chcę pamiętać. Olać przeszłość.

Zastanawiam się, czy ja też będę tak myśleć po paru latach. Na razie czuję się, jakbym siedziała okrakiem na płocie. Z jednej strony wszystko spowija mgła, którą z rzadka rozdmuchuje wietrzyk, z drugiej — rysuje się długi klaustrofobiczny tunel. Czuję wdzięczność wobec Wioli, Soni i Pauli. Za to, że są. Czuję nawet wdzięczność wobec starej Waponki, bo jest człowiekiem. Zastanawiam się, jaką historię opowiadają bruzdy na jej twarzy. I czy chce ją pamiętać.

— Wiola? — rzucam w ciemność. Odpowiada pytającym pomrukiem. — Dzięki. Dzięki za wsparcie.

— Odrobisz w polu — mamrocze.

*

Faktycznie robimy pudła. Dziewczyny w bordowych tunikach produkują kartony, te w niebieskich — drewniane skrzynie. Bordowa tunika oznacza, że masz przerąbane i najprawdopodobniej w najbliższej pięciolatce nie zasmakujesz przepustki, a wyjdziesz stąd „na święty nigdy”, jak mówi Wiola. Zresztą na przepustki mało kto wychodzi, bo po powrocie znów trzeba przejść przez ciemnię, a wtedy zdobywanie sobie pozycji w zakładzie zaczyna się niejako od nowa. Jeśli już się wychodzi, trzeba uważać, by na takiej przepustce nie narozrabiać i wrócić z niej na czas, bo inaczej przywożą cię ze sklerozą. Tak mówią: „przywożą cię ze sklerozą”.

— A z ciemni to niby bez sklerozy się wychodzi? — szydzę, bo wciąż pamiętam nie więcej niż wczorajszy dzień, a może nawet mniej.

— To nie to samo, dziewczyno. — Wiola kręci głową, jakbym nie miała zielonego pojęcia, o czym mówię. — To, co z nimi robią, to ciemnia do kwadratu. Wychodzisz z niej totalnie ogłupiona, nie znasz świata, nazwanie najprostszej rzeczy sprawia ci trudność. Jesteś jak dziecko z dżungli i mogą z tobą zrobić wszystko. Jesteś megacwelem.

Mówiąc szczerze, nie poczułam jeszcze przemożnej chęci wyjścia stąd. Muszę sobie poukładać wszystko w głowie, wyskrobać z podświadomości pamięć tego, co się właściwie stało, albo pobyć tu dość długo, by pogodzić się z myślą, że nic więcej sobie nie przypomnę. Dziewczyny w celi przyjęły mnie dobrze, a do wycinania i klejenia kartonów można się przyzwyczaić. Czasem robi się pieczątki albo przykleja nalepki: „BURAKI”, „JABŁKA”, „OSTROŻNIE — SZKŁO”. Niektórych kartonów się nie oznacza. Dziewczyny mówią, że to są kartony przechodnie. Coś z nich pójdzie na eksport, a coś wróci z importem. Przechodnia jest też większość skrzyń, które robią Niebieskie — już się nauczyłam, że kolory tunik funkcjonują tutaj jak nazwy kast — w sąsiedniej sali. Czasem jednak i one noszą pieczątki: „JAJA”, „ZIEMNIAKI”.

Eksportujemy za Mały Bałtyk, głównie płody rolne, ale także przetwory i drewno. Oni z kolei produkują meble, sprzęt RTV, lepsze ciuchy i buty. Poza tym przez Mały Bałtyk odbywa się import towaru z Azji, choć jest o niego coraz trudniej, bo Bestat każe sobie słono płacić za transport morski, a jeśli z lądowym jest u nich równie krucho, jak u nas, niedługo w ogóle przestaniemy handlować. Trudny dostęp do wschodnich towarów oznacza zaś, że tkaniny inne niż płótno czy wełna powoli stają się towarem deficytowym, sprzęt sportowy kosmicznie podrożał, a o nośnikach dźwięku czy obrazu nie ma co marzyć.

— Od miesięcy nie możemy się doprosić o nowe filmy — narzeka Wiola.

— To macie tu jakieś filmy?

— Niby tak. Kiedyś je wyświetlali dwa razy w tygodniu, ale ostatnio już tylko raz, bo mało kto był zainteresowany. Ile razy można oglądać to samo?

I tak się cieszę, że wreszcie zobaczę film. Mgliście pamiętam, że kiedyś bardzo je lubiłam. Ale chyba całą wieczność żadnego nie widziałam. Wydaje mi się, że ludzie, u których ukrywaliśmy się na wsi, nie mieli ani komputera, ani żadnego sprzętu do odtwarzania płyt.

— Jakby to ode mnie zależało — mówi Wiola — to kazałabym wykasować te wszystkie starocie i nagrać nowe.

— Jakie nowe? — pytam.

— Wszystko jedno jakie. Mogą być nawet z Azji.

