Tytuł oryginału
DIE FALLE

Redakcja
Robert Sudół

Projekt okładki
Design © by Ami Smithson, Pan Macmillan Art Department

Adaptacja okładki
Magdalena Zawadzka

Zdjęcia na okładce
Front cover photograph © Gilles Leimdorfer/Plainpicture; Back cover photograph © Plainpicture; Butterfly©Shutterstock

Korekta
Małgorzata Denys, Maciej Korbasiński

Redaktor prowadzący
Małgorzata Głodowska

Copyright © 2015 by btb Verlag, München a division of Verlagsgruppe Random House GmbH, München, Germany
Copyright for the Polish edition © by Wydawnictwo Czarna Owca, 2016

Wydanie I

ISBN 978-83-8015-154-3

Wydawnictwo Czarna Owca Sp. z o.o.
ul. Alzacka 15a, 03-972 Warszawa
www.czarnaowca.pl
Redakcja: tel. 22 616 29 20; e-mail: redakcja@czarnaowca.pl
Dział handlowy: tel. 22 616 29 36; e-mail: handel@czarnaowca.pl
Księgarnia i sklep internetowy: tel. 22 616 12 72; e-mail: sklep@czarnaowca.pl

Konwersję do wersji elektronicznej wykonano w systemie Zecer.

1

Nie jestem z tego świata.

Tak przynajmniej mówią ludzie. Tak jakby istniał tylko jeden świat.

Stoję w mojej wielkiej, pustej jadalni, w której nigdy nie jem, i patrzę na zewnątrz. Pokój znajduje się na parterze, przez wielki przeszklony front widać łąkę za moim domem i skraj lasu. Czasami można zobaczyć sarny. Lisy.

Jest jesień i kiedy tak sobie patrzę przez okno, mam wrażenie, jakbym patrzyła w lustro. Crescendo kolorów, jesienna burza, która kołysze drzewami, która jedne gałęzie ugina, inne łamie. Dramatyczny i piękny dzień. Przyroda też zdaje się wyczuwać, że wkrótce coś dobiegnie kresu. Ostatni raz gwałtownie protestuje, mobilizując wszystkie siły, wszystkie kolory. Wkrótce będzie rozpościerać się przed moim oknem cicha i nieruchoma. Promienie słońca zastąpi wilgotna szarość, w końcu mroźna biel. Ludzie, którzy mnie odwiedzają – moja asystentka, mój wydawca, moja agentka, w zasadzie nikt więcej – będą narzekać na słotę i zimno. Na to, że musieli najpierw zeskrobać skostniałymi palcami szron z szyb, a dopiero potem mogli wyruszyć w drogę. Na to, że jest jeszcze ciemno, gdy wychodzą rano z mieszkania, i że znowu jest ciemno, gdy wracają wieczorem do domu. Dla mnie tego typu rzeczy nie mają żadnego znaczenia. W moim świecie, czy to zima, czy lato, jest dokładnie 23,2 stopnia. W moim świecie jest zawsze dzień, nigdy noc. Tu nie ma deszczu, śniegu, zziębniętych palców. W moim świecie jest tylko jedna pora roku i nie znalazłam jeszcze dla niej nazwy.

Ta willa to mój świat. Pokój z kominkiem jest moją Azją, biblioteka Europą, kuchnia Afryką. Ameryka Północna leży w gabinecie, gdzie pracuję. Moja sypialnia to Ameryka Południowa, a Australia i Oceania leżą na tarasie. Odległe o parę kroków, ale całkowicie niedostępne.

Nie opuściłam tego domu od jedenastu lat.

O przyczynach tego stanu rzeczy można przeczytać w każdej gazecie, nawet jeśli w tej czy innej publikacji nieco przesadzono. Jestem chora, tak. Nie mogę opuścić domu, to prawda. Ale nie jestem zmuszona żyć w absolutnej ciemności i nie śpię w namiocie tlenowym. To jest do zniesienia. Wszystko jest uporządkowane. Czas jest jak rzeka, ogromna i łagodna, pozwalam się unosić przez nurt. Tylko Bukowski wprowadza czasem trochę chaosu, gdy szaleje na łąkach w deszczu i wnosi do środka trochę ziemi na łapach i kilka kropel wilgoci na sierści. Uwielbiam przeciągać dłonią po jego szorstkiej sierści i czuć na skórze wilgoć pod spodem. Lubię brudne ślady innego świata, które Bukowski zostawia na kafelkach i parkiecie. W moim świecie nie ma ziemi, nie ma drzew, nie ma łąk, nie ma królików ani promieni słońca. Śpiew ptaków płynie z taśmy, słońce świeci w solarium w mojej piwnicy. Mój świat nie jest rozległy, ale bezpieczny. Tak przynajmniej myślałam.

2

Trzęsienie ziemi przyszło we wtorek. Nie było żadnych wstrząsów wstępnych. Żadnego ostrzeżenia.

Podróżowałam właśnie po Włoszech. Często podróżuję. Najłatwiej przychodzi mi przemierzać kraje, w których już byłam, a we Włoszech byłam często. Więc od czasu do czasu tam wracam.

Włochy to kraj piękny i zarazem niebezpieczny, bo przypomina mi o mojej siostrze.

O Annie, która zakochała się we Włoszech na długo, zanim po raz pierwszy tam pojechała. Która jako dziecko zdobyła nagrania z kursem włoskiego i słuchała tych kaset tak często, aż były całkowicie zgrane. O Annie, która jako nastolatka po krętych zaułkach naszego rodzinnego niemieckiego miasteczka szalała na kupionej za uciułane pieniądze vespie z taką brawurą, jakby pokonywała wąskie uliczki Rzymu.

Włochy przypominają mi o siostrze i o tym, jak sprawy miały się wcześniej, zanim nastał mrok. Nieustannie próbuję odpędzać myśli o Annie, ale są lepkie jak staroświecki lep na muchy. Inne posępne myśli przyklejają się do nich w sposób nieunikniony.

Więc jednak Włochy. Na cały tydzień zaszyłam się w trzech leżących obok siebie pokojach gościnnych na piętrze, z których nigdy nie korzystam i do których rzadko zaglądam, i ogłosiłam je terytorium Italii. Puszczałam odpowiednią muzykę, oglądałam włoskie filmy, czytałam monografie na temat kraju i jego mieszkańców, wszędzie wokół porozrzucałam albumy, każdego dnia kazałam specjalnie wynajętej w tym celu firmie cateringowej dostarczać kulinarne specjały z różnych regionów kraju. I wino. Ach, wino. Ono sprawia, że moja Italia jest niemal prawdziwa.

Idę uliczkami Rzymu w poszukiwaniu tej wyjątkowej restauracji. W mieście jest upalnie i duszno, jestem zmęczona. Zmęczona płynięciem pod prąd strumienia turystów, wyczerpana odganianiem niezliczonych ulicznych handlarzy, wyczerpana pięknem wokół mnie, które chłonęłam łapczywie. Kolory wprawiały mnie w zdumienie. Szare chmury wiszą nisko nad Wiecznym Miastem, a pod nimi płynie matowa zieleń Tybru.

Musiałam zasnąć, bo gdy się zbudziłam, film dokumentalny o starożytnym Rzymie, który oglądałam, dawno się skończył. Jestem na wpół przytomna, z trudem dochodzę do siebie. Nie pamiętam, żebym o czymś śniła, ale z trudem wracam do rzeczywistości.

Dzisiaj rzadko mi się coś śni. W pierwszych latach po wycofaniu się z rzeczywistego świata miałam intensywniejsze sny niż kiedykolwiek wcześniej. Zupełnie tak, jakby mój mózg chciał zrekompensować w nocy niedobór bodźców, którego doświadczał w ciągu dnia. Wymyślał dla mnie najbarwniejsze przygody, tropikalne lasy deszczowe z mówiącymi zwierzętami. Miasta z mieniącego się kolorami szkła zaludnione przez mieszkańców obdarzonych czarodziejskimi mocami. Moje sny zawsze były na początku jasne i pogodne, ale wcześniej czy później zmieniały barwę, jak bibuła zanurzona w atramencie, najpierw niemal niezauważalnie, bardzo powoli. W tropikalnym lesie opadały liście, a zwierzęta milkły. Kolorowe szkło stawało się nagle ostre jak brzytwa, kaleczyło palce, niebo przybierało groźną barwę jeżyn. I prędzej czy później pojawiał się on. Monstrum. Czasami tylko jako niejasne i nieuchwytne poczucie zagrożenia, czasami jako coś na skraju mojego pola widzenia, tylko zarys. Czasami gonił mnie, a ja pędziłam, nie oglądając się za siebie, ponieważ nie mogłam znieść widoku jego twarzy, nawet we śnie. Kiedy spojrzałam wprost na niego, wtedy umierałam. Za każdym razem. Umierałam i budziłam się, łapiąc ustami powietrze jak tonący. Później, w pierwszych latach, gdy jeszcze nawiedzały mnie te sny, było bardzo trudno przegnać nocne myśli, które zagnieździły się w moim łóżku jak wrony. A potem nie umiałam już inaczej. Nieważne, jak bolesne były te wspomnienia – myślałam w tych momentach o niej, o mojej siostrze.

Żadnych snów, żadnych potworów dzisiejszej nocy, a mimo to czuję niepokój. W mojej głowie powtarza się jako echo jedno zdanie, którego nie mogę do końca pojąć. Jakiś głos. Mrugam sklejonymi powiekami, orientuję się, że moja prawa ręka zdrętwiała, ugniatam ją, próbuję przywrócić ją do życia. Telewizor jest ciągle włączony i stąd ten głos, który wkradł się do mojego snu i który mnie obudził.

Jest to męski głos, równomierny i beznamiętny, jak to zazwyczaj w kanałach informacyjnych, które nadają czasem te piękne filmy dokumentalne, tak bardzo przeze mnie lubiane. Podnoszę się z trudem, szukam po omacku pilota, nie znajduję go. Moje łóżko jest ogromne, moje łóżko jest jeziorem, tyle poduszek i koców, albumów i cała armada pilotów: od telewizora, od tunera, od odtwarzacza DVD i dwóch wieloformatowych Blue-Ray, od wieży audio, od nagrywarki DVD i od starego magnetowidu VHS. Prycham z rezygnacją, głos w wiadomościach opowiada mi o wydarzeniach na Bliskim Wschodzie, o których nie chcę nic wiedzieć, nie teraz, nie dzisiaj, jestem na wakacjach, jestem we Włoszech, tak cieszyłam się na tę podróż!

Jest już za późno. Realne zdarzenia z prawdziwego świata, o których mówi głos w wiadomościach, wojny, katastrofy, okrucieństwa, które tak bardzo chciałam wymazać ze świadomości na parę dni, wdarły się do mojej głowy i w jednej sekundzie zabrały mi całą lekkość. Atmosfera Italii prysła, koniec podróży. Jutro z samego rana wrócę do swojej sypialni i sprzątnę cały ten włoski kram. Przecieram oczy, jaskrawe światło telewizora boleśnie mnie oślepia. Spiker z wiadomości opuścił Bliski Wschód i przeszedł do polityki krajowej. Oglądam zrezygnowana. Moje zmęczone oczy łzawią. Oto skończył czytać, teraz będzie połączenie na żywo z Berlinem. Reporter stoi przed Reichstagiem, wznoszącym się majestatycznie i dumnie w ciemności, i opowiada o ostatniej podróży pani kanclerz.

Mój wzrok łapie ostrość. Wzdrygam się, mrugam. Nie pojmuję tego. Ale przecież go widzę! Wprost przede mną! Oszołomiona potrząsam głową. To niemożliwe, to po prostu niemożliwe. Nie wierzę własnym oczom, znowu mrugam, nerwowo, jakbym była w stanie odpędzić w ten sposób obraz, ale to nic nie daje. Moje serce ściska bolesny skurcz. Mózg myśli: niemożliwe. Ale zmysły wiedzą, że to prawda. Mój Boże!

Mój świat drży. Nie rozumiem, co się wokół mnie dzieje, ale łóżko się trzęsie, stojące przy ścianach regały z książkami chwieją się, w końcu zwalają się na ziemię. Obrazy spadają ze ścian, szkło rozpryskuje się w kawałki, na suficie tworzą się rysy, najpierw delikatne jak włos, potem grube jak palec. Osuwają się ściany, huk nie do opisania, a przecież jest cicho, zupełnie cicho.

Mój świat leży w gruzach. Siedzę na łóżku pośród ruin, wlepiam wzrok w telewizor. Jestem otwartą raną. Jestem wonią surowego mięsa. Jestem kompletnie obnażona. W mojej głowie coś błyska, boleśnie i oślepiająco. Pole widzenia zabarwia się na czerwono, łapię się za serce, kręci mi się w głowie, jestem o krok od utraty przytomności, wiem, co to jest, to surowe, czerwone uczucie, mam atak paniki, oddycham jak oszalała, zaraz zemdleję, mam nadzieję, że zemdleję. Ten obraz, ta twarz, nie zniosę tego. Chcę odwrócić wzrok, ale to niemożliwe, jakbym skamieniała. Nie chcę dłużej patrzeć, ale muszę, nie mogę inaczej, nie odrywam wzroku od telewizora, po prostu nie mogę odwrócić spojrzenia, nie mogę, patrzę szeroko otwartymi oczami, wlepiam się w niego, w potwora z moich snów, i staram się przebudzić, jak zawsze, gdy widzę go wprost przede mną, we śnie.

Ale przecież już nie śpię.

3

Następnego ranka wydobywam się z gruzów i składam się na powrót w jedną całość, kawałek po kawałku.

Nazywam się Linda Conrads. Jestem pisarką. Staram się utrzymać dyscyplinę, aby co roku napisać książkę. Moje książki cieszą się dużym powodzeniem. Jestem zamożna. Albo lepiej: mam pieniądze.

Mam trzydzieści osiem lat. Jestem chora. Media spekulują na temat mojej tajemniczej choroby, która nie pozwala mi swobodnie się poruszać. Nie opuściłam mojego domu od ponad dekady.

Mam rodzinę. Albo lepiej: mam rodziców. Nie widziałam ich od wielu lat. Nie odwiedzają mnie. Ja nie mogę ich odwiedzić. Rzadko do siebie dzwonimy.

Jest coś, o czym niechętnie myślę. A jednak nie potrafię o tym nie myśleć. Ma to związek z moją siostrą. Stara historia. Kochałam siostrę. Moja siostra miała na imię Anna. Moja siostra nie żyje. Moja siostra była ode mnie trzy lata młodsza. Moja siostra zmarła dwanaście lat temu. Moja siostra nie umarła tak po prostu. Moja siostra została zamordowana. Przed dwunastoma laty moja siostra została zamordowana i to ja ją znalazłam. Widziałam jej mordercę, jak uciekał. Widziałam twarz mordercy. Morderca był mężczyzną. Morderca odwrócił się w moją stronę, następnie uciekł. Nie wiem, dlaczego uciekł. Nie wiem, dlaczego mnie nie zaatakował. Wiem tylko, że moja siostra została zabita, a ja żyję.

Moja terapeutka twierdzi, że jestem straumatyzowana w wysokim stopniu.

Oto moje życie, oto ja. Właściwie nie chcę o tym myśleć.

