LISA

UNGER

KRUCHE WIĘZI

Przekład Radosław Januszewski

Tytuł oryginału: Fragile

Copyright © Lisa Unger, 2010

Copyright © for the Polish edition by Grupa Wydawnicza Foksal, MMXIV

Copyright © for the Polish translation by Grupa Wydawnicza Foksal, MMXIV

Wydanie I

Warszawa

SPIS TREŚCI

- Dedykacja

- Prolog

- Miesiąc wcześniej

1. 1

2. 2

3. 3

4. 4

5. 5

6. 6

7. 7

8. 8

9. 9

10. 10

11. 11

12. 12

13. 13

14. 14

15. 15

16. 16

17. 17

18. 18

19. 19

20. 20

21. 21

22. 22

23. 23

24. 24

25. 25

26. 26

27. 27

28. 28

29. 29

30. 30

31. 31

- Nota autorki

- Podziękowania

- Przypisy

Wszystkie rozdziały dostępne w pełnej wersji książki.

Moim rodzicom, Joemu i Wirginii Miscione

Nigdy nie zrozumiemy, co znaczy być rodzicami, póki sami nimi nie zostaniemy.

Kocham was, Mamo i Tato.

Dziękuję za wszystko… co wtedy i teraz.

PROLOG

Kiedy Jones Cooper był młodszy, nie wierzył w pomyłki. Myślał, że każda droga, bez względu na to, gdzie się kończy, zaprowadzi cię tam, gdzie twoje miejsce. Żale przynależały krótkowzrocznym, małostkowym. On w ogóle o tym nie myślał; tak świat postrzega arogancka młodzież – tylko że jego młodość dawno minęła.

Jones, skręcając fordem explorerem w boczną drogę i włączając napęd na cztery koła, żeby pokonać błoto, czuł jednak wagę wszystkiego, czego teraz żałował. W ostatnim tygodniu minionej jesieni pogoda zwariowała – jednego dnia było wściekle gorąco, a następnego zimno ze śnieżycą, potem znowu ciepło. Teraz zbliżała się burza, jakby niebo samo postanowiło zaprotestować przeciw tym anomaliom. Do rana ślady znikną.

Nawet po tych wszystkich latach ciągle zdumiewało go, że tak szybko mógł się zmienić. Odrzucić wszelkie konwencje i całą definiującą go moralność. Jakby zapięcie puściło i opadł wielki kaptur. Z trudem rozpoznawał osobę kryjącą się pod nim. Przez wiele lat próbował sobie wmówić, że do zmiany zachowania zmusiły go okoliczności, w jakich się znalazł. Jednak w głębi serca wiedział. Wiedział, jaki jest naprawdę. Słaby. Podły. Nikczemny. Zawsze taki był.

W momencie kiedy zatrzymał auto, oślepiająca błyskawica na chwilę rozświetliła okolicę. Zgasił motor i siedział, uspokajając oddech. W kieszeni odezwał się wibrujący dźwięk komórki. Nie sprawdzając, wiedział, że to żona; po tylu latach spędzonych z tą kobietą wiedział, kiedy zadzwoni, a nawet co mu powie. Nie odebrał, ale zegar tykał. Miał pół godziny, żeby oddzwonić, zanim zacznie wystukiwać inne numery. Nie było w jego zwyczaju znajdować się poza możliwością kontaktu. Nie o tej godzinie wczesnego poranku, kiedy skończyła się jej ostatnia sesja i nie wydarzyło się nic szczególnego w jego normalnie zapakowanym dniu.

Myśl o utracie normalności spowodowała, że Jones zaczął nagle szlochać. Był zaskoczony gwałtownością płaczu; szarpiący całym ciałem, dobywający się z głębi piersi kaszel pochylił go tak, że jego głowa spoczęła na kierownicy. Wnętrze auta wypełniło głośne, zwierzęce wycie; nie mógł uwierzyć, że ten głos udręki wydaje jego ciało. Ale nie mógł się powstrzymać. Nie miał wyboru, musiał się poddać. Na szczęście minęło tak nagle, jak nadeszło, i pozostały tylko niknące drgawki. Deszcz lunął, gdy ocierał załzawione oczy. Niebo rozdarła kolejna błyskawica i Jones poczuł pod stopami drżenie ziemi po dudniącym grzmocie.

Sięgnął pod siedzenie pasażera, gdzie trzymał swój żółty płaszcz nieprzemakalny. Włożył go jeszcze w aucie, nasuwając kaptur szczelnie na głowę. Potem wysiadł, obszedł samochód, otworzył tylne drzwi i odsłonił to, co się znajdowało pod przykryciem. Zawiniątko było niezwykle małe. Trudno sobie nawet wyobrazić, że zdołało ukryć to wszystko, co w nim tkwiło, co mroczne i brzydkie, każdą złą, niewłaściwą drogę, każdy tchórzliwy wybór. Nie chciał go dotykać.

Znowu odezwał się telefon. Jones strząsnął z siebie wszystkie myśli i sięgnął do wnętrza wozu, aby oboma rękoma chwycić pakunek w grubym szarym plastiku. Już nie wydawał mu się taki mały i lekki. Teraz zawierał w sobie ciężar całego świata. Poczuł grozę, jednak zwalczył ją. Nie miał czasu na łzy. Z paczką w rękach Jones szedł w deszczu, aby zgrabnie pochylić się, przejść pod taśmą zwykle otaczającą miejsca zbrodni i zatrzymać się przed otwartą dziurą.

Chłopiec z Hollows, Matty Baur, wpadł do opuszczonego szybu kopalni, gdy w czasie zabawy z przyjaciółmi nagle pod jego stopami zapadła się ziemia. Wpadając, złamał nogę. Niemal cały dzień policja i służby ratunkowe wyciągały Matty’ego z szybu, wygrzebując go z błota i ziemi.

Jones był pierwszym ochotnikiem, który opuścił się z noszami ratowniczymi do nieruchomo leżącej ofiary, aby ją wyciągnąć. Chociaż nie był wtedy na służbie – kurował się po kontuzji – postanowił iść chłopcu na ratunek.

Matty Baur leżał spokojnie z załzawionymi oczami; był w szoku, miał okropnie wykręconą nogę. Nawet wtedy, gdy Jones przenosił go na nosze, szepcząc zapewnienia: „Nie bój się, chłopcze, bezpiecznie cię wyciągniemy”, nie wydał żadnego dźwięku. Potem Jones śledził wzrokiem, jak nosze wędrowały w górę na tle kręgu światła, obracając się wolno, niczym wskazówka zegara. Czekał w ciemności, w głębi szybu, niemal dwadzieścia minut, które wydawały mu się godzinami, zanim opuszczono szelki, żeby go wyciągnąć. Tam na dole miał dużo czasu na myślenie.

– Pospieszcie się, chłopcy.

– Przykro nam, szefie. Ruszamy się tak szybko, jak tylko możemy.

– Ale to nie jest jakoś bardzo, kurwa, szybko.

Jednak gdy początkowe niemiłe uczucie klaustrofobii minęło, poczuł w mroku dziwny spokój. Z góry docierało do niego trochę światła i echo głosów. Nie bał się, że ściany zapadną się i pogrzebią go żywcem. Powitałby nawet z radością taką bohaterską śmierć jako coś, co byłoby przeciwne niegodnemu życiu, jakie wiódł.

Szyb mieli zasypać następnego dnia o brzasku. Już czekał buldożer i wielka kupa ziemi. Posterunek policji Jones opuścił, mówiąc asystentce, że idzie sprawdzić, czy wszystko w porządku. Powiedział też, że będzie tu rano, aby dopilnować wszystkiego jak należy. I tak zrobił.

– Żadne więcej dziecko nie może wpaść do tej studni. Mieliśmy szczęście, że Matty tylko złamał nogę.

Jones Cooper był dobrym policjantem. Hollows miało szczęście, że on tu był. Wszyscy to mówią. Bez zbędnych ceremonii i pustych słów wypuścił zawiniątko z rąk i w sekundę później usłyszał ciche stuknięcie, gdy wylądowało na mokrej ziemi. Potem wrócił do samochodu po łopatę, którą zawsze woził ze sobą. Spędził dwadzieścia minut na męczącym wrzucaniu ziemi do szybu – tyle, żeby zakryła to, czego i tak nie można zobaczyć, nawet stojąc na skraju otworu. Kiedy tak pracował w pocie czoła, deszcz cały czas intensywnie padał, a niebo raz po raz darły błyskawice.

MIESIĄC WCZEŚNIEJ

1

Dźwięk zatrzaskiwanych drzwi siatkowych nigdy nie wywoływał u niej bicia serca ze szczęścia, które potem natychmiast umykało, zostawiając jakieś małe puste miejsce. Maggie mogła niemal słyszeć swego syna takim, jaki był kiedyś – biegnącego, umorusanego od gry w piłkę nożną albo jazdy na rowerze Bóg wie dokąd. Głodny albo spragniony szedł prosto do lodówki. „Mamo, chcę coś przekąsić”. Był wtedy pełen miłości, gotów ją uściskać, nawet pocałować – nie tak jak jego przyjaciele, którzy chyłkiem wymykali się z objęć matek, a ich czułości zawsze znosili jak szczepienie. Chętnie się śmiał. Często się wygłupiał, zachowywał jak klaun, chcąc, żeby śmiała się razem z nim. Nie tak znowu dawno minęły dni, gdy jej syn nazywał się Ricky, a nie Rick, jak teraz. Ale tamten chłopiec już tak się od niej oddalił, jakby wsiadł do statku kosmicznego i poleciał na księżyc.

Rick wszedł do kuchni. Stojąc, przewyższał ją o głowę. Cały w czerni – para pracowicie pomiętych i wystrzępionych dżinsów, wysokie, sznurowane martensy, chociaż na dworze było wyjątkowo upalnie jak na tę porę roku. Poczuła duszności, ale pomyślała, że to może być sprawa hormonów. Przywykła już do srebrnego kółka w jego nosie; no cóż, to z pewnością jest cool.

