Redakcja

Autor: Maciej Szupłat, Piotr Szulczewski, Melania Kessler

Wydawca: Hanna Komorowska Redaktor prowadzący: Joanna Banasiak-Lach

Koordynator produkcji: Magdalena Huta

Korekta: Zespół

ISBN 978-83-269-6204-2

Copyright by Wydawnictwo Wiedza i Praktyka sp. z o.o.

Warszawa 2017

Wydawnictwo Wiedza i Praktyka sp. z o.o.

ul. Łotewska 9a, 03-918 Warszawa

tel. 22 518 29 29, faks 22 617 60 10

Skład i łamanie: Ireneusz Gawliński

Druk: MDruk

Publikacja „Służebność przesyłu” chroniona jest prawem autorskim. Przedruk materiałów opublikowanych w niej – bez zgody wydawcy – jest zabroniony. Zakaz nie dotyczy cytowania publikacji z powołaniem się na źródło.

Niniejsza publikacja została przygotowana z zachowaniem najwyższej staranności i wykorzystaniem wysokich kwalifikacji, wiedzy oraz doświadczenia jej twórców. Zaproponowane w niej wskazówki, porady i interpretacje dotyczą sytuacji typowych. Ich zastosowanie w konkretnym przypadku może wymagać dodatkowych, pogłębionych konsultacji. Opublikowane rozwiązania nie mogą być traktowane jako oficjalne stanowisko organów i urzędów państwowych.

W związku z powyższym redakcja nie może ponosić odpowiedzialności prawnej za zastosowanie zawartych w publikacji „Służebność przesyłu” wskazówek, przykładów, informacji itp. do konkretnych przypadków.

Informujemy, że Państwa dane osobowe będą przetwarzane przez Wydawnictwo Wiedza i Praktyka sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, ul. Łotewska 9a, w celu realizacji niniejszego zamówienia oraz do celów marketingowych – przesyłania materiałów promocyjnych dotyczących innych produktów i usług. Mają Państwo prawo do wglądu oraz poprawiania swoich danych, a także do wyrażenia sprzeciwu wobec ich przetwarzania do celów promocyjnych. Podanie danych jest dobrowolne. Zapewniamy, że Państwa dane nie będą przekazywane bez Państwa wiedzy i zgody innym podmiotom.

Wstęp

Jeśli jesteś właścicielem nieruchomości, na której położone są np. linie wysokiego napięcia, z których korzysta przedsiębiorstwo przesyłowe, warto, abyś przeczytał artykuł „Służebność przesyłu – jakich roszczeń możesz dochodzić od przedsiębiorcy, który korzysta z Twojej nieruchomości”. Istnienie urządzeń przesyłowych może być uciążliwe dla właściciela gruntu, ale nie jest on w tej sytuacji bezradny. Jako właściciel możesz domagać się od przedsiębiorstwa przesyłowego ustanowienia służebności przesyłu. W tym artykule nie tylko podpowiemy, jak to zrobić, ale także znajdziesz wzór wniosku do sądu o ustanowienie służebności przesyłu za wynagrodzeniem.

Z artykułu dowiesz się również, czym jest służebność przesyłu, jakie roszczenia przysługują właścicielowi w stosunku do przedsiębiorcy przesyłowego, a także w jaki sposób i jakich roszczeń można domagać się za tolerowanie urządzeń przesyłowych?

Ustanowienie służebności przesyłu rodzi również określone skutki w zakresie podatków – podatku od czynności cywilnoprawnych, VAT, podatku dochodowym. Piszemy o tym w artykule „Służebność przesyłu – sprawdź, jakie masz obowiązki podatkowe”. Dowiesz się z niego, czy umowa o ustanowieniu służebności przesyłu jest opodatkowana podatkiem od czynności cywilnoprawnych i kto go powinien zapłacić. Przekonasz się także, czy podlega opodatkowaniu VAT.

Joanna Banasiak-Lach

Redaktor

Służebność przesyłu – jakich roszczeń możesz dochodzić od przedsiębiorcy, który korzysta z Twojej nieruchomości

Jeżeli na Twojej działce znajdują się słupy linii energetycznych, transformatory energetyczne, wodociągi, gazociągi, linie telekomunikacyjne lub inne urządzenia, z których korzysta przedsiębiorstwo przesyłowe, masz prawo dochodzić roszczeń. O tym, z jakimi roszczeniami możesz wystąpić, przeczytasz w tym dziale.