Podnoszę się z wysiłkiem, wysuwam nogi za brzeg łóżka, wstaję. W każdym razie taki mam zamiar, jednak w rzeczywistości nie ruszam się nawet o centymetr. Zastanawiam się, czy nie jestem sparaliżowana. Nie mam siły w rękach i nogach. Próbuję jeszcze raz, ale wygląda to tak, jakby słabe rozkazy mózgu nie docierały do członków. Może to w porządku, jeśli jeszcze moment tak poleżę. Jest ranek, ale przecież nikt na mnie nie czeka, z wyjątkiem pustego domu. Moje ciało wydaje się dziwnie ciężkie. Leżę, ale nie zasypiam ponownie. Gdy znowu patrzę na zegarek stojący na drewnianej szafce przy łóżku, jest sześć godzin później. To daje mi do myślenia, to niedobrze. Im szybciej upływa czas, tym szybciej nadejdzie noc, a ja boję się nocy pomimo całego oświetlenia w domu. Po kilku nieudanych próbach udaje mi się wreszcie zmusić ciało, by poszło do łazienki, po czym ruszyło schodami na parter. Ekspedycja na drugi koniec świata. Bukowski uszczęśliwiony gna mi naprzeciw, machając ogonem. Karmię go, nalewam mu wody do miski, wypuszczam go na dwór, by sobie trochę poszalał. Przyglądam mu się przez okno, pamiętam, że normalnie mnie to uszczęśliwia, patrzenie, jak biega i się bawi, ale teraz nic nie czuję. Chcę tylko, żeby jak najszybciej wrócił, żebym mogła wrócić do łóżka. Gwiżdżę na niego, jest małą podskakującą kropką na skraju lasu. Jeśli nie wróci dobrowolnie, nie będę mogła nic zrobić. Ale zawsze wraca. Do mnie, do mojego małego świata. Dzisiaj też. Skacze na mnie, prowokuje mnie do zabawy, ale nie mogę. Rezygnuje rozczarowany.

Wybacz, stary.

Zwija się w kłębek na swoim ulubionym miejscu w kuchni i patrzy na mnie smutno. Odwracam się i idę do sypialni. Tam od razu kładę się do łóżka, czuję się słaba, przezroczysta.

Zanim zapadła ciemność, jeszcze przed moją ucieczką, gdy byłam silna i żyłam w prawdziwym świecie, czułam się tak fatalnie tylko wtedy, gdy zbliżała się ciężka grypa. Ale teraz nie mam grypy. Mam depresję – jak zawsze, gdy muszę myśleć o Annie i tamtych zdarzeniach, które normalnie tak starannie wymazuję ze świadomości.

Tak długo udawało mi się żyć spokojnie i tłumić każdą myśl o siostrze. Ale teraz wszystko wróciło. I nieważne, ile czasu upłynęło – rana jest wciąż otwarta. Czas to szarlatan, nie lekarz.

Wiem, że muszę coś zrobić, zanim będzie za późno, zanim całkowicie pogrążę się w wirze depresji, który wciąga mnie w czarną głębinę. Wiem, że powinnam porozmawiać z lekarzem, może by mi coś przepisał, ale nie mam siły. Potrzebny do tego wysiłek, który wydaje mi się niewyobrażalnie wielki. A zresztą i tak wszystko jedno. Okej, no to mam depresję. Mogłabym już na zawsze zostać tu w łóżku. Czy to coś zmienia? Jeśli nie mogę wyjść z domu, dlaczego miałabym opuszczać tę sypialnię? Albo to łóżko? Albo to miejsce, w którym właśnie leżę? Dzień mija i jego miejsce zajmuje noc.

Myślę, że powinnam do kogoś zadzwonić, może do Norberta. Przyjechałby. Jest nie tylko moim wydawcą, ale także przyjacielem. Gdybym mogła poruszać mięśniami twarzy, uśmiechnęłabym się na myśl o Norbercie. Przypominam sobie nasze ostatnie spotkanie. Siedzimy w kuchni, ugotowałam spaghetti z sosem bolognese własnej roboty, a Norbert opowiada mi o swoim urlopie na południu Francji, o tym, co w wydawnictwie, o najnowszych wariactwach swojej żony. Jest cudowny, hałaśliwy, zabawny, zawsze ma mnóstwo historii do opowiedzenia. I najwspanialszy śmiech świata. Najwspanialszy śmiech obu światów, ujmując rzecz precyzyjnie.

Norbert nazywa mnie swoim ekstremofilem. Gdy pierwszy raz tak do mnie powiedział, musiałam to sobie wygooglować. I stwierdzić ze zdumieniem, że ma świętą rację. Ekstremofile to organizmy, które przystosowały się do ekstremalnych warunków i dzięki temu mogą przetrwać w najbardziej niesprzyjającym otoczeniu. W nieprawdopodobnie wysokiej temperaturze i w ekstremalnym zimnie. W całkowitej ciemności. W otoczeniu skażonym radioaktywnie. W kwasie. Albo, i to zapewne ma na myśli Norbert, w niemal kompletnej izolacji. Ekstremofil. Lubię to słowo i lubię, kiedy mnie tak nazywa. Jakbym nie wybrała sobie tego wszystkiego. Jakbym kochała ten ekstremalny sposób życia. Jakbym miała w tej sprawie coś do powiedzenia.

Chwilowo mam tylko wybór, czy leżeć na lewym, czy na prawym boku, na brzuchu, czy na plecach. Mija dzień albo dwa. Bardzo się staram, żeby nie myśleć absolutnie o niczym. W końcu wstaję, podchodzę do regałów z książkami, ciągnących się wzdłuż ścian sypialni, wyjmuję kilka tomów, rozkładam je na łóżku, włączam moją ulubioną płytę Billie Holiday w trybie powtarzania i wpełzam znowu pod kołdrę. Słucham, kartkuję i czytam, aż bolą mnie oczy, a muzyka całkowicie mnie rozmiękcza, jak wanna z gorącą wodą. Nie mogę dłużej czytać, chętnie obejrzałabym jakiś film, ale nie mam odwagi włączyć telewizora. Po prostu nie mam odwagi.

Gdy słyszę kroki, podskakuję ze strachu. Billie już nie śpiewa, w jakimś momencie uciszyłam ją za pomocą jednego z tuzina pilotów. Kto tam? Jest środek nocy. Dlaczego mój pies nie szczeka? Chcę się podnieść, sięgnąć po coś, czym mogłabym się bronić, schować się gdzieś, zrobić cokolwiek, ale leżę dalej, z sercem bijącym jak szalone, z szeroko rozwartymi oczami. Ktoś puka. Nie odzywam się.

– Halo? – woła jakiś głos; nie znam go.

I znowu:

– Halo? Jest pani tam?

Drzwi się otwierają, jęczę – moja bezsilna wersja krzyku. To Charlotta, moja asystentka. Oczywiście, że znam jej głos, to mój strach tak dziwnie go zniekształcił. Charlotta przychodzi dwa razy w tygodniu, przynosi mi zakupy, zanosi listy na pocztę, robi, co jest do zrobienia. Moje płatne łącze ze światem zewnętrznym. Stoi teraz niezdecydowana w drzwiach.

– Czy wszystko w porządku?

Moje myśli porządkują się na nowo. To nie może być noc, skoro jest tu Charlotta. Musiałam bardzo długo leżeć w łóżku.

– Sorry, że tak wparowałam do środka, ale gdy pani nie reagowała na mój dzwonek do drzwi, zaczęłam się martwić i weszłam.

Dzwonek do drzwi? Przypominam sobie odgłos, który przeniknął do moich snów. Znowu mam sny, po tylu latach!

– Czuję się trochę chora – mówię. – Spałam mocno i nie słyszałam dzwonka. Przepraszam.

Trochę się wstydzę, nie daję rady nawet usiąść, ciągle leżę. Charlotta wygląda na zaniepokojoną, a przecież niełatwo wytrącić ją z równowagi. Właśnie dlatego ją wybrałam. Jest młodsza ode mnie, może tuż przed trzydziestką. Pracuje w niezliczonej ilości miejsc, jest kelnerką w kilku kawiarniach, pracuje gdzieś w mieście w kinowej kasie – tego typu rzeczy. I dwa razy w tygodniu przychodzi do mnie. Lubię Charlottę. Jej krótkie, ufarbowane na czarnogranatowo włosy, jej krzepką sylwetkę, barwne tatuaże, wulgarne poczucie humoru, historie o jej małym synku. Pomiocie szatana, jak sama mówi.

Jeśli Charlotta wygląda na zdenerwowaną, to znaczy, że wyglądam źle.

– Potrzebuje pani czegoś? Z apteki czy coś?

– Dziękuję, mam wszystko, czego mi trzeba.

Mówię dziwnie, jak robot, sama to dostrzegam, ale nie mogę nic na to poradzić.

– Dzisiaj pani nie potrzebuję, Charlotto. Powinnam była panią zawiadomić. Przepraszam.

– Nie ma problemu. Zakupy są w lodówce. Może wyprowadzić jeszcze psa, zanim pójdę?

O Boże, pies. Ile czasu tu leżałam?

– Byłoby super – mówię. – Proszę mu od razu dać coś do jedzenia, dobrze?

– Okej.

Naciągam kołdrę pod sam nos, aby zasygnalizować, że rozmowa jest zakończona.

Charlotta waha się chwilę w drzwiach, wyraźnie niezdecydowana, czy może mnie zostawić samą, wreszcie podejmuje decyzję i odchodzi. Słyszę odgłosy jej krzątaniny w kuchni, gdy karmi Bukowskiego. W normalnych okolicznościach uwielbiam takie hałasy, ale dzisiaj nie znaczą dla mnie nic. Oddaję się poduszkom, kołdrom i ciemności, ale nie zaznam snu.

4

Leżę w ciemności i myślę o najczarniejszym dniu swojego życia. Pamiętam, że gdy ciało mojej siostry składano do grobu, nie byłam zdolna do okazania żadnych uczuć. Że moją głowę i ciało wypełniała tylko jedna myśl: dlaczego? Że nie było miejsca na nic innego jak tylko: dlaczego? Dlaczego? Dlaczego? Dlaczego musiała umrzeć?

Czułam, że rodzice zadają mi to pytanie, oni, inni żałobnicy, przyjaciele Anny, koledzy, po prostu wszyscy, bo to ja tam byłam, więc powinnam coś wiedzieć. Co, na miłość boską, się wydarzyło? Dlaczego Anna musiała umrzeć?

Pamiętam, jak żałobnicy płakali, jak rzucali kwiaty na trumnę, podtrzymywali jedni drugich, wycierali sobie nosy. To wszystko wydawało mi się takie nierzeczywiste, tak dziwnie zniekształcone. Dźwięki, kolory, nawet uczucia. Pastor, który mówił osobliwie przeciągłym głosem. Ludzie, którzy poruszali się jak w zwolnionym tempie. Wiązanki róż i lilii, całkowicie bezbarwne.

Jasna cholera, kwiaty! Ta myśl sprowadza mnie z powrotem w teraźniejszość. Siadam na łóżku. Zapomniałam poprosić Charlottę, żeby podlała kwiaty w ogrodzie zimowym, a teraz już dawno jej nie ma. Charlotta wie, że bardzo kocham kwiaty i zazwyczaj sama się nimi zajmuję. Dlatego najprawdopodobniej nie pomyślała, aby je podlać. Nie pozostaje mi nic innego, jak zrobić to samemu. Wstaję z jękiem. Podłoga pod moimi stopami jest chłodna. Zmuszam się, by wysunąć nogę do przodu, by ruszyć korytarzem w kierunku schodów, by zejść na parter, pokonać wielki salon i jadalnię. Otwieram drzwi do ogrodu zimowego i wkraczam do dżungli.

W moim domu dominuje przestrzeń, pustka, martwe przedmioty – jeśli nie brać pod uwagę Bukowskiego. Ale tu, w moim ogrodzie zimowym, z jego bujną, obfitą zielenią, rządzi życie. Palmy. Paprocie. Męczennice, strelicje, anturium i wszędzie, wszędzie orchidee. Kocham egzotyczne kwiaty.

Duszne ciepło ogrodu zimowego, który jest niczym innym jak moją małą oranżerią, w mgnieniu oka wyciska mi na czole krople potu, a długi luźny T-shirt, który włożyłam do snu, klei się do ciała. Kocham ten zielony gąszcz. Nie chcę porządku. Chcę mieć chaos, życie. Chcę, żeby gałęzie i liście ocierały się o mnie, gdy idę wśród regałów, jak gdybym szła przez las. Chcę czuć zapach kwiatów, odurzyć się nim, chcę chłonąć barwy.

Rozglądam się teraz wkoło. Wiem, że widok kwiatów powinien mnie uszczęśliwiać, lecz dzisiaj nie czuję nic. Mój ogród zimowy jest jasno rozświetlony, ale na zewnątrz panuje noc. Przez szklany dach nade mną mrugają obojętne gwiazdy. Machinalnie wykonuję czynności, z których normalnie czerpię wielką satysfakcję. Podlewam kwiaty. Obmacuję palcami ziemię, sprawdzam, czy jest sucha i się kruszy, czy potrzebuje wody, czy może jest wilgotna i klei się do rąk.

Przedzieram się do tylnej części szklarni. Tu mieści się mój prywatny mały ogród storczyków. Rośliny piętrzą się na półkach, zwisają w doniczkach z sufitu. Kwitną bez umiarkowania. Tu stoi mój ulubieniec, a jednocześnie obiekt mojej troski. Mały storczyk, zupełnie niepozorny wśród swoich braci o bujnych kwiatach, niemal brzydki, zaledwie dwa, trzy ciemnozielone liście, do tego szare, suche korzenie, żadnych kwiatów, już od dawna żadnych kwiatów, nawet szypułki. To jedyna roślina, której nie kupiłam do tego ogrodu. Miałam ją już wcześniej. Zabrałam ją z mojego wcześniejszego życia, z rzeczywistego świata – przed wielu, wielu laty. Wiem, że nigdy już nie zakwitnie, ale nie mam serca, by ją wyrzucić. Podlewam odrobinę. Następnie odwracam się ku szczególnie pięknej orchidei z ciężkimi, białymi kwiatami. Wodzę palcami po jej liściach, ostrożnie dotykam aksamitnych płatków. Pąki, które się jeszcze nie otworzyły, są zwarte, twarde pod moimi palcami. O mało nie pękają od życia. Już niedługo się otworzą. Myślę, że byłoby pięknie, gdyby uciąć kilka tych kwitnących łodyg i postawić je w wazonie. I gdy się nad tym zastanawiam, nagle znowu nieuchronnie myślę o Annie. Nawet tutaj nie mogę uciec przed wspomnieniami.

Jeszcze gdy byłyśmy małe, nie zbierała kwiatów tak chętnie jak ja i inne dzieci. To nie w porządku, uważała, urywać kwiatom ich piękne główki. Na moje usta wkrada się delikatny uśmiech, gdy teraz o tym myślę. Dziwactwa Anny. I nagle widzę moją siostrę wyraźnie przed sobą, jej blond włosy, jej chabrowe oczy, mały nosek, wydatne usta, fałdę między niedostrzegalnymi niemal brwiami, która pojawiała się zawsze, gdy była zła. Drobne znamiona tworzące regularny trójkąt na lewym policzku. Niemal niewidzialny jasny puszek na policzkach, który można było dostrzec tylko wtedy, gdy letnie słońce padło na jej twarz pod właściwym kątem. Widzę ją bardzo dokładnie. I słyszę jej głos, srebrzysty jak odgłos dzwoneczka. I jej rubaszny śmiech, chłopięcy, kontrastujący mocno z jej dziewczęcością. Widzę ją przed sobą, jak się śmieje. To jest jak cios w brzuch.

Myślę o jednej z pierwszych rozmów z moją terapeutką, krótko po śmierci Anny. Policja nie miała żadnego punktu zaczepienia, portret pamięciowy sporządzony z moją pomocą był bezużyteczny, nawet ja sama uznałam, że nieszczególnie przypominał mężczyznę, którego widziałam. Ale bez względu na to, jak bardzo się starałam, nie potrafiłam lepiej opisać tego człowieka. Pamiętam, jak powiedziałam do terapeutki, że po prostu muszę się dowiedzieć, dlaczego to się stało. Że dręczy mnie ta niepewność. Pamiętam, jak mówiła, że to normalne, że to właśnie jest dla bliskich najgorsze. Poleciła mi grupę samopomocy. Grupa samopomocy, można się uśmiać. Pamiętam, jak powiedziałam, że dałabym wszystko, żeby poznać powód. Przynajmniej tyle byłam winna siostrze. Przynajmniej tyle.