– Hej, mamo.

– Hej, synku.

Otworzył kredens. Starała się nie patrzeć na niego. Stała przy blacie kuchennym, kartkując katalog z nikomu niepotrzebnymi rzeczami. Zerkała jednak kątem oka. Wczoraj przyszedł do domu z tatuażem – jakiś abstrakcyjny plemienny wzór na całej długości przedramienia. Obrzydliwy. Nie powinien tego sobie robić – to tylko jakieś czarno-białe rysunki. Jeszcze więcej wizyt, żeby to skończyć; musiał zarobić pieniądze, aby za nie zapłacić. Ona nie miała ochoty finansować takiego okaleczania siebie, na szczęście wcale nie prosił jej o pieniądze. Skóra wokół rysunku była wyraźnie podrażniona, błyszczała od wazeliny, którą wysmarował się dla ochrony. Ten widok przyprawiał ją o mdłości.

Cały czas myślała tylko o tym, jak czysta, nieskazitelna, miękka i różowa była kiedyś skóra jej dziecka. Jak trzymała w ramionach jego cudowne ciało, takie małe i nienaruszone, jak całowała każdy jego cal, zachwycona. Wtedy nie mogła oderwać od niego wzroku. A teraz odwracała oczy, nie chcąc patrzeć na własnego syna i na to, co zrobił ze swym pięknym ciałem.

Wspomniała wczorajszą utarczkę. Powiedziała wszystko, co miała do powiedzenia. Trzy tygodnie temu skończył osiemnaście lat. Maggie już nie ponosi odpowiedzialności za jego ciało. „Nie masz prawa mną kierować – rzucił jej. – Nie jestem dzieckiem”. Miał oczywiście rację. I to ją najbardziej raniło.

– Nie przejmuj się, mamo – rzekł, jakby czytając w jej myślach. Przeglądał pocztę leżącą na blacie. – Mnóstwo ludzi nosi tatuaże.

– Ricky… – zaczęła, czując, że jej twarz zaczyna płonąć. Jednak zamiast kontynuować, tylko głęboko westchnęła. To było coś, co na zawsze z nim pozostanie. Mogła na to nie patrzeć, tak jak na jego włosy, ciągle zmieniające kolor; dziś były czarne jak węgiel.

Podszedł i pocałował ją w głowę.

– Nie dziecko, mamo.

– Dla mnie zawsze będziesz dzieckiem, Ricky.

Próbował odejść, ale go powstrzymała i szybko uściskała, a on oddał jej uścisk.

– Rick – powiedział.

Odwrócił się od niej i podszedł do lodówki.

– Zawsze, Ricky.

Wiedziała, że jest głupia i uparta. Miał rację czy nie, mówiąc, jak chce, żeby go nazywać? Czy nie uczyła go, żeby zawsze mówił głośno i wyraźnie w swoim imieniu, stawiał przed sobą granice, miał dla siebie szacunek?

– Mamo. – Jedno słowo. Łagodne upomnienie, ale też prośba, żeby trochę odpuściła.

Uśmiechnęła się. Bez względu na to, jak była przygnębiona, jak bardzo zagniewana, dzieliła z synem pewnego rodzaju chemię, która nie dopuszczała do groźnych spięć między nimi. Ich konflikty rozwiązywały się śmiechem, a nie trzaskaniem drzwiami lub krzykiem. Rick nie miał tej chemii z ojcem. Kiedy jej mąż kłócił się z synem, rozumiała, dlaczego nie jest możliwe żadne uspokajające słowo, dlaczego pewnego dnia ludzie nie mogą po prostu nauczyć się żyć w zgodzie.

– Jak tam wasz zespół? – zapytała, zmieniając temat, co dobrze zrobiło obojgu.

– Nie bardzo. Charlene pobiła się ze Slashem, rozwaliła mu gitarę. A jego nie stać na nową. Tak czy owak, nie mamy zaplanowanych żadnych koncertów i możemy sobie zrobić przerwę.

– Kto to jest Slash?

– Znasz go, to Billy Lovett.

– Och… – Billy o złotych włosach i zielonych jak morze oczach, czarująca gwiazda piłkarzy, co kiedyś wywoływało żywsze bicie serc całej czwartej klasy. On i Rick byli seniorami, gotowi ukończyć szkołę; nie do poznania na tych zdjęciach, zrobionych, gdy słonecznym blaskiem zdawał się lśnić każdy kawałek ich skóry. Teraz sprawiali wrażenie sypiających za dnia w trumnach. To, że Billy chciał, żeby nazywać go „Slash”, było czymś nowym.

– Z przykrością to słyszę – stwierdziła.

Szczerze mówiąc, ten ich zespół był okropny. Głos Charlene w najlepszym wypadku można by uznać za przeciętny. Rick grał na perkusji i robił to w miarę znośnie, jednak bez szczególnego talentu – przynajmniej tak uważała Maggie. Billy vel Slash był dość przyzwoitym gitarzystą. Jednak kiedy grali, wydawali dźwięki, na skutek których Maggie cała się w sobie kuliła.

– No, no, no… – powiedziała tylko po wysłuchaniu ich występu, na który wybrała się z Jonesem w zeszłym roku podczas konkursu szkolnych zespołów muzycznych. Znaleźli się w finałowej trójce, ale ostatecznie przegrali z równie paskudnie brzmiącym rywalem. – Jestem pod wrażeniem.

Rick nalał sobie szklankę soku pomarańczowego, rozlewając kilka kropel na granitowy blat i świeżo umytą drewnianą podłogę. Chwyciła szmatę i wytarła za niego.

„To jest problem. Ty zawsze chodzisz za nim i sprzątasz jego bałagan. On myśli, że wolno mu robić wszystko”. Jej najgorsze kłótnie z mężem dotyczyły ich jedynego dziecka. Jones zdawał się nie zauważać, że ich syn, „dziwoląg”, jak go zwykle nazywał, miał średnią 4,0 i bliski doskonałości wynik testu sat^1.

Listy o jego wcześniejszym przyjęciu na uniwersytety Georgetown i Nowy Jork zawisły na drzwiach lodówki, gdzie zwykle wieszała jego rysunki kredką i szkolne świadectwa. A to były dopiero pierwsze dwa.

„Ale czy to ważne, kiedy on i tak nie chce iść na studia, a ta cała jego błyskotliwość i to wszystko, co myśli, że może zrobić, sprowadza się do tego pieprzonego kółka w nosie?”

Jednak Maggie znała swego syna; Ricky nie chciałby wypełniać tych wszystkich wniosków tak wcześnie, gdyby pod jego włosami i tatuażami punka nie krył się ktoś, kto wie, co znaczy wykształcenie. On nie chciał przez całe życie pracować w miejscowym sklepie muzycznym.

– Zatem ty i Charlene do zimy będziecie już ze sobą formalnie?

Spojrzał na matkę swymi bystrymi oczami. Były czarne, czarne jak studnia bez dna, jak oczy jej ojca. Czasami widziała w nich też jego siłę i mądrość.

– Żartujesz – powiedział.

– Nie. Nie żartuję. To może być nawet zabawne.

– Hm… Nie, mamo, nie będziemy. W każdym razie nie w ciągu najbliższych miesięcy.

– No cóż, zrobisz to po swojemu… w swoim stylu.

Wzięła ścierkę i zaczęła wycierać przedmioty niewymagające wycierania – chromowany chlebak, toster, włoskie naczynie służące za miskę do świeżych owoców, których właśnie zabrakło. Tak, naprawdę musi iść do sklepu. Boże, nie pozwól, żeby Jones lub Ricky zabrał kiedyś listę z blatu i poszedł po zakupy, potem przez trzy dni nie zrzędząc.

Zastanawiała się, co by dla Ricky’ego i Charlene miało znaczyć „w swoim stylu”. Ale i tak biegała do szkoły i sklepów – tak jak wszystkie matki przygotowujące córki i synów do balu szkoły średniej – kupowała ubrania, nawet wypożyczyła smoking. Maggie mogła zaakceptować jakiś gotycki strój wizytowy, zniosłaby to. Ona sama była modna sto lat temu. Uczęszczała na Uniwersytet Nowojorski, udzielała się w East Village – Piramid Club, cbgb – nosząc się w czerni. Dlatego styl syna nie przeszkadzał jej tak bardzo jak Jonesowi. Za jej czasów na studiach było tak samo. Ale Charlene… Martwiła się o nią.

Charlene, zagubiona dziewczyna, zdesperowana, ognista i wrażliwa, kryjąca się za maską czarnej kredki do oczu i czerwonych ust wampa, sprawiała wrażenie kogoś, kto chce uchodzić za wszystkowiedzącego. Należała do buntowniczych dziewcząt, wywołujących awantury bez poważnego powodu. Bez jego wiedzy, a być może w sposób niezamierzony nawet przez nią samą, zarzuciła na syna Maggie sieć. Sieć, której nici były mocniejsze niż stalowe liny.

W głosie Ricky’ego usłyszała dziwny ton, gdy pierwszy raz opowiadał jej o Charlene; to on sprawił, że przestała robić, co robiła, i zaczęła słuchać. Od razu wiedziała, że szykują się kłopoty.

Od tamtego czasu ciągle czekała na: Mamo, Charlene jest w ciąży. Musimy wziąć ślub. Była jednak na tyle mądra, by powitać Charlene w ich domu, w rodzinie. Za przyzwoleniem Jonesa oczywiście. Bo to nie była zła dziewczyna. Maggie dostrzegała w niej coś ze swojej młodości. Coś – ale niewiele.