Osobiście wolałabym amerykańskie. Niestety, mimo amnezji, która wydaje się obejmować głównie moje osobiste wspomnienia, doskonale wiem, że z tamtego kontynentu od dawna nic nie sprowadzamy.

— Wcale nie chodzi o nośniki — wtrąca pracująca obok dziewczyna. — Kto by dzisiaj kręcił filmy? Może i w Azji coś robią, ale co niby? Durum w życiu tego nie przepuści.

— A Durum to niby skąd jest? — pytam.

— Z innej planety. — Śmieją się. — Posiedzisz tu dłużej, to sama się przekonasz.

Dziewczyna ma na imię Laura. Jest neurotyczna, blada i wychudzona, ale się stara. Stara się być miła i panować nad sobą. Kiedy robi się zbyt ruchliwa, wie, że musi się totalnie skoncentrować na pracy. To ją wycisza. Tak przynajmniej twierdzi Wiola, a ona zna tutejsze dziewczyny jak mało kto.

Laura musiała być kiedyś piękną kobietą. Z kościstej twarzy patrzą wielkie czarne oczy, a obcięte na jeża włosy odsłaniają pięknie sklepioną głowę. Chciałabym, żeby w przyszłości znów była piękna.

Pracujemy razem, choć jesteśmy z różnych oddziałów. W zakładzie są trzy i każdy liczy około dwudziestu dziewcząt. Podobnie jak w celach, nie obowiązuje tam podział „tunikowy”. Na dziedziniec i do biblioteki każdy oddział wychodzi w inne dni, ale z powodu jakiejś zadymy te ostatnie wyjścia zostały zawieszone. Szkoda. Mimo to miło wiedzieć, że w ogóle istnieje tu biblioteka. Każdy oddział ma swoją opiekunkę, która jednak nie pełni istotnej roli. Możesz się do niej zwrócić, jeśli chcesz na coś ponarzekać, ale równie dobrze możesz z tym pójść do innej wychowawczyni, która akurat ma dyżur. Naszą opiekunką jest Yuno, zastępczyni Durum. Zdania o niej są podzielone. Niektóre dziewczyny twierdzą, że to wapońska pinda, ale wszystkie są zgodne, że w porównaniu ze swoją szefową jest aniołem.

Mam okazję się jej przyjrzeć podczas obiadu. Posiłki jemy w stołówce sąsiadującej z halami poprzez niewielki korytarzyk prowadzący na dziedziniec. Wszystkie pomieszczenia oprócz cel i łazienek znajdują się na parterze, rozmieszczone wokół holu, na którym odbywają się apele, zwane zbiórkami. Na jednym z krótszych końców tego holu są schody, którymi wchodzi się na dwa balkony biegnące wzdłuż dłuższych ścian. Na tych balkonach mieszczą się korytarze z celami, których jest w sumie piętnaście, i łazienki.

W stołówce stoi kilka długich stołów. Teoretycznie siadamy przy nich oddziałami, ale w praktyce często się zdarza, że ktoś kogoś podsiądzie. Awanturować z tego powodu się nie opłaca, bo karę dostają obie strony. Mimo to od czasu do czasu awantury wybuchają. Jak w każdym miejscu, gdzie gromadzi się wiele bab.

Jeszcze nie rozgryzłam, według jakiego klucza siedzą wychowawczynie. Przy każdym stole dyżurują jakieś mundurowe, tyle że z daleka trudno mi odróżnić uniformy. Potem się dowiem, że w zgniłozielonych chodzą strażniczki, a kadra wychowawcza i kierownicza w granatowych. Zwracam uwagę na jedną babkę, o wrażliwej twarzy i włosach ciemnoblond, siedzącą przy sąsiednim stole. Wygląda jak nauczycielka plastyki i trochę nie pasuje do tego miejsca, ale to samo można by powiedzieć o większości z nas. Natomiast Yuno, wychowawczyni naszej grupy, pasuje tu jak ulał. Nie jest tak sterana życiem jak Durum, wygląda na młodszą o jakieś dziesięć lat, oczy ma surowe, ale nie srogie, włosy dłuższe, sięgające do szyi, twarz gładką, z wydatnymi — jak to u Wapończyków — kośćmi policzkowymi. Widać, że jest pewna siebie i asertywna, że z niejednego pieca chleb jadła, i kto jak kto, ale jakieś białe laski z problemami nie będą jej podskakiwać.

Dziesięć lat temu nie byłoby możliwe, żeby Wapończycy sprawowali władzę w więzieniu. Kiedy zaczęli tu przyjeżdżać, traktowano ich jak śmieci. Z czasem się okazało, że nikt nie jest tak zdyscyplinowany, jak oni. Arkadyjskie społeczeństwo rozlazło się w szwach, a oni pomogli przywrócić spokój — to znaczy to, co nazywał spokojem nowy rząd, a co inni nazywali wyzyskiem. Wtedy niechęć do nich jeszcze wzrosła. Wprawdzie Waponi, jak ich pogardliwie nazywano, nie mogli sprawować stanowisk w rządzie, a za swoją pracę w służbach mundurowych byli opłacani gorzej niż Arkadyjczycy, ale nie przeszkadzało nam to ich nienawidzić, zwłaszcza że nie integrowali się zbytnio z Europejczykami.