Dlaczego? Dlaczego? Dlaczego?

„Obsesyjnie zadaje sobie pani to pytanie, pani Conrads. To niedobrze, musi pani dać sobie z tym spokój. Żyć swoim życiem”.

Próbuję wyrzucić z głowy obraz Anny i wszelkie myśli o niej. Nie chcę o niej myśleć, bo wiem, do czego to prowadzi. Już raz o mało nie oszalałam z tego powodu. Z powodu świadomości, że Anna nie żyje – a jej morderca nadal jest gdzieś tam na wolności.

Najgorsze było to, że nie mogłam nic zrobić. To lepiej już w ogóle więcej o tym nie myśleć. Zająć się czymś. Zapomnieć o Annie.

To właśnie próbuję zrobić także teraz, ale bez skutku. Dlaczego?

Widzę nagle przede mną twarz reportera w telewizji i – klik! – coś zaskakuje w mojej głowie. Nagle staje się dla mnie jasne, że przez ostatnie godziny byłam pod wpływem szoku.

Ale teraz widzę jasno. Mężczyzna w telewizji, którego widok tak wyprowadził mnie z równowagi, istniał naprawdę.

To nie był zły sen, to była rzeczywistość.

Zobaczyłam mordercę swojej siostry. Może minęło już dwanaście lat, ale pamiętam go bardzo dobrze. Uświadamiam sobie z całą mocą, co to oznacza.

Wypuszczam z ręki konewkę, którą właśnie napełniłam świeżą wodą. Z trzaskiem ląduje na podłodze, zawartość wylewa się na moje nagie stopy. Odwracam się, wychodzę z ogrodu zimowego, w drzwiach do domu uderzam palcem o próg, ignoruję ostry ból przenikający stopę, idę pośpiesznie dalej.

Szybkim krokiem pokonuję parter, wskakuję po stopniach na piętro, przelatuję przez korytarz, zdyszana docieram do sypialni. Laptop leży na łóżku. Otacza go jakaś złowroga aura. Waham się tylko chwilę, potem siadam i przyciągam go drżącymi dłońmi. Prawie boję się go otworzyć, zupełnie tak, jakby można było obserwować mnie przez monitor.

Łączę się z siecią, otwieram Google’a, wpisuję nazwę stacji telewizyjnej, w której widziałam tego mężczyznę. Denerwuję się, mylę się parę razy, dopiero przy trzecim podejściu mi się udaje. Wchodzę na strony redakcji. Doklikuję się do listy współpracowników. Zaczynam myśleć, że to wszystko było tylko urojeniem, że tego mężczyzny wcale nie ma, że tylko mi się przyśnił.

Ale potem go odnajduję. Zaledwie kilka kliknięć i oto jest. Potwór. Wzdrygam się z przerażeniem, gdy na monitorze pojawia się nagle jego zdjęcie, instynktownie unoszę lewą rękę, żeby zasłonić tę twarz, żeby jej nie widzieć, jeszcze nie teraz, ściany znowu zaczynają tańczyć, serce bije mi jak szalone. Koncentruję się na oddechu. Zamykam oczy. Tylko spokojnie. Właśnie tak. Otwieram oczy na powrót, patrzę na stronę internetową. Czytam nazwisko. Jego biogram. Czytam, że dostawał nagrody. Że ma rodzinę. Prowadzi udane, spełnione życie. Coś się we mnie rozpada. Czuję coś, czego nie czułam od wielu lat i co jest gorące jak ogień. Powoli opuszczam rękę, która zasłaniała zdjęcie na monitorze.

Przyglądam się mu.

Patrzę na twarz mężczyzny, który zamordował moją siostrę.

Z wściekłości czuję ucisk w gardle, w głowie mam tylko jedną myśl:

Dopadnę cię.

Zamykam laptopa, odkładam go, wstaję. Gonitwa myśli. Serce wali jak młotem.

To zupełnie nieprawdopodobne: mieszka całkiem niedaleko! Każdy normalny człowiek bez trudu mógłby go dopaść. Ale ja jestem uwięziona we własnym domu. No i policja, policja nie wierzyła mi już wtedy.

Więc jeśli chcę z nim porozmawiać, skonfrontować się, pociągnąć go do odpowiedzialności, muszę najpierw skłonić go do tego, by przyszedł do mnie. Jak go zwabić?

Znowu przelatuje mi przez głowę rozmowa z terapeutką.

– Ale dlaczego? Dlaczego Anna musiała umrzeć?

– Musi pani zaakceptować możliwość, że nigdy nie pozna pani odpowiedzi na to pytanie, Lindo.

– Nie mogę tego zaakceptować. Nigdy.

– Nauczy się pani.

Nigdy.

Gorączkowo się zastanawiam. Jest dziennikarzem. A ja jestem słynną, znaną z nieprzystępności pisarką, z którą wszystkie duże europejskie czasopisma i stacje telewizyjne od lat dopraszają się o wywiad. Zwłaszcza wtedy, gdy wychodzi nowa książka.

Znowu na myśl przychodzi mi rozmowa z psycholożką. I przypomina mi się rada, którą mi wtedy dała.

– Tylko pani siebie samą zamęcza, Lindo.

– Nie mogę powstrzymać tych myśli.

– Jeśli potrzebuje pani jakiegoś powodu, proszę go sobie wymyślić. Albo proszę napisać książkę. Proszę to wypłukać ze swojego ustroju. I wtedy musi pani dać sobie z tym spokój. Proszę żyć dalej swoim życiem.

Wszystkie włoski na karku stają mi dęba. Mój Boże. To jest to!

Całe moje ciało pokrywa się gęsią skórką.

To oczywiste.

Napiszę nową książkę. Opakuję tamte wydarzenia w powieść kryminalną.

Przynęta na mordercę i terapia dla mnie.

Z mojego ciała ulotnił się cały bezwład. Wychodzę z sypialni, moje członki znowu są posłuszne. Idę do łazienki, wchodzę pod prysznic. Wycieram się, ubieram, ruszam do gabinetu, włączam komputer i zaczynam pisać.

Z Sióstr krwi Lindy Conrads

1 - JONAS

Uderzył z całej siły. Kobieta upadła na podłogę, dźwignęła się i próbowała w panice uciekać, ale nie miała najmniejszych szans. Mężczyzna był dużo szybszy. Przygwoździł ją siłą do ziemi, ukląkł na jej plecach, chwycił ją za długie włosy i zaczął z całej siły uderzać głową o podłogę, raz po raz. Krzyk kobiety przeszedł w jęk, potem ucichł. Mężczyzna puścił ją. Na jego twarzy, którą przed chwilą wykrzywiała ślepa nienawiść, odmalował się wyraz niedowierzania. Ze zmarszczonym czołem przyglądał się swoim umazanym krwią rękom, a z tyłu wschodził ogromny srebrny księżyc w pełni. Elfy zachichotały, podbiegły do kobiety, która leżała jak martwa, zanurzyły kilka szczupłych palców w jej krwi i zaczęły rozmazywać ją sobie na twarzach jak barwy wojenne.

Jonas westchnął. Od wieków nie był w teatrze i sam na pewno nie wpadłby na ten pomysł. To Mia wyraziła życzenie, by tym razem pójść do teatru, zamiast jak zawsze do kina. Jedna z przyjaciółek poleciła jej inscenizację Snu nocy letniej Szekspira. Zapalona Mia od razu załatwiła bilety. Jonas cieszył się na ten wieczór. Spodziewał się jednak jakiejś lekkiej komedii. Tymczasem oglądał jakieś koszmarne elfy, diaboliczne koboldy i pary zakochanych, które pośród lasu pogrążonego w nocnym mroku masakrowały się wzajemnie z wielkim entuzjazmem, zużywając nieprawdopodobne ilości sztucznej krwi. Rzucił okiem w stronę żony, która błyszczącymi oczami śledziła wydarzenia na scenie. Pozostali widzowie też byli urzeczeni. Jonas poczuł się wykluczony. Najwyraźniej był jedynym człowiekiem na sali, który nie znajdował żadnej przyjemności w rozgrywającym się na scenie krwawym spektaklu.

Może kiedyś on też był taki jak oni, może grozę i przemoc też odbierał jako coś fascynującego. Ale już tego nie pamiętał. Prawdopodobnie było to zbyt dawno temu.

Jego myśli powędrowały gdzie indziej, daleko od Szekspirowskiej letniej nocy, ku sprawie, którą akurat się zajmował. Mia dałaby mu dyskretnego kuksańca w żebro, gdyby wiedziała, że siedzi obok niej w mroku teatralnej sali, a mimo to znowu myśli o pracy – ale tak właśnie było. Myślał o miejscu ostatniej zbrodni, przywoływał w pamięci tysiąc większych i mniejszych elementów układanki, które poskładał żmudnie wraz ze swoimi kolegami i które według wszelkich przewidywań doprowadzą do rychłego aresztowania męża ofia…

Jonas zląkł się, bo nagle zrobiło się zupełnie ciemno, a potem nagle bardzo jasno i rozległy się ogłuszające brawa.

Gdy widzowie dokoła – jakby złączeni tajnym porozumieniem, o którym tylko on nie miał pojęcia – podnieśli się do owacji, komisarz Jonas Weber poczuł się najsamotniejszym człowiekiem na świecie.

Mia milczała, a on prowadził samochód, jadąc nocą przez miasto do domu. Jej zachwyt nad przedstawieniem ulotnił się już w kolejce do szatni i w drodze na parking, a teraz słuchała muzyki płynącej z radia, uśmiechając się pogodnie, ale nie do niego.

Jonas włączył prawy kierunkowskaz i skręcił we wjazd. Światła reflektorów wyłuskały jego dom z ciemności jako plamy gruboziarnistej czerni i bieli. Właśnie zaciągał hamulec ręczny, gdy jego komórka zaczęła wibrować. Odebrał, spodziewając się, że siedząca obok Mia zareaguje, że zaklnie pod nosem, westchnie albo przynajmniej przewróci oczami, ale nic takiego nie nastąpiło. Jej wiśniowoczerwone wargi ułożyły się w nieme „dobranoc”, po czym wysiadła. Jonas odprowadził ją wzrokiem, podczas gdy z komórki dobiegał głos jego koleżanki, patrzył, jak żona się oddalała. Jak jej długie miodowoblond włosy, obcisłe dżinsy, ciemnozielona bluzka powoli stawały się czarno-białe, gdy pochłaniała ją ciemność.

Kiedyś walczyli we dwoje o każdą minutę, którą mogli spędzić razem, i zawsze żałowali, gdy coś zakłócało ich wspólny czas. Obecnie było im to coraz bardziej obojętne.

Jonas z wysiłkiem skupił się na telefonie. Koleżanka podała mu adres, więc szybko wpisał go do nawigacji.

– Tak, okej – powiedział. – Już jadę.

Odłożył telefon. Odetchnął głęboko. Ze zdziwieniem stwierdził, że myśli o ich zaledwie czteroletnim małżeństwie w kategoriach „kiedyś” i „teraz”.

Odwrócił wzrok od drzwi, za którymi zniknęła Mia, i zapalił silnik.

5

Rzeczy, których nie ma w moim świecie: kasztany spadające nagle z drzewa. Dzieci szurające nogami w jesiennych liściach. Przebierańcy w tramwajach. Brzemienne w skutki przypadkowe spotkania. Drobne kobiety ciągnięte po ulicach przez swoje wielkie psy, jakby jechały na nartach wodnych.

Spadające gwiazdy. Kacze pisklęta uczące się pływać. Zamki z piasku. Stłuczki. Niespodzianki. Ludzie przeprowadzający dzieci przez ulicę. Kolejki górskie. Oparzenia słoneczne.

Mojemu światu wystarcza niewiele kolorów.

Muzyka jest moim azylem. Filmy to forma spędzania czasu, książki to moja miłość, moja namiętność. Ale to muzyka jest azylem. Kiedy jest mi wesoło albo jestem szczególnie rozbawiona, co, muszę przyznać, zdarza się rzadko, puszczam taką właśnie płytę – może Elli Fitzgerald albo Sarah Vaughan – i wtedy jest prawie tak, jakby ktoś cieszył się wraz ze mną. Kiedy natomiast jestem smutna i przygnębiona, wtedy cierpi ze mną Billie Holiday albo Nina Simone. Chyba nawet trochę mnie pocieszają, czasami.

Stoję w kuchni, słucham Niny i wsypuję garść ziaren kawy do mojego staromodnego młynka. Rozkoszuję się zapachem kawy, tym intensywnym, ciemnym, dodającym otuchy aromatem. Zaczynam mleć ziarna ręcznie. Cieszą mnie trzaski, chrupanie, które się przy tym rozlega. Na koniec otwieram małą drewnianą szufladkę, w której wylądowała zmielona kawa, i napełniam nią filtr. Kiedy jestem sama w domu i potrzebuję kawy tylko dla siebie – czyli najczęściej – wtedy przygotowuję ją zawsze ręcznie. Napełnianie, mielenie, przesypywanie, gotowanie wody, powolne, nieprzerwane parzenie się kawy, która kapie do filiżanki – to rytuał. Kiedy się prowadzi tak spokojne życie jak moje, wtedy warto znajdować radość w małych rzeczach.

Opróżniam filtr i przyglądam się czarnej kawie w filiżance, siadam z nią przy kuchennym stole. Zapach, który wisi w powietrzu, trochę mnie uspokaja.

Przez okno kuchenne widzę drogę dojazdową do mojego domu. Ciągnie się spokojna. Ale już niedługo skręci w tę drogę potwór z moich snów. Zadzwoni do moich drzwi, a ja mu otworzę. Myśl o tym napełnia mnie strachem.

Biorę łyk, krzywię się. Normalnie lubię czarną kawę, ale dzisiaj wyszła za mocna. Wyjmuję z lodówki śmietankę, którą trzymam zawsze dla Charlotty i innych gości, i wlewam solidną porcję do kawy. Zafascynowana obserwuję maleńkie obłoczki śmietany, które wirują w filiżance, które skupiają się i znowu rozpraszają, całkowicie nieprzewidywalne w swoich ruchach, jak bawiące się dzieci. I uświadamiam sobie, że pakuję się w sytuację tak samo nieprzewidywalną jak te wirujące małe chmurki, których nie jestem w stanie kontrolować. Mogę zwabić tego mężczyznę do mojego domu, to prawda.

A potem?

Chmurki przestają tańczyć, opadają na dno. Biorę łyżeczkę, mieszam, piję kawę małymi łykami. Moje spojrzenie spoczywa na drodze dojazdowej. Jest wysadzona starymi drzewami, już niedługo okryją ją żółte, czerwone i brązowe liście kasztanowców. Po raz pierwszy czuję z jej strony zagrożenie. Oddychanie staje się nagle czymś bardzo trudnym.

Nie mogę tego zrobić.

Odrywam wzrok od drogi i biorę do ręki smartfona. Szperam w nim minutę czy dwie, aż znajduję funkcję wyłączania identyfikacji numeru. Wstaję i ściszam muzykę. Siadam z powrotem i wybieram numer komisariatu, który prowadził śledztwo w sprawie zabójstwa Anny. Znam go na pamięć, nawet jeszcze dzisiaj.

Serce zaczyna mi bić szybciej, bo słyszę, że numer nie jest zajęty. Staram się oddychać spokojnie. Mówię sobie w duchu, że dobrze robię. Że mam zaufanie do policji, mimo wszystko. Zawodowcom pozostawiam pochwycenie mordercy. Mówię sobie, że rozpoczęty rękopis wsadzę do najniższej szuflady biurka albo najlepiej od razu go wyrzucę na śmietnik i nigdy nie będę już o tym myśleć.