Dobrze pamiętała, jak sama się buntowała, gdy jej rodzice próbowali trzymać ją z dala od chłopca z sąsiedniej szkoły średniej, z którym się spotykała. Phillip Leblanc – włosy punka, poplamiony czarny strój (oczywiście artysta) – był tym wszystkim, czym nie byli chłopcy z Hollows. Naturalnie kochała się w nim, tak jak się kochają nastolatki – jakby był gwiazdą rocka. To, rzecz jasna, nie była prawdziwa miłość. Tylko że mając siedemnaście lat, nikt sobie tego nie uświadamia. Rodzice swymi niekończącymi się tyradami i ględzeniem zrobili to, co było najgorsze: pchnęli ją w jego chętne ramiona.

Wyniknęły z tego niezłe kłopoty, z których ledwo się wyplątała. Ale to było inne życie. Czasami zastanawiała się, co się z nim stało. Na chybił trafił przeszukiwała Google, ale nic nie znalazła. To był chłopak pełen konfliktów i pewnie wyrósł na mężczyznę pakującego się w tarapaty.

Jej matka podczas którychś z kolei narzekań na Charlene przyznała, że oni wtedy źle wszystkim pokierowali, czym zaskoczyła Maggie. Aż za dobrze wiedziała, że matka nie należy do tych, którzy ustąpią choćby na cal. Jednak miała dość czasu, aby się zastanowić nad tamtymi dawno minionymi czasami – wtedy, kiedy nie drażniły jej odgłosy dochodzące ze strychu.

Na szczęście Jones też był zdania, że jeśli chodzi o Charlene, to ich syn stoi na skraju urwiska. Każda próba pomocy czy pokierowania nim mogła się skończyć skokiem w przepaść.

– Ta dziewczyna sypia z naszym synem – rzekł jej pewnego wieczoru, gdy pili wino przy basenie.

– Wiem – odrzekła, nie bez cienia czegoś w rodzaju złości, może zazdrości czy też smutku. Zaledwie wczoraj widziała, jak Charlene sięga ręką do krocza Ricky’ego. Jakoś to jej przypomniało zmianę pieluszek i kąpanie go. Poczuła ukłucie żalu. Czasem wydawało się jej, że wszystko już minęło – macierzyństwo, żal, wina i strach. Codziennie żegnała małego chłopca – od chwili gdy opuścił jej ciało – i będzie go żegnała do momentu, gdy kiedyś opuści dom. Ale nie, to nie wszystko. Była jeszcze miłość, ta sprawiająca cierpienie, beznadziejna miłość. To wszystko było czasem takie trudne.

– Z tą dziewczyną jest coś nie w porządku.

– Wiem – powiedziała.

Jones rzucił jej przez stół spojrzenie.

– Myślałem, że ją lubisz.

Wzruszyła ramionami.

– Ona obchodzi mnie tylko dlatego, że obchodzi mnie Ricky. A on ją kocha.

– Co on wie o miłości?

– Niewiele. Dlatego to takie niebezpieczne.

Zapłacę za smoking i limuzynę – powiedziała. Przecież nie jest żebraczką, prawda?

– Daj spokój, mamo.

– Tak tylko głośno myślę. Zapytaj Charlene. Przecież nawet taka hipiska jak Char ma jakieś skrywane fantazje na temat tańców i strojów na przyjęcie.

Próbowała się uśmiechnąć, ale podejrzewała, że tylko sprawi wrażenie, iż rozpaczliwie chce to zrobić.

– Okej, okej. Zapytam ją.

Rozbawił ją, ale równocześnie poczuła nikłą ekscytację. Nigdy nie myślała o sobie jak o tego rodzaju matce. Ale taka była – pchała swoje dziecko na tę durną zimową ceremonię, żeby potem mieć fotki, dołączyć do innych matek i paplać o sukniach i kwiatach, o limuzynach i smokingach. To takie żenujące.

Wróciła do kartkowania katalogu, starając się sprawiać wrażenie obojętnej. Sensorowy alarm do basenu, ceramiczna żaba z kluczem w brzuchu, pływające naczynie do chłodzenia. Czuła się tak, jakby już coś kupowała. Cokolwiek. Skoncentrowała spojrzenie na swoich paznokciach. Wymagały manikiuru.

I znowu trzasnęły drzwi siatkowe. Podniosła wzrok, ale syn już wyszedł. Jego miejsce zajął mąż, sortujący pocztę. Gdyby wiedzieli, jak bardzo byli do siebie podobni, pewnie wbiłoby ich w ziemię.

– Gdzie jest nasz Johnny Rotten^2? – zapytał obojętnie Jones.

– Był tu przed minutą. – Zamknęła katalog i wrzuciła go do śmieci.

– Pewnie słyszał, że wchodzę.

Otworzył rachunek telefoniczny, zerknął i odłożył na blat.

– Pewnie słyszał – potwierdziła. – Nie będzie dziś żadnych kłótni, dobrze?

– Kłótni? A o co, Maggie? Wojna jest przegrana. Pozostało tylko się poddać.

Poczuła kluchę w gardle.

– To nie jest wojna. Tu nie ma zwycięzców i pokonanych. On jest naszym synem.

– Powiedz to jemu.

Patrzyła na niego, ale już się w sobie zamknął; przerzucał obojętnie pozostałą pocztę, zwykłe śmieci. Nie wiedziała, jak dodać mu otuchy, jak go ułagodzić. Wiek i praca uczyniły go twardym. Ale nie był taki przez cały czas. Jego gniew był niezwykle wybuchowy, głośny – jak grzmoty w czasie burzy.

Spojrzał na nią.

– Ładnie wyglądasz. Zrobiłaś coś z włosami?

– Kilka dni temu podcięłam. – Przeczesała palcami miedziane loki, mrugając kusząco: chodź tutaj.

Podszedł i skrył ją w swych mocnych ramionach. Przytuliła się do niego, a potem spojrzała na ukochaną twarz.

– Ciągle mogę utonąć w tych twoich błękitnych oczach, Maggie – powiedział z uśmiechem.

Lata rodzicielstwa, kłopotów finansowych, stresów nie pozbawiły jej uczucia miłości do niego, chociaż były okresy, kiedy bała się o to. Ciągle kochała jego ciało, jego zapach, jego dotyk. Czasem jednak czuła się niezauważana. Jak złoty zegarek, który dostał w spadku po wujku, albo brylantowe kolczyki po jej babci spoczywające w pudełku – przedmioty, do których w pejzażu życia przywiązuje się dużą wagę ze względu na ich wartość pieniężną, ale które z czasem ledwo się zauważa. Może jeszcze wyjmie się je z ukrycia na jakąś specjalną okazję, przeważnie jednak leżą gdzieś zapomniane.

Ale bywają rzeczy gorsze. Maggie widziała, jak rozpadają się małżeństwa jej przyjaciół, pozostawiając totalną ruinę emocjonalną albo znikając bez śladu, a potem rodzą się kolejne związki, wcale nie lepsze. Ona nie zawsze lubiła Jonesa. Czasem marzyła, żeby go walnąć w szczękę, tak mocno, że aż stłucze kostki pięści. Ale kochała go nie mniej niż syna. Stanowili jedną całość, a on był większą jej częścią. Był częścią niej na dobre i na złe.

– On jest okej – powiedziała, nadal kryjąc się w jego uścisku. – On chce być okej.

Cisza. Jones zaczerpnął głęboko powietrza; czuła, jak jego klatka piersiowa powiększa się, napiera na nią.

To nie był tylko gniew. Nie był to brak miłości albo zrozumienia ich chłopca. To był także strach. Strach, że po tych wszystkich latach dbania o jego zdrowie, o serce, umysł, pilnowania, żeby kładł się do łóżka o właściwej porze, ograniczeń, ostrzegania przed obcymi i rozglądania się na lewo i prawo przed przejściem przez ulicę – że to wszystko nie wystarczy. Strach, że gdy stanie na progu dorosłości, siły będące poza ich kontrolą oddalą go od nich na tyle, że już więcej go nie dosięgną. Strach, że skusi go coś wstrętnego i on temu ulegnie, a oni nie będą mogli nic zrobić. Wierzyła, że dobrze go wychowali. Modlili się. Dlaczego więc jej mąż ma w sobie tak mało wiary?

– Mam taką nadzieję – mruknął zrezygnowany, jakby było już na wszystko za późno.

Odwróciła się, żeby upomnieć go, ale zobaczyła na zegarze mikrofalówki stojącej za nim, że ma tylko pięć minut do następnego pacjenta, nie miała więc czasu do stracenia. Jones dostrzegł jej spojrzenie na zegar, puścił ją i nieświadomie naśladując gesty Ricky’ego, otworzył lodówkę i zajrzał do środka.

– Niech przestanie ratować świat – powiedział. – Wystarczy, że od czasu do czasu uratuje jedną zdesperowaną duszyczkę. Co więc z jej mężem?

– No, co z nim? – Nalała sobie kubek kawy, żeby wypić przed przejściem przez hol łączący dom z pokojami, gdzie przyjmowała pacjentów. – To on jest tą zdesperowaną duszyczką?

Żartowali? A może nie? Kiedy znowu na niego spojrzała, ciągle badał wzrokiem wnętrze lodówki. Dziwnie wyglądał z tymi obwódkami zmęczenia wokół oczu.

– Jones?

Odwrócił się z uśmiechem.

– Zdesperowana, aby zjeść coś na lunch – powiedział, mrugając do niej. Czy to sprawiało wrażenie wymuszonego gestu?

– Tam są resztki lasagne i świeża sałatka, którą właśnie zrobiłam – poinformowała, czując ukłucie winy, bo zjadła bez niego, chociaż mogła się spodziewać, że wpadnie do domu na lunch. Szybko się zreflektowała: Jestem żoną, a nie służącą. Jestem matką, nie kelnerką. Jak często powtarzała te dwa zdania? Może kiedyś sama w nie uwierzy?

– A mój cholesterol? – jęknął, unosząc brwi.

– Może chudy serek? Pasta sojowa? Mielone mięso z indyka?

– Fe… – stęknął, grzebiąc w lodówce. – Kiedy będziemy zdrowi?

– Nie będziemy już zdrowi, Jones. Jesteśmy starzy.

