Tytuł oryginału

A STEP IN THE DARK

Copyright © 2006 Judith Lennox

Projekt okładki

Jacek Pasternak

Redakcja

Lucyna Łuczyńska

Redakcja techniczna

Elżbieta Urbańska

Korekta

Mariola Będkowska

ISBN 978-83-8097-263-6

Warszawa 2008

Wydawca

Prószyński Media Sp. z o.o.

02-697 Warszawa, ul. Rzymowskiego 28

www.proszynski.pl

Mojej synowej Lizzie

CZĘŚĆ PIERWSZA

BESS RAVENHART

1914–1919

Rozdział 1

Płynąc statkiem z Indii, Elizabeth Ravenhart rozmyślała o swoim synku.

Przed oczyma miała jego złociste włoski, dziecięcy uśmiech, pulchne rączki trzymające liść lub orzech, który malec kładł na jej kolanach. Jeszcze słyszała jego śmiech, gdy tylko orzech spadał na podłogę lub gdy tuliła synka do siebie i obsypywała tysiącem pocałunków.

Podziwiając błękit wód Oceanu Indyjskiego, uświadomiła sobie, że jej związek z Jackiem od początku do końca łączył się ze śmiechem.

– Najpierw usłyszałem twój śmiech – powiedział jej kiedyś Jack Ravenhart – a gdy w chwilę potem cię ujrzałem, od razu wiedziałem, że zostaniesz moją żoną.

Poznali się pewnego wieczoru na jasno oświetlonym i zatłoczonym bulwarze w Simli. Powietrze przepojone było dymem i zapachem przypraw. Bess spędzała czas z przyjaciółmi, gdyż jej niedawno owdowiały ojciec wyjechał w interesach. Na bulwarze zbierała się śmietanka towarzyska miasta. Tam umawiano się na randki, kłócono się i zażegnywano spory. Tam też w mgnieniu oka rozpalały się namiętności.

Nigdy potem Bess nie mogła sobie przypomnieć, dlaczego się wtedy śmiała. Na zawsze jednak zapamiętała chwilę, gdy pierwszy raz spojrzała na wysokiego, przystojnego Jacka Ravenharta. Na drugim końcu bulwaru dosiadał niespokojnego, czarnego rumaka. Z oddali widziała połyskujące ostrogi i błyszczące guziki munduru. Śmiech zamarł na jej ustach, gdy poczuła na sobie jego wzrok. Miał wtedy na twarzy, tak dobrze jej potem znany, grymas wyrażający zarazem zachwyt, żądzę, jak i brak rozwagi.

Pobrali się trzy miesiące później. Jack pokonał wszelkie przeszkody. Zawsze zdobywał wszystko, czego zapragnął. W wieku dziewiętnastu lat Bess została małżonką Jacka Ravenharta i synową Fentona i Cory Ravenhart. Mieszkała z mężem w parterowym domu ze służbą. W stajni stały kuce do gry w polo i konie przyuczone do polowań na lisy.

Po roku przyszedł na świat ich syn, Frazer. Jednak młodzi nie musieli zmieniać trybu życia. Podczas wypadów rodziców na bale kostiumowe, pikniki, polowania czy wyścigi konne małego doglądała hinduska niania. I chociaż Bess przeczuwała, że zbliża się jakaś zmiana, nie powiedziała o tym mężowi. Podczas przygotowań do wieczornego wyjścia spoglądała na leżącego w łóżeczku syna, na jego pełne policzki i pulchniutkie paluszki. Dopiero ponaglający ją do wyjścia głos Jacka sprawiał, że już w biegu wkładała rękawiczki i upinała włosy.

Życie u boku męża było ciekawe i Bess cieszyła się każdą wspólną chwilą. Jack uwielbiał ryzyko. Szukał w życiu emocji, podniet i niebezpieczeństw. W ciągu dwóch lat małżeństwa wiedli beztroską egzystencję, nie dbając o nic. Idealnie się przy tym uzupełniali. Jack był tak samo ciekawy życia, jak Bess. Łączyła ich całkowita beztroska i życie chwilą, bez spoglądania w odległą przyszłość.