Tu, w zakładzie, to my jesteśmy imigrantkami, a Durum i Yuno są u siebie. Dziewczyny już do tego przywykły, ja ciągle myślę o tych dwojgu, którzy wydali mnie policji. Patrzę na Yuno i widzę tamtą kobietę. Oni wszyscy mają w sobie coś, co mnie przeraża.

— Jak przyszłaś — pytam Wiolę, która jest w zakładzie od kilku lat — to one już tu były? Durum i Yuno?

Kiwa głową.

— Tak. Ale dyrektorką była Arkadyjka. Trudno porównywać tamten okres z tym, co dzieje się dzisiaj. Było lepsze zaopatrzenie, telefony, działał system monitoringu. A jednocześnie panował większy terror. Waponki wydawały się wtedy o wiele straszniejsze niż teraz i nie wolno było zwracać się do nich per ty. Teraz myślę, że Tapir, to znaczy dawna dyra, wykorzystywała je do najczarniejszej roboty. Kiedy Durum przejęła po niej funkcję, spodziewałyśmy się najgorszego, a okazało się, że jest nawet lepiej.

— Dlaczego odeszła?

Wiola wzrusza ramionami.

— Nie wiem. Pewnie obniżyli jej pensję, gdy sytuacja się pogorszyła. Albo miała dość tego, że wszystko się sypie: siadł monitoring, brakuje sprzętu, o mundury trzeba się dobijać. A może ją odwołali. W każdym razie Durum stanęła do konkursu i wygrała. Może nie było innych chętnych.

Kiwam głową. Taka funkcja to spore wyróżnienie dla Waponki. Gdyby zgłosiła się inna kandydatka, biała, pewnie wygrałaby w cuglach.

— Jedz! — ochrzania mnie Wiola. — Zaraz nas stąd wywalą, a ty ledwie dziubnęłaś. Doceń to, że dobrze nas tu karmią, bo to się w każdej chwili może skończyć.

Racja. Jak wszystko.

*

Mam szczęście, bo już dwa dni później zabierają nas na film. Niby wiadomo, że nie pokażą nic nowego, ale i tak w pracy dziewczyny gadają głównie o tym. I nic dziwnego: jestem tu dopiero trzeci dzień, a już zdążyło mi się znudzić. Pobudka, zbiórka, śniadanie, robota, obiad, cela, kolacja. Potem Katrin lub inna strażniczka zaglądają przez wizjery, a dziewczyny robią miny albo pokazują im środkowy palec. Potem światło gaśnie i można się kochać, spać lub marzyć.

Kiedyś wychowanki mogły wybierać, co chcą oglądać, ale po jednej kłótni Yuno, która opiekuje się także klubem filmowym, zdecydowała, że koniec z tym. Teraz co jakiś czas zbiera propozycje i ustala kolejność według własnego uznania. Ponieważ filmów jest mało, wszystkie, nawet kompletnie gnioty, trafiają w końcu na jej listę i są oglądane.

Projekcje odbywają się w świetlicy, która leży naprzeciwko stołówki, po drugiej stronie holu. Z jednej strony sąsiaduje z pomieszczeniami dla personelu — dyżurkami straży, pokojami wychowawców i tak dalej — a z drugiej z biblioteką.

— Słuchaj — pytam Wiolę — co to była za zadyma, po której zamknęli bibliotekę?

— Ciii! — Kładzie palec na ustach i dyskretnie wskazuje dziewczynę o imieniu Roksana.

Roksana ma specyficzną urodę: śniada, dość wysoka, przy kości, z upiętymi wysoko ciemnymi włosami i zagniewaną twarzą, przypomina Cygankę, a sądząc po temperamencie, może nawet nią jest. Odnotowałam w pamięci, że skoro to przez nią nie możemy chodzić do biblioteki, musi być naprawdę zła.

Świetlica jest dość duża, choć nieco mniejsza od stołówki. Stoją w niej takie same drewniane krzesła, na stoliku pod ścianą duży monitor, a pod nim coś, co prawdopodobnie jest odtwarzaczem płyt CD. Moje podejrzenie się potwierdza, gdy z zaplecza wyłania się Yuno z jedną, słownie jedną, płytą w ręku.