Sygnał w telefonie rozbrzmiewa po raz drugi, irytująco przeciągły.

Jestem zdenerwowana jak przed egzaminem, oddycham ciężko. Zaczynam się wahać, nagle przychodzi mi do głowy, że policja mi nie uwierzy, tak samo jak dawniej. Zaczynam już bawić się myślą, żeby odłożyć słuchawkę, gdy wreszcie ktoś odbiera i odzywa się kobiecy głos. Od razu rozpoznaję tę kobietę.

Andrea Brandt pracowała wówczas w wydziale zabójstw. Nie lubiłam jej i ona mnie też nie lubiła. Moja determinacja natychmiast zaczyna się chwiać.

– Haloooo – mówi przeciągle Brandt, lekko już zniecierpliwiona, bo milczę przez chwilę.

Biorę się w garść.

– Dzień dobry. Czy mogę mówić z komisarzem Julianem Schumerem? – pytam.

– Ma dzisiaj wolne. Kto mówi, jeśli można spytać?

Przełykam ślinę; nie wiem, czy mogę jej – akurat jej! – powierzyć sprawę, czy lepiej od razu odłożyć słuchawkę.

– Chodzi o starą sprawę – mówię w końcu, jakbym nie słyszała pytania. Nie potrafię się przemóc, żeby wyjawić swoje nazwisko. Jeszcze nie teraz. – O morderstwo, które wydarzyło się przeszło dziesięć lat temu – dodaję.

– Tak?

Czuję, że policjantka zaczyna słuchać z uwagą, i mam ochotę spoliczkować siebie za to, że nie przygotowałam się do tej rozmowy. Moja dawna impulsywność akurat teraz daje o sobie znać.

– Co by pani powiedziała – pytam – gdyby po dobrych dziesięciu latach pojawiły się nowe zeznania? Kogoś, kto jest przekonany, że zna mordercę?

Andrea Brandt zwleka krótką chwilę.

– Czy to pani jest tym świadkiem?

Cholera. Czy mam wyłożyć karty na stół? Toczę wewnętrzną walkę.

– Jeśli chce pani złożyć zeznania, może pani w każdym momencie przyjść na policję – naciska Brandt.

– Jak często wyjaśniane są takie stare sprawy? – pytam, ignorując jej słowa.

Czuję, że kobieta po drugiej stronie tłumi westchnienie, i zastanawiam się, jak często odbiera tego rodzaju telefony, z których nic konkretnego nie wynika.

– Nie podam pani konkretnej liczby, pani…

Całkiem sprytnie. Milczę. Policjantka wytrzymuje przez chwilę nieprzyjemną ciszę, potem porzuca próby poznania mojego nazwiska.

– Całkiem często się zdarza, że stare sprawy, to znaczy cold cases, wyjaśniane są z pomocą śladów DNA, tak zwanego genetycznego odcisku palca – mówi. – Te dane są absolutnie wiarygodne nawet dziesiątki lat po zdarzeniu.

W przeciwieństwie do zeznań świadków, dopowiadam w duchu.

– Ale jak powiedziałam, jeśli chciałaby pani złożyć zeznanie, jesteśmy w każdym momencie do pani dyspozycji – mówi Brandt. – O jaką sprawę konkretnie chodzi?

– Przemyślę to jeszcze – odpowiadam.

– Pani głos wydaje mi się znajomy – stwierdza nagle policjantka. – Czy już się kiedyś spotkałyśmy?

Wpadam w panikę. Przerywam połączenie. Dopiero teraz dostrzegam, że w czasie tej krótkiej rozmowy wstałam i nerwowo chodzę po pokoju. W moim brzuchu rozlewa się nieprzyjemne uczucie. Siadam znowu za kuchennym stołem, czekam, aż moje tętno powróci do normy, wypijam resztę kawy. Jest zimna i mdła.

Kierujący śledztwem policjant zapadł mi doskonale w pamięć, ale młodą, nieprzyjemną panią komisarz najchętniej bym zapomniała. Już wtedy, gdy składałam zeznania do protokołu, czułam, że Andrea Brandt mi nie wierzy. Przez jakiś czas miałam nawet wrażenie, że w duchu to właśnie mnie uważa za mordercę wbrew wszystkim dowodom, które temu przeczyły. I teraz to jej miałabym tłumaczyć, że rozpoznałam mordercę Anny w osobie znanego dziennikarza, którego zobaczyłam w telewizji? Dwanaście lat po zdarzeniu. I że w żadnym wypadku nie mogę przyjechać, aby złożyć zeznania. Bo robi mi się niedobrze już na samą myśl o tym, że mam przekroczyć próg…

Nie.

Jeśli chcę pociągnąć tego człowieka do odpowiedzialności, to jestem zdana tylko na siebie.

6

Zdarza się czasem, że nie rozpoznaję siebie w lustrze. Stoję w łazience i przyglądam się sobie. Dawno tego nie robiłam. Oczywiście patrzę w lustro rano i wieczorem, gdy myję zęby i twarz. Ale tak naprawdę nie patrzę świadomie. Ale dzisiaj jest inaczej.

Dzień X. Dziennikarz, którego zaprosiłam na wywiad, siedzi już prawdopodobnie w samochodzie, w drodze do mnie. Lada moment skręci w aleję prowadzącą do mojego domu. Potem wysiądzie, pokona te parę metrów do drzwi – i zadzwoni. Jestem przygotowana. Prześwietliłam go. Wiem, co zobaczę, gdy będzie siedział naprzeciw mnie. Ale co on zobaczy? Wlepiam w siebie wzrok. Moje oczy, nos. Moje usta, policzki i uszy, potem znowu oczy. I oto rodzi się we mnie coś w rodzaju lekkiego zdziwienia na widok mojej zewnętrznej powłoki: więc tak wyglądam. Zatem to jestem ja.

Wzdrygam się, gdy rozlega się dzwonek do drzwi. Jeszcze raz powtarzam sobie w myśli cały plan, potem wyprostowuję się i ruszam do drzwi. Serce bije mi tak głośno, że chyba odbija się to echem po całym domu, sprawia, że dzwonią szyby w oknach. Biorę głęboki oddech i otwieram drzwi.

Przez długie lata potwór prześladował mnie nawet w snach, a teraz stoi przede mną. Podaje mi rękę. Tłumię nagłą chęć, by uciec z krzykiem, by spanikować. Nie wolno się zawahać, nie wolno zadrżeć. Będę patrzyła mu w oczy, będę mówiła głośno i wyraźnie. Tak postanowiłam, przygotowałam się do tego. Ten moment nadszedł i teraz wydaje się niemal nierzeczywisty. Ściskam mężczyźnie rękę. Uśmiecham się i mówię:

– Zapraszam do środka.

Nie waham się, nie drżę, patrzę mu w oczy, mój głos jest mocny i wyraźny. Wiem, że tutaj potwór nie może mi nic zrobić. Cały świat wie, że się tu zjawił. Moje wydawnictwo, jego redakcja… Gdybyśmy nawet byli tylko we dwoje, nie mógłby mi nic zrobić. Nic mi nie zrobi. Nie jest głupi. A jednak… Odwrócenie się do niego plecami i poprowadzenie go w głąb domu wymagają ode mnie nieprawdopodobnego wysiłku. Idę pierwsza do pokoju, w którym ma się odbyć nasza rozmowa. Zdecydowałam się na jadalnię. Nie była to decyzja strategiczna, lecz czysto intuicyjna. Jadalnia. Charlotta przyłącza się do nas, bierze od niego płaszcz, krząta się, dogląda wszystkiego, papla, oferuje coś do picia, czaruje – robi wszystko to, za co jej płacę. Dla niej to tylko praca. Nie ma pojęcia, o co naprawdę chodzi, ale jej obecność wpływa na mnie uspokajająco.

Staram się sprawiać wrażenie rozluźnionej, nie gapić się na niego, nie taksować wzrokiem. Jest wysoki, kilka siwych pasemek przeplata jego krótkie ciemne włosy – ale uwagę przykuwają przenikliwe szare oczy. Jednym spojrzeniem lustrują pokój. Podchodzi do stołu, który jest tak duży, że nadawałby się do sali konferencyjnej. Stawia teczkę na pierwszym z brzegu krześle, otwiera ją, rzuca okiem do środka. Najwyraźniej sprawdza, czy wszystko zabrał.

Charlotta przynosi małe butelki z wodą i szklanki. Podchodzę do stołu, na którym leży kilka egzemplarzy mojej nowej powieści, zawierającej opis zabójstwa mojej siostry. Oboje wiemy, że to nie jest fikcja, lecz akt oskarżenia. Biorę jedną z butelek, otwieram ją, nalewam wody do szklanki; moje ręce są absolutnie spokojne.

Potwór wygląda dokładnie tak jak w telewizji. Nazywa się Victor Lenzen.

– To bardzo piękny dom – mówi i podchodzi do okna.

Jego wzrok wędruje w stronę skraju lasu.

– Dziękuję. Cieszę się, że się panu podoba.

Jestem zła na siebie za te ostatnie słowa. Zwykłe „dziękuję” w zupełności by wystarczyło. Jasne komunikaty. Nie wahać się, nie drżeć, patrzeć mu w oczy, mówić głośno i wyraźnie.

– Od kiedy pani tu mieszka? – pyta.

– Od około jedenastu lat.

Siadam za stołem, na miejscu, które zarezerwowałam wcześniej, stawiając filiżankę do kawy. Jest to miejsce, które daje mi największe poczucie bezpieczeństwa: ściana za plecami, drzwi w zasięgu wzroku. Jeśli on usiądzie, drzwi będzie miał za plecami. Większość ludzi reaguje na to zdenerwowaniem, bo to osłabia ich zdolność do koncentracji. On akceptuje to bez sprzeciwu. Jeśli nawet jest tego świadom, nie daje nic po sobie poznać. Wyjmuje notatnik, ołówek i dyktafon z teczki, którą postawił na podłodze obok krzesła. Zadaję sobie w duchu pytanie, co jeszcze się w niej znajduje.

Charlotta wycofała się dyskretnie do sąsiedniego pokoju. Victor Lenzen i ja siedzimy naprzeciwko siebie. Pora zaczynać partię.

Wiem o nim bardzo dużo, w ciągu ostatnich miesięcy zgromadziłam wiele informacji na jego temat. To on jest tu dziennikarzem, ale nie jest jedyną osobą w tym pokoju, która się starannie przygotowała do tej rozmowy.

– Mogę panią o coś zapytać? – zaczyna.

– Po to pan tu jest, czyż nie? – odpowiadam z uśmiechem.

Victor Lenzen ma 53 lata.

– Touché. Jednak to pytanie nie należy tak naprawdę do katalogu standardowych pytań w oficjalnym wywiadzie.

Victor Lenzen jest rozwiedziony i ma trzynastoletnią córkę.

– Zatem? – pytam z naciskiem.

– Zatem. Zastanawiam się po prostu, no bo jak wiadomo, żyje pani z dala od świata i ostatniego dużego wywiadu udzieliła pani przeszło dziesięć lat temu.

Victor Lenzen studiował politologię, historię i dziennikarstwo i odbył wolontariat we „Frankfurter Tageszeitung”. Przeniósł się do Monachium, szybko awansował, został kierownikiem redakcji „Münchner Tageszeitung”. Potem pracował za granicą.

– Stale udzielam wywiadów – mówię.

– W ciągu ostatnich dziesięciu lat udzieliła pani dokładnie czterech wywiadów, jednego telefonicznego, trzech mailowych, o ile moje informacje są rzetelne.

Victor Lenzen pracował przez wiele lat jako zagraniczny korespondent, był na Bliskim Wschodzie, w Afganistanie, w Waszyngtonie, w Londynie, w końcu w Azji.

– Odrobił pan pracę domową.

– Są ludzie, którzy uważają, że pani w ogóle nie istnieje – ciągnie. – Myślą, że autorka bestsellerów Linda Conrads to pseudonim jakiegoś innego pisarza.

– Jak pan widzi, jak najbardziej istnieję.

– W istocie. I teraz ukazuje się pani nowa książka. Cały świat żebrze o wywiad z panią, a pani rozmawia tylko ze mną. A ja nawet o niego nie prosiłem.

Pół roku temu Victorowi Lenzenowi zaproponowano pracę w niemieckiej stacji informacyjnej, odtąd znowu na stałe mieszka w Niemczech i pracuje dla telewizji i różnych gazet.

– Jak brzmi pańskie pytanie?

Victor Lenzen jest uważany za najbardziej błyskotliwego niemieckiego dziennikarza; otrzymał dotychczas trzy ogólnokrajowe nagrody.

– Dlaczego wybrała pani właśnie mnie?

Victor Lenzen ma partnerkę życiową o nazwisku Cora Lessing, która mieszka w Berlinie.

– Może podziwiam pana pracę.

Victor Lenzen jest wierny Corze Lessing.

– Może – odpowiada. – Tylko że nie zajmuję się nawet pisaniem o kulturze, lecz relacjonuję wydarzenia polityczne za granicą.

Od powrotu do Niemiec Victor Lenzen co tydzień widuje się ze swoją córką Marie.

– Przyszedł pan wbrew sobie, panie Lenzen? – pytam.

– Mój Boże, nie, proszę mnie źle nie zrozumieć. Czuję się oczywiście zaszczycony. Zadawałem sobie tylko to pytanie.

Matka Victora Lenzena zmarła w latach dziewięćdziesiątych; jego ojciec żyje i mieszka w domu rodzinnym Lenzena, utrzymując się sam. Victor regularnie go odwiedza.

– Ma pan jeszcze inne nietypowe pytania? – Staram się przybrać ton rozbawienia. – Czy możemy już zaczynać?

Po pracy Victor Lenzen gra z kolegami w badmintona. Victor Lenzen wspiera Amnesty International.

– Zaczynajmy – mówi.

Ulubionym zespołem Victora Lenzena jest U2. Lubi chodzić do kina i mówi biegle w czterech językach: po angielsku, francusku, hiszpańsku i arabsku.

– No dobrze – mówię.

– Ale nie, jeszcze jedno pytanie – mówi Lenzen. Waha się albo udaje, że się waha.

Victor Lenzen jest mordercą.

– No więc… – mówi i urywa. Reszta zdania wisi w powietrzu jak groźba.

Victor Lenzen jest mordercą.

– Czy my się już kiedyś spotkaliśmy? – pyta w końcu.

Patrzę Victorowi Lenzenowi w oczy i oto nagle siedzi przede mną ktoś zupełnie inny niż przedtem i dostrzegam, jak bardzo się myliłam. Victor Lenzen nie jest głupi. Victor Lenzen jest szalony.

Rzuca się na mnie, przez stół. Przewracam się na krześle do tyłu, uderzam mocno głową o podłogę, nie ma czasu, aby cokolwiek zrozumieć, nie ma czasu, abym wydała z siebie jakikolwiek dźwięk, bo on już mnie dopadł, chwyta mnie rękami za gardło, kopię, miotam się, wyginam, próbuję się uwolnić, ale on jest zbyt ciężki, o wiele za ciężki, zaciska palce na mojej szyi. Powietrze, nie mogę złapać powietrza! Od razu pojawia się panika, zalewa mnie jak fala. Wierzgam nogami, wiję się, jestem już tylko ciałem, czystą wolą przeżycia. Czuję krew w żyłach, tak ciężką, tak gorącą, tak gęstą, słyszę szum w uszach, jak nabrzmiewa i cichnie. Moja głowa eksploduje. Rozwieram szeroko oczy.