Radość skończyła się wraz ze śmiercią Jacka. Tego dnia o świcie wyjechali na konną przejażdżkę na wzgórza położone za Simlą. Jack zaproponował wyścigi, Bess jednak poczuła nagły niepokój. Na widok nieznanej kamiennej ścieżki i mgły złowrogo otulającej pobliskie drzewa, krzyknęła:

– Jack! Nie!

Jednak on już tego nie słyszał. Spiął konia ostrogami i rzucił się galopem w wąski przesmyk. Usłyszała jeszcze stukot końskich kopyt i oddalający się śmiech Jacka. W chwilę później jeździec leżał już na ziemi.

Przyczyną tragedii był zwalony w poprzek ścieżki konar, z powodu mgły jeździec nie dostrzegł, że droga nagle się urywa. W wyniku upadku Jack skręcił kark. Wraz ze śmiercią męża życie księżniczki, jakie przez dwa lata prowadziła w Simli Bess, skończyło się gwałtownie. Bez męża wszystko straciło sens. Leżąc wieczorami w pustym łóżku, ciągle słyszała jego śmiech.

– I co zamierzasz teraz robić? – spytała nazajutrz po pogrzebie teściowa.

Cora zjawiła się bez zaproszenia w domu, w którym mieszkali Bess i Jack. Była wysoka, mocno zbudowana, jej rozłożyste kształty opinał ciasny gorset. Żałobny strój, który miała na sobie, podkreślał bladość cery i cierpienie widoczne na twarzy.

– Sądziłam, że... – Bess urwała w pół zdania, wyczuwając jakiś podstęp.

Pani Ravenhart ani na chwilę nie usiadła. Chodziła po pokoju, niedbale przesuwając palcami po brzegu wazy, zasłonach i drewnianym, rzeźbionym parawanie.

– Obawiam się, że nie będziesz mogła tutaj zostać, Bess. Jackowi nie wiodło się najlepiej w interesach. Zostawił po sobie olbrzymie długi. Nie mówiąc już o zobowiązaniach wobec służby... i jego niespłaconych rachunkach w kasynie. – Cora władczo spojrzała na synową i dodała: – Żyliście ponad stan.

– Nie zdawałam sobie z tego sprawy – wymamrotała Bess.

– Doprawdy? Przecież pensja oficera kawalerii nie starczyłaby na to wszystko. Bez naszej... bez naszej wydatnej pomocy nie moglibyście żyć na takim poziomie. Weźmy ten dom...

– Nasz dom?

– Dom Fentona, ma się rozumieć.

Tak jak Jack był otwarty i hojny, tak jego ojciec, Fenton Ravenhart, był oschły i zimny. Cora zamilkła, spoglądając na fotografię syna ustawioną na fortepianie. Następnie zdecydowanie oznajmiła:

– Wszystko tutaj jest własnością Fentona. Do ciebie nic nie należy. I nie spodziewaj się, że będziemy prowadzić dwa domy. To kosztuje...

– Czy przyszła tu pani po to, aby mi powiedzieć, że ja i Frazer powinniśmy zamieszkać z wami? – wybuchnęła Bess.

Cora parsknęła śmiechem.

– Nie sądzę, aby to była dobra propozycja. Szczerze mówiąc, nie zadowalałoby to ani nas, ani ciebie. – Ukrywana za życia Jacka niechęć do synowej objawiła się teraz w pełnej krasie. – Sądzę, że najlepiej będzie, jak wrócisz do swojego ojca – usłyszała Bess. – Mam nadzieję, że zaopiekuje się tobą.

– Tak... nie wiem, czy... – odparła zagubiona. Ostatni raz widziała ojca dwa lata temu. Joe Cadogan był podróżnikiem i marzycielem. Nie przepuścił też żadnej okazji do pomnożenia majątku. Po ślubie córki wrócił do kraju. – Przecież mój ojciec mieszka teraz w Anglii – powiedziała.

Teściowa wyglądała teraz przez okno. Czarna suknia Cory kontrastowała z niebieskozielonymi barwami ogrodu.

– Nie posądzaj mnie, proszę, o brak dobrej woli. Niezależnie od tego, co nas różni, byłaś żoną Jacka. Przyszłam tu, aby ci pomóc. Opłacę twoją podróż do Anglii i zaopiekuję się Frazerem do czasu, aż się urządzisz i będziesz mogła po niego przysłać.