Puszcza film stary jak świat — Thelma i Louise. Niektóre dziewczyny narzekają, że wolałyby sobie pooglądać facetów, ale większość jest zadowolona. Po pierwsze, są momenty. Właściwie jeden moment, ale za to z Bradem Pittem. Po drugie, film niesie przesłanie, że faceci to palanci i świnie, co doskonale odpowiada i wychowawczyniom, i dziewczynom. Ja chyba jestem tu jeszcze za krótko, bo wciąż martwię się o Adama, ale jak się spędziło w babińcu wiele miesięcy, a może i lat, pewnie łatwiej żyć w przeświadczeniu, że faceci nie są nam do niczego potrzebni. No i miłość wieczorami w celach kwitnie. Oczywiście, broń Boże, żeby kogoś na niej przyłapali. Wiola mówi, że Katrin czasem już po zgaszeniu świateł łazi i patrzy przez wizjery, które mają funkcję noktowizora. Podobno kiedyś obraz z wizjerów był przekazywany do centralnego komputera, a dyżurna strażniczka oglądała go sobie w pokoju. Na szczęście system siadł i skończyło się zdalne podglądanie.

— Gdyby Katrin wtedy tu była — mówi Wiola — to pewnie nie przepuściłaby żadnej scenki.

— Kabluje?

— A coś ty. Napala się. Chociaż i podkablować potrafi, jak którejś nie lubi. Raz jej się naraziła pewna laska, to załatwiła jej dziewczynie przenosiny do drugiego bloku. A ją zostawiła tutaj.

— Jest jakiś drugi blok?

Wiola wzdycha.

— Podobno jest, chociaż nigdy nikt do nas stamtąd nie przyszedł. Może dopiero go zapełniają.

Wcale nie mam ochoty myśleć o Katrin, a jednak jej nieatrakcyjna twarz staje mi przed oczami. Zastanawiam się, czy to, co mówi Wiola, jest prawdą. Czasem ludzie stają się źli, dlatego że są bardzo nieszczęśliwi.

Wieczorem, leżąc w łóżku, mielę w głowie wszystko, co przyniósł miniony dzień. Zastanawiam się, czy faktycznie istnieje jakiś drugi blok, do którego można trafić za karę. I czy jest tam gorzej niż u nas. Myślę, dlaczego Roksana zrobiła zadymę w bibliotece i co to musiała być za zadyma, że skończyła się takim szlabanem. Przede wszystkim jednak myślę o filmie. Biorąc pod uwagę, że był pierwszym, jaki widziałam od miliona lat, a przynajmniej od trzech dni, pewnie spodobałby mi się, nawet gdyby był totalnym gniotem, ale Thelma i Louise budzą we mnie wyjątkowo ciepłe uczucia. Wcale nie dlatego, że pokazują facetów jako drani. Dla mnie przesłanie tego filmu jest inne: jest nim siła kobiecej przyjaźni. Przyjaźni, przy której wszelkie uczucia, jakie mogły łączyć te dwie kobiety z mężczyznami, rzeczywiście blakną. Ale co ja tam wiem o mężczyznach.

*

Dziewczyna Roksany, Gabriela, jest mniej antypatyczna. Również żywiołowa, ale o jaśniejszej karnacji, szczuplejsza, z rozpuszczonymi ciemnymi włosami, nie przypomina Cyganki, tylko modelkę albo gwiazdę rocka. Często mają kłopoty, bo ktoś je przyłapuje, jak całują się w hali albo na korytarzu, ale Gabriela reaguje na to perlistym śmiechem, jakby specjalnie prowokowały personel. I pewnie tak jest, bo po co miałyby się obściskiwać po korytarzach, skoro mieszkają razem w celi.

Wiosna dopiero się zaczyna, a właściwie nie widać jej prawie wcale, ale następnego dnia zamiast do pudeł, zabierają nas do ogrodu. Stoi tam kilkanaście drzew — część to chyba jabłonie, pozostałych nie rozpoznaję. Każą nam smarować ich pnie jakąś maścią. Inne dziewczyny sypią nawóz albo przekopują grządki, na których później sadzimy kwiatki lub coś siejemy. Zastanawiam się, czy nie za wcześnie. Mrozy jeszcze na dobre nie odeszły i w każdej chwili mogą wrócić.

— Niektóre warzywa sieje się tak wcześnie — wyjaśnia Barbara, wychowawczyni, która dziś nas pilnuje. Jest trochę przy kości, ruda i piegowata, chyba przed trzydziestką. Spod mundurowej czapki wyglądają zielone oczy. — Pomidory przykryjemy foliowym namiotem, a reszta sobie poradzi.

Roksana, Gabriela i ich koleżanki z celi, Lidia i Tina, zgłaszają się na ochotnika do sadzenia kwiatków, co zostaje przyjęte głośnym śmiechem, który oczywiście rozwściecza Roksanę. Lidia i Tina sprawiają wrażenie klonów. No, może niezupełnie, bo jedna jest trochę grubsza i wyższa, ale w sumie obie ani za wysokie, ani za niskie, ani ładne, ani brzydkie, o włosach nieokreślonej długości i barwy. Noszą niebieskie tuniki, więc rzadko mam okazję je obserwować. Pod względem zachowania też wydają mi się klonami — ani za głośne, ani za ciche, ani za mądre, ani jakoś tragicznie głupie. Ot, nijakie. Doskonałe tło dla pozostałej dwójki.

