Wszystkie prawa zastrzeżone. Żadna część niniejszej książki nie może być reprodukowana w jakiejkolwiek formie i w jakikolwiek sposób bez pisemnej zgody wydawcy.

Projekt okładki i stron tytułowych

Anna Damasiewicz

Redakcja

Justyna Nosal-Bartniczuk

Zdjęcia na okładce

© feedough | stock.chroma.pl

Redakcja techniczna, skład, łamanie oraz opracowanie wersji elektronicznej

Grzegorz Bociek

Korekta

Bożena Sigismund

Niniejsza powieść to fikcja literacka. Wszelkie podobieństwo do osób i zdarzeń rzeczywistych jest w tej książce niezamierzone i przypadkowe.

Wydanie I, Katowice 2016

Wydawnictwo Szara Godzina s.c.

biuro@szaragodzina.pl

www.szaragodzina.pl

Dystrybucja wersji drukowanej: DICTUM Sp. z o.o.

ul. Kabaretowa 21, 01-942 Warszawa

tel. 22 663 98 13, fax 22 663 98 12

dystrybucja@dictum.pl

www.dictum.pl

© Copyright by Wydawnictwo Szara Godzina, 2016

ISBN 978-83-64312-95-3

Pamięci mojej kochanej Żywenki, Żywii, Żywusi

Prolog

– Na Tetmajera! Do tego prywatnego szpitala. Wie pan, gdzie! – krzyknęła Dorota do kierowcy. – Tylko szybko, błagam!

– Cudów nie ma. Widzi pani te korki? Postoimy sobie. A co ma być, to i tak będzie – odpowiedział taksówkarz rozsądnie. Musiała przyznać mu rację, chociaż każda część ciała, każda myśl, każde drgnienie serca wyrywały się do najstarszej córki Dagmary. Długo się nie widziały, więc z rezygnacją doszła do wniosku, że nie są im jednak pisane dobre, rodzinne stosunki. Rano obudził ją telefon od zięcia. Kazał jej natychmiast przyjechać do szpitala.

– Ale co się stało? Powiedz mi, Adam, błagam!

– Dowie się mama na miejscu – odparł zięć, po czym przerwał połączenie.

Dzwoniła do niego kilka razy, lecz w słuchawce słyszała: „Abonent czasowo niedostępny”.

Po pamiętnym Bożym Narodzeniu wszystko wskazywało na to, że ich relacja weszła w nową fazę, że w niepisanym porozumieniu zakopały topór wojenny, a z nim niechlubne wydarzenia z przeszłości. Dagmara odwiedzała matkę i przyrodnie rodzeństwo. Często zabierała dzieci do siebie lub na wycieczki po okolicy, parę razy bąknęła, iż musi zaplanować wspólny wypoczynek, może w Hiszpanii. Na początku lata zaszła w ciążę. Przyjemnie było patrzeć na promienną twarz córki oraz na zięcia zachwyconego perspektywą zostania ojcem. Minęło kilka tygodni wakacji, gdy wzajemne kontakty nagle się urwały. Ciąża była zagrożona. Wymagała stałego monitorowania na oddziale patologii w klinice położniczej.

– No i co z tego? Ja też leżałam w szpitalu przed urodzeniem Dagi. Jest nieźle. Nic nie trzeba robić. Człowiek sobie odpocznie za wszystkie czasy – rzekła Dorota beztrosko.

– Mamo, ale właśnie to przeraża moją żonę. Ona jest tytanem pracy. Próżniactwo nie jest dla niej – tłumaczył Adam, na co Dorota odpowiadała, że jej córka jeszcze się w życiu napracuje, a kiedy urodzi dziecko, nie będzie pamiętała, jak się nazywa i jeszcze zatęskni za leżeniem w łóżku. Tymczasem Dagmara przestała się odzywać, a telefony matki zbywała, mówiąc, że jest zmęczona, że porozmawiają później, a na razie musi odpocząć, choć nie ma pojęcia, czy to się uda w przygnębiającym szpitalnym otoczeniu. Potem przestała w ogóle odbierać. Nic, tylko ma przewrócone w głowie, myślała Dorota. Zięć potwierdził te przypuszczenia, oznajmiając, iż córka nie chce jej widzieć.

– Ale jak to? Co ja takiego zrobiłam? – zmartwiła się Dorota.

– Nic. Absolutnie nic. Dagmara nie może się uporać z własnymi problemami, więc nie potrafi na razie zajmować się czymkolwiek innym.

– Na miłość boską! Czego jej brakuje? – krzyknęła Dorota do słuchawki. Zięć swoim zwyczajem przerwał połączenie.

Odezwał się dopiero po jakimś czasie:

– Mamo, boję się o Dagmarę. Jest przerażona utratą kontroli nad swoim życiem.

– Ona nic, tylko od urodzenia się kontroluje – westchnęła teściowa.

– Teraz przechodzi już wszelkie granice. Twierdzi, że jej ciało nie należy do niej, że zamieszkał w nim jakiś obcy. Martwi się przyrostem wagi. W dodatku niedawno… – mówił Adam monotonnie, lecz Dorota wyczuła rozpacz w jego głosie.