„Zaopiekuję się Frazerem”, powtórzyła Bess w myślach. W pierwszej chwili chciała ostro zaoponować, opanowała się jednak.

– Dziękuję, ale Frazer wróci ze mną do Anglii – zakomunikowała.

Pani Ravenhart usiadła i spytała:

– A czy chociaż wiesz, gdzie obecnie przebywa twój ojciec?

– Oczywiście – rzuciła spiesznie Bess i zaraz się speszyła. Od miesięcy, a może i od pół roku nie miała od niego żadnych wiadomości. I chociaż powiadomiła ojca o śmierci Jacka, nie otrzymała dotąd żadnej odpowiedzi. Ani listu, ani telegramu.

– Czy jesteś pewna, że miejsce, w którym mieszka, nadaje się dla niemowlęcia? Bo mnie się wydaje, że nie. – Cora uśmiechnęła się lekko. – Poza tym słyszałam, że twój ojciec opuszczał Indie w... niejasnych okolicznościach. – Pani Ravenhart zniżyła głos. – Jak sądzę, chodziło o długi karciane.

Bess zacisnęła pięści ze złości. Cora Ravenhart ciągnęła dalej:

– Możesz mi wierzyć, ja chcę tego samego co ty. Chcę tego, co najlepsze dla syna Jacka. Dlatego właśnie proponuję, by tu został do czasu, aż się urządzisz w Anglii. To się nawet dobrze składa, bo od dawna planowaliśmy odwiedzić w Szkocji Sheldona, starszego brata mojego męża. Wszystko jest przygotowane i w kwietniu przyszłego roku spędzimy u niego lato. Frazer odbędzie tę podróż z nami. Powinno ci wystarczyć czasu, aby do naszego przybycia wszystko przygotować. Oczywiście, będę cię na bieżąco informowała o synu i jestem przekonana, że wszystko dobrze się ułoży.

– Ale ja nie mogę tak po prostu zostawić Frazera! Tylko on mi pozostał! – zaprotestowała Bess.

– On jest jeszcze bardzo mały – wycedziła z naciskiem pani Ravenhart. – Przewiezienie dziecka teraz do wilgotnej i chłodnej Anglii może mu zrujnować zdrowie. Poza tym to tylko kilka miesięcy. Nie możesz zachowywać się egoistycznie. Musisz przede wszystkim myśleć o dziecku. Teraz najważniejszy jest Frazer.

Z pokładu liniowca P&O Bess wpatrywała się w znikającą, ciemną linię brzegową. Po raz pierwszy opuszczała kraj swojego dzieciństwa. Przyszły jej na myśl wyścigi w Annandal: spienione konie, wyniosłe sosny i cedry na tle jasnego nieba. Wspominała przyjęcia, które organizowali z Jackiem u siebie, napięcie towarzyszące seansom spirytystycznym, wesołość przy zawsze dodającej pikanterii grze towarzyskiej „Prawda czy wyzwanie”,1 pocałunki i szaleństwa. Pamiętała pokryty zielonym suknem stół, na którym leżał stos pięćdziesięciorupiowych banknotów, i otoczonych mgiełką papierosowego dymu karciarzy, grających do białego rana. Przed oczyma migały jej kolorowe suknie dziewcząt, fiolet i pomarańcz ozdobnego hibiskusa i bugenwilli. Widziała białe szczyty Himalajów, skąpane w złocistych promieniach słońca. Jednak przede wszystkim myślała o chwili, w której przekazała syna w ręce Cory. Patrzyła wtedy na jego drobną, pełną dziecięcych minek buzię i rozbiegane, bystre, ciemnoniebieskie oczy.