Cudownie być znowu pod gołym niebem. Oczywiście świata nie widać, bo ogród z jednej strony otacza wysoki mur, a z drugiej ściana zakładu, ale niebo nad głową, nawet zachmurzone, i możliwość odetchnięcia pełną piersią budzą we mnie uczucie, które jest mieszaniną oczarowania i tęsknoty. Chyba odbija się to w moich oczach, bo dostaję od Wioli kuksańca w bok.

— Nie marz, tylko pracuj! — Śmieje się i potrząsa czarnymi lokami.

Uśmiecham się wstydliwie i szukam wzrokiem Barbary, by sprawdzić, czy nic nie zauważyła. Nie mam pojęcia, jak długo tkwiłam bez ruchu, rozkoszując się chwilą. Nie zauważyła, bo była zajęta czymś innym. Stoi koło Roksany i tłumaczy jej coś poważnym, lekko zniecierpliwionym głosem. Gabriela próbuje powstrzymywać przyjaciółkę, która wygląda, jakby miała się zaraz rzucić na wychowawczynię. A „klony” się gapią.

Wzrok Wioli podąża w tym samym kierunku.

— A ta co znowu?

Nastawiamy uszu.

— W dupie mam twój regulamin! Jak ci się nie podoba, to zatkaj uszy. Dziewczęta, idziemy! — I Roksana rusza ku drzwiom budynku, których na jej nieszczęście pilnuje Katrin.

„Klony” maszerują za nią jak grzeczne kaczuszki. Tylko Gabriela obraca się do Barbary i rozkłada przepraszająco ręce. Potem i ona podąża za tamtymi. Nie widzę dokładnie, co się dzieje, ale po chwili Roksana zwija się z bólu na ziemi, a pozostałe dziewczyny klęczą przy niej. Katrin wygląda, jakby nawet na chwilę się nie ruszyła. Mimo ospałej miny musi być szybka. W budynku dzwoni już alarm i po chwili w korytarzu rozlega się tupot oficerek. Roksana wciąż się nie podnosi, więc strażniczki, które przybiegły na wezwanie, są nieco zdezorientowane. Wokół tej grupy zebrał się już wianuszek dziewcząt.

— Przepuście mnie — słyszę głos Yuno i odsuwam się, by zrobić przejście.

Wychowawczyni przyklęka przy Roksanie. Nie pyta, co się stało.

— Możesz wstać?

Roksana spogląda na nią spode łba i zaczyna się podnosić, choć minę wciąż ma nietęgą. Musiała dostać od Katrin z kolana w brzuch, bo gdy już staje na nogach, wciąż się za niego trzyma.

— Zaprowadźcie ją do lekarza — mówi Yuno do dwóch strażniczek.

— Nie trzeba — burczy Roksana.

— To ja decyduję, czy trzeba — odpowiada chłodno Yuno. — Jeśli nic ci nie jest, wrócisz zaraz do pokoju.

„Cyganka” wzrusza ramionami i pozwala się prowadzić. Wiem, że w zakładzie jest lekarz, bo koło schodów na dole znajdują się drzwi z napisem „Ambulatorium”. Zresztą można się było domyślić, że do każdego wypadku czy choroby nie będą wzywać kogoś z miasta. Zanim by tu dojechał, ofiara przeniosłaby się na tamten świat.

Później dowiem się od Wioli, że mamy też oddział szpitalny. Jeśli ktoś poważnie zachoruje, wzywają czasem specjalistów z zewnątrz, ale nie pamięta przypadku, by kogoś zabrano do miejskiego szpitala. Czasem po prostu ktoś trafiał na oddział i słuch po nim ginął.

— Co tak stoicie? — pyta Yuno. — Wracajcie do pracy.

„Klony” patrzą na nią z urazą, ale nie protestują. Zabieram się z powrotem za nawożenie drzewek, raz po raz popatrując na wychowawczynie. Barbara tłumaczy coś Yuno, a ta kiwa głową. Ciekawe, czy Roksana dostanie szlaban? Katrin potraktowała ją brutalnie, ale pewnie takie są procedury. Choć i tak myślę, że Mich’ko załatwiłaby to mniej boleśnie, a równie skutecznie.

*

Roksana nie pojawia się na obiedzie. Na kolacji też nie. Widać zostawili ją w szpitalu, ale nie wiemy, czy za karę, czy rzeczywiście Katrin jej coś zrobiła. Nie wyglądało to groźnie.

Wszystko wyjaśnia się dopiero następnego ranka. Doprowadzają ją na zbiórkę prosto ze szpitala. W szlafroku, co wzbudza powszechny śmiech. Wiem, że gdyby mogła, wydrapałaby Durum oczy, ale Mich’ko i druga strażniczka trzymają ją mocno.