Wbija we mnie wzrok, ma łzy w oczach z wysiłku i nienawiści, nienawidzi mnie, myślę, dlaczego mnie nienawidzi? Jego twarz jest ostatnią rzeczą, którą widzę. Potem wszystko się kończy.

Nie jestem naiwna. Taki mogłoby to przybrać obrót. Dokładnie taki albo podobny. Wiem wszystko o Victorze Lenzenie, a jednocześnie nie wiem nic. A jednak przeprowadzę to wszystko. Jestem to winna Annie.

Biorę telefon, czuję w dłoni jego ciężar. Wciągam powietrze w płuca. Wybieram numer monachijskiej gazety, w której pracuje Victor Lenzen, i proszę o połączenie z redakcją.

7

Z okna swojego gabinetu widzę Starnberger See. Cieszę się, że gdy kupowałam ten dom, byłam na tyle przezorna, by zwrócić uwagę na piękny widok. Zaiste niewielu jest ludzi, dla których jest on tak ważny jak dla mnie. Mam w końcu tylko ten jeden widok. Choć w zasadzie to nie do końca prawda, bo zmienia się co dzień. Niekiedy jezioro jawi się jako zimne i nieprzystępne, potem znowu jest kuszące i orzeźwiające, kiedy indziej z kolei wygląda jak zaczarowane, aż prawie wyczuwam obecność syren o rybich ogonach pod powierzchnią wody, o których opowiadają stare podania z tych okolic. Dzisiaj jezioro jest lustrem dla kilku kokieteryjnych chmur na tle błękitnego nieba. Brakuje mi jerzyków, które latem przyozdabiają przestworza karkołomnymi akrobacjami. To moje ulubione zwierzęta. Żyją i kochają, śpią nawet w powietrzu, są ciągle w ruchu na bezkresnym niebie, tak dzikie, swobodne.

Siedzę przy biurku i myślę o sprawach, którym nadałam bieg. Za kilka miesięcy dziennikarz Victor Lenzen przeprowadzi wywiad z tajemniczą autorką bestsellerów Lindą Conrads. Będzie mowa o nowej powieści tej pisarki, jej pierwszym kryminale. Już to, że Linda Conrads udziela wywiadu, jest sporą sensacją. Od lat prasa ponawia prośby o rozmowę, proponuje kosmiczne sumy, lecz autorka za każdym razem odmawia. Nic dziwnego, że media z taką determinacją starają się o wywiad z Lindą Conrads. Bo o pisarce, która ukrywa się pod tym nazwiskiem, niemal nic nie wiadomo. Od wielu lat nie spotyka się z czytelnikami, nie udziela wywiadów, żyje w izolacji, nie ma konta na Facebooku, Instagramie czy Twitterze, krótko mówiąc: gdyby nie ukazujące się z niezwykłą regularnością książki, można by sądzić, że Lindy Conrads w ogóle nie ma. Nawet notka biograficzna i zdjęcie autorki na okładkach jej powieści nic w zasadzie nie mówią, ciągle te same od dobrych dziesięciu lat. Portret to czarno-białe zdjęcie, na którym widnieje być może ładna, być może brzydka, ewentualnie wysoka, może jednak niska kobieta o blond, względnie kasztanowych włosach i zielonych albo niebieskich oczach. Zdjęcie wykonane z oddali. Z profilu. A krótka notka biograficzna na okładce zdradza jedynie rok urodzenia i to, że mieszkam z psem niedaleko Monachium. To wszystko.

Że oto zagraniczny korespondent Victor Lenzen, wyłącznie on i nikt inny, będzie mógł przeprowadzić wywiad z Lindą Conrads, to wywoła furorę.

Rzucę wyzwanie mordercy mojej siostry – i to za pomocą jedynego środka, jaki mam do dyspozycji: literatury. Rzucę mu tę książkę w twarz. A potem spojrzę mu prosto w oczy. I chcę, żeby on patrzył mi w oczy, ze świadomością, że go przejrzałam, nawet jeśli nikt inny go nie przejrzał. Zdemaskuję Victora Lenzena i dowiem się, dlaczego Anna musiała umrzeć. Nieważne, jak tego dokonam.

To ogromne przedsięwzięcie, któremu muszę się poświęcić: pracuję nad powieścią kryminalną, w której opiszę zbrodnię odpowiadającą w najmniejszym szczególe zabójstwu mojej siostry.

Jeszcze nigdy nie pisałam tak złożonej powieści, w której z jednej strony chciałabym jak najbardziej zbliżyć się do prawdy, z drugiej strony zaś muszę wymyślić fabułę, która umożliwi ujęcie mordercy – a więc nastąpi finał, którego jak dotąd rzeczywistość mi odmówiła. I tak dziwnie się czuję, pisząc o zdarzeniach z własnego życia.

Nigdy dotąd w żadnej z moich książek nie próbowałam odtwarzać realnych zdarzeń. Byłoby to marnotrawstwo – od zawsze miałam nieposkromioną fantazję, głowę pełną opowieści, które chciały się wydostać na świat. Jeśli wierzyć moim rodzicom, już w przedszkolu lubiłam wymyślać historie. W mojej rodzinie utarło się takie wyrażenie: „Linda i jej historie”. Pamiętam, jak pewnego razu opowiadałam koleżance z podstawówki o spacerze z mamą w lesie, o tym, jak zbierałyśmy poziomki i nagle na polanie zobaczyłyśmy sarenkę. Taką małą w cętki, śpiącą w trawie. Chciałam do niej podejść, żeby ją pogłaskać, ale mama mnie powstrzymała i powiedziała, że potem sarenka będzie pachnieć człowiekiem i jej mama ją odtrąci, więc powinnyśmy zostawić zwierzątko w spokoju. I mówiłam, że miałam szczęście, bo wypatrzyłam taką małą sarenkę, a to bardzo rzadko się zdarza. Pamiętam, jakie wrażenie zrobiło to na mojej przyjaciółce; powiedziała, że często chodzi do lasu, kilka razy widziała nawet sarny, ale nigdy małej sarenki. Byłam taka dumna – miałam naprawdę ogromne szczęście. I pamiętam, że gdy koleżanka poszła już do domu, matka wzięła mnie na bok i zapytała, dlaczego opowiadam nieprawdziwe historie. Tłumaczyła mi, że nie powinno się kłamać. A ja, oburzona, odpowiedziałam, że wcale nie skłamałam, po czym spytałam mamę, czy nie pamięta małej sarenki, bo ja pamiętam ją doskonale. Pokręciła głową – ech, Linda i jej historie – i dodała, że całe to zdarzenie z sarenką widziałyśmy niedawno w filmie. Wtedy sobie przypomniałam. Oczywiście, film!

Wyobraźnia to wspaniała rzecz, na tyle wspaniała, że zarabiam dzięki niej mnóstwo pieniędzy. Wszystko, co do tej pory napisałam, jest jak najdalsze ode mnie i mojego życia. Dziwnie tak zapraszać teraz innych ludzi do swojego życia. Uspokajam się tym, że tak naprawdę nie są to sceny z mojego życia, że świat, w który się zanurzam, to zniekształcona rzeczywistość. Wiele szczegółów jest innych, częściowo dlatego, że umyślnie je zmieniam, częściowo dlatego, że nie pamiętam wszystkich szczegółów. Tylko jeden rozdział – stanowiący oś całej powieści – będzie wiernym odzwierciedleniem rzeczywistości: pewna noc w środku lata. Mieszkanie Anny. Muzyka, ogłuszająco głośna. Krew i puste oczy.

Książka właściwie powinna zaczynać się tym rozdziałem, ale nie byłam w stanie jak dotąd zmusić się do tego, by wrócić w to miejsce. Wczoraj mówiłam sobie, że napiszę ten rozdział jutro. A dzisiaj znowu myślę: jutro.

Pisanie mnie męczy, ale w dobry sposób. To mój codzienny trening siłowy. Służy mi, że mam cel, prawdziwy cel.

Nikt poza mną nie dostrzega zmiany. Wszystko jest po staremu: Linda siedzi w swoim wielkim, samotnym domu i informuje agentkę i wydawnictwo o nowej książce. Czyli to, co zwykle Linda robi raz na rok. Nic szczególnego. Wszystko po staremu dla mojej agentki, której doniosłam właśnie, że wkrótce dostanie nowy manuskrypt, i która z natury rzeczy jest tym faktem zachwycona. Chociaż oczywiście dziwi się, że zmieniłam gatunek literacki i nagle chcę napisać thriller. Wszystko po staremu dla Charlotty, która zauważyła co najwyżej, że mniej czasu spędzam na czytaniu i oglądaniu telewizji, za to więcej w moim gabinecie. Wszystko po staremu dla Ferdiego, ogrodnika utrzymującego w należytym porządku teren wokół domu, no, być może rzuciło mu się w oczy, że w ciągu dnia rzadziej widuje mnie w piżamie. Wszystko po staremu. Tylko Bukowski jest spostrzegawczy, wie, że coś planuję, i rzuca mi porozumiewawcze spojrzenia współspiskowca. Wczoraj przyłapałam go na tym, jak przygląda mi się z troską tymi swoimi wielkimi, mądrymi oczami, i to mnie wzruszyło.

Damy radę, stary.

Długo zastanawiałam się, czy powinnam kogoś wtajemniczyć. To byłoby rozsądne posunięcie. Mimo to zdecydowałam się tego nie robić. To, co zamierzam, jest całkowitym szaleństwem. Każdy normalny człowiek zadzwoniłby po prostu na policję i opowiedział o swoich podejrzeniach. Gdybym wtajemniczyła Norberta w tę sprawę, zareagowałby dokładnie tak samo: Zadzwoń na policję, Linda!

Nie mogę tego zrobić. Nawet gdyby mi uwierzyli, w najlepszym wypadku przesłuchaliby Victora Lenzena, i to w pierwszej kolejności. A wtedy zostałby ostrzeżony i już nigdy nie mogłabym się do niego zbliżyć. Nigdy nie dowiedziałabym się, co się wtedy stało. Ta myśl jest dla mnie nie do zniesienia. Nie, muszę to zrobić sama. Dla Anny.

Nie da się inaczej. Muszę zadać mu pytania, patrząc w oczy. Nie jakieś uprzejme pytania, które w jakiejś starej sprawie zadaje policjant wpływowemu dziennikarzowi, który wydaje się być ponad wszelkimi podejrzeniami. Żadne tam: „Proszę wybaczyć, że panu przeszkadzam, ale jest świadek, który uważa…”. Żadne: „Gdzie był pan dnia…”.

Prawdziwe pytania. To mogę zrobić tylko ja i mogę to zrobić tylko w pojedynkę. Gdybym wciągnęła kogoś w tę historię, zrobiłabym to ze strachu i egoizmu. Victor Lenzen jest niebezpieczny. Nie chcę, żeby miał kontakt z ludźmi, których cenię i kocham. Jestem więc zdana tylko na siebie. Poza tym – z wyjątkiem Norberta, mojego wydawcy i Bukowskiego – i tak nie ufam nikomu w stu procentach. W dziewięćdziesięciu dziewięciu procentach – tak. Ale w stu? Nie wiem nawet, czy samej sobie mogę w stu procentach ufać.

Powiedziałam więc wszystkim tylko to, co było absolutnie konieczne. Rozmawiałam z agentką, z szefową działu prasowego mojego wydawnictwa i z redaktorką. Były zdziwione, że chcę napisać kryminał, a jeszcze bardziej zbiło je z tropu to, że chcę udzielić wywiadu, jednak przyjęły to do wiadomości. Czeka mnie jeszcze rozmowa z wydawcą – pomówię z nim w spokoju w dogodnej chwili – ale grunt już sobie przygotowałam. Ustaliliśmy już nawet termin złożenia rękopisu i wydania gotowej książki.

To dobrze. Praca pod zadany termin wielokrotnie nadawała w ostatnich latach sens mojej egzystencji i więcej niż raz uratowała mi życie. Trudno żyć całkiem samotnie w tym wielkim domu i często przychodziło mi do głowy, żeby się wynieść stąd na zawsze. Garść tabletek nasennych. Kąpiel z żyletką w wannie. W końcu jednak za każdym razem coś tak banalnego jak deadline było tym, co mnie powstrzymywało. To był konkret. Bez trudu wyobrażałam sobie ogrom nieprzyjemności, jakich przysporzyłabym wydawcy i innym ludziom, którzy rok w rok dbali o to, aby moje książki trafiły na rynek, gdybym nie dostarczyła tekstu. Były umowy i plany. Więc żyłam dalej i pisałam.

Próbuję nie myśleć za dużo o tym, że być może ta książka będzie moją ostatnią.

Uruchomiłam niebezpieczny proces, dzwoniąc do redakcji. To było z mojej strony sprytne posunięcie, bo teraz nie ma już odwrotu. Okazało się, że Lenzen pracuje zarówno dla telewizji, jak i dla jednej z gazet. To dobrze. Bo mój plan zapewne spaliłby na panewce, gdyby Lenzen zjawił się u mnie z ekipą telewizyjną. Dlatego umówiłam się na wywiad dla gazety. Tylko on i ja.

Wracam do Jonasa Webera, młodego komisarza o ciemnych włosach i poważnych oczach, z których jedno jest brązowe, drugie zielone. I do Sophie, bo tak zdecydowałam nazwać moje literackie alter ego. Sophie przypomina mi, jaka byłam kiedyś. Impulsywna, rozbrykana, niezdolna usiedzieć dłużej w jednym miejscu. Bieganie o świcie po lesie, wyprawy z namiotem. Seks w przebieralni, wspinaczka górska, mecze piłki nożnej.

Przyglądam się Sophie na kartach mojej powieści. Wygląda jak ktoś, kto czeka na wyzwanie, kto jeszcze się nie rozsypał. To nie jestem już ja. Nie mam już oczu, które przed dwunastu laty zobaczyły martwą Annę. Kawałek po kawałku zmieniły się w inne oczy. Moje wargi nie są już wargami, które zaciskałam, gdy musiałam patrzeć, jak trumna z moją siostrą jest opuszczana do grobu. Moje ręce nie są już tymi rękami, które zaplatały jej włosy przed pierwszą rozmową rekrutacyjną. Jestem inną osobą. W każdym calu. To nie metafora. To prawda.

Nasze ciało stale wymienia komórki. Zastępuje stare innymi. Odnawia się. Po siedmiu latach człowiek jest w zasadzie nowy. Wiem takie rzeczy. W ostatnich latach miałam cholernie dużo czasu na czytanie.

Siedzę z Sophie w ciemności na schodach i marznę, chociaż na zewnątrz jest ciepło. Noc z rozgwieżdżonym niebem. Patrzę, jak Jonas i Sophie dzielą się papierosem. Moja historia mnie wchłania. Zatracam się. Dzielenie się z obcym człowiekiem papierosem ma w sobie coś magicznego. Piszę i obserwuję tych dwoje, prawie mam ochotę znowu zacząć palić.

Cała sceneria rozpada się, gdy rozlega się dzwonek u drzwi. Przerażenie przenika moje członki. Serce bije mi jak szalone i czuję, jak cienka granica dzieli moją dopiero co odzyskaną determinację od lęków. Zamieram w bezruchu z rękami nad klawiszami laptopa, jestem posągiem i ze strachem czekam na drugi dzwonek. Wzdrygam się, gdy się rozlega. I trzeci, i czwarty. Boję się. Nie oczekiwałam nikogo. Jest późny wieczór, siedzę tu sama, sama z moim małym psem w moim wielkim domu. Zadzwoniłam przed kilkoma dniami do redakcji informacyjnej, w której pracuje morderca mojej siostry, i pytałam o niego. Zwróciłam na siebie jego uwagę, popełniłam błąd i teraz się boję. Dzwonek ciągle rozbrzmiewa, w głowie gonitwa myśli, co robić, co teraz robić, co robić? Nie jestem w stanie jasno myśleć. Zignorować dzwonek? Udawać martwą? Zatelefonować na policję? Przemknąć do kuchni i wziąć nóż? Co mam robić? Bukowski zaczyna ujadać, biegnie do mnie, merdając ogonem, oczywiście, on kocha gości. Rozpędzony wskakuje na mnie, a rozszalały dzwonek zamiera na moment. Za to mój mózg znowu zaczyna pracować.