– Hmm…

Pospiesznie pocałowała go w policzek i poszła przyjąć pacjenta.

2

Kochała go. Wiedziała, co to znaczy, bez względu na to, co kto mówi. Nie można nie wiedzieć, co to miłość, prawda? To jak fajerwerki, jak zderzenie dwóch płyt tektonicznych pod dnem oceanu. Zmienia topografię życia – niszczy i tworzy. Jeszcze go nie widziała, a już serce waliło jej jak młotem i czuła, że ma kompletnie wyschnięte gardło. Czy on też tego doświadczał? Czy on w ogóle może tego doświadczyć? Czy jest do tego zdolny? A może mógłby zmienić zdanie? Jaka to rozkosz tak się niepokoić, tak czekać, aby potem spotkać się, ciało z ciałem, dotyk skóry jego szyi na wargach i to głębokie westchnienie – ulga, jakiej doznajesz, gdy możesz nabrać powietrza w płuca po długim wstrzymywaniu oddechu pod wodą. Jak mogłaby nie rozumieć miłości? Już wcześniej spotykała się z chłopcami, i to z wieloma. Ale nigdy nie czuła czegoś takiego.

– To chwila przyjemności mogąca być przyczyną bólu ciągnącego się przez całe życie – ostrzegała ją matka, Melody.

Charlene było czasem przykro, czuła do niej żal i zastanawiała się, czy mama pamięta, jakie to przyjemne, o ile w ogóle jeszcze pamięta, co to jest miłość.

Charlene znalazła w domu babci album ze starymi fotografiami. Leżał na dnie pudła w zakurzonej starej szafie w pokoju gościnnym. W tym albumie, pełnym zdjęć ludzi, których nie znała, znalazła ślubną fotografię Melody. Matka była wtedy smukła i giętka jak trzcina. Miała na sobie koronkową jasnozieloną suknię. Była taka ładna. Jednak nie dlatego Charlene wysunęła zdjęcie z plastikowej koszulki i schowała do torebki, ale z powodu wyrazu twarzy matki, gdy patrzyła na męża. Promieniowała szczęściem, miała szeroki uśmiech i błyszczące oczy. Charlene nigdy nie widziała matki takiej jak na tym zdjęciu. Nigdy. Ta młoda kobieta na fotografii była jej obca, była kimś, kogo Charlene chciałaby znać. Radosna i rozluźniona, jakby przed chwilą opowiedziała jakiś sprośny dowcip i za dużo wypiła.

Charlene zabrała to zdjęcie po śmierci babci. Sprzątali dom, szykując go na sprzedaż. Chciała, żeby go zatrzymali, wprowadzili się i sprzedali wszystkie śmieci, jakie pozostały.

– Odpada – oświadczyła mama. – Masz pojęcie, ile pracy wymaga mieszkanie w takim starym domu?

Ale to był piękny, trzykondygnacyjny dom z koronkowymi zasłonami i drewnianymi podłogami, kręconymi balustradami i skrzypiącymi oknami. Każdy stopień schodów wydawał inny, śpiewny dźwięk, każde drzwi latem trzeszczały. Charlene zawsze czuła w powietrzu zapach perfum babci, woń kwiatów, z jakiegoś powodu skłaniający ją do nucenia Rock-a-bye Baby^3.

Jednak mieszkanie w starym domu to więcej niż ciężka praca, co zachęcało jej matkę, żeby go sprzedać; Charlene mogła to wyraźnie wyczytać z wyrazu jej twarzy. Tu nawet nie chodziło o pieniądze, chociaż wiedziała, że był to ważny czynnik. Charlene nie miała pojęcia, co to było, dlaczego matka chciała sprzedać dom jej dzieciństwa, pozwolić, by wprowadzili się do niego obcy i wyremontowali go, odzierając z osobowości i historii.

– Jesteś za młoda, żeby to zrozumieć. Czasem chcesz, żeby przeszłość odeszła, nie poklepywała cię po ramieniu, przypominając rzeczy, o których wolałabyś zapomnieć.

– Jakie rzeczy? Co chcesz zapomnieć? Myślałam, że kochałaś ten dom.

– Owszem, kochałam. I wiem, że ona chciałaby, żebyśmy w nim zamieszkali.

– Więc dlaczego, mamo?

– Chcę go sprzedać, Charlene. Dlatego że potrzebujemy pieniędzy. Koniec dyskusji.

W tym oświadczeniu matki kryło się coś tak dziwnego i smutnego, że Charlene natychmiast zamilkła. Miała wtedy trzynaście lat i przepełnił ją gniew, a także przeogromny smutek z powodu straty babci i domu, który kochała. Jednak nie mogła na ten temat dyskutować z Melody.

– Życie jest pełne wyrzeczeń i strat, zapamiętaj to, Charlene.

Czy to prawda? – zastanawiała się. Co to wszystko znaczy?

Straciła już ojca. Była zbyt młoda, żeby go opłakiwać, ale wiedziała, że inne dziewczęta miały coś, czego nigdy nie rozumiała. Ułożył na ten temat słowa do piosenki Sprzedane wspomnienie.

Rzeczy, które pragniesz zatrzymać – wyrzuć.

Rzeczy, które chcesz stracić – zatrzymaj.

Sprzedaj swą historię.

Sprzedaj swą duszę.

Jesteś bankrutem, zmęczony i stary.

Wspomnienia niech trwają, ty zaś

Owiń się nimi, gdy zimno ci dokuczy.

Refrenem był wściekły wrzask, powtarzający bez ustanku tytuł. To nie było złe. Z pewnością nie gorsze od tych gównianych kawałków, jakie grali. Próbowała namówić Slasha, żeby pomógł jej napisać do tego muzykę. Ale nie chciał.

Slash uważał, że jej teksty są zbyt kwieciste, przeładowane ozdobnikami. Jak gdyby ktoś, kto siebie nazywa „Slash” i maluje się czarną szminką, miał prawo cokolwiek krytykować. Walczyli o to często, z pasją. Nie zgadzała się z jego krytyką. To, co pisała, płynęło z jej wnętrza, z jej życia wewnętrznego. Matka nazwała ją „królową dramatu”. Wiedziała, że gdyby ich przycisnąć, większość jej przyjaciół – nawet Rick – zgodziłaby się z tym stwierdzeniem. Nieważne, co myślą. Lepiej żyć głośno, intensywnie, grać jak na scenie, niż zdychać na uwiąd mózgu na podmiejskim śmietnisku.

Gdyby nie Rick, wieki temu rzuciłaby ten ich głupi zespół garażowy. Mdliło ją, gdy śpiewała na różnych imprezach ich kawałki, teksty innych, myśli innych, jakieś nędzne plagiaty. Slash nigdy nie wymyślił czegoś oryginalnego. Był dobrym muzykiem, sprawnie naśladował lubianych przez siebie gitarzystów, ale przez całe swoje życie nie skomponował jednego oryginalnego akordu.

Nie zamierzała niszczyć jego gitary, gdy mu ją wyrwała z rąk, ale wyślizgnęła się jej i uderzyła o ścianę, silnie i w taki sposób, że rozpadła się na kawałki. Myślała, że Slash na ten widok się rozpłacze, ale on tylko pozbierał resztki instrumentu i niósł je w ramionach jak dziecko.

– No pięknie, Char – rzekł surowo Rick.

– Nie chciałam tego – powiedziała, patrząc za Slashem bezradnie. Ciągle czuła się z tego powodu źle; zastanawiała się, ile może kosztować taka gitara, gdyby chciała mu kupić nową. Okazało się, że za dużo jak na jej możliwości. Działała zbyt impulsywnie, czasem raniła ludzi, a potem czuła się okropnie. Wydawało się, że nigdy nie będzie zdolna naprawić swoich błędów – miała dar czynienia zła nie do naprawienia.

Siedziała w tym swoim byle jakim pokoju w byle jakim domu, malując paznokcie u nóg na opalizującą zieleń. Nienawidziła tego budynku z jego kwadratowymi pokojami i cienkimi ścianami, identycznego jak każdy co trzeci na ich osiedlu. To przypominało życie w pudełku należącym do kogoś o ograniczonej wyobraźni. Jak można osiągnąć szczyt inwencji twórczej w takiej klatce? Ona nie mogła. I nie chciała. Chciała w pół roku dojrzeć, mieć osiemnaście lat. A po otrzymaniu świadectwa zniknąć stąd. Studia? Następne cztery lata terminowania, życia z arbitralnymi nakazami? Odpada. „A dokąd ty właściwie chcesz iść? – pytała matka. – Myślisz, że z głodowej pensji wyżyjesz w Nowym Jorku? Bez wykształcenia wylądujesz w McDonaldzie”.

Ale Charlene miała gotowy plan ucieczki; więcej – była już w trakcie jego realizacji.

„Zawsze możesz zostać tu ze mną, Charlene. Kiedy będziesz na to gotowa – przyrzekł jej w czasie ostatniego spotkania. – Możesz zostać tak długo, jak zechcesz”.

Uśmiechała się do siebie, gdy usłyszała wolno wznoszące się głosy u dołu schodów. Przerwała malowanie dużego palca u nogi i słuchała. Niekiedy po nasileniu głosów i ich tonacji mogła określić, czy potem nastąpi szybka eksplozja dźwięków kończąca się trzaśnięciem drzwi i wściekłym rozgrzewaniem motoru, czy też wzmożonym ruchem i jeszcze głośniejszymi głosami, bieganiną po pokojach, aż w końcu ktoś oberwie. To mogła być jej matka albo ojczym, Graham – albo nawet ona sama, jeżeli zechce się wmieszać. Nie dziś – po ostatniej awanturze przyrzekła sobie: nigdy więcej. Potem przez cały tydzień musiała maskować sińce makijażem. Niech się pozabijają! Jednak to, co słyszała, nie brzmiało dobrze.

Nie mogła rozróżnić słów, tylko histeryczny pisk matki. Sięgnęła po iPoda, wetknęła do uszu słuchawki, włączyła go i podkręciła głośność. The Killers.