– Co niedawno? Co się stało? – ponagliła.

– Tomek, wiesz, ten fotograf, proponował jej reklamowanie ubrań ciążowych, odżywek dla dzieci i takich tam. A ona nie mogła wstać z łóżka. Miała też propozycje spotkań autorskich i nici z tego. Dzwonili nawet z telewizji, pytali, czy mogłaby przyjechać na spotkanie w sprawie scenariusza serialu na podstawie opublikowanej niedawno książki. Oczywiście, że nie mogła. To zrozumiałe w obecnym stanie. Po tej rozmowie powiedziała, że jej życie się skończyło.

Dorota już, już miała coś odpalić, ale zięć dodał, że jego żona przeszła załamanie nerwowe. Przez trzy dni nie odzywała się do nikogo, nawet do niego. Leżała odwrócona do ściany, ssąc kciuk. Sprowadzony psychiatra zdiagnozował depresję sytuacyjną, która powinna szybko minąć. Polecił dobrego psychologa, mówiąc, że kilka sesji z pewnością postawi Dagmarę na nogi.

– Przecież pieniędzy wam nie brakuje, a mojej córki z pracy nie zwolnią. Nie rozumiem tych zmartwień – rzekła matka Dagmary.

– Ja też wszystkiego nie rozumiem. Chyba musimy dać jej czas i poczekać na efekty psychoterapii – powiedział zięć z rezygnacją.

Po kilku tygodniach wypisano Dagmarę do domu, gdyż niebezpieczeństwo poronienia minęło. Adam w tym czasie przestał kontaktować się z Dorotą.

Stanęła w holu prywatnej kliniki, a widząc w recepcji dziewczynę w różowym fartuszku, zapytała o córkę.

– Zadzwonię po położną. Ona wszystko wyjaśni.

– Czy operacja już się odbyła? – Dorota pytała po chwili, wymieniwszy jeszcze raz nazwisko córki. Zatrzymała spojrzenie na ustach przystojnej, szczupłej położnej. Cóż, od razu widać, że nadeszły nowe czasy, w których nie ma miejsca dla nieuprzejmego personelu. Dorota pamiętała doskonale, jak kiedyś traktowano rodzące. Chociaż… przecież nie urwała się z choinki. To prywatna placówka, a w państwowych nowe toruje sobie drogę z trudem. Chyba że da się w łapę, rozmyślała Dorota zadowolona, że Dagmara nie musi znosić upadlającej poniewierki. Recepcjonistka i położna są śliczne, co prawda nie aż tak, jak jej córka, lecz ich zdjęcia mogłyby śmiało reklamować szpital w specjalnym folderze. Pacjenci mogą mieć fochy, bo za to płacą, a pielęgniarki oraz reszta personelu muszą postępować w myśl zasady „klient nasz pan”. Dorocie przemknęły w pamięci obrazy położnic ze szpitala, w którym urodziła Dagmarę. Wiele przyszłych matek leżało w korytarzu, na tak zwanych dostawkach, a podczas obchodu musiały zadzierać koszule i świecić przyrodzeniem bez względu na to, czy w pomieszczeniu znajdował się tylko personel medyczny, czy przechodził akurat portier lub kucharka.

– Jaka znowu operacja? Oczywiście, pamiętam, że panią Dagmarę czekało cesarskie cięcie. Tak sobie życzyła. Ale się nie doczekała. – Piękna położna wyrwała ją z rozmyślań.

– Dlaczego?

– Przyjechała do nas w takim stanie, że od razu musieliśmy przyjąć dziecko na świat. Urodziła błyskawicznie i niemal niepostrzeżenie. Każdej kobiecie życzyłabym takiego porodu, tylko że wtedy my stracilibyśmy pracę – debatowała położna, uśmiechając się przyjaźnie.

– Gdzie ona jest?

– Pokój numer osiem.

– Córciu! Jakże się cieszę! – Dorota popatrzyła tkliwie na bladą, uśmiechającą się nieśmiało Dagmarę oraz na Adama trzymającego w ramionach zawiniątko z dzieckiem. Podsunął je młodej mamie, która zerkała najpierw niepewnie, a po chwili z czułością. – Nawet nie wiem, czy mam wnuka czy wnuczkę!

Są jeszcze na świecie porządni mężczyźni, pomyślała z uznaniem. Ojciec Dagmary nie chciał się do niej przyznać, a co dopiero mówić o odwiedzinach w szpitalu, o jakiejś pomocy, o radości z ojcostwa. Trzeba mieć szczęście, by dobrze trafić, bo jednak na świecie przeważają dranie. Dorota czytała w internecie, że samotne macierzyństwo stało się wręcz plagą i że będzie to miało bardzo niekorzystny wpływ na potomstwo pozbawione odpowiednich wzorców. W telewizji też o tym mówili. Nie powiedziała tego na głos, bo nie chciała przywoływać przykrych wspomnień czy wywoływać wilka z lasu. Przecież mężczyźni często odchodzą, lecz na szczęście zostają dzieci, które są przyszłością. Dorota była święcie przekonana, że gdyby Danuta, jej matka, nie owdowiała przedwcześnie, ich życie wyglądałoby dużo, dużo lepiej. I przyjemniej. Samotny mężczyzna od wieków mógł fruwać z kwiatka na kwiatek. Biada, jeśli robiła to kobieta. Nie brano pod uwagę potrzeb żeńskiej części ludzkości, wzdychała Dorota, wspominając, jak traktowano Danutę, a potem ją. Jeśli kobieta jest przy kasie, może dyktować warunki. One nie mogły. Hm, pod tym względem nic się akurat nie zmieniło. Panie nadal mają trudniej, gdyż dawne obyczaje bardzo powoli ustępują miejsca nowym.

– Mamuś, jak dobrze, że jesteś! Dziewczynka. Na szczęście dziewczynka… Chłopcy są okropni. – Daga mrugnęła do męża, a on pocałował ją w policzek.

– Jak nazwiecie ten nasz maleńki skarb? – Świeżo upieczona babcia zaczęła się rozczulać.

– Dorota Danuta. Na cześć twoją i babci. Tak postanowiliśmy. Rodzinna tradycja. Kolejna madonna. Cieszysz się? – spytała, widząc wzruszenie na twarzy matki i łzy w jej oczach. – No dobrze, zaraz przyjadą rodzice Adasia. Mamuś, siadaj tutaj. – Wskazała róg łóżka. – Adam, podaj mi małą – zażądała po chwili i musnęła palcem buzię dziecka. Usiądźcie obok. Bliżej. Zrobimy sobie zdjęcie! Prawdziwe selfie. Kocham cię, mamo.

* * *

Wsiadajcie madonny

madonny

Do bryk sześciokonnych

…ściokonnych!

(…)

Drgnęły madonny

I orszak konny

Ruszył z kopyta.

Fragment wiersza Mirona Białoszewskiego, Karuzela z madonnami

* * *

Dagmara, matka Doroty Danuty, ur. 1990 r.

Dorota, matka Dagmary, ur. 1970 r.

Danuta, matka Doroty, ur. 1949 r.

Zofia, matka Danuty, ur. 1930 r.

Dagmara, matka Zofii, ur. 1909 r.

Dagmara

Dzieci to przyszłość, zdecydowała Dagmara, patrząc przez kuchenne okno na podjazd i machając ręką do męża sadowiącego się w samochodzie. Uśmiechnęli się porozumiewawczo do siebie, przywołując wspomnienia ostatniej nocy. Dagmara czuła podniecające ściskanie w dołku. Adam całował ją i pieścił do upojenia, a ona całkowicie i chyba na zawsze wyzbyła się swoich uprzedzeń i zahamowań. Również szczerze i z radością przytaknęła, gdy mówił o dziecku. Sama się sobie dziwiła, jak bardzo tego pragnie. Otulało ją przyjemne gorąco, gdy rozważała, czy woli chłopca, czy dziewczynkę.

Skrzywiła się na myśl, że wkrótce odwiedzi ją dawno niewidziana matka. Żwawo zabrała się do porządków. To było do przewidzenia, pomyślała po dwóch godzinach, wyglądając przez okno. Mama, mimo wiecznych kłopotów finansowych, długów i czynszu płaconego z opóźnieniem, musiała przyjechać z fasonem. Jak zwykle wybrała się taksówką. Dagmara uchwyciła moment, w którym duży mercedes parkował pod domem. Jej matka, Dorota, uznawała jeszcze bmw. Broń Boże wsiąść do Fabii czy choćby do renault Megane. Oczywiście sama nie pomija okazji, aby Dagmarze zarzucać snobizm, wygodnictwo oraz chęć imponowania otoczeniu. Ba, wprost mówi, iż absolutnie nie akceptuje tych cech u swojej córki, ale nie chce robić jej wstydu przed sąsiadami, przyjeżdżając byle czym.

Dagmara od niedawna mieszka na Lipniaku, w najlepszej dzielnicy miasta. W jej rodzinie do tej pory nie znało się innych lokali niż typowe dwa pokoje z kuchnią w wielkiej płycie. No, dawniej był jeszcze domek babci na peryferiach miasteczka, jeśli można w ten sposób określić rozpadającą się od lat ruinę stojącą wśród chaszczy zwanych dumnie ogrodem. Chodząc między nimi, zamiast delektowania się zielenią, należało się raczej obawiać min przeciwpiechotnych z okresu drugiej wojny światowej. Zatem Dorota wie swoje, ale proszę bardzo, czego się nie robi, żeby w jej przekonaniu sprawić przyjemność najstarszej córce. Zresztą, szacunek otoczenia to ważna rzecz. Niech ma. Niech wie, że matka o niej myśli.

Dagmara prychnęła ze złością i poszła w kierunku drzwi, mamrocząc do siebie o jednodniowej milionerce, która właśnie dostała rentę i szaleje. Jeśli jechała taksówką z miasteczka na Lipniak, to nie zapłacę rachunku. Jeżeli tylko z dworca, to tak, pomyślała. Matka niby gardzi pieniędzmi, niby gloryfikuje skromny styl życia, a w rzeczywistości szpanuje, kiedy tylko może. I najlepiej nie za swoje. Oficjalnie się nie przyzna, że zazdrości innym pokaźnego konta, ładnych przedmiotów oraz wakacyjnych wyjazdów. Nie potrafi się określić, zdecydować, po czyjej jest stronie, za to z reguły dokonuje niewłaściwych wyborów, myślała krytycznie. Rodzice Adama pojechali po zakupy. I dobrze. Mieszkają po sąsiedzku. Co prawda nie wtrącają się, ale zawsze coś tam zauważą, nawet przypadkiem. Nie muszą wiedzieć o wszystkim. Przecież nie wiadomo, jak przebiegnie rozmowa z matką. Teściowa z niejakim zdziwieniem przyjęła informację o zerwaniu kontaktów między nimi. Wydawało się, że nawet zrozumiała powody, ale Dagmara wiedziała, że jej zdaniem rodzina to rodzina. Jest, jaka jest, innej nie ma i nie będzie. Czyż nie warto pomyśleć o zgodzie? Jasne, Dorota może i postępowała w przeszłości, hm… różnie, lecz matkę ma się jedną. Dagmara pomijała milczeniem aluzje, nie zwracała uwagi na pytające spojrzenia rodziców Adama. Niech się odczepią. Myślą stereotypami. Szybko zmieniliby zdanie, gdyby pomieszkali z Dorotą choćby przez tydzień. Adam, trzeba przyznać, solidaryzował się z żoną, zapowiadając od razu, że nie chce znać tej wiedźmy, która przez tyle lat niszczyła życie jego ukochanej.

Dagmara, podchodząc do drzwi wejściowych, omiotła wnętrze spojrzeniem. Ponownie z satysfakcją stwierdziła, iż dom jest gruntownie posprzątany i urządzony ze smakiem. Jej matka, bałaganiara, z pewnością tego nie doceni, tylko napomknie o chorobliwej pedanterii córki i „sadzeniu się”. Odsunęła stylową zasuwę.

– Nie płać – powiedziała Dorota stanowczo, odsuwając córkę ze swej drogi. – Już to zrobiłam.

– Skąd… skąd jedziesz? Dlaczego? – wybełkotała zdumiona Dagmara.

– Przyjechałam busem, a na dworcu wzięłam taksówkę. – Dorota uśmiechnęła się lekko. – Zapłacili mi za szycie, za różne zaległe poprawki, więc mam pieniądze, Daguś.

Trzeba w kominie zapisać, pomyślała zgryźliwie Dagmara. Matka nie tylko dysponuje kasą, ale nie ma zamiaru mnie naciągać. Niepotrzebnie skróciła i rozjaśniła swoje blond włosy, komentowała córka w myślach. Cerę ma świeżą. No tak, zmieniła tryb życia. Jednak mogłaby się trochę umalować, bo blado wygląda. Tęgawa, lecz wciąż zgrabna. Niezła ta skórzana torebka. Ale jak to? Do tej pory matka kupowała na bazarze najtańsze wyroby ze skaju!

– Dostałam jakiś czas temu od Anastazji. Wiesz, tej dziewczyny z Anglii, która potem zmarła na raka. – Dorota dumnie prezentowała torebkę. Chyba czytała w myślach! – Ten szal też od niej. Piękny, co?

– Przepiękny – skwitowała córka, z natury obdarzona świetnym gustem. O wiele za dobry dla ciebie, pomyślała złośliwie. Jednak widząc spłoszoną minę matki, zreflektowała się i poprosiła, żeby w końcu usiadła. Tak, płaszcz można powiesić na tym wieszaku, torebkę postawić. Niechże nie zdejmuje butów, to zwyczaj rodem z wiejskiej chałupy!

– Zjemy coś – zadecydowała. – Przygotowałam zapiekankę z warzyw i kruche ciastka – rzekła serdecznie do skrzywionej drwiąco matki.

– Sama robiłaś?

– Zapiekankę owszem, ciastka kupiłam w Vanilla Cafe. To najlepsza cukiernia w mieście. Nie miałam czasu bawić się w pieczenie. Zawsze jest mnóstwo innej roboty!

– Wciąż jesteś modelką?

– Tak. Mam sesje raz tu, raz tam. Niedawno pozowałam do kalendarza. Ale nie wiążę z tym przyszłości. Na tę branżę jestem za stara. – Uśmiechnęła się. – Niedługo kończę dwadzieścia pięć lat!

– Córuś, nie mów tak. To sama młodość! A Kate Moss, a Claudia Schiffer? One są dużo starsze od ciebie i nadal na topie. Istnieją jeszcze inne, również w moim wieku, a rozrywane, że nie wiem.

– Ja też bym była, gdyby dawno temu ktoś zainwestował i wyrobił mi nazwisko. Wiesz jak trudno się przebić? Zrobiłam całkiem niezłą karierę, jak na moje warunki i prowincjonalne miasto! – Dagmara kipiała z irytacji. Czy matka jest do tego stopnia głupia, żeby nie zdawać sobie sprawy z takich rzeczy? Może i chce dobrze oraz martwi się o nią, ale sprowadza się to do durnego gadania. Cała para w gwizdek, jak zwykle. A przecież…

– Może wolą blondynki, Daguś? Włosy byś ufarbowała. – Dorota po swojemu próbowała naprawić sytuację.

– Tak, od tego od razu szanse rosną. Po prostu wprost proporcjonalnie do stopnia utlenienia. Jak pierwsza lepsza handlara z bazaru – syknęła Dagmara, z dumą nawijając na palec pasmo prawie czarnych, lekko kręconych włosów. – Mamo, proszę. Nie kłóćmy się… Wystarczy. Zjemy i pogadamy. Adam wróci dziś później.

– Czy mi się wydaje, czy nos masz jakiś inny? – Dorota świdrowała córkę wzrokiem. Ta najpierw zacisnęła usta, by za chwilę podnieść dumnie głowę. Jeśli matka chce zapędzić ją w kozi róg, to niech wie, że nie z nią takie numery. Ona nie ma się czego wstydzić.

– Nie mogłabym pozować nawet w gazetce Carrefoura czy innego Lidla z tamtą gaśnicą! Może wiesz przynajmniej, po kim ją odziedziczyłam? Zrobiłam operację plastyczną. Zresztą to było już dość dawno temu. Z miejsca posypały się propozycje.

– Coś jeszcze sobie poprawiałaś? – Dorota, podniecona opowieścią córki, zdawała się nie słyszeć pobrzmiewającej pretensji w jej głosie.

Dagmara przez lata obserwując własny nos, wciąż wątpiła, czy faktycznie małomiasteczkowy playboy Zbyszek był jej ojcem. A jeśli nie, to kto? Matka sama pewnie do końca tego nie wie.

– Zlikwidowałam też bliznę po usunięciu wyrostka. Prosta operacja, a zmasakrowali mi pół brzucha! Mądrzy rodzice patrzą lekarzom na ręce i pilnują takich rzeczy – odpowiedziała ostro. Dużo ostrzej, niż zamierzała. – Więcej nic. Na razie faktycznie nie muszę. No dobrze, usiądźmy do stołu. Pani Marina odgrzeje zapiekankę. Spojrzała prosząco na matkę i nieoczekiwanie dla siebie samej cmoknęła ją w policzek.

– Nie kłóćmy się, mamusiu.

– Zaraz, a z czego ty właściwie żyjesz? – Dorota nie poddawała się łatwo. Zdawała się nie zauważyć nagłej czułości córki.

– Przecież przez całe studia wpadały mi różne sesje. Kalendarze, foldery, katalogi wysyłkowe. Czasem jakiś wybieg, choć nie w pierwszej lidze. Takie tam reklamy w gazetkach branżowych. Aha, kilka razy prowadziłam szkolne imprezy. Wiesz, studniówki na przykład.

– Czy po to studiowałaś? Nie uda ci się obijać po studniówkach i wybiegach całe życie! – orzekła Dorota z właściwym sobie przekonaniem. Dagmara, zazwyczaj opanowana, z trudem się powstrzymywała przed skoczeniem jej do gardła.

Matka krytykuje jak zwykle. Nic się jej nie podoba. Tylko zaganiać do roboty potrafi, choć sama wałkoniła się, kiedy tylko mogła, pomyślała z pretensją. Powinnam się do tego przyzwyczaić, zdecydowała po chwili.

– Dzięki mojemu, jak to zwiesz, obijaniu, utrzymywałam się na studiach i urządziłam dom tak, jak chciałam. Rodzice Adama oficjalnie go nam podarowali, ale my mamy swój honor. Adaś dał im trochę kasy w zamian za wcześniejszy wkład, a ja kupiłam meble i inne takie.

– Mieszkasz, córcia, na wysoki połysk! Na bogato. Willa, dwa samochody i Marina od zapiekanki. Daleko zaszłaś, Daguś.

– Adaś dojeżdża do banku na drugim końcu miasta. Marina sprząta, robi zakupy, a drugi samochód…

– Właśnie, po co wam drugi? Żeby się sadzić? Żeby się pokazać? – Dorota znowu nie wytrzymała.

Tak. Lubię życie bez przyziemnych trosk, na poziomie. Lubię imponować, Dagmara miała ochotę wykrzyczeć swe myśli. Mam słabość do porządnych marek. Kocham luksus, zasłużyłam na niego. Snobizm… cóż, ubarwia życie, pomyślała, spuszczając skromnie oczy przy wypowiadaniu kwestii, że ona, Dagmara, będzie dojeżdżać nową mazdą do pracy. Od nowego roku. Podpisano z nią umowę w miejscowej gazecie. Dział kulturalno-oświatowy oraz promocja i marketing. Jest tego trochę, ale da radę. Musi dać. Zawsze dawała.

– Oczywiście będę również pracować jako modelka. Póki tylko będzie można. Ale nie to jest najważniejsze. Mamuś, przyjęli moją książkę! Wydawca odpowiedział, że ta powieść jest rewelacyjna, że od lat nie mieli czegoś tak świeżego, tak zaskakującego! Ukaże się wiosną i będzie debiutem dekady, mówię ci! Zawsze marzyłam, aby pisać. Wiesz przecież! – Dagmara omal nie skakała z radości.

– Dagunia, ale kiedyś mówiłaś, że masz dosyć, że nigdy więcej nie spróbujesz po doświadczeniach z tą, jak jej tam, Piwnicą.

– Mamo, nie Piwnicą. Wydawnictwo nazywa się Strych Literacki i daleko mu nawet do tego pomieszczenia. Zwykła, ordynarna firma-krzak. Pamiętasz przecież.

– Napłakałaś się przez nich. Narzekałaś na tę, jak jej tam było… na panią Kasię. Może wszystkie redaktorki są porąbane i niesłowne? Mówiłam, daj spokój, szkoda nerwów na te leniwe pizdy. Kombinować tylko potrafią. – Matka jak zwykle była impulsywna. Po swojemu nie przebierała w słowach, lecz jej solidarność z córką ujęła Dagmarę, więc uśmiechnęła się do niej szeroko.

– Adaś bardzo mnie wspierał. Kazał uzbroić się w cierpliwość i nie odpuszczać. Pani Kasia, rozpieszczona dziewucha, imała się wcześniej wielu zajęć. Raz postanowiła zostać wydawcą i dopięła swego. Pożal się Boże! Pod jej kierownictwem upadły dwa czasopisma i wydawnictwo. No to założyła swoje, lecz szybko się znudziła pracą. Nie tylko mnie wystawiła, nie myśl sobie. Korektorce nie płaciła przez kilka miesięcy. Telefonów nie odbierała. Potem zwodziła, jak tylko mogła. Ale w końcu przyparłam ją do muru i oddała prawa autorskie. Nie ma tego złego, mamuś. Tę książkę opublikuje teraz największe wydawnictwo w kraju. Zaproponowali mi świetne warunki! – Dagmara nagle przerwała opowieść. Mało brakowało, a poinformowałaby matkę o wysokości otrzymanej zaliczki. Życie ją nauczyło, że ludzie nie powinni nic wiedzieć na temat dochodów bliźnich. Co to, to nie.

– Pyszna ta zapiekanka. Gratuluję, Daguś! Dostanę książkę z dedykacją? O czym ona właściwie jest?

– O relacjach rodziców z dziećmi, ojców z córkami, matek z synami w obecnych czasach. Ofelia. XXI wiek. Przekrój współczesnego społeczeństwa, zahacza o studium socjologiczne. – Dagmara mówiła powoli, obiecując sobie w duchu, iż zrobi wszystko, aby powieść nie trafiła do matczynych rąk. Nie zrozumie przesłania, nie zastanowi się, tylko oskarży autorkę o szkalowanie rodziny. I tyle z twojego pisarstwa, wycedzi na koniec, patrząc drwiąco na córkę.

Dagmara dołożyła sobie zapiekanki. Ostatnio schudła. W ogóle zdaniem wielu ludzi jest zbyt koścista, ale kilkuletnia praca przed obiektywem i na wybiegu wbiła jej do głowy, że nie ma zbyt chudych kobiet. Nawet te, które jeszcze niedawno uchodziły za szczupłe, musiały zrzucać kolejne kilogramy. Albo przyjmowały z pokorą propozycję nie do odrzucenia, albo musiały pożegnać się z pracą. Należy mieć się na baczności. Na szczęście jej potrawa jest dietetyczna, więc Dagmara nie będzie musiała ukradkiem pozbywać się jej w toalecie. Nakazała żołądkowi trawienie, łyknęła wody, pytając matkę o dzieci.

– Maciuś pilnuje sióstr, tak?

– Marcin, nie Maciuś – odparła Dorota z lekko urażoną miną. – Zajmuje się Julką i Amelką. Tak się nazywa twoje rodzeństwo. Czy to trudno zapamiętać?

– Ach, bo też nadałaś im najpopularniejsze imiona w Polsce. Nic dziwnego, że mi się plącze. Założę się, że w szkole też się mylą. Julek, Amelek i Marcinków jest jak psów. Poza tym…

– Co z tego, że przyrodni? Mówią wciąż o tobie, tęsknią i pytają, kiedy przyjedziesz. Tak nie można, Daguś. Ty jedna masz oryginalne imię, więc postępuj mądrze, stosownie do niego.

Od kiedy mama mówi w ten sposób? Gdzieś wyczytała, pewnie w jakimś „Życiu na Gorąco”. No jasne, w internecie! Prowadzi tego bloga samotnej matki zmagającej się z życiem i reklamuje usługi krawieckie. W pamiętniku wprawdzie roi się od błędów ortograficznych i literówek, ale cieszy się sporą popularnością. Przy okazji autorka zgarnia różne dobra od litościwych czytelników. Zdaniem Dagmary matczyny blog ma się do rzeczywistości jak pięść do nosa. Ot, wymyślona, upiększona kreacja, na podobnej zasadzie, co reżyserowanie pokazów mody. Albo tworzenie powieściowego świata. Wszystko podobne, nawet identyczne, a jednak inne. Prawda czasu, prawda ekranu, myślała drwiąco, przytulając się do stropionej matki. Miało być zupełnie inaczej, dlatego przecież spotkały się po długim czasie.

– Zapakuję dla dzieci trochę zapiekanki i ciastka. Przyjadę niedługo, to tylko pięćdziesiąt kilometrów. Samochodem dotrę błyskawicznie. Powiedz, że tęsknię i całuję ich gorąco.

– Święta się zbliżają – westchnęła Dorota w odpowiedzi. Znała swoją córkę i wiedziała, kiedy przestać. Lekko zmarszczone brwi Dagmary i nagłe błyski jej ciemnych oczu mówiły same za siebie. Po wszystkim gotowa wypomnieć, że cera jej się psuje przez matkę, starzeje się przedwcześnie, a koniecznie musi dbać o warsztat pracy. Zresztą, która kobieta chce być stara? Dorota mogłaby niejedno powiedzieć na ten temat, choć życie dawno ją oduczyło próżności, w której córka pogrążyła się po uszy.

– Mamo, pogódźmy się nareszcie. W tym celu cię zaprosiłam. Skoro przyjechałaś, to znaczy, że też tego chcesz. Nie wtrącajmy się do swoich spraw i przestańmy się kłócić. Święta spędzimy jak należy, razem, całą rodziną. Wspólna wigilia u nas?

– Babcię Dankę też zaprosisz? Wiesz, że ona ledwo się rusza i to o lasce.

– Nie zechce przyjechać? – spytała Dagmara. Nadzieja i ulga w jej głosie nie uszły uwagi Doroty. Uśmiechnęła się lekko.

– Na pewno nie. Chociaż z drugiej strony… tak ją zostawić… nie bardzo. I zły przykład dla dzieci.

– Rodzice Adama też nie mogą być sami. W takim razie ty robisz wigilię u siebie, ja tutaj. Przyjedziemy z Adamem w pierwszy dzień świąt. Posiedzimy, pogadamy. Potem zabierzemy was do siebie na kilka dni. Dzieciaki będą mieć uciechę. – Dagmara zarejestrowała w myślach, aby nakazać Marinie, by schowała kosztowne drobiazgi. Młodsze rodzeństwo gotowe w szale zabawy stłuc kolekcję cennych porcelanowych figurek. Daga zbiera je od lat, takie ma hobby. Nikogo nie powinny kusić. Kot z Miśni jest z połowy dziewiętnastego wieku, zapłakałaby się, gdyby go zabrakło. Marina musi położyć szmaciane chodniki na wełnianym, indiańskim dywanie kupionym w Stanach. W razie czego nikt ich nie będzie żałować w przeciwieństwie do cennego kobierca. Chciało jej się śpiewać i tańczyć ze szczęścia. Z matką trudno jest się dogadać. Jeszcze gorzej ze starą pijaczką, babcią Danką. Najwyższy czas, aby tamta wreszcie zeszła ze sceny. Dążenia do zgody i harmonii w rodzinie przy niej nie mają szans. Postanowiła zrobić coś dla babki. Niech staruszka dożyje swoich lat w spokoju, ale z dala od nich.

– Dobrze pomyślane, córuś. Pamiętaj jednak, że babcia cię kocha. Czesała cię w dzieciństwie, miałaś zawsze długie, gęste włosy. Kołysanki ci śpiewała. Oczywiście, po pijanemu, masz rację, ale skończyła z tym. Nie ma zdrowia, nie ma kasy.

– Widzisz, takie rzeczy nieraz ogromnie się przydają! – Dagmara nie wytrzymała. Obie z matką, spojrzawszy sobie w oczy, parsknęły nagłym śmiechem. Dorocie leciały łzy z oczu, więc otarła je szybko i trąciła przyjaźnie córkę w bok. Ta, trzepiąc podmalowanymi powiekami, odpłaciła tym samym.

– Mamuś, przepraszam. Przepraszam za wszystko. Nie chciałam, naprawdę. Już w porządku, na zawsze. Tęskniłam za wami.

– Ja też przepraszam, Daguś. Nie miałaś ze mną łatwego życia. Pamiętaj, że zawsze chciałam dobrze, a…

– Wyszło jak wyszło – Dagmara wpadła jej w słowo, wypowiadając to wesołym tonem, by nie rzec, szelmowskim. Roześmiała się głośno, pokazując równe białe zęby. Dorota jak urzeczona wlepiła wzrok w swoją piękną córkę.

– Takie jest życie, córuś. Trudno. Wiesz? Będziesz najlepszą modelką wśród pisarzy i pierwszym pisarzem między modelkami, o!

Po paru godzinach wyszły na zewnątrz. Dagmara bezskutecznie usiłowała otworzyć drzwi garażu. Dawno powinna założyć fotokomórkę, zamiast męczyć się z zardzewiałą kłódką. Szlag by trafił.

– Pani pozwoli? Trzeba to przekręcić i już. Kłódka w zasadzie jest do wyrzucenia – odezwał się za plecami zachrypnięty głos należący, jak się okazało, do chudego faceta w podartym uniformie.

Skąd się wziął menel na ich eleganckim osiedlu? Mężczyzna sprawnie chwycił żelastwo, które w jego dłoniach pękło na dwa kawałki.

– Porucznik Marcin Ładyszkiewicz, do usług. – Mężczyzna patrzył jej w oczy, otwierając drzwi na oścież. – Pani zajmie się mamusią, a gdyby coś, to jestem w pobliżu. – Dagmara patrzyła z osłupieniem.