Samotną wdową zaopiekowali się państwo Williamson. O pani Williamson można było powiedzieć, że jest uprzejma, choć nie umiała utrzymać wokół siebie porządku i nie wyróżniała się niczym szczególnym. Mówiła krótkimi, urywanymi zdaniami: „Ta wojna... taka straszna... biedni chłopcy” – rzucała, potrząsając głową. Bess wiedziała, że na drugim końcu świata wybuchł właśnie konflikt zbrojny, ale wcale jej to nie zainteresowało. Poza tym uważano, że na święta Bożego Narodzenia będzie już po wszystkim. Pani Williamson opowiadała o swoim synu, który był akurat na szkoleniu wojskowym w Anglii. Miała też dwie zamężne córki. Jedna mieszkała w Indiach, druga w domu rodziców w Edynburgu. Na zdjęciach widać było poważne twarze wnuków państwa Williamson; dzieci pozowały w odświętnych ubraniach: jedno z koronkowym kołnierzykiem przy sukience, drugie w marynarskiej bluzie. Wieczorami, z wyjątkiem niedziel, Bess, obstawiając małe kwoty, grywała ze współpasażerami w wista lub pikietę. W niedziele nie grano w karty, nie bawiono się i nikt nie czytywał powieści. Nawet nie uśmiechano się do siebie, myślała rozżalona. Niedzielami rządziła niepodzielnie wszechogarniająca nuda. Nie działo się nic, co mogło rozproszyć monotonię bezkresnego Oceanu Indyjskiego, a potem nieznośny żar Morza Czerwonego.

W Port Saidzie uzupełniano zapasy węgla na statku. Na pokład weszli żołnierze. Co śmielsi podchodzili do stojącej w cieniu markizy Bess. Rozmawiając z nimi, podniesioną dłonią osłaniała oczy przed słońcem odbijającym się zarówno od złotych guzików i epoletów, jak i od powierzchni morza. Oficerowie, podkręcając wąsa, napawali się widokiem pięknej niczym rajski ptak kobiety, będącej prawdziwą ozdobą towarzystwa. Gdyby tylko zechciała, znalazłaby na statku nowego męża, zanim rejs zakończy się w Southampton.

Przed snem ułożyła na łóżku swoje najcenniejsze rzeczy: bogato zdobione kaszmirowe szale w charakterystycznych dla Indii kolorach błękitu, ochry i odcieniach rudego. Obok leżały naszyjniki, bransolety i broszki. To prezenty od Jacka na urodziny i rocznice. Były też fotografie Jacka i Frazera oraz dziecięce ubranko, które zrobiła na drutach dla synka. Gdy Bess przycisnęła je do twarzy, od razu poczuła znajomy zapach niemowlęcia. Przeglądając zdjęcia, pomyślała, że teściowa zmusiła ją jedynie do uświadomienia sobie sytuacji. Musi to przetrzymać. Dla Frazera. Za tydzień będzie już w Anglii. Pójdzie wtedy do hotelu, w którym zamieszkiwał ojciec, i z jego pomocą wynajmie jakiś dom. Potem napisze do pani Ravenhart, żeby bez zbędnej zwłoki przybyła z Frazerem do Anglii. A może papa sfinansuje jej podróż do Indii? Wtedy sama popłynie po syna.

Jednak w tej właśnie chwili nic nie mogło zmienić niepokoju, jaki odczuwała Bess od chwili, gdy przyjęła propozycję Cory Ravenhart. Pamiętała przecież, jak bardzo teściowa kochała Jacka, swoje jedyne dziecko. Pamiętała, jak podczas rodzinnych spotkań nieustannie wodziła za nim wzrokiem, jak obstawała przy tym, aby Jack siedział obok niej. Przypomina też sobie, że w obecności syna Cora łagodniała. Uśmiechała się wtedy w szczególny sposób. Była taka wyłącznie przy Jacku.

Statek w końcu zacumował w Southampton. Kłęby dymu unosiły się z komina. Bagażowi spiesznie przenosili walizy podróżnych na dworzec kolejowy. Był listopad, niebo zasnuła gruba warstwa ciemnych chmur. Bess zawahała się, schodząc z trapu. Ogarnął ją lęk. Robię krok w nieznane, pomyślała.