Próbowała śpiewać, osiągnąć stan błogiej obojętności. Jednak jej serce dziko łomotało, czuła suchość w gardle. Skończyła malować paznokcie ręką już lekko drżącą; zakręciła buteleczkę i z hałasem postawiła na nocnym stoliku. Nienawidziła tego buntowniczego stanu swojego ciała. Umysł miała odporny, nie bał się niczego, lecz ciało było jak u małej dziewczynki trzęsącej się ze strachu w ciemności.

Wyłączyła muzykę i zaczęła nasłuchiwać. Cisza. Przez moment czuła nawet ulgę. Jednak ten brak hałasu nie wyglądał dobrze. To nie była martwa cisza. Tętniła życiem, coś w sobie kryła. Charlene wstała z łóżka, rozcapierzając palce nóg, podeszła do tandetnych drzwi z obdrapaną pozłacaną klamką i nasłuchiwała dalej. Nic. Nawet telewizora, który matka rano włączała na jakieś programy rozrywkowe albo mydlane opery, a po południu na talk-show Oprah i dr Phil. Jak ta kobieta mogła słyszeć swoje myśli?

Charlene była blisko drzwi. Dotykała ich, tak jak uczono ją robić, gdy wybuchnie pożar. Jeżeli drzwi są rozgrzane, nie wolno ich otwierać – oni przewiercą się do niej. Stój, pochyl się i skocz. A potem cię wydostaną i tak jak nieustannie wbijano im do głowy w szkole, wyprowadzą przy akompaniamencie dzwonków. Jednak w tych wszystkich podmiejskich obrzydliwych utarczkach małżeńskich, w których atmosferze żyła, czując na sobie lubieżne spojrzenia ojczyma, słysząc obcesowe uwagi, wydawała się samej sobie mała i zbrukana, podczas gdy samolubna, głupia Melody nie umiała wybrać między rolą surowej, dyscyplinującej matki a rolą serdecznej przyjaciółki córki – Charlene pozostawała nieufna i zagubiona. W ciągu wszystkich lat szkolnych nikt jej nie powiedział, co w takim wypadku powinna zrobić. Nikt nie przyjedzie jej na ratunek dużym, ryczącym syrenami czerwonym wozem. Musi po prostu z tym żyć. Ale to boli. Szkodzi jak trująca substancja w wodzie, której nie można wyczuć powonieniem ani smakiem, tylko objawia się później patologicznymi skutkami i kończy na kozetce psychiatry.

Myślała o tym, otwierając drzwi, aby zejść na dół do holu, zagłębić się w tę nieznaną ciszę. Zatrzymała się u szczytu schodów.

– Mamo?!

Nie było odpowiedzi, ale teraz coś usłyszała. Coś łagodnego, cichego i drżącego, jakiś rytmiczny, nieregularny dźwięk. Płacz. Ktoś płakał. Wolno zeszła po schodach.

– Mamo?

3

Marshall Crosby znowu miał depresję. Maggie widziała to wyraźnie. Przemawiały za tym wszystkie fizyczne sygnały. Był rozczochrany, nieumyte włosy zasłaniały bezładnie grube szkła okularów. Kiedy zaczynała z nim seanse, pierwszą rzeczą, jaką dostrzegła, było to, że rzadko się trudził, aby odgarnąć włosy z oczu. Zwykle patrzył przez nie, okazując rozmaite uczucia – pogardę, bunt, onieśmielenie. Albo, tak jak dzisiaj, rodzaj smutku. Coś, co krył głęboko w sobie. Jego kościste ramiona przygarbiły się w wytartej marynarce; kolana szeroko rozstawione, ręce wetknięte w kieszenie dżinsów. Pod oczami widać było sine podkówki.

– Jak się dziś czujemy, Marshall? – zapytała.

Siedziała na krześle naprzeciwko kanapy, którą zajmował chłopak. Obciągnęła spódnicę i położyła na kolanach notes.

– Dobrze, jak sądzę.

– Wyglądasz na zmęczonego.

– Tak, jak sądzę.

– Coś cię ostatnio męczy? Może źle sypiasz?

Wzruszenie ramion. Odchylił się, by spojrzeć w okno, jakby spodziewając się kogoś tam zobaczyć.

– W takim razie… – zaczęła, próbując uchwycić jego wzrok. Ale on teraz patrzył na stojący między nimi stoliczek do kawy. – Może trzeba zmienić terapię, jeżeli masz trudności ze snem.

– Ostatnio ciągle jestem na nogach.

Czy w jego głosie wyczuła ten często występujący ton zniecierpliwienia?

– Nauka?

Marshall spojrzał na Maggie z ironicznym uśmiechem.

– Nauka jest dobra dla dziewczyn.

– Kto ci to powiedział? – Nie musiała pytać. Wiedziała, że jego ojciec.

Marshall znowu wzruszył ramionami. Obserwowała go przez chwilę, a potem opuściła wzrok na notatnik na kolanach. Na bloczku widniał zapis, który kiedyś zrobiła: „Wymyka się”. Nie pamiętała, kiedy to było, ale teraz odniosła dokładnie takie samo wrażenie.

Przed laty jakiś sfrustrowany nauczyciel nazwał Marshalla upośledzonym i ta etykietka towarzyszyła mu potem przez całą szkołę podstawową i średnią. Całymi latami znosił obelgi w domu i znęcanie się nad nim w szkole. W końcu Henry Ivy, który uczył Marshalla historii, doszedł do wniosku, że wszyscy się mylą. Marshall był maltretowanym chłopcem, którego określano jako „opóźniony”. Henry podał mu pomocną dłoń, udzielając, po amatorsku, pewnej rady. Ostatni test ujawnił, ku zaskoczeniu wszystkich, że Marshall ma iq bliskie geniusza.

Zbiegiem okoliczności w tym samym czasie aresztowano ojca chłopca za prowadzenie auta pod wpływem alkoholu. Wtedy Marshall zamieszkał z ciotką Leilą, wujkiem Markiem i dwoma starszymi kuzynami, Timem i Ryanem. Leila posłuchała rady pana Ivy’ego i zaprowadziła Marshalla do Maggie, żeby go zbadała. Potem wszyscy usilnie pracowali, by wyprowadzić go na prostą. Poprawa następowała stosunkowo szybko. Do czasu, gdy ojciec Marshalla został zwolniony.

– Jak ci się teraz układa z ojcem?

– W porządku, jak sądzę. Już się tak bardzo nie wścieka.

Marshall mógł wybrać pozostanie z Leilą i Markiem Lane’ami, ale zdecydował się na powrót do ojca. Zamieszkał w domu przed trzema tygodniami i od tego czasu oceny spadały, a higiena pozostawiała wiele do życzenia; wróciła też obojętność. Maggie podejrzewała, że to tylko kwestia czasu – Marshall przestanie brać leki i nie będzie uczęszczał na spotkania. Była wściekła i bezradna. Po spotkaniu z chłopakiem w zeszłym tygodniu tak bardzo przytłaczały ją te odczucia, że poszła do swojego terapeuty.

– Terapia odnosi tylko wtedy skutek, gdy pacjent okazuje dobrą wolę i partycypuje – powiedział dr Willough. – Dotyczy to zarówno młodzieży, jak i dorosłych. Pacjent musi chcieć sobie pomóc. Nam pozostaje ocena naszych ograniczeń. Granic, do jakich możemy się posunąć.

Maltretowane dzieci prawie zawsze chcą wrócić do domu. Czasem udaje się je powstrzymać, czasem nie. Ojciec Marshalla był policjantem. Po aresztowaniu stracił pracę, ale nie stracił przyjaciół. Sędzia, który pozwolił chłopcu wrócić do domu, był kumplem Travisa od kieliszka. Siedząc na sali sądowej Leila, siostra Travisa, wypłakiwała się w mankiet Maggie. „Stracimy go” – szeptała. Maggie miała nadzieję, że się myli. Do tej pory pamiętała szyderczy uśmieszek Travisa, jakim ich uraczył, wychodząc z Marshallem.

– Dobrze – powiedziała. – Jeśli nie nauka, to co robiłeś dziś w nocy?

Starała się mówić swobodnie, beznamiętnie.

– Pomagałem ojcu.

Marshall wyprostował się. Na jego twarzy ukazał się cień uśmiechu. Miał to, czego chciał każdy chłopiec: był blisko ojca. Poczuła lekkie ukłucie – Jones i Ricky.

– Pomagałeś ojcu. W czym?

– Pani wie, że teraz jest prywatnym detektywem?

– Słyszałam.

Henry Ivy powiedział jej w czasie ich częstych spotkań na lunchu, że Travis Crosby wywiesił taką tabliczkę, chociaż nikt nie potrafił sobie nawet wyobrazić, kto mógłby chcieć korzystać z jego usług.

– Pomagałem malować biuro – wyjaśnił Marshall. – Po skończeniu szkoły zostanę jego wspólnikiem.

W jego głosie brzmiała niezwykła duma. Chciałaby życzyć mu szczęścia, ale jedynie skinęła głową. To było wrażliwe dziecko; zmartwił go brak jej entuzjazmu – dostrzegła nerwowe ruchy jego prawej nogi; sekundę później zaczął obgryzać paznokieć kciuka.

– A co ze studiami? – zapytała. – Pan Ivy mówił, że z twoimi punktami sat możesz trafić do dobrej szkoły, do Rutgers, Fordham.

Machnął lekceważąco ręką.

– Tata powiedział, że nie ma na to pieniędzy.

Próbowała się opanować, chociaż najchętniej wykrzyczałaby: Wyjedź z tego miasta, Marshall! Zostaw ojca! Idź się uczyć, to dla ciebie jedyna szansa!

– Istnieje coś takiego jak stypendia, dotacje, pomoc finansowa – powiedziała. – Możemy ci pomóc.

Wlepił wzrok w podłogę. Postanowiła zmienić temat.