Tylko spokojnie, Linda.

Można podać milion sensownych wyjaśnień, dlaczego o wpół do jedenastej w czwartek wieczorem ktoś dzwoni do drzwi. I żadne z tych niezliczonych wyjaśnień nie ma nic wspólnego z Victorem Lenzenem. I w ogóle: dlaczego morderca miałby dzwonić do drzwi? Nie ma żadnego niebezpieczeństwa, to oczywiste. To pewnie tylko Charlotta czegoś zapomniała. Albo moja agentka, która mieszka w pobliżu i od czasu do czasu wpada po prostu, choć prawie nigdy o tak późnej porze. Albo może w okolicy coś się stało? Może nawet ktoś potrzebuje pomocy! Znowu jestem zdolna do działania, otrząsam się z odrętwienia, zbiegam pośpiesznie po schodach i podchodzę do drzwi. Bukowski mi towarzyszy, ujadając i machając ogonem.

Cieszę się, że cię mam, stary.

Otwieram drzwi. Przede mną stoi mężczyzna.

4 - SOPHIE

Powietrze miało konsystencję żelu. Pochłonęło Sophie natychmiast, gdy wysiadła z klimatyzowanego samochodu. Nienawidziła takich nocy jak ta, przepoconych i agresywnych, kiedy nie mogła zasnąć z powodu upału, kiedy skóra kleiła się pod każdym dotykiem, kiedy żarły ją komary.

Stała przed drzwiami do mieszkania swojej siostry i już po raz drugi naciskała dzwonek, długo i z irytacją. Parkując, widziała, że u Britty pali się światło, wiedziała, że ona jest w domu. Prawdopodobnie Britta nie otwiera dla zasady, po prostu dlatego, że nie lubi niespodziewanych wizyt i przy każdej nadarzającej się okazji daje do zrozumienia, że to po prostu nieuprzejmie tak kogoś nachodzić, bo można uprzedzić o swojej wizycie, dzwoniąc z komórki.

Sophie oderwała palec od dzwonka i przyłożyła ucho do drzwi. Z wnętrza dobiegała muzyka.

– Britta! – krzyknęła, ale nie doczekała się odpowiedzi.

Od razu przypomniała jej się matka. Matka, która martwiła się z powodu byle głupstwa, która w przypadku najmniejszego spóźnienia jednej lub drugiej córki uruchamiała ekspedycję poszukiwawczą, dla której najlżejszy kaszel był zapowiedzą raka płuc. Sophie natomiast należała do tych ludzi, którzy myślą, że prawdziwe nieszczęścia przytrafiają się tylko innym. Więc wzruszyła ramionami, wymacała w kieszeni pęk z zapasowym kluczem od mieszkania Britty, podłubała chwilę przy zamku i otworzyła drzwi.

– Britta?

Kilkoma krokami pokonała korytarz i kierując się muzyką, weszła do salonu. Tam stanęła, jakby wrosła w ziemię. Jej oczom ukazała się scena, której w pierwszej chwili umysł nie potrafił ogarnąć.

Tam była… Britta. Leżała na wznak na podłodze, oczy miała szeroko otwarte, a na twarzy wyraz niedowierzania i w pierwszym momencie Sophie myślała, że siostra upadła nieszczęśliwie i potrzebuje tylko pomocy, by się podnieść. Sophie zrobiła krok w kierunku Britty i wtedy zobaczyła krew, stanęła więc nagle, zamarła. Było tak, jakby w pomieszczeniu zabrakło tlenu. Czerń i biel, scena z czarno-białej fotografii. Ani powietrza, ani dźwięków, ani kolorów, które ożywiałyby tę potworną martwą naturę. Jasne włosy Britty, jej ciemna sukienka, biały dywan, kawałki potłuczonego szkła, przewrócona szklanka, białe kwiaty, czarny sandał, który zsunął się ze stopy, krew, całkiem czarna. Rozlewała się wokół ciała Britty.

Sophie złapała ustami powietrze i muzyka nagle wróciła, dudniąca i groźna. All you need is love, la-da-da-da-da. I kolory także nagle powróciły, a wszystko, co Sophie widziała, było głęboką, jaskrawą czerwienią.

Gdy zszokowany mózg próbował pojąć makabryczną scenę, Sophie kątem oka dostrzegła ruch w rogu pokoju. Odwróciła głowę w panice, ale zorientowała się, że z powodu przeciągu zafalowały ospale zasłony na drzwiach prowadzących na taras. Lecz potem dostrzegła cień. Stał cicho, jak przyczajone zwierzę, jakby Sophie mogła go dostrzec tylko wtedy, gdyby się poruszył. Tkwił przy otwartych drzwiach na taras. Przyglądał się Sophie. Potem zniknął.

8

Wlepiam przerażony wzrok w Norberta, mojego wydawcę, który ciągle trzyma palec na dzwonku.

– Nareszcie – mówi i bez ceregieli, bez słów powitania wymija mnie, aby wejść do przedpokoju. Pierwszy powiew zimy przekracza wraz z nim próg mojego domu. Chcę coś powiedzieć, ale Norbert nie dopuszcza mnie do głosu.

– Czyś ty już całkiem zwariowała? – zaczyna mnie opieprzać.

Bukowski skacze na niego, uwielbia go. Co niewiele znaczy, bo lubi wszystkich. Norbert jest najwyraźniej wściekły, mimo to mięknie na moment, czochra psa po grzbiecie, ale potem odwraca się do mnie i wtedy między jego brwiami znowu pojawia się zmarszczka. Jeśli mam być szczera, jestem cholernie szczęśliwa, że go widzę, nieważne, że jest wkurzony. Norbert to nie tylko patentowany choleryk, lecz także najbardziej dobroduszny człowiek, jakiego znam. Wszystko jest w stanie doprowadzić go do pasji: polityka, która coraz bardziej głupieje, branża wydawnicza, która schodzi na psy, jego autorzy, którzy robią się coraz bardziej zachłanni. Cały świat zna wybuchy złości Norberta i jego namiętne tyrady, które – gdy krew go zalewa – okrasza dosadnym słownictwem ze swojej przybranej południowofrancuskiej ojczyzny. Putain! Merde! Albo, gdy jest już zupełnie źle, połączeniem tych dwóch.

– Co się właściwie stało? – pytam, gdy już otrząsam się z zaskoczenia spowodowanego późnowieczorną wizytą. – Myślałam, że jesteś we Francji.

Parska z irytacją.

– Co się stało? To ja ciebie pytam!

Naprawdę nie mam pojęcia, dlaczego Norbert jest tak wściekły. Współpracujemy od lat. I jesteśmy przyjaciółmi. Co takiego zrobiłam? Albo czego zapomniałam zrobić? Czy w wirze pracy nad thrillerem przeoczyłam coś ważnego? W głowie mam pustkę.

– Wejdź najpierw do środka. To znaczy tak porządnie – mówię i ruszam do kuchni.

Nastawiam kawę, nalewam wody do szklanki, stawiam ją przed nim. Norbert, bez zachęty z mojej strony, usiadł już przy kuchennym stole, ale znowu wstaje, gdy odwracam się w jego stronę. Jest tak rozeźlony, że nie potrafi usiedzieć na miejscu.

– Zatem? – pytam.

– Zatem? – przedrzeźnia ton mojego głosu, aż skonsternowany Bukowski cofa się parę kroków. – Moja autorka Linda Conrads, którą otaczam edytorską opieką od przeszło dekady, postanowiła porzucić literaturę najwyższych lotów, którą co roku z przecudowną regularnością wzbogacała kolejną powieścią, i napisać krwawy thriller chyba tylko po to, żeby rozdrażnić czytelników i krytykę. Bez uzgodnień, ot tak, po prostu. Jakby tego było mało, pani autorka od razu leci z tym genialnym pomysłem do prasy! Nie zamieniwszy ani słowa ze swoim wydawcą. Bo najwyraźniej uważa, że jestem nie tylko szefem dużej, całkiem dochodowej firmy zatrudniającej wielu pracowników, który dzień w dzień wypruwa sobie żyły także dla niej i dla jej książek, lecz że w pierwszej kolejności jestem jej osobistą, bezwolną maszyną drukarską. Putain bordel de merde!

Twarz Norberta przybrała kolor ciemnoczerwony. Mój wydawca bierze szklankę i wypija łyk wody. Chce powiedzieć coś jeszcze, otwiera usta, ale jednak zmienia zdanie, kręci tylko głową i pije dalej, gniewnie gulgocząc. Nie wiem, co mam odrzec, nawet przez sekundę nie pomyślałam, że Norbert będzie mi robił problemy. A może zrobić ogromne, uświadamiam sobie nagle. Podstawowym elementem mojego planu jest to, że książka uzyska promocyjne wsparcie ze strony wydawnictwa. Nie ma książki, nie ma wywiadu. Cholera, brak czasu i energii, żeby kłócić się z Norbertem albo szukać nowego wydawnictwa. Mam inne problemy. Oczywiście każde wydawnictwo weźmie moją powieść z pocałowaniem ręki, bo jestem wziętą autorką i bez wątpienia zmiana gatunku nie odstraszy moich czytelników. Może kilku, ale w miejsce tych, którzy odejdą, przyjdą następni. I nie o to przecież w ogóle chodzi. Jest mi zupełnie obojętne, ile egzemplarzy się sprzeda, byleby Lenzen złapał przynętę. Ale przecież nie mogę powiedzieć tego Norbertowi. Że nie chodzi mi o jakąś tam książkę.

Nie chcę się kłócić. A już na pewno nie z jednym z moich niewielu przyjaciół na tej planecie. Mój mózg pracuje na przyśpieszonych obrotach, zastanawiam się, czy powinnam wtajemniczyć Norberta. We wszystko. Tak często bawiłam się tą myślą. Byłoby tak dobrze mieć jego wsparcie.

– Powtarzam pytanie, które zadałem ci w drzwiach – mówi Norbert i odstawia szklankę na stół, wyrywając mnie z rozmyślań. – Czy ty już całkiem zwariowałaś?

Chyba przydałby się wspólnik. Ktoś, komu mogę zaufać. W tej autentycznie kryzysowej sytuacji chciałabym mieć Norberta po swojej stronie. Chyba powinnam mu wszystko powiedzieć. Że nie poradzę sobie sama. Że się boję.

– Więc co się dzieje? – pyta zniecierpliwiony.

Pieprzyć to. Powiem mu. Zbieram się w sobie, wciągam powietrze w płuca.

– Norbercie…

– Nic teraz nie mów! – przerywa mi przez zaciśnięte zęby, podnosząc rękę, by mnie uciszyć. – Zapomniałem o czymś.

Wychodzi w pośpiechu. Zdezorientowana słyszę otwierające się drzwi wejściowe. Kilka minut później pojawia się znowu, z butelką wina w ręku.

– Dla ciebie – mówi z wciąż nadąsaną miną i stawia wino na stole.

Norbert zazwyczaj przynosi mi butelkę wina ze swojej przybranej ojczyzny – najlepsze rosé, jakie znam. Ale też zazwyczaj nie jest na mnie zły. Dostrzega wyraz konsternacji na mojej twarzy.

– To, że zachowujesz się jak głupia krowa, nie znaczy, że dam ci umrzeć z pragnienia. – Rzuca mi spojrzenie mówiące: „Taki jestem dla ciebie dobry”. Z trudem powstrzymuję uśmiech, a jednocześnie mam ochotę się rozpłakać. Myślę, że byłoby świetnie mieć Norberta w swojej drużynie, może by mi uwierzył, może nawet zrozumiał? Ale to zbyt niebezpieczne. Nie mogę go w to wciągać. Cholera. Co ja teraz zrobię?

Bulgot kafetierki przerywa moje rozmyślania. Nalewam kawy do filiżanek.

– Nie myśl sobie, że ci się upiekło – mówi Norbert. – Jesteś mi winna wyjaśnienia.

Siadam, on zajmuje miejsce naprzeciwko. Gorączkowo próbuję wymyślić historyjkę, w którą by uwierzył.

– Jak to możliwe, że rozmawiałaś z ludźmi z wydawnictwa, tylko ze mną nie?

– Bo chciałam porozmawiać z tobą osobiście, jak wrócisz z urlopu, zamiast pisać durne maile. Ubiegłeś mnie po prostu! Nie wiedziałam nawet, że już jesteś.

To prawda. Norbert patrzy na mnie przenikliwie.

– Ale dlaczego thriller? – pyta. – Teraz już na poważnie!

Waham się przez chwilę, potem postanawiam trzymać się jak najbliżej prawdy, nie zdradzając jednak zbyt wiele.

– Masz rodzeństwo?

– Nie – mówi. – Jestem jedynakiem. Moja żona mówi, że to widać.

Z trudem powstrzymuję wybuch śmiechu. Potem poważnieję.

– Miałam siostrę. Miała na imię Anna.

Marszczy krzaczaste brwi.

– Miałaś? – pyta.

– Anna nie żyje. Została zamordowana.

– Mój Boże. Kiedy to się stało?

– Już kawał czasu temu. W lecie minęło dwanaście lat.

– Merde!

– No tak.

– Ujęto sprawcę?

– Nie – odpowiadam, przełykając ślinę – Nie udało się.

– Putain – mówi cicho Norbert. – To niedobrze.

Przez chwilę milczymy.

– Dlaczego mi tego nigdy nie powiedziałaś?

– Niechętnie o tym mówię. Nie za bardzo potrafię. Otworzyć serce przed innymi ludźmi. Może dlatego nigdy sobie z tym nie poradziłam. Wiesz, ja jakoś inaczej radzę sobie z trudnymi rzeczami. Przepracowuję traumy, pisząc. I właśnie teraz tak robię.

Norbert milczy przez długą chwilę. Potem kiwa głową.

– Rozumiem – mówi w końcu.

I tym samym sprawa jest dla niego zakończona. Wstaje, szuka otwieracza w szufladzie, znajduje go, odkorkowuje przyniesione wino i nalewa do kieliszków. Kamień, który spadł mi z serca, waży tony.

Po godzinie, wielu słowach, trzech filiżankach espresso, butelce znakomitego francuskiego rosé i trzech czwartych butelki whisky wciąż siedzimy przy kuchennym stole i skręcamy się ze śmiechu. Norbert opowiada mi dziesiąty już chyba raz historię o tym, jak to z pewnym heskim politykiem, w tamtych czasach jeszcze grubym i w sympatyczny sposób zaniedbanym, tak zabalowali w barze, że został przyłapany potem przez policję na tym, jak próbował otwierać swoimi kluczykami cudze porsche, które przypadkiem też było czerwone i stało na tym samym parkingu co jego poobijany golf. Zawsze śmieję się z tej historii tak, jakbym słyszała ją po raz pierwszy.

Uśmiecham się do Norberta, mimo że właśnie wspomina, jak to na imprezie z okazji jego pięćdziesiątych urodzin wpadłam w amok tylko dlatego, że zespół ośmielił się zagrać All You Need is Love Beatlesów. Pamiętam ten wieczór jak przez mgłę, to był jeden z tych lepszych wieczorów względnie niedługo po śmierci Anny – w tym dziwnym okresie będącym interludium między szokiem a całkowitym załamaniem, kiedy wprawdzie byłam rozbita, ale wciąż jakoś funkcjonowałam.