— Znacie filozofię naszego zakładu — rozpoczyna dyrektorka. Bruzdy na jej twarzy poruszają się z każdym ruchem warg, opowiadając własną historię, która zdaje mi się całkiem odmienna od tego, co wypowiada beznamiętny głos z leciutkim obcym akcentem. — Wierzymy, że choć pewne skłonności są wrodzone, zło, które popełniłyście, było przede wszystkim wynikiem złego warunkowania. Dlatego otrzymujecie szansę w postaci oczyszczenia w ciemni. Chrześcijański kapłan, który święcił ten budynek, nazwał to formą rozgrzeszenia. Ale ciemnia nie jest rozgrzeszeniem. Ciemnia to ksiądz pukający w drewno konfesjonału, a nie Bóg w górze, który wie, czy grzesznik odprawił pokutę. Posługuję się terminami waszej religii, bo chcę, żebyście to dobrze zrozumiały.

— Sranie w banie — szepcze Wiola. Wiem, o co jej chodzi: co niedzielę przysyłają nam księdza, który odprawia w świetlicy mszę dla chętnych, ale chodzi na nią zaledwie kilka dziewczyn. Mimo to myślę, że Durum wie, co robi, strasząc nas karą bożą.

— Czasem takie oczyszczenie nie wystarcza — kontynuuje Waponka. — Wtedy zadajemy sobie pytanie, czy zło, które tkwi w wychowance, w ogóle da się wykorzenić. Obecna tu Roksana wielokrotnie naruszała zasady współżycia społecznego. Wczoraj jednak zachowała się w taki sposób, że nie możemy na to przymknąć oka. Najpierw rzuciła wyzwanie wychowawczyni i zaatakowała strażniczkę, a następnie zdewastowała gabinet lekarski i uderzyła pracownika. Za takie czyny regulamin przewiduje przeniesienie do zakładu o zaostrzonym rygorze. — Durum zawiesza głos. — Ja jednak wierzę w nasz system. Wierzę, że wychowanka, która dopuściła się tych czynów, jest, mówiąc językiem waszego księdza, zbłąkaną owieczką. I chcę dać jej szansę.

— Ja pierdolę — mamrocze Laura. — Zabiorą ją do ciemni!

Dreszcz przebiega mi po plecach. Już wiem, że większość dziewczyn nie znosi Roksany. Jeśli wyzerują jej pamięć, tylko Gabriela będzie mogła ją ochronić, o ile zdoła.

— Tak — mówi Durum, jakby usłyszała słowa Laury. — Tą szansą jest ciemnia. Ciemnia, która dokładnie wyczyści obszary pamięci odpowiedzialne za złe odruchy.

Widzę, jak krzyżują się spojrzenia Roksany i Gabrieli. Mimo buńczucznej fasady dostrzegam strach w oczach tej pierwszej i chyba wiem, o co pyta przyjaciółkę. „Czy wciąż będziesz mnie kochać, gdy zrobią ze mnie aniołka?”.

— Nie — odzywa się Gabriela, jakby odpowiadała na to nieme pytanie. Jej głos wibruje w grobowej ciszy. — Błagam, nie róbcie tego. Będę jej pilnować dzień i noc. Nie pozwolę jej niczego zniszczyć, nikogo uderzyć. Tylko nie kasujcie jej pamięci. Nie kasujcie… — Milknie, ale wiem, co chciała powiedzieć: „Nie kasujcie mnie”.

Usta jej drżą. Patrzę na Roksanę i widzę, że stoi z zaciętą miną, rozdarta między wściekłością, że przyjaciółka upokarza się dla niej, a świadomością, że jeśli okaże tę wściekłość, poświęcenie Gabrieli pójdzie na marne. Zresztą czy ktoś wierzy, że będzie inaczej? Skoro Durum coś postanowiła, nie ma od tego odwrotu.

— Skoro potrafisz ją upilnować, gdzie byłaś do tej pory? — pyta cierpko Waponka, wbijając wzrok bazyliszka w Gabrielę, która tylko zaciska pięści.

Na dłuższą chwilę zapada głucha cisza. W końcu Durum spogląda na zegarek.

— Nie rozmawiałam jeszcze z radą zakładu — mówi — ale jestem pewna, że podzieli moje zdanie. Na razie proszę o odprowadzenie Roksany z powrotem do szpitala. Tam zostanie jej podany posiłek. Pozostałe wychowanki zapraszam do jadalni.

W jadalni wrze. W moim końcu stołu przeważa opinia, że Roksana sama jest sobie winna, ale te pozornie aroganckie słowa wydają mi się podszyte strachem. Kilka dziewcząt pamięta przypadek, kiedy krnąbrną wychowankę odesłano do ciemni i nie skończyło się to dla niej dobrze. Ciężko pobita trafiła do szpitala i więcej o niej nie słyszano. Od tamtej pory personel nie stosował tej kary, czy też, jak powiedziałaby Durum, tej pokuty.

*

Jeszcze tego dnia Roksana wraca do celi. Pamięta wszystko.

Przy kolacji głowimy się, jak to możliwe, że darowano jej ciemnię. Dziewczyny, które przedtem się bały, teraz są cięte, jakby Durum uczyniła im jakiś afront. Ja mam mieszane uczucia. Boję się Roksany, ale rozumiem Gabrielę. I chyba wiem, co spowodowało taki zwrot akcji.