– Jak ci się układa z matką?

– Moja matka to dziwka – odrzekł łagodnie, ale na jego policzkach pojawił się rumieniec.

– Dlaczego tak mówisz? – Zaniepokojona, przesunęła się nieco na krześle.

Uśmiechnął się drwiąco.

– Ma nowego przyjaciela.

Maggie przed odpowiedzią głęboko westchnęła, mając nadzieję, że pomoże mu chwila milczenia. Zniknął ironiczny uśmieszek i teraz w jego wzroku widać było bezgraniczny smutek.

– Jednak to nie czyni z niej dziwki, Marshall. Kiedy ostatni raz rozmawiałeś z matką?

Maggie usłyszała samochód syna na podjeździe. Za szybko, pomyślała. Te dzieciaki za szybko jeżdżą, a szybkie auta prowokują ich do tego. Prawie nie słyszała odpowiedzi Marshalla, tylko to, że matka zostawiła wiadomość na Facebooku.

– Napisała, że za mną tęskni.

Zaśmiał się gorzko. Zabrzmiało to tak, jakby był już bardzo stary i bardzo znudzony.

– Żadnych odwiedzin, żadnych telefonów?

– Twierdzi, że nie ma czasu. Że jest zbyt zajęta.

Maggie nie wiedziała, czy to prawda, być może Marshall po prostu jej unika. Pięć lat wcześniej Angie Crosby opuściła Travisa po brutalnej bijatyce (Travisa nigdy z tego powodu nie oskarżono, bo i on oberwał od Angie). Potem zaangażowali się w koszmarny proces rozwodowy i walkę o opiekę nad synem. W Hollows, gdzie mieszkali i gdzie wszyscy razem dorastali, była to głośna sprawa. Krążyły niekończące się plotki i pogłoski. Nie było uroczystości ani przyjęcia, żeby nie szeptano o tym.

– Ale ty chciałbyś być z mamą w dobrych stosunkach, prawda?

– Sądzę, że tak.
Kiedy przyznano im wspólną opiekę nad synem, Angie nagle zniknęła. Chętnie zostawiła Travisa i zdawało się, że to samo czuła, porzucając Marshalla. Jeśli nie mogła go trzymać z dala od ojca – jak niedawno zwierzyła się Maggie – to nie chce go więcej widzieć. Odmówiła uczęszczania z synem na sesje i wysłała do Maggie maila, wyjaśniając w nim swój punkt widzenia w tej sprawie. Marshall już w wieku dziewięciu lat miał skłonność do wybuchów gwałtownej złości; dwukrotnie uderzył Angie, która twierdziła też, że syn regularnie obrzucał ją wyzwiskami, jakich nauczył go ojciec.

„Zawsze bałam się Travisa, nawet wtedy, gdy go kochałam. Przykro mi to mówić, ale teraz to samo czuję wobec Marshalla. Chcę żyć tam, gdzie nikt nie będzie mnie bił, gdzie mój syn nie będzie mnie nazywał suką i dziwką. Czy to czyni ze mnie monstrum porzucające własne dziecko?”

Maggie byłaby szczęśliwa, mogąc widzieć ich razem z dala od Travisa; wtedy Marshall czułby się dużo lepiej. Może po prostu wtedy, gdy Travis wrócił do domu, a Marshall zwrócił się do niego, Angie znowu się wycofała. Maggie zanotowała, żeby skontaktować się z nią i dowiedzieć się, co naprawdę zamierza.

– Bierzesz lekarstwa?

Marshall skinął głową. Nie była pewna, czy ma mu wierzyć.

Maggie nie zawsze zgadzała się na podawanie leków dzieciom; uważała, że to ostateczność. W czasie swojej praktyki jako psycholog rodzinny i młodzieżowy straciła wielu młodych pacjentów, ponieważ nie dość szybko wzywała dra Willougha, żeby zapisywał lekarstwa. Jednak siedemnastoletni Marshall nie był już dzieckiem. I podczas pierwszej wizyty u niej był poważnie przygnębiony. To nie była dwubiegunowość czy adhd – w ciągu wielu lat otrzymał już tyle diagnoz, ilu miał terapeutów. Maggie, nie chcąc ryzykować i widząc go w tak typowej depresji, przepisała łagodny środek antydepresyjny.

Zdawało się, że znajdował się pod dobrą kontrolą ciotki, która go kochała, i wuja, który też go lubił, martwił się o jego zdrowie i pomyślność, a także pod opieką – co może nawet ważniejsze – kuzynów, Ryana i Tima, zdrowych, dobrze ułożonych chłopców, którzy wciągali go do gry w piłkę, pozwalali zajmować się renowacją starego samochodu, umawiali z dziewczyną, którą polubił. Maggie uświadomiła im ryzyko stosowania leków antydepresyjnych i konieczność ciągłego ich monitorowania. Jednak w przypadku Marshalla działały poprawnie.

– Jesteś w kontakcie z Ryanem i Timem?

– Taa… Trzymamy się razem. – Teraz nie patrzył na nią, tylko gdzieś wyżej. Wciąż unikał jej wzroku. Wydawało się, że zauważył, że drżą mu kolana, i starał się nad tym zapanować.

– No dalej, Marshall! Możemy się przez to przebić? Co się dzieje?

Patrzył z zainteresowaniem w sufit. Odwrócił wzrok i uśmiechnął się. Zawsze lubiła jego uśmiech – uroczy, chłopięcy i tak niespodziewany jak promień słońca przebijający się przez burzową chmurę. Jednak w tym uśmiechu kryło się coś niedobrego, coś, co sprawiło, że przeniknął ją dreszcz.

Nagle pochylił się i patrzył na nią uważnie.

– Pani wie co, pani doktor, prawda?

Mrugnęła do niego, pokazując, że się go nie boi i nie zrobiła na niej wrażenia zmiana tonu jego głosu z bezbarwnego, płaskiego, monotonnie brzmiącego w coś głębokiego, przypominającego warczenie.

– Co to jest, Marshall?

Zachichotał cicho, jakoś dziwnie. Poczuła nagłą chęć odsunięcia się od niego i wyprostowała się na krześle.

– Nie jestem pewien, czy chcę, żeby pani dłużej grzebała w mojej głowie.

Uśmiechnęła się zachęcająco, patrząc w jego zielone jak malachit oczy, głębokie niczym jezioro w kamieniołomie.

– Jak chcesz, możesz tu przychodzić albo nie, to oczywiście twój wybór – powiedziała.

Na jego twarzy ukazał się wyraz rozterki, trądzik młodzieńczy na podbródku i czole zaczerwienił się ze złości. Kąciki ust opadły, oczy rozwarły się szeroko, jakby zamierzał się rozpłakać, lecz zaraz zwęziły się nieprzyjemnie – nieufnie, złośliwie.

– Rozmawiaj ze mną, Marshall.

Próbowała nie robić wrażenia zdesperowanej. Będąc matką, chciałaby przy nim usiąść, wziąć go w objęcia i mocno przytulić. Jednak nie mogła tego zrobić. Nie zaakceptowałby tego odruchu miłości.

Wstał. Kiedy przestał się garbić, uświadomiła sobie to, czego przedtem nie dostrzegała: że jest bardzo wysoki. Zawsze widziała w nim przygarbionego, tyczkowatego dzieciaka, nigdy takiego jak dziś, dużego, silnego młodzieńca. Pewnie ma ze sześć stóp i waży blisko sto funtów, pomyślała z zaskoczeniem. Odruchowo odsunęła się z krzesłem. Zaskoczenie musiało się odbić na jej twarzy, wywołując u niego brzydki grymas kogoś, kto chce wygrać wojnę.

Nigdy nie była świadkiem jego skłonności do przemocy, ale teraz, na tej sesji, była zaskoczona tym, co zobaczyła. Co się zmieniło?

Pochylił się i chwycił leżący na ziemi plecak. Wyszedł, nie oglądając się i cicho zamykając za sobą drzwi. Siedziała dobrą minutę z łomoczącym sercem w piersi. Potem wstała, podeszła do biurka i podniosła słuchawkę telefoniczną.

4

Gryzonie. Były wszędzie. Ludzie nawet nie wiedzieli gdzie. I nie chcieli wiedzieć. Widzieli całe kolonie myszy, szczurów, wiewiórek i szopów – na strychach, w suterenach, w ścianach, pod szopami z narzędziami. Kolonie mieszkające latami obok ludzi, oddzielone od nich calowymi ściankami, żyły, dorastały, umierały, zmieniały się w proch. Kryło się w nich pewnego rodzaju piękno – ich śliskie ciała, ich dzika natura, ich małe, ostre ząbki i czarne oczka. Młode były milutkie, jak wszystkie dzieci, każdego gatunku. Maleńkie różowe kuleczki, ślepe i piszczące.

Szczur, którego złapał w pułapkę, dorosły samiec, był zdecydowanie obrzydliwy. I jego śmierć też wyglądała obrzydliwie – odsłonięte zęby i wyciągnięte pazury. Był duży, kilka cali od nosa do nasady ogona, i jak Charlie Strout szacował, ważył pewnie blisko pół funta. Widział już większe, tak duże jak mały kot. Wiedział, że są groźne. Ugryzły go dwa razy – raz u starszej kobiety na strychu. Nałożyła mu na ranę pajęczynę, zabandażowała i poczęstowała herbatą. Innym razem został ugryziony, gdy wyjmował zwierzę z pułapki, myśląc, że jest martwe. Nieostrożność. One przeważnie tylko uciekały przed nim; chciały być same, jak każdy. Rzucił pułapkę na podłogę forda. Wylądowała z hałasem obok dwóch ciał; przykrył je grubym brezentem.

– Złapałeś coś?