Na stacji Waterloo serdecznie pożegnała się z towarzyszami podróży, państwem Williamson. Obiecali korespondować ze sobą. Z okien taksówki ciekawie przyglądała się Londynowi, chłonęła zgiełk miasta. Zatłoczonymi ulicami przesuwały się samochody, tramwaje i tłumy przechodniów. Chociaż do wieczoru było jeszcze daleko, zaczęło się już ściemniać. Pozbawione liści gałęzie wyłaniały się z mgły, nieznane zapachy mieszały się w gęstym powietrzu. Gdy po skręcie w boczną ulicę mgła nieco zelżała, Bess przez chwilę widziała czarną, gładką powierzchnię Tamizy. Poprzez zalegający na wodzie biały tuman przedzierały się ostrzegawcze pohukiwania syren sygnalizacyjnych. Uliczni sprzedawcy głośno zachwalali swój towar. Tutaj było chłodno, znacznie zimniej niż w letnie wieczory w Simli. Cieniutki płaszcz i bawełniane rękawiczki nie chroniły Bess przed przenikliwą wilgocią. Jestem zatem w Londynie, pomyślała i poczuła lekki dreszcz emocji; w zasobnym i potężnym mieście. W największej metropolii Imperium. Auto dotarło do hotelu. Niezdarnie przeliczała bilon, do którego nie była przyzwyczajona. W końcu zapłaciła za kurs i wysiadła.

Weszła do ogromnego, wyłożonego marmurem foyer, gdzie liście palm rosnących w mosiężnych donicach zwisały aż do wypolerowanej podłogi. Lustra w pozłacanych ramach odbijały światło z żyrandoli. Damy w roziskrzonych paciorkami wieczorowych sukniach, ze strusimi piórami we włosach, schodziły po schodach. Bess nieśmiało popatrywała na dżentelmenów, siedzących w skórzanych fotelach. Palili papierosy, przeglądali prasę, kelnera zaś przywoływali pstryknięciem palcami.

W recepcji spytała o numer pokoju, zajmowanego przez ojca. Recepcjonista na dłuższą chwilę pochylił się nad oprawioną w skórę książką meldunkową, po czym poinformował Bess:

– Obawiam się, szanowna pani, że dżentelmen o takim nazwisku nie jest naszym gościem.

Bess poleciła mu sprawdzić jeszcze raz. Recepcjonista przesuwał palcem po spisie:

– Z całą pewnością pan Cadogan nie zatrzymał się u nas.

– Ależ on musi tu być!

– Bardzo mi przykro, proszę pani – odparł i głośno zamknął księgę.

Bess stała bez ruchu. Zastanawiała się, co powinna teraz zrobić.

– Być może mógłbym pani pomóc, moja droga? – Usłyszała nieznajomy głos.

Stał przed nią jasnowłosy, rumiany, wysoki mężczyzna. Mógł być w wieku jej ojca.

– Nazywam się Harris, Harris Dempster. – Skinął głową, podając nazwisko. – Jestem rezydentem w tym hotelu. Co mogę dla pani zrobić, moja droga? – zapytał.

– Nazywam się Ravenhart – przedstawiła się Bess.

Nieznajomy powtórzył nazwisko, sylabizując z lubością.

– Enchante – dodał i pocałował dłoń Bess. – Musi mi pani wybaczyć bezceremonialność, droga pani Ravenhart, ale usłyszałem nazwisko Joe Cadogana i nie mogłem zostawić pani w potrzebie.

– Czy to pana znajomy?

– Oczywiście! Stary, poczciwy Joe zawsze był dobrym kompanem. – Pan Harris uśmiechnął się w odpowiedzi.

– To mój ojciec – wyjaśniła Bess.

– Nie jest pani do niego podobna. – Nieznajomy nieco się zdziwił.

– Zawsze byłam podobna do mamy. Sądziłam, że ojciec mieszka tutaj. Czy pan wie, gdzie mogłabym go znaleźć?

– Niestety, straciliśmy kontakt ze sobą – odpowiedział z ubolewaniem. – Po wypadku, jakiemu uległ, wyprowadził się z hotelu.

– Po wypadku?

– Biedaczysko, potrącił go tramwaj. Londyn stał się niebezpiecznym miastem. Można stracić życie, nawet przechodząc przez ulicę. A biedny Joe nie był przyzwyczajony do takiego ruchu. Wszak dopiero co wrócił z tropików, nieprawdaż? – Pokręcił głową. – Ale, ale... Nie musi się pani od razu denerwować, moja droga. Gdy opuszczał hotel, zaledwie nieco kulał. Pewnie teraz wraca do zdrowia, wygrzewając się gdzieś na plaży. Nie sądzi pani?

– Muszę go odszukać – odpowiedziała.

Ojciec pomoże mi urządzić się w tym ciemnym, zimnym mieście. Muszę znaleźć dom dla Frazera, pomyślała.

Harris spojrzał na bagaże:

– Pani prosto z podróży?

– Tak. Właśnie przypłynęłam z Indii.

Harris rozpromienił się, słysząc o kolonii.

– Musi mi pani opowiedzieć wszystko o tym kraju. Zapraszam panią na kolację. Nie! Nalegam na przyjęcie zaproszenia. Potem zastanowię się, gdzie może się podziewać nasz Joe. Głodnemu trudniej się myśli, czyż nie tak?

Podczas kolacji powrócił wrodzony optymizm Bess. Poczuła się odurzona zamówionym przez Dempstera Harrisa szampanem i wytwornością restauracji, w której barwne jedwabie i atłasy dam kontrastowały z surowością wojskowej zieleni mundurów towarzyszących im oficerów. Patrzyła na prawdziwe damy z towarzystwa, przy których znane jej z Simli panie wydały się staromodne i prowincjonalne.

Pan Harris wygodnie usadowił się w fotelu i zapytał:

– I jak się pani podoba Londyn? Jak się pani tutaj czuje, pani Ravenhart?

– Wspaniale! – odpowiedziała z uśmiechem. – I dziękuję za zaproszenie. Kolacja była wyśmienita.

– Cała przyjemność po mojej stronie – odparł uprzejmie Harris. Odchrząknął i patrząc na czarną suknię Bess, zapytał: – Czy to żałoba po mężu?

– Tak. Jack spadł z konia. Nie wiem, co dalej ze mną będzie.

– To straszne... – W oczach mężczyzny błysnęło nagłe zainteresowanie. – Nie mogę pani tu tak zostawić, samej, bezbronnej pośród żołnierzy, moja biedna kruszyno. – Wypowiadając te słowa, ujął dłoń Bess. – Mam pewien pomysł. Może pójdziemy gdzieś potańczyć, to panią rozweseli. Znam doskonały dancing.

Bess oswobodziła dłoń z uścisku, zbywając propozycję grzeczną odmową.

Harris podał jej nazwiska osób, z którymi jej ojciec utrzymywał kontakty towarzyskie i biznesowe. Wiedziała też, które kluby i puby odwiedzał najczęściej. Siedząc w wynajętym pokoju hotelowym, przeglądała wszystkie listy, jakie ojciec wysłał do niej z Anglii. Nie była to regularna korespondencja i na jej podstawie trudno było ustalić, gdzie mógł teraz przebywać.

Młoda kobieta długo patrzyła przez okno. W dole przesuwał się tłum przechodniów: żołnierz szedł ze swoją dziewczyną, obejmując ją ramieniem, jakaś para w strojach wieczorowych wysiadała z taksówki. Bess przeniosła wzrok z zamglonych świateł latarni na szereg pobliskich, sięgających nieba budynków. Żałowała, że nie jest ptakiem. Mogłaby odszukać ojca, unosząc się ponad tymi wszystkimi domami, sklepami i biurami. Mogłaby penetrować ulicę za ulicą, zaglądać w okna i kominy. I tak aż do skutku.

Następne dni przypomniały Bess zabawę, którą jeszcze w Simli nazwali z Jackiem „poszukiwaniem skarbów”. Szukając śladów ojca, trafiała zarówno do lokali z dyskretnymi salkami obitymi purpurowym pluszem, jak i do restauracji, w których gości obsługiwali kelnerzy w białych fartuchach, spiesznie roznoszący półmiski z kotletami i kufle mocnego angielskiego piwa. Odwiedzała położone przy cichych ulicach wille z czerwonej cegły, gdzie rozmawiała z wdowami i rozwódkami, których uroda już dawno przeminęła. Czule wspominały Joe Cadogana, lecz nic nie mogły powiedzieć o jego obecnym miejscu zamieszkania. Prosiły za to, aby uprzejmie przypomniała mu o dziesięcioszylingowych długach, jakie po sobie zostawił.

Szukała w pubach i różnego rodzaju totalizatorach, gdzie jedynymi kobietami w lokalu były barmanki. Na męskie zaczepki odpowiadała roztropnie. Nie zakrywała twarzy woalką, to utrudniłoby jej zadanie. Poruszała się po mieście taksówkami, tramwajami i kolejką podziemną. Była wiecznie zmarznięta, bez względu na to, ile warstw ubrania miała na sobie. Pragnąc odnaleźć ojca, schodziła nogi. Zaniepokoiła się, gdy na trasie jej poszukiwań zaczęły się pojawiać coraz uboższe i węższe uliczki.

Na ulicy Spitalfields bose dzieci szukały pod ulicznymi straganami jabłek i kapusty. Widziała śpiącego w bramie bezdomnego, wyglądał niczym sterta zniszczonych łachów.

Bess zapukała do drzwi pensjonatu, z którym z jednej strony sąsiadował zakład kuśnierski, a z drugiej zielarnia. Rozchodzący się z niej zapach piżma mieszał się z cierpkim zapachem uliczki, natychmiast przywołując bolesne wspomnienia z Indii.

Właścicielka zaprowadziła Bess do pokoiku na piętrze. Na krześle przed kominkiem siedział podstarzały mężczyzna. Nie rozpoznała go. Kiedy jednak na nią popatrzył, rozpromienił się i przemówił:

– Bess, moja Bess. Skąd się tu wzięłaś, drogie dziecko?

Ojciec opowiedział Bess, jak po wypadku podupadł nieco na zdrowiu, ale teraz czuł się wyśmienicie. Nie chciała w to wierzyć. Wyglądał źle. Po przebytej w Indiach malarii miał żółtawą skórę. Gdy kaszlał, na chustce zostawały ślady krwi. Pobyt w Anglii wyraźnie mu nie służył. Zdawało się, że szarówka i chłód wysysają z niego wszystkie siły witalne. Ucieszył się na widok córki, jak mówił, tylko że, niestety, wpadł w tarapaty. Większość jego przyjaciół odeszła z tego świata, a niektórzy po prostu o nim zapomnieli. Po opłaceniu lekarza pozostał bez grosza i nie miałby nic przeciwko temu, aby Bess wsparła go paroma gwineami. Listu zawiadamiającego o śmierci Jacka nie otrzymał. Wiadomość, iż jego córka właśnie została wdową, zszokowała staruszka.

– Biedaczysko... był zbyt młody, żeby umierać. – To wszystko, co zdołał powiedzieć.

Po opuszczeniu pensjonatu Bess ledwo zdołała opanować narastającą panikę. Oto znalazła ojca starego i schorowanego, zamkniętego w pozbawionym wygód pokoiku.

Będąc u siebie w hotelu, wyjęła ze szkatułki naszyjnik z szafirem w kształcie gwiazdki i złotą bransoletę. Odnalazła Harrisa Dempstera w palarni:

– Najmocniej przepraszam, że niepokoję, ale może pan wie, gdzie mogłabym spieniężyć te przedmioty? – spytała, pokazując biżuterię.

Harris od razu sięgnął po skórzany pugilares. Dał się słyszeć szelest banknotów.

– Och! Nie ma potrzeby pozbywać się klejnotów, droga pani Ravenhart. Zawsze służę pomocą tak uroczej damie. – Uśmiechnął się, odsłaniając nieco żółtawe zęby widoczne tuż pod równo przyciętymi wąsami, i podał banknoty Bess. – I nie musi pani się spieszyć z oddawaniem mi tej skromnej pożyczki. Sprawiłoby mi niewymowną radość, gdyby zechciała pani przyjąć moją... – zawahał się, dobierając właściwe słowo – ...opiekę.

Bess pomyślała o synu. Pamiętała, jak niosła go na rękach, a malec próbował wyjąć srebrne grzebyki utrzymujące jej fryzurę. Widziała, jak w ogrodzie, szeroko otwartymi oczyma chciwie łowił ruch ptaków i kwiatów. Jeżeli przyjmie teraz pieniądze od Harrisa Dempstera, jutro będzie mogła posłać po Frazera.

Jednakże odmówiła. Da sobie radę sama, znajdzie jakiś sposób. Jeszcze nie musi przyjmować propozycji tego rodzaju.