— Kto jest w radzie zakładu? — pytam Wiolę wieczorem w celi.

Wydyma wargi.

— Durum, Yuno, ktoś z ministerstwa i po jednej przedstawicielce wychowawczyń i strażniczek, które zmieniają się co pół roku.

— Musiały przegłosować Durum — stwierdzam. — A prośba Gabrieli na pewno nie zaszkodziła.

— Może — mruczy Wiola, jakby podejrzewała, że to wszystko jest bardziej skomplikowane. Powinnam zawierzyć jej intuicji. W końcu spędziła tu już parę lat.

*

Kilka dni później Gabriela znika.

Po śniadaniu Yuno prosi ją na stronę. Wychodzimy do pracy, a ona zostaje. Nie ma jej na obiedzie, a po powrocie do celi dziewczyny odkrywają, że zniknęły jej rzeczy. Przypominają mi się słowa Wioli o tym, że kiedy jedna z dziewcząt naraziła się Katrin, strażniczka załatwiła jej przyjaciółce przenosiny do drugiego bloku. Bloku, który rzekomo ma się znajdować we wschodnim skrzydle, za szpitalem. Nie sądzę, żeby Katrin rzeczywiście miała taką władzę, ale nie zdziwiłoby mnie, gdyby Durum w ten sposób karała niesubordynowane wychowanki. Zamiast przenosić te, które się naraziły, odbiera im najbliższą osobę, jednocześnie wywołując w nich poczucie winy. Cwane.

— Myślicie, że chciały ukarać Roksanę? — pytam wieczorem w celi.

Paula parska śmiechem.

— To więcej niż pewne. Udają dobre ciocie, które darowały jej wszystkie grzechy, a potem jebs.

Wiola wzrusza ramionami.

— Szkoda Gaby, była w porządku. Może po prostu chciały ją odseparować, żeby nie zeszła na psy.

Zwracam uwagę, że mówi „była”, jakby z chwilą zniknięcia z naszego bloku Gabriela przestała istnieć.

— Taa, odseparować — mruczy Paula. — I jeszcze pewnie uważają, że wyświadczyły jej przysługę, co? Wiem, że Roksana to potrzaskana laska, ale nikt nie staje się lepszy przez to, że odbiorą mu ukochaną osobę.

Nie wie, że wypowiada te słowa w bardzo złą godzinę.

*

Znów jesteśmy w świetlicy i mamy oglądać film. Po występach Roksany dostałyśmy szlaban na wyjścia poza budynek, to znaczy do ogrodu i na dziedziniec, ale na kino Durum łaskawie się zgodziła. Tylko główna aktorka spektaklu siedzi w celi.

— Łatwo nas przekupić — powiedziała Laura, gdy nam to zakomunikowały. — Odrobina rozrywki i zapominamy o wszystkim.

Miała rację. Choć jestem tu tak krótko, poczułam już na własnej skórze, czym jest nuda dla człowieka, który nic o sobie nie wie. Jest pustką, która pożera wnętrzności, rozmiękcza mózg, sprawia, że przestajesz wierzyć w swoje istnienie. Dlatego Roksany nie ma z nami w świetlicy.

Yuno przynosi z kanciapy płytę, wkłada do odtwarzacza i nagle na sali rozlega się zbiorowy jęk. Nie znam tego filmu, ale dziewczyny najwyraźniej tak. Widziały go już milion razy i nie chcą oglądać po raz milion pierwszy. Yuno czeka, aż się uciszymy, ale Marta, przewodnicząca samorządu, podnosi rękę.

— To leciało góra dwa miesiące temu, a niektórych filmów z listy nie widziałyśmy z pół roku.

Marta jest śliczną dziewczyną o długich, jasnych, kręconych włosach i niebieskich oczach. Sympatyczna, pewna siebie i asertywna. Jeśli mogę jej coś zarzucić, to chyba jedynie to, że jeszcze nigdy nie usłyszałam z jej ust oryginalnej myśli. Dzięki temu doskonale nadaje się na przewodniczącą, bo wyraża życzenia ogółu.

— Jakich? — pyta Yuno.

— Na przykład Masz wiadomość! — woła ktoś.

Yuno zerka na listę, potem na nas.

— Niestety — przyznaje w końcu — jedna z płyt uległa uszkodzeniu i nie da się jej odtwarzać.

W sali podnosi się rumor. Dziewczyny wrzeszczą jedna przez drugą.

— Co? Jak to uszkodzeniu? To nie macie kopii?

Yuno ucisza nas gestem.

— Dziewczęta, zrozumcie. Od dawna nie mamy zapasowych nośników. Sytuacja jest trudna. Bardzo żałuję, że tak się stało.

Zalega złowróżbne milczenie. Nim zdążę się zorientować, co robię, moja ręka wystrzela w górę.

— Tak? — pyta Yuno.