Odwrócił się i zobaczył kobietę, która go zatrudniła, stojącą na końcu ścieżki wiodącej do drzwi domu. Już przywykł do niezbyt przyjemnego widoku. Wetknęła przyciśnięte do ciała ręce w kieszenie i uniosła ramiona. Patrzyła na niego w jasnym świetle późnego popołudnia, które podkreślało złotą barwę jej włosów i skrzyło się w brylantach kolczyków. Była ładna, dość młoda, koło czterdziestki. Kobiety teraz długo wyglądają dziewczęco i atrakcyjnie. Nie przypominał sobie, żeby jego mama albo jej przyjaciółki wyglądały tak dobrze, gdy był w wieku dziecka klientki.

– Złapałem, proszę pani.

– Może to już ostatni?

– Zabezpieczyłem wyjścia. Teraz nie będą mogły się wydostać, staną się nerwowe i być może, gdy zgłodnieją, zechcą wejść do pułapek po pożywienie. Wtedy nie będą mogły już uciec.

– Ale czy mogą wejść do domu? – zapytała.

– Nie mogą, proszę pani. To niemożliwe.

Oczywiście, że mogą! Są sprytne i działają skrycie. Potrafią, jeśli tylko wyczują zapach jedzenia, znaleźć dziury, o których nie wiemy – przy radiu, telewizorze, w toalecie, w przewodach wentylacyjnych.

– Tylko niech pani nie zostawia jedzenia na wierzchu. Proszę się zawsze upewnić, że wyrzuciła pani wieczorem śmieci do pojemnika stojącego na zewnątrz domu.

Zaniepokojona skinęła głową.

– Wkrótce uwolnimy panią od nich.

Posłała mu pełen wdzięczności uśmiech i podeszła, żeby wręczyć złożony banknot dziesięciodolarowy. Dawała dobre napiwki, była uprzejma i przyjaźnie do niego nastawiona.

– Dziękuję za pomoc.

– Nie ma sprawy. I proszę się nie martwić.

Poczuł się trochę niezręcznie; tu nie było aż tak dużo szczurów, jak zasugerował przy pierwszej wizycie, a ona w to pewnie uwierzyła. Mógł też użyć takich określeń jak atak szkodników, „chociaż jestem pewien, że nie ma ich więcej niż trzydzieści”. Potem opowiedział, jak bakterie z odchodów i rozkładających się ciał mogą się rozprzestrzeniać, przedostawać do systemu wentylacyjnego i powodować problemy oddechowe. Przedstawiciel firmy deratyzacyjnej mógłby zadać tego rodzaju pytanie: „Czy pani albo pani dzieci częściej niż zwykle chorowaliście na przeziębienie?” Zgodziła się zapłacić dwa tysiące dolarów za ich pracę, którą określili jako „trzyfazowy plan” – wyłapanie i usunięcie szkodników oraz odchodów i rozkładających się zwłok, zatkanie wyjść, a potem dokonanie „czyszczenia” według ich opatentowanego systemu, co w istocie sprowadzało się do rozpylenia czegoś w rodzaju środka dezynfekcyjnego o zapachu czereśni. To było zwykłe zdzierstwo – Charlie większość prac wykonywał w ciągu trzech godzin, ale wizyty rozkładał na parę tygodni, żeby wyglądało na to, że wszystko to wymaga więcej czasu niż w rzeczywistości. Ludzie gotowi są zapłacić górę pieniędzy, żeby tylko pozbyć się szczurów, zwłaszcza gdy mają dzieci; wtedy zwykle postulują, by pozbywać się gryzoni w sposób humanitarny. Dotyczy to jednak kretów i wiewiórek – nikogo nie obchodzi, w jaki sposób likwiduje się szczury; chociaż nie – kilka klientek pytało, czy można szczury łapać żywe i potem je wywozić.

Niechybnie miało to coś wspólnego z plagą dżumy, która w dawnych czasach dziesiątkowała ludność całych kontynentów. Odtąd właśnie uważano, że szczury są nosicielami zarazy i śmierci. W Nowym Jorku mnożyły się pogłoski, że zakradały się pod dziecięce łóżeczka i kąsały dzieci w czasie snu. Jednak w Hollows nigdy się z czymś takim nie spotkał. Dla niego szczury niczym się nie różniły od tych ludzkich zwierząt, których chciał unikać. Były to tylko kreatury, z którymi próbował sobie poradzić.

Podszedł do ciężarówki. Październik był gorący jak diabli. Globalne ocieplenie – tym ludzie powinni się martwić! Wydawali tysiące, żeby się czołgał po ich poddaszach, ale ilu z nich poświęciłoby choć dziesięć centów na ocalenie planety? Nie żeby był jakimś filantropem. Zarabia piętnaście dolarów na godzinę i nie mieszka w jakiejś pieprzonej McMansion wielkości zamku.

Mijając posiadłości bogaczy, imitacje stylu Tudorów i nowe, wiktoriańskie domy otoczone starodrzewem, tworzące pejzaż jak w ogrodach botanicznych, z drogimi autami tłoczącymi się na krętych podjazdach, zastanawiał się, co ci ludzie robią, że stać ich na takie domy. Ile kosztuje ich ogrzewanie, sprzątanie, utrzymanie ogrodów i basenów?

Zawsze wyobrażał sobie siebie w pięknym domu – z etatem w dużej korporacji, z piękną żoną i zadbanymi dziećmi. Ale minęło trzynaście lat od ukończenia uniwersytetu i choć zawsze był oszczędny, miał nawet trochę pieniędzy z wielkodusznie zostawionego mu spadku po babci, wątpił, czy kiedykolwiek będzie miał ich tyle, aby zafundować sobie którąś z tych posiadłości. I nigdy nie był bliski małżeństwa.

Zatrąbił, wyjeżdżając swoim nextelem na główną ulicę przecinającą miasteczko i kierując się do biura. Nie podnosząc słuchawki, wcisnął klawisz na centralnej konsoli telefonicznej i powiedział:

– Halo, miss Wanda. Jak minął pani dzień?

Wanda była ładną kobietą, trochę przesadzającą z makijażem, farbującą włosy na rudo, ale na odcień, który bardziej przypominał mosiądz. Mimo czterdziestki ciągle była szczupła – i słodko… bardzo słodko się uśmiechała. Niedawno zastanawiał się, czy zgodziłaby się zjeść z nim kolację. Z nią nie bałby się poruszać kwestii związanych z pracą. Chociaż nie jest to coś, co jakoś wiąże się z seksem. Kobieta nie zdziwi się, gdy jej powiesz, że jesteś lekarzem albo prawnikiem, może uniesie brwi, kiedy oznajmisz, iż jesteś nauczycielem akademickim lub architektem, ale kiedy jej powiesz, że jesteś tępicielem gryzoni, na sto procent wzdrygnie się, marszcząc nos z obrzydzeniem.

„Co cię skłoniło, żeby podjąć tego rodzaju pracę?”

Co to za pytanie? To tylko sprawa przypadku, czyż nie? Po ukończeniu szkoły chcesz coś robić, żeby zapchać dziurę, zanim naprawdę zdecydujesz się, czym chciałbyś się zajmować, ale bywa, że po trzynastu latach nadal nie masz o tym pojęcia.

Jednak to, co chciałbym naprawdę robić, to pisać, dodałby szybko. Dla dusz bardziej artystycznych to raczej nie problem. Ale dla kobiety, która szuka kogoś dla siebie, perspektywa jego sukcesu w nieokreślonej przyszłości to marna zachęta.

– W porządku, Charlie. Dziękuję, że pytasz – odparła Wanda.

Lubiła przeciągać słowa. Skąd to, jak mówiła, pochodzi? Czy nie z Nowego Orleanu?

– Co ostatnio złapałeś?

– Dużego, paskudnego gryzonia – odparł. – Już martwy. Może jest ich więcej. Zobaczymy, gdy tam wrócę. Ale ten mógł być ostatni.

– Masz czas na jeszcze jedną wizytę?

Gówno. Teraz chciał tylko wrócić do domu, zmyć z siebie ten smród, wypić piwo, zapomnieć o tym dniu, o całym swoim życiu i niedostatku. Może mógłby spróbować sklecić kilka stron powieści, nad którą pracował – chociaż od miesięcy nie napisał ani słowa. Oczywiście zawsze może to zrobić. Zamiast po powrocie do domu zjadać jakiś fast food przed telewizorem i iść do łóżka.

– Dla ciebie, Wanda, wszystko. Przecież wiesz.

– Potrafisz kadzić, Charlie. Masz tu wytyczne i kierunek. – Podała mu adres. – Nie chciałam zawracać ci tym głowy, ale ta kobieta była naprawdę zdenerwowana, a teraz nie mam tu nikogo. Mówiła, że strasznie hałasują.

– Naprawdę? W dzień przeważnie siedzą cicho.

– Przekazuję ci tylko to, co usłyszałam.

– Dobrze, pojadę sprawdzić – zgodził się. – Wanda, będziesz jeszcze, gdy wrócę?

W trzeszczącej ciszy, jaka nastąpiła w głośniku, doznał nagłego uczucia rozczarowania. Otrząsnął się – ona z nim tylko flirtuje, tak po przyjacielsku. Nie była zainteresowana. Już chciał się wycofać i poprosić o podpis na formularzu nadgodzin, kiedy usłyszał:

– Może będę, Charlie.

I znowu w jej głosie wyczuł ten uroczy uśmiech.

– Co mogę dla ciebie zrobić? – zapytała.

Odchrząknął. Wiedział, że jego głos czasami brzmi nieco zbyt chłopięco. Kobiety nie zawsze to lubią. Spróbował go trochę zmienić.

– Właśnie się zastanawiałem… hm… Nie zechciałabyś się czegoś napić?

Odpowiadając, zniżyła głos. Wiedział, że nie chciała, żeby ludzie obecni w biurze słyszeli.

– Chętnie, Charlie.

– No to czekaj na mnie, Wanda – powiedział. – Nie zabawię tam długo.

– Do zobaczenia wkrótce.