Nie znaliśmy się jeszcze wtedy za dobrze, dopiero przeszłam do jego wydawnictwa, nie wiedział więc dużo o mojej przeszłości. Nie miał pojęcia, że w ogóle miałam siostrę. Pamiętam, że piłam prosecco mimo antydepresantów, że tańczyłam z moim narzeczonym Markiem wbrew temu, że nie czułam już nic do niego. Pamiętam, że podporządkowując się prośbie wyrażonej w zaproszeniu, byłam ubrana na biało, chociaż chodziłam wyłącznie w czerni. Pamiętam, że myślałam, że moje życie naprawdę mogłoby tak wyglądać, że będę świętować i pić prosecco, tańczyć i spełniać niewinne zachcianki moich ekscentrycznych przyjaciół. I pamiętam, że dopadło mnie to na parkiecie jak trzęsienie ziemi, akurat tańczyłam z Markiem, gdy to się zaczęło, pierwsze takty: Love, love, love. Pamiętam, jak rzeczywistość została wessana przez chciwy czarny wir i zostałam sam na sam z tamtym wspomnieniem, z krwią, z Anną i krwią, że z trudem łapałam powietrze, próbowałam wydostać się z czarnej powodzi, ale piosenka trzymała mnie w kleszczach, rozwarłam szeroko oczy, dotarły do mnie strzępy rzeczywistości, uchwyciłam się ich kurczowo, ludzie wokół mnie śpiewali razem z zespołem, złapałam ustami powietrze, przestańcie, przestańcie!, krzyczałam bezgłośnie, a ludzie wokół mnie śpiewali dalej, nie słyszeli mnie, All you need is love, la-da-da-da-da, i potem naprawdę krzyknęłam, tak głośno, jak tylko mogłam: Przestańcie, przestańcie, przestańcie!, krzyczałam, aż poczułam palący ból w gardle, aż ludzie wokół mnie przestali śpiewać, tańczyć, spojrzenia skupiły się na mnie, nawet skonsternowani muzycy przestali grać, a ja krzyczałam, wyłam na środku parkietu. Przestańcie, przestańcie, przestańcie!, ciągle jeszcze uwięziona w wirze, ciągle w mieszkaniu Anny, ciągle bezsilna, sama, i objęcia Marka, jego głos, cicho: Szsz, spokojnie, wszystko okej, i jego wyraźny głos: „Proszę wybaczyć, moja narzeczona za dużo wypiła, sorry, czy możemy przejść?”.

Norbert skręca się ze śmiechu na to wspomnienie. Nie ma przecież pojęcia, co wtedy się działo, myśli, że wypiłam o jeden kieliszek za dużo, a ponadto że żywię jakąś niewytłumaczalnie głęboką niechęć do Beatlesów.

Nie mówię dzisiaj o tym, co się stało z Anną, i wtedy też o tym nie rozmawiałam. W zasadzie nie ma już dzisiaj w moim życiu ludzi, którzy wiedzą, że miałam kiedyś siostrę i co się z nią stało – jeśli nie liczyć rodziców. Nie ma starych przyjaciół ani kolegów szkolnych, ani wspólnych znajomych. Dla otaczających mnie ludzi Anna nigdy nie istniała.

Jak Norbert miałby skojarzyć mój amok z tym morderstwem? Dlatego nie przeszkadza mi, że się śmieje. Nie wie o tej chwili, kiedy weszłam do mieszkania Anny, znalazłam ją leżącą na podłodze, martwą albo umierającą. I kiedy zobaczyłam jej zabójcę. Przyczajonego. Jego zimne jasne oczy, ja skamieniała przez kilka strasznych sekund, Anna skamieniała na zawsze, wszystko wtedy zamarło, sztywne, nieruchome, cały pokój jakby zamrożony, tylko jeden ruch w kąciku mojego oka, surrealistyczny, upiorny, niekończący się, gramofon, tak okrutny, tak nie na miejscu, kręcąca się w kółko płyta, jedna z moich starych płyt tak w ogóle, którą dałam Annie w prezencie. Beatlesi. All you need is love, la-da-da-da-da, all you need is love, la-da-da-da-da, all you need is love, love, love is all you need.

To właśnie z powodu tej piosenki nigdy, ale to naprawdę nigdy nie włączam radia – ze strachu, że ją puszczą.

Przełykam grudę dławiącą mi gardło, odpędzam te myśli jak najdalej od siebie. To dobrze, że Norbert się śmieje. Nieważne z czego.

Rozkoszuję się jego obecnością. Kocham jego poczucie humoru, kocham jego szelmowski cynizm, ten ton, na który mogą sobie pozwolić tylko ludzie traktowani łaskawie przez życie. Chciałabym, żeby został na noc, w tym domu jest w bród pokojów gościnnych, ale stwierdza stanowczo, że musi wracać, mówi coś o jakiejś konferencji następnego ranka. Cholera, to takie miłe, takie normalne, przyjaciel siedzący naprzeciwko, bliski mi jak starszy brat, przy jego nogach śpiący pies, który unosi brwi przez sen, jakby właśnie natknął się na coś niesamowicie zadziwiającego. Jesteśmy tylko my troje, ale właśnie teraz, w tym momencie, mój dom jest pełen życia. Tłumię westchnienie. Jasne, że nie może zostać. W ogóle nie powinnam próbować zatrzymać tej chwili. Zaraz się coś wydarzy, co ją zniszczy. Co to będzie, co to będzie, co to będzie?

To Norbert. Wstaje. Tłumię odruch, żeby się go kurczowo uczepić.

– Proszę, zostań – mówię cicho. – Boję się.

Nie słucha, może wcale tego nie powiedziałam? Norbert zgarnia płaszcz, rzuca mi surowe spojrzenie i mówi, że lepiej, aby ten mój nowy tekst był dobry, skoro muszę pisać głupi thriller, po czym rusza chwiejnym krokiem. Nie powinnam pozwolić, żeby wracał samochodem, bo jest pijany. Idę za nim, ale ciało mam jak z ołowiu.

Odwraca się do mnie, chwyta mnie za ramiona i patrzy mi prosto w oczy. Czuć od niego whisky.

– Książka musi być siekierą na zamarznięte morze w naszym wnętrzu – mówi niemal oskarżycielskim tonem.

– Kafka – odpowiadam, a on kiwa głową.

– To ty to ciągle cytowałaś. Książka musi być siekierą, Linda. Nie zapomnij o tym. Thriller czy nie thriller, chcę od ciebie czegoś autentycznego. Czegoś o życiu, o duszy, o…

Mamrocze coś niezrozumiale, puszcza mnie, zapina niezdarnie guziki płaszcza. Przeocza dziurkę u góry, próbuje naprawić błąd, znowu się gubi i bliski pasji daje za wygraną. Płaszcz pozostaje rozpięty.

– Ta książka jest siekierą, Norbercie.

Przygląda mi się nieufnie, potem wzrusza ramionami. Próbuję jednym spojrzeniem powiedzieć mu wszystko, czego chwilowo nie potrafię wyrazić słowami, krzyczę. Że potwornie się boję, że nie chcę umierać, że potrzebuję kogoś, z kim mogłabym pogadać, że zaraz umrę, jeśli on teraz pójdzie, że czuję się jak najbardziej osamotniony człowiek na całej planecie.

Mój wydawca żegna się ze mną buziakiem w lewy i prawy policzek – i chwiejnym krokiem wychodzi. Patrzę, jak znika w ciemności. Nie chcę, żeby odjechał. Chcę mu wszystko opowiedzieć. O trzęsieniu ziemi. O Annie. Chcę mu wyjawić, co planuję. I to, jak bardzo jestem samotna. On jest moją ostatnią szansą, zbawiennym lądem, kotwicą. Otwieram usta, żeby go zawołać, ale już zniknął, już go nie ma, już jest za późno, zniknął, rzucić cumy, jestem sama.

6 - Jonas

Chwycił broń oburącz, stanął na szeroko rozstawionych nogach, podniósł ją, wycelował i strzelił. Jonas Weber nienawidził myśli, że mógłby być kiedykolwiek zmuszony mierzyć do kogoś z pistoletu, był szczęśliwy, że nigdy nie musiał strzelać do człowieka. Raz oddał strzał ostrzegawczy i na tym się skończyło. Miał nadzieję, że tak już zostanie na zawsze. Ale uwielbiał trening na strzelnicy, bo zawsze lubił strzelać. Jako dziecko – z wiatrówki ojca do puszek, jako wyrostek – idiotyczne – ciągle z wiatrówki razem z kumplami do wróbli i gołębi. A dzisiaj ze swojej broni służbowej do tarczy. Lubił staranność, która jest niezbędna przy obchodzeniu się z bronią palną. Dokładność i rytuały z tym związane. Mózg nie ma wtedy czasu na inne myśli. Ale dzisiaj rytuał nie poskutkował, myśli nie chciały się uspokoić.

Myślał o miejscu zbrodni, na które został wezwany w nocy, o całej tej krwi. O widoku zwłok. Myślał o świadku, który odnalazł ofiarę, który zaskoczył sprawcę. Pod każdym względem szczególna historia. Tyle elementów wymagających uporządkowania, tyle pytań, na które zapewne nigdy nie uzyska odpowiedzi bez względu na to, ile pracy włoży w śledztwo.

To była długa noc, długa i męcząca – żadnych szans, żeby pojechać do domu przed świtem i położyć się obok Mii. A potem popełnił jeszcze taki głupi błąd. Nadal nie rozumiał, jak to się mogło stać. Zawsze postępował jak zawodowiec w kontaktach z bliskimi ofiar przestępstwa. Nie miał pojęcia, dlaczego to wszystko tak go poruszyło, po tylu latach. Prawda, ofiara wyglądała strasznie. Siedem ciosów nożem. Ale przecież naoglądał się takich rzeczy. Owszem, był nieprawdopodobnie przemęczony. Ale już do tego nawykł.

To chyba przez tę kobietę. Przez świadka. Była może kilka lat młodsza od niego; to ona znalazła swoją zakłutą nożem siostrę i podobno widziała uciekającego mordercę. Rozmawiając z kolegami, Jonas złapał się na tym, że ją obserwuje. Sanitariusz posadził ją na krześle i okrył kocem, dość dziwne zachowanie, biorąc pod uwagę upał panujący tej nocy. Kobieta siedziała pogrążona w myślach. Nie trzęsła się, nie płakała. To pewnie szok, pomyślał Jonas, gdy nagle odwróciła głowę i spojrzała wprost na niego z niezwykłą intensywnością. Nie była zapłakana czy oszołomiona, nie była otępiała, nie była pod wpływem szoku, nic z tych rzeczy, patrzyła przytomnym wzrokiem. Od tamtej pory wielokrotnie stawała mu przed oczami ta scena, nie mógł się od niej uwolnić. Kobieta zrzuciła koc, wstała i podeszła do niego. Popatrzyła mu w oczy i powiedziała tylko jedno słowo, zupełnie tak, jakby całe zdania kosztowały ją zbyt dużo energii.

– Dlaczego?

Odruchowo przełknął ślinę.

– Nie wiem.

Ale czuł, że to nie wystarczy, że musi jej coś dać, i zanim zdążył pomyśleć, dodał:

– Nie wiem, co tu się stało, ale obiecuję pani, że się tego dowiem.

Był na siebie wściekły. Jak mógł składać takie obietnice? Może nigdy nie znajdą sprawcy. Nic jeszcze nie wiedział o kulisach tej sprawy. Zachował się całkowicie nieprofesjonalnie! Jak jakiś durny policjant w głupim filmie.

Myślał o karcącym spojrzeniu, które rzuciła mu Antonia Bug, a przecież był bardziej doświadczony i powinien lepiej kontrolować sytuację. Czekał potem na jej komentarz, gdy zostali sami. Był jej bardzo wdzięczny, że się powstrzymała.

Jonas przeładował broń, spróbował się skoncentrować i odegnać od siebie wspomnienie tej sceny. Miał już wystarczająco dużo problemów, nie powinien więc robić sobie teraz wyrzutów z powodu tej drobnej wpadki. Przecież tak naprawdę nic tej kobiecie nie obiecał. Nie mógł obiecać, to chyba było dla wszystkich jasne. Czasami tak się po prostu mówi: „Obiecuję”. To tylko takie słowo. Przesłuchanie świadków miał już za sobą, więc prawdopodobnie już nigdy nie zobaczy tej kobiety. Podniósł broń i próbując nie myśleć o niczym, strzelił.

9

Próbuję zapanować nad odruchem ucieczki. Przychodzi mi to z niewyobrażalnym trudem. Czuję, jak moje serce przyśpiesza, zauważam, że oddech staje się coraz bardziej niespokojny. Staram się zastosować metody, których się nauczyłam, próbuję kontrolować doznania, a nie je ignorować. Koncentruję się na biciu serca, liczę oddechy, dwadzieścia jeden, dwadzieścia dwa, dwadzieścia trzy. Kierują uwagę na uczucie obrzydzenia, dzięki czemu unikam bezowocnych prób stłumienia go. Obrzydzenie tkwi w piersi, trochę poniżej strachu. Jest lepkie i ciągnie się jak gęsty śluz. Dotykam go ostrożnie, narasta i maleje jak ból zęba. Chcę je wyminąć, chcę znaleźć się od niego jak najdalej – to całkiem normalne, tego też się nauczyłam.

Odruch ucieczki – to całkiem normalne. Ale to nic nie da, omijanie, próby uniknięcia bólu i strachu. Sięgam po mantrę, którą wypracowałam z terapeutą, chwytam się jej kurczowo. Uwolnienie się od strachu prowadzi przez strach. Uwolnienie się od strachu prowadzi przez strach. Uwolnienie się od strachu prowadzi przez strach.

Mężczyzna rzuca mi pytające spojrzenie. Skinieniem głowy sygnalizuję mu, że jestem gotowa, chociaż jest dokładnie odwrotnie. Przyglądam się temu pająkowi już od wielu, wielu przerażających minut. Siedzi w swoim słoiku, przez większość czasu spokojnie, tylko od czasu do czasu porusza się ospale, a mnie włosy stają dęba. Wszystko w nim wygląda fałszywie: jego osobliwe ruchy, ciało, szeroko rozkraczone odnóża.

Terapeuta jest cierpliwy. Dzisiaj daleko zaszliśmy. Na początku nie mogłam nawet wysiedzieć w jednym pokoju z nim i tym zwierzęciem.

To Charlotta otworzyła mu drzwi i to ona przekonała mnie w końcu, że powinnam zdobyć się na odwagę i przywitać mężczyznę z pająkiem. Charlotta myśli, że zbieram materiały do książki. Że ta akcja dzisiaj, podobnie jak inne zwariowane rzeczy, które wyprawiam w domu w ostatnich tygodniach, ma związek z pracą nad książką. To dobrze. Dzięki temu nie dziwi się, że zamykam się z ekspolicjantami i studiuję metody przesłuchań, że byli oficerowie szkolenia z Bundeswehry tłumaczą mi, jak można wytrenować psychikę żołnierzy z elitarnych jednostek, aby wytrzymali tortury i nie zdradzili niczego. Charlotta uprzejmie i dyskretnie wita ekspertów, którzy przychodzą dzień w dzień do mojego domu. I dlatego nie komentuje też wizyty terapeuty, który specjalizuje się w leczeniu fobii metodą terapii konfrontacyjnej. Myśli, że zbieram materiały. Nie ma pojęcia, że próbuję się dowiedzieć, jaki poziom strachu potrafię wytrzymać, zanim się załamię.

Jestem miękka, wiem, że jestem miękka. Życie, które prowadziłam w ostatnich latach, było wolne od najmniejszego dyskomfortu. Jestem tak wydelikacona, że potrzebuję nieprawdopodobnego samozaparcia, by wziąć zimny prysznic zamiast – jak zwykle – gorącego. Muszę się zahartować, jeśli chcę dopaść mordercę mojej siostry.