Ogarnia mnie trema, ale na wycofanie się jest za późno. Wstaję.

— Może spróbujecie zamówić coś z Bestatu?

Znów zalega cisza. Tym razem głucha, jakbym wypowiedziała niewyobrażalną bzdurę.

— Widać, że krótko tu jesteś — szydzi w końcu Laura. — Myślisz, że je naprawdę obchodzi, co oglądamy? Durum ma nas w dupie. Myśli, że jak będziemy w kółko oglądać te same gnioty, to stępiejemy i nie będzie z nami problemów.

— Dziewczęta — mówi znowu Yuno — to nie jest takie proste. Statki są przeładowane artykułami pierwszej potrzeby. Miejsca na zbytki nie ma wiele, a ich przewóz jest kosztowny.

— Filmy to zbytki? — pytam cicho. — Kiedyś nazywali to kulturą.

Yuno długo milczy, nie odrywając wzroku od mojej twarzy. Czuję się niezręcznie, przełykam ślinę, ale nie odwracam oczu.

— Zobaczę, co się da zrobić — mówi wreszcie i zostaje nagrodzona oklaskami. Uśmiecha się leciutko. — Nie zaszkodzi, jeśli ułożymy listę życzeń.

Na pierwszym miejscu wpisujemy Masz wiadomość. Wytężam umysł w poszukiwaniu filmów, które mogłabym sobie przypomnieć, ale widzę jedną wielką białą plamę. W końcu się poddaję. Większość dziewcząt też nie pamięta ani jednego filmu. Na liście ląduje zaledwie kilka tytułów — głównie takich, które kiedyś tu były, ale znikły. Yuno pyta, czy może dopisać swoje propozycje.

— Jasne — mówi Marta. — Byle nie samurajskie.

Waponka uśmiecha się po raz drugi tego wieczoru. To rzadki widok.

Ostatecznie oglądamy film, z którym Yuno pierwotnie tu przyszła. Jak dla mnie, jest całkiem niezły, choć rozumiem, że komuś może się nie chcieć oglądać go po raz enty. Nosi tytuł Wichrowe Wzgórza.

Kiedy film się kończy i strażniczki eskortują nas do cel, zauważam, że niektóre dziewczyny mi się przyglądają.

— O co chodzi? — pytam, gdy już zasunęły się za nami metalowe drzwi. — Co te laski tak się we mnie wgapiały?

Trzy pary oczu przez chwilę identycznie się we mnie wgapiają.

— Yuno ma do ciebie słabość — mówi w końcu Wiola. — Nikt inny nie przekonałby jej do tego, żeby spróbować załatwić nowe filmy i jeszcze wspólnie zrobić ich listę.

— A przestań! — prycham. — Ledwie mnie zna. Jestem tu dopiero dwa tygodnie. Zgodziła się tylko dlatego, żebyśmy dały jej spokój.

— No, może — przyznaje Paula. — Też specjalnie nie wierzę, że coś załatwi. Ale jak na ciebie patrzyła, gdy powiedziałaś o tej kulturze… Normalnie ciary.

Wzruszam ramionami.

— Oj, tam. Ze wsi jestem, brak mi ogłady.

Śmiejemy się. Ale dziewczyny szybko poważnieją, więc ja też.

— Ja też mam do ciebie słabość — mówi Wiola i patrzy na mnie jakoś dziwnie.

— Na wszystkich tak działasz — stwierdza Sonia. — Serio. Rozmiękczasz ludzi.

— Odwalcie się — mamroczę, bo nie mam zamiaru nikogo rozmiękczać. — Myślicie, że powinno mi być przyjemnie? No to się mylicie. Jestem tu dwa tygodnie, nie poznałam jeszcze wszystkich dziewczyn, nie do końca wiem, jak funkcjonuje ten cały przybytek, i naprawdę nie mam sił na to, żeby nagle stać się kimś wyjątkowym. Gdybym siedziała tu parę lat jak Wiola, to co innego. Na razie chcę w spokoju to wszystko rozgryźć, znaleźć swoje miejsce.

Od tego momentu zaczynam jednak baczniej obserwować, jak reagują na mnie poszczególne osoby. Kiedy strażniczki ustawiają nas przed stołówką czy przed wyjściem do hal, pozwalam sobie nawet na malutkie kuszenie losu.

— Gdzie one są? — pyta Katrin, bo Lidia i Tina gdzieś zniknęły.

— Nie wiem — mówię. — Może produkują nowe klony.

Uśmiecham się do niej, a ona spogląda na mnie tym swoim tępym obliczem. Tyle że kąciki ust wyraźnie jej drgają.

— Pojechałaś! — mówi Laura, gdy już siedzimy przy pudłach. — Mało brakowało, a faktycznie by się roześmiała. Jestem przekonana, że byłby to jej pierwszy raz.

A Wiola tylko kładzie mi rękę na ramieniu i patrzy znacząco w oczy, jakby chciała powiedzieć: „No widzisz?”.

Chyba widzę.