Charlie z doświadczenia wiedział, że jego praca u ludzi bogatych była przez nich prawie niezauważana. Kiedyś zniknął na strychu i wszyscy o nim zapomnieli. Przez cienkie sufity tych w rzeczywistości licho budowanych domów słyszał, co mówią i co robią – a robili rzeczy paskudne, śmieszne i wprawiające w zakłopotanie. Niektóre z nich sobie zapisywał, mając nadzieję, że się przydadzą do powieści – jeżeli znowu siądzie do komputera i pokusi się o coś więcej niż wchodzenie na strony porno.

Słyszał, jak jakiś maluch nazwał matkę suką; ona go wtedy trzepnęła, usłyszał głośne uderzenie dłonią. Potem oboje płakali. Kiedy zatykał mysią dziurę w ścianie, słyszał mężczyznę uprawiającego w garażu seks przez telefon, gdy jego żona gotowała w kuchni.

Słyszał też:

Kocham cię. Nienawidzę cię. Weź mnie, mocno. Nie dotykaj mnie. Zostawię cię. O której będziesz w domu na kolacji? Nie zapomnij zadzwonić do mamy. On jest w tym tygodniu zajęty – nie mogę się doczekać, kiedy wskoczysz do mojego łóżka. Czy możesz kupić mleko?

Był milczącym świadkiem całej mozaiki ludzkich zachowań – od zwykłych, przyziemnych, po plugawe. Jednak te rozmowy nie były przydatne do jego powieści, jak się tego spodziewał. Sprawiały tylko, że bardziej skupiał się na gryzoniach.

Tam jest coś na górze. Coś dużego.

Klientka była starą kobietą o śnieżnobiałych włosach i twarzy, na której skóra zwisała jak topiący się wosk. Była szczupła i czujna. Miała jasnoniebieskie oczy, które oceniały go od stóp do głów jednym szybkim, badawczym spojrzeniem. Ubrana była w dopasowane dżinsy i obszerną bluzę z napisem problem postawy. Jej buty Nike wyglądały tak, jakby przebyły już setki mil.

Wanda mówiła, że stara jest zdenerwowana, ale Charlie nie odniósł takiego wrażenia.

– Nie mam zamiaru wchodzić na strych. Boję się, że zagryzą mnie na śmierć. – Zerknęła na laskę, którą uniosła, jakby chcąc podkreślić swoje słowa. – Mam tam wszystkie możliwe do wyobrażenia gryzonie, pewnie żyją w tym domu od ponad pięćdziesięciu lat. Ale jeszcze nigdy nie słyszałam czegoś podobnego.

Spojrzała na sufit; Charlie podążył wzrokiem za nią.

– A co pani takiego słyszała? – zapytał.

Wspięli się dwoma biegami schodów; mimo laski stara okazała się zdumiewająco szybka. Czekała na niego pod drzwiami prowadzącymi na strych, a on z trudem łapał oddech. To był duży stary dom, prawdziwe muzeum zakurzonych dywanów, miernych obrazów, głównie pejzaży i portretów sztywnych ludzi, oraz dużych, ciężkich, ozdobnych mebli. W pokoju wypełnionym książkami stał wielki fortepian, w domu były czynne kominki z gzymsami zastawionymi oprawionymi fotografiami. Łóżka okrywały haftowane kapy, kanapy we wnękach okiennych obsiadały tłumy lalek. Prawdziwy dom, pełen wspomnień i pokojów o nieregularnych kształtach.

– Tupanie, trzaskanie. Niemal rytmiczne.

Zatem raczej nie szczury. Tupią i tłuką się z jakiegoś im tylko znanego powodu przeważnie szopy.

– Dobrze, pani Monroe – powiedział, sięgając po sznur do opuszczania drabiny prowadzącej do drzwi na strych. – Zobaczmy, co tam mamy.

Pani Monroe natychmiast włączyła światło. Spojrzał na zegarek, dochodziła szósta po południu. Zastanawiał się, czy Wanda rzeczywiście zaczeka na niego, czy też obiecała to tylko z grzeczności. Może po powrocie znajdzie notatkę: „Sorry, Charlie, musiałam lecieć. Może innym razem?” Nie byłby zaskoczony; nie miał szczęścia do kobiet. Po kilku randkach zawsze zdawało się, że chcą zostać tylko przyjaciółkami, i zawsze czuł wtedy przygnębiające rozczarowanie.

– Niech pan uważa – powiedziała pani Monroe. – I proszę zawołać, jeśli będzie pan czegoś potrzebował.

Zarzucił torbę na ramię i wspiął się po drabinie, trzeszczącej ze starości pod jego ciężarem.

Strych oświetlało tylko małe okrągłe okno gdzieś na dalekim końcu. Mógł stać, chociaż przygarbiony i z pochyloną głową. Włączył latarkę i zatoczył promieniem światła krąg, spodziewając się usłyszeć wywołane światłem odgłosy stukania i drapania, jednak na strychu panowała absolutna cisza. Pudła, prehistoryczna łyżwa z zagiętym wysoko do góry czubkiem, deskorolka, zakurzony landszaft – rzeczy zapomniane. Dlaczego ludzie po prostu nie pozbędą się takich śmieci? Stara mówiła, że już od lat nie wchodzi na strych.

Poszukał na podłodze odchodów. Pociągnął nosem, starając się wyczuć odór uryny, ale czuł tylko kurz, pleśń i zapach starych śmieci – radia, pudeł, telefonu na korbkę i stosów pożółkłych książek.

Dotarł do końca strychu. Wyjrzał przez okno. Zobaczył dachy sąsiednich domów, wieżę kościelną, a dalej, ponad nimi, złote, brązowe i pomarańczowe barwy jesieni północy Stanów, na dębach, klonach, części starych sosen, brzóz i sykomor. Jako rodowity mieszkaniec Florydy kochał ten spektakl pór roku północy – kochał jasnozielone barwy wiosen i rudoczerwone jesieni, a później czarno-białe zim. Kiedy uczęszczał do college’u, towarzyszyło mu wieczne lato – szum rozkołysanych palm, biały piasek nad zielonym oceanem. Tylko w czasie pogodowych ekstremów wybrzmiewała jakaś piękna pojedyncza nuta, nuta huraganów i dramatycznych burz. Jasne, palące słońce i nieustannie duszne powietrze albo czarne niebo, srogie wichury, a potem potoki deszczu, coś, czego mieszkańcy Michigan i Nowego Jorku nie mogli znieść, gdy sierpień zmieniał się we wrzesień, wrzesień w październik i pogoda nieustannie konkurowała z saunami i gorącymi piecami; wyjeżdżali wtedy na południe.

Wracając przez strych, badał wzrokiem deski podłogi, ale nie znalazł śladu jakiegokolwiek gryzonia; nie czuł ich zapachu, nie widział ich i nie dostrzegał żadnych znaków ich obecności. I wtedy trafił na to, w chwili gdy już miał zejść na dół – bardzo słaby smród, coś cuchnącego, zmuszającego do wstrzymania oddechu, nieomylny zapach śmierci.

Rozejrzał się ponownie, przesunął parę pudeł i walizek wypchanych starymi rzeczami, przełożył stosy teczek wypakowanych pożółkłymi papierami, ale i wówczas promień latarki niczego nie znalazł. Jeżeli jakieś stworzenie wcisnęło się tam i zdechło, trudno będzie je znaleźć w tym całym śmietnisku. Trzeba zaczekać, aż smród stanie się wyraźniejszy. Na szczęście było ciepło. Do jutra wieczór zwłoki „dojrzeją” i wtedy zda się na swój nos.

Zszedł na dół i zastał panią Monroe tam, gdzie ją zostawił.

– Coś pan znalazł?

– No… nie. Ale coś śmierdzi. Zastawię kilka pułapek i wrócę jutro po południu zobaczyć, czy coś się złapało. Podejrzewam szopy.

Skinęła głową, ale nadal sprawiała wrażenie nieufnej. Zeszła za nim po schodach i odprowadziła do ciężarówki.

Powinien ją postraszyć, że została zaatakowana przez szkodniki, przekonać, że konieczne są jego kolejne wizyty, więcej, niż ich potrzebowała. Dostawał przecież premię od sprzedanych usług tak samo, jak od wykonanej pracy. Ale jakoś nie czuł tego; nie miał talentu do handlu, zdolności dostrzegania potrzeb klientów i ich strachu przed gryzoniami albo chęci ich usunięcia. Jego ojciec był urodzonym akwizytorem, zawsze wiedział, co zrobić, żeby zadowolić klienta. Charlie niestety nie odziedziczył po nim tego genu. On był tylko sobą.

Po powrocie do biura powiedział, że to trudna kobieta, oni przyznali mu rację i na tym się skończyło. Dość jest takich, których można nabierać.

Następnego dnia wrócił do niej, sprawdził pułapki, które zastawił, i wypisał rachunek za usługę.

W zapadającym zmroku pani Monroe nie wydawała się już tak nieprzystępna jak przedtem. Trzymając w ręku papiery, które jej wręczył, rzuciła na dom niespokojne spojrzenie.

– Proszę się nie martwić, pani Monroe. Mogę panią uwolnić od wszystkiego, co tylko pani zechce.

Zaśmiała się cicho.

– W moim wieku bardziej od gryzoni na strychu niepokoją mnie inne sprawy.

Przekład: Jan S. Zaus

Redakcja: Jan Koźbiel

Korekta: Magdalena Marciniak, Małgorzata Denys

Projekt okładki: Izabella Marcinowska

Fotografia na I stronie okładki: © Tim Daniels / Arcangel Images

Skład i łamanie: Typo

Grupa Wydawnicza Foksal Sp. z o.o.

00-372 Warszawa, ul. Foksal 17

tel. 22 828 98 08, 22 894 60 54

biuro@gwfoksal.pl

gwfoksal.pl

ISBN 978-83-280-1648-4

Skład wersji elektronicznej: Michał Olewnik / Grupa Wydawnicza Foksal Sp. z o.o.
i Marcin Kapusta / Virtualo Sp. z o.o.