Stąd ten pająk ptasznik. Trudno o większy dyskomfort. Od kiedy pamiętam, niczego się tak nie brzydziłam jak pająków. Mężczyzna zdejmuje przykrywkę ze słoika, w którym przyniósł pająka, abym mogła od razu przyzwyczajać się do jego widoku.

– Proszę poczekać – mówię. – Proszę poczekać.

Zastyga.

– Proszę za wiele nie myśleć – radzi. – Nie zrobi się łatwiej. Bez względu na to, jak długo będzie pani czekać.

Patrzy na mnie wyczekująco. Wszystko zależy od mojej zgody – taka jest umowa.

Przypomina mi się rozmowa na początku naszej sesji.

– Czego się pani boi, pani Conrads?

– Pająka oczywiście – odpowiedziałam zirytowana tak głupim pytaniem. – Boję się pająka.

– Ptasznika, który znajduje się w pojemniku w mojej torbie?

– Tak!

– Czuje pani strach w tym momencie?

– Oczywiście, że czuję strach!

– A gdyby się okazało, że w mojej torbie wcale nie ma pojemnika z ptasznikiem?

– Nie rozumiem.

– Załóżmy, tak na moment, że w pobliżu nie ma żadnego pająka. Bo zapomniałem zapakować słoik. Czego by się pani tak strasznie bała? Bo na pewno nie pająka. Przecież by go tu nie było.

– Ale w tym momencie myślałam, że pan go przyniósł, więc dla mnie jest realny – odpowiedziałam.

– Otóż to. Myślała pani. Właśnie wtedy zaczyna się strach. W pani głowie, w pani myśleniu. Pająk nie ma z tym absolutnie nic wspólnego.

Zbieram się w sobie.

– Okej – mówię. – Spróbujmy.

Mężczyzna ponownie unosi pokrywkę ze słoika i kładzie go na boku. Pająk zaczyna się poruszać z prędkością, która mnie przeraża. Zmuszam się, żeby wytrzymać ten widok nawet wtedy, gdy mężczyzna pozwala, by pająk wpełzł mu na rękę. Tłumię w sobie pragnienie, żeby zerwać się i uciec. Czuję, jak po moim kręgosłupie spływają dwie kropelki potu. Zimnego potu. Zmuszam się, aby nadal siedzieć na miejscu i patrzeć. Pająk zatrzymuje się, tkwi na ręce mężczyzny, koszmar złożony z nóg, włosków i ohydy, który stał się rzeczywistością.

Znowu próbuję zastosować to, czego nauczyłam się w ostatnich tygodniach. Kieruję uwagę na swoje ciało, uświadamiam sobie nienaturalność pozycji, którą przyjęłam. Z tułowiem przechylonym jak najdalej w lewo przysiadłam na skraju kanapy. I zadaję sobie pytanie, czy chcę taka być: jak królik w starciu z wężem. Czy mogę sobie na to pozwolić, teraz i w przyszłości? Wyprostowuję się, unoszę ramiona i brodę. Wyciągam rękę i skinieniem głowy daję znak mężczyźnie z pająkiem. Moje palce drżą, ale nie cofam dłoni.

– Wszystko okej? – pyta mężczyzna.

Kiwam w milczeniu głową. Pozwalam, aby cała moja energia przepłynęła ku ręce, która jest całkowicie spokojna.

– Wszystko jasne – mówi mężczyzna i przysuwa swoją rękę do mojej. Przez chwilę pająk tkwi w miejscu, w bezruchu. Patrzę na to coś, na jego grube owłosione nogi, jędrny odwłok, również owłosiony, ale z małym, łysym miejscem dokładnie na środku. Nogi są w prążki, głęboka czerń i jasny brąz, głęboka czerń i jasny brąz, i jedna pomarańczowa plamka w środku. Dopiero teraz to dostrzegam, nie widziałam tego wcześniej. Pająk siedzi całkiem spokojnie na ręce mężczyzny. Myślę, że dam radę.

Potem się decyduję. Wszystko w tym ruchu wydaje mi się błędne. Mój żołądek się buntuje, przed oczami tańczą świetlne punkty, ale siedzę spokojnie, całkiem spokojnie, i zwierzę wpełza na moją rękę. Pierwsze ostrożne stąpanie nóg po mojej skórze wywołuje u mnie panikę, ale siedzę spokojnie. Ptasznik wdrapuje się na moją rękę. Czuję jego ciężar, dotyk jego nóg, czuję, jak jego odwłok muska powierzchnię mojej dłoni. Przez krótką straszliwą chwilę myślę, że będzie szedł dalej, że wdrapie mi się na ramię, po barkach na szyję, na twarz – ale on po prostu siedzi. Porusza tylko ospale nogami. Na mojej dłoni. Wpatruję się. To nie koszmar, myślę, to rzeczywistość, to się dzieje tu i teraz, i potrafię to znieść, oto mój strach, to jest to uczucie, a ja potrafię to wytrzymać. Kręci mi się w głowie, mam ochotę zemdleć, ale nie mdleję. Siedzę na miejscu. Z pająkiem na dłoni. Uspokaja się, przycupnął po prostu, wyczekująco. Badam swój strach. Jest ciemną studnią, w którą wpadłam. Unoszę się pionowo w wodzie i palcami u nóg próbuję wymacać dno, ale nie dosięgam go.

– Czy mam go zabrać? – pyta mężczyzna, wyrywając mnie z transu.

Znowu jestem zdolna tylko do skinięcia głową. Ostrożnie bierze ptasznika w dłonie i przenosi go z powrotem do małego, przenośnego terrarium, które nosi w torbie sportowej.

Gapię się na swoją rękę, czując bicie serca, suchość w ustach, napięcie mięśni. Przepocony T-shirt klei się do ciała. Wykrzywiam twarz, jakby chciało mi się płakać, ale łzy nie płyną tak, jak to bywało często w ostatnich latach, więc płaczę bez łez, targana suchym, bolesnym szlochem.

Dałam radę.

10

Siedzę w ulubionym fotelu, patrzę w mrok na zewnątrz i czekam na wschód słońca. Skraj lasu tchnie ciszą. Tak bardzo bym chciała zobaczyć w zimnym świetle gwiazd jakieś zwierzę, ale nic się nie porusza. Tylko niezmordowany puszczyk odzywa się raz po raz.

Nad wierzchołkami drzew rozciąga się bezchmurne sklepienie rozgwieżdżonego nieba. Kto wie, czy gwiazdy rzeczywiście są tam w górze. Gwiazdy mają jedną tylko możliwość, aby dać nam znać, że już nie istnieją: przestać świecić. Ale jeśli gwiazda oddalona jest o tysiąc lat świetlnych i zgasła ledwie wczoraj, to my na Ziemi dowiemy się o tym teoretycznie dopiero za tysiąc lat.

Tak naprawdę nie wiem zupełnie nic. Nic nie jest pewne.

Odrywam wzrok od firmamentu, zwijam się w kłębek w fotelu i próbuję trochę się przespać. Mam za sobą ciekawy dzień i pracowitą noc. Jutro czeka mnie ważna rozmowa z ekspertem, do której chciałabym się porządnie przygotować.

Zaledwie chwilę później znowu otwieram oczy, jest dla mnie jasne, że nie zasnę. Próbuję się odprężyć w fotelu, odzyskać trochę energii, nie zasypiając. Mój wzrok spoczywa na łące przed domem, na skraju lasu i migoczącym brzegu jeziora. I najpierw myślę, że to tylko złudzenie, gdy gwiazdy jakby świecą odrobinę jaśniej, a niebo zaczyna delikatnie zmieniać kolor. Ale potem słyszę świergot ptaków dochodzący przez uchylone okno, tak nagły, jakby jakiś niewidzialny dyrygent uniósł batutę, dając znak swojej małej opierzonej orkiestrze, i już wiem: wschodzi słońce. Najpierw to tylko smuga prześwitująca zza drzew, lecz chwilę później ono wznosi się, potężne i rozżarzone.

To wszystko jest jak cud. Uświadamiam sobie, że znajduję się na maleńkiej planecie, która porusza się z obłąkańczą prędkością przez nieskończony wszechświat, niezmordowana w swoim szaleńczym pędzie wokół Słońca, i myślę: to obłęd. Że w ogóle istniejemy, Ziemia, Słońce, gwiazdy, i że mogę tu siedzieć i widzieć, i czuć to wszystko, to wprost nieprawdopodobne – cud. Jeśli to jest możliwe, to wszystko jest możliwe.

Mija chwila. Przede mną rozpościera się piękny, pogodny poranek. Patrzę na zegarek. Minie jeszcze parę godzin, zanim przyjedzie ten człowiek, który zapozna mnie z technikami przesłuchań.

Wstaję, zaparzam herbatę, przynoszę z gabinetu laptopa i siadam z nim przy kuchennym stole. Jeszcze raz przeglądam artykuły, nad którymi siedziałam poprzedniej nocy. Przyczłapał do mnie Bukowski, wypuszczam go na zewnątrz i przyglądam się, jak wita nowy poranek.

Gdy wreszcie nadchodzi właściwa pora, słońce już od dawna zniżkuje. Siedzę w kuchni z Charlottą, która przywiozła mi cotygodniowe zakupy.

– Czy byłby to kłopot, gdyby wyprowadziła pani jeszcze psa? – pytam.

– Skąd, to żaden problem.

Charlotta wie, że chcę być z ekspertem sam na sam i dlatego wysyłam ją po raz drugi na spacer z Bukowskim. Nie pyta o nic, tylko po prostu wychodzi. Wyglądam przez okno, widzę, jak ogrodnik kosi trawę. Dostrzega mnie za szybą i podnosi rękę w geście pozdrowienia. Macham w odpowiedzi i zamykam uchylone okno w pokoju, w którym zamierzam przyjąć doktora Christensena.

Niespełna pół godziny później siedzimy naprzeciw siebie. Amerykanin niemieckiego pochodzenia o blond włosach patrzy na mnie zielononiebieskimi oczami. Ma mocny uścisk dłoni, a jego spojrzenie wytrzymuję tylko dlatego, że w ostatnich tygodniach intensywnie ćwiczyłam. Charlotta dawno już poszła do domu; ściemnia się. Umówiłam się na tę prywatną konsultację już parę tygodni wcześniej i musiałam wysupłać niezłą sumkę, żeby Christensen raczył przyjechać. Jest mistrzem w doprowadzaniu sprawców do przyznania się do winy. Jego specjalność to słynna metoda Reida, technika przesłuchań zakazana w Niemczech, złożona z różnych zabiegów psychologicznych i całego arsenału trików, która sprawia, że sprawca w końcu się załamuje.

Może naiwnością jest oczekiwanie, że Lenzen się przyzna?

Ale skoro będę z nim rozmawiała, chcę być do tego optymalnie przygotowana. Muszę jakoś skłonić go do rozmowy poza ramami wywiadu. Muszę znaleźć sposób, zadać mu pytania, doprowadzić do tego, żeby zaczął wikłać się w sprzeczności, sprowokować go, jeśli będzie trzeba – i zdemaskować. Jeśli jest człowiek, który może mi w tym pomóc, który może mnie nauczyć, jak narzucić sprawcy swoją wolę i wymusić przyznanie się do winy, to jest nim doktor Arthur Christensen.

A na wypadek gdybym miała sobie połamać zęby na Lenzenie, mam asa w rękawie… Gdy Christensen uświadomił sobie, że nie jestem zainteresowana jego teoretycznymi wywodami, bo bez trudu mogę zapoznać się z nimi w literaturze fachowej, tylko chcę wiedzieć konkretnie, jak złamać sprawcę i zmusić go do mówienia, a więc oczekuję praktycznych instrukcji, wydawał się odrobinę urażony. Zaoferowane honorarium oraz to, że nie jestem wyrachowaną przestępczynią, lecz chorą i słabą pisarką, skłoniły go w końcu do zademonstrowania swoich umiejętności.

Siedzimy więc teraz naprzeciw siebie. Odrobiłam pracę domową. Christensen zaproponował, że na mnie zaprezentuje swoje techniki – w jego mniemaniu tym sposobem najszybciej doświadczyłabym na własnej skórze metody Reida. Poprosił mnie, bym przed spotkaniem pomyślała o czymś, czego szczególnie się wstydzę i czego nie chciałabym nikomu wyjawić. Oczywiście jest coś takiego w moim życiu, jak w życiu każdego człowieka. Siedzimy teraz naprzeciwko siebie i Christensen próbuje wydobyć ze mnie to coś. Jest coraz bliżej. Już dobrą godzinę temu odgadł, że ma to związek z moją rodziną. Jego pytania są coraz bardziej przenikliwe, a ja reaguję z coraz większą nadwrażliwością. Początkowo miałam do niego obojętny stosunek, może nawet wydawał mi się sympatyczny. Z upływem czasu zaczynam czuć do niego niechęć. Z powodu tych jego pytań, tego, że tak drąży, nie dając mi spokoju. Za każdym razem, gdy wstaję, żeby wyjść do toalety, każe mi wracać na miejsce. Podobnie gdy chcę wziąć coś do picia. Będę mogła się napić dopiero wtedy, gdy się przyznam. Gdy zobaczył, że splatam ręce, bo jest mi zimno, pootwierał wszystkie okna.

Doprowadza mnie do szału. Ma nawyk ciągłego suchego chrząkania. Na początku w ogóle nie zwróciło to mojej uwagi. W pewnym momencie to dostrzegłam i uznałam za dość sympatyczną cechę. Z czasem jednak zaczęło mnie to doprowadzać do pasji i za każdym razem, kiedy wydaje z siebie ten odgłos, mam ochotę zerwać się i wrzasnąć na niego, żeby, do jasnej cholery, przestał wreszcie tak robić. Sytuacja stresowa wydobywa ze mnie wszystko, co złe, moją drażliwość, gwałtowny temperament. Każdy człowiek ma w sobie taki zapalnik, drobnostki, które doprowadzają go do szału. Moje zapalniki są przede wszystkim akustycznej natury. Nieustanne chrząkanie, ciągłe pociąganie nosem. Albo gdy ktoś żuje gumę i ciągle robi balony, ten odgłos, kiedy pękają. Anna tak często robiła, często tylko dlatego, że wiedziała, że mnie to denerwuje, i mogłabym ją wtedy zabić! Ledwie to pomyślałam, już się wstydzę. Co za myśl! Christensen powoli mnie rozpracowuje. Zaczynam pękać. Jestem zmęczona, marznę, chce mi się jeść i pić. Zgodnie z zaleceniem Christensena nie spałam poprzedniej nocy i przez cały dzień prawie nic nie jadłam. Mówi, że gdybym była pod jego nadzorem w areszcie śledczym, zadbałby osobiście o to, bym nie pospała zbyt długo i była głodna.

– To zdumiewające, jak szybko się sypiemy, gdy ktoś pozbawi nas fizycznych podstaw dobrego samopoczucia – tłumaczył Christensen przez telefon, a ja bardzo uważnie go słuchałam.

Wprawdzie nie będę mogła pozbawić mordercy mojej siostry snu i jedzenia, ale przynajmniej nauczę się lepiej sobie radzić w sytuacji ogromnego stresu. Kto wie, czy w ciągu ostatnich dni przed wywiadem uda mi się zasnąć i czy będę w stanie przełknąć choć kęs jedzenia.

Christensen bez końca zadaje pytania. Mam ich tak strasznie dosyć. Tych ciągłych powtórzeń. Jestem zmęczona. Jednak przede wszystkim jestem wyczerpana emocjonalnie. Najchętniej powiedziałabym mu wszystko tylko po to, żeby to się po prostu skończyło. Dlaczego nie, w końcu to i tak tylko ćwiczenie!

Zapraszamy do zakupu pełnej wersji książki