– Nie ma nic trwalszego niż prowizorka – wymamrotała w końcu, trochę speszona.

– Święte słowa, szanowna pani. Wywalić kłódkę w diabły i będzie git. – Porucznik Ładyszkiewicz puścił oko, poprawił szalik otulający cienką szyję i już go nie było.

Dagmara uruchomiła mazdę, dumna z tak pięknego auta, po czym odwiozła matkę na przystanek, z którego odjeżdżały busy do miasteczka. Poczekała, aż wsiądzie do właściwego i pomachała na pożegnanie. Dorota w odpowiedzi posłała jej całusy. Nareszcie. Nareszcie jest tak, jak powinno być.

Adam po powrocie z pracy przytulił żonę, jak zawsze wdychając zapach jej skóry i włosów. Dagmara z radością rzuciła się mu na szyję.

– Udało się? Bo myślałem…

– Udało! Jeszcze jak się udało! – Dagmara podskoczyła, podeszła do komputera i zalogowała się na Facebooku, aby zmienić status. Jest teraz „bardzo szczęśliwa”. Z przyzwyczajenia zajrzała na profil matki, gdzie zobaczyła nowe zdjęcia. Trójka przyrodniego rodzeństwa pałaszuje pączki, co zresztą obwieszcza komentarz Doroty: „Na prośby o zakup donata z reguły odpowiadam NIE. Uważam, że 1,50 zł za takie coś, to o wiele za dużo. Tym bardziej że jeden donat to wielkie nic dla naszej gromadki. Dziś dzięki Julii z pół kilograma mąki powstało dwadzieścia pięć donatów i jeszcze miseczka poczków w wersji mini. Część jest z czekoladą, a część z cukrem pudrem. Teraz niech jedzą na zdrowie”.

Do licha, przecież jej matka zdała maturę. W tamtych czasach przywiązywano w szkole wagę do poprawnej pisowni, do jako takiego stylu wypowiedzi. Musi jej napisać, by usunęła te wszystkie donaty i poczki przez „o”. Co to w ogóle ma być? Dlaczego ośmiesza siebie i rodzinę? Dagmara zastanawiała się, jak dotrzeć do matki, bo ta gotowa obrazić się po swojemu, zarzucić córce pychę oraz zadzieranie nosa. A przecież chodzi jedynie o styl… No, dziadówki też nie powinna z siebie robić, przemknęło Dagmarze przez myśl.

Kiedy zgodnie z planem zasiedli drugiego dnia Świąt Bożego Narodzenia przy kominku i kiedy dzieciaki z piskiem wyjęły prezenty z pudeł oraz ze specjalnych skarpet, Dagmara patrzyła ze wzruszeniem na ich zachwycone miny, słuchając okrzyków radości oraz podziękowań. Marcinek dostał nowy laptop, a każda z sióstr po tablecie. Dorota, wąchając perfumy, uśmiechnęła się dumnie, po czym wróciła do przerwanej rozmowy z matką Adama. Młoda gospodyni nakryła do stołu i chrząknęła wymownie, zapraszając rodzinę na spóźniony obiad.

– Zupa z suszonych grzybów, potem nadziewany indyk, do tego smażona żurawina. Na deser domowe ciasta, herbata lub kompot z suszu, co kto woli!

– Zdolna ta Marina – rzekła Dorota. Jej córka wzruszyła leciutko ramionami, uśmiechając się od ucha do ucha.

– Nawet bardzo, lecz tym razem gotuje u siebie na Ukrainie. Dałam jej kilka dni urlopu. Zupa jest dziełem teściowej, indyka piekł Adam, ja tylko doprawiłam. Wypieki moje, tak, lukrowane pierniczki też. Jedzcie, bo wystygnie.

Głowy pochyliły się nad talerzami. Amelka przesłała starszej siostrze całusa. Z odtwarzacza rozbrzmiewały kolędy, uroczystą nutą podkreślając serdeczną atmosferę i to specyficzne poczucie więzi rodzinnych, przyjaźni i zrozumienia. Nawet dwa koty, rudy Brytyjczyk Merton i bury Tadzio wzięty niedawno ze schroniska, zdawały się uśmiechać pod wąsami. Dorota niezbyt taktownie wypytywała młodych o plany powiększenia rodziny. Co prawda córka zaczyna nową pracę, ale z tymi sprawami nie warto zwlekać.

– Póki człowiek młody i zdrowy, to poradzi sobie ze wszystkim. Dzieci to… – perorowała zapamiętale.

– Wiemy, mamo. Dzieci to przyszłość. Owszem, planujemy wkrótce je mieć. Poradzimy sobie i z pracą, i ze wszystkim. Jeśli przyjdzie czas, to dowie się mama pierwsza. Na razie mamy święta – przerwał Adam grzecznie.

Matka Dagmary zamilkła, wzięła kolejnego pierniczka, po czym płynnym ruchem dolała sobie herbaty, patrząc porozumiewawczo na córkę. Uśmiechnęły się do siebie ukradkiem.

Tak ma być. Tak już będzie zawsze, w duchu dziękowała i modliła się Dagmara.

Table of Contents

Strona tytułowa

Strona redakcyjna

Dedykacja

Prolog

Dagmara