Wiele urządzeń przesyłowych wybudowanych na prywatnych gruntach ma nieuregulowany stan prawny. Istnienie na nieruchomości urządzeń przesyłowych jest najczęściej dla właścicieli gruntów uciążliwe. Ogranicza możliwość korzystania z nieruchomości. Istnienie tego typu urządzeń może między innymi znacząco obniżać wartość nieruchomości. W większości przypadków posadowienie słupów czy np. transformatora na gruncie powoduje fizyczne oddziaływanie na nieruchomość, a tym samym narusza prawo własności. Dotyczy to zwłaszcza tych działek, na których urządzenia biegną przez środek działki lub urządzenia zajmują znaczną część jej powierzchni.

Czym jest i na czym polega służebność przesyłu

Pojęcie i instytucja służebności przesyłu zostały wprowadzone do Kodeksu cywilnego (dalej: kc) ustawą z 30 maja 2008 r. Służebność przesyłu zaczęła funkcjonować w sierpniu 2008 roku.

Jej celem jest uregulowanie stosunków prawnych dotyczących urządzeń przesyłowych między przedsiębiorcami przesyłowymi a właścicielami nieruchomości, na których znajdują się takie urządzenia, oraz ułatwienie dalszych inwestycji w sieci przesyłowe, gdyż taką służebność można ustanowić także w odniesieniu do urządzeń dopiero planowanych.

Służebność przesyłu

to ograniczone prawo rzeczowe. Jej treść polega na tym, że nieruchomość można obciążyć na rzecz przedsiębiorcy prawem polegającym na tym, że przedsiębiorca może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń (art. 3051 kc). Służebność może dotyczyć urządzeń planowanych lub już istniejących urządzeń służących do doprowadzania lub odprowadzania płynów, pary, gazu, energii elektrycznej oraz innych podobnych urządzeń, jeżeli wchodzą w skład przedsiębiorstwa.

Służebność przesyłu określa zakres, w jakim przedsiębiorca przesyłowy (np. zakład energetyczny, zakład wodnokanalizacyjny, gazownia, wodociągi, zakład ciepłowniczy) może korzystać z cudzej nieruchomości, na której znajdują się lub mają się znajdować jego urządzenia przesyłowe. Istota służebności przesyłu, jak każdej służebności, polega więc na tym, że właściciel nieruchomości godzi się odpłatnie znosić pewne niedogodności w wykonywaniu swojego prawa własności, w tym przypadku na rzecz przedsiębiorcy przesyłowego.

Służebność przesyłu może mieć zastosowanie do:

•takich stanów faktycznych, w których urządzenia przesyłowe już istnieją,

•takich, w których przedsiębiorca zamierza dopiero wybudować urządzenia w przyszłości.

Czym są urządzenia przesyłowe

Urządzeniami przesyłowymi są urządzenia służące do doprowadzania lub odprowadzania płynów, pary, gazu, energii elektrycznej oraz inne urządzenia podobne, czyli na przykład:

•słupy niskiego, średniego i wysokiego napięcia,

•sieci wodociągowe i gazowe,

•stacje trafo,

•transformatory elektryczne.

Tego typu urządzenia, jeżeli wchodzą w skład przedsiębiorstwa przesyłowego, nie należą do części składowych nieruchomości (art. 49 kc).

Jakie uprawnienia przysługują przedsiębiorcy przesyłowemu

Treść uprawnień, które służebność przesyłu daje przedsiębiorcy zamierzającemu wybudować lub którego własność stanowią już wybudowane urządzenia przesyłowe, polega na tym, że może on korzystać z obciążonej nieruchomości w granicach określonych przeznaczeniem tych urządzeń, a więc ich bieżącą eksploatacją, konserwacją i dozorem.

Więcej znajdziesz w wersji pełnej publikacji

Tematy publikacji w pełnej wersji

Służebność przesyłu – jakich roszczeń możesz dochodzić od przedsiębiorcy, który korzysta z Twojej nieruchomości

Służebność przesyłu – sprawdź, jakie masz obowiązki podatkowe

Sprawdź, czy firma energetyczna może odmówić wypłaty wynagrodzenia za słupy

Przygotowanie do wersji elektronicznej: RASTER studio, 603 59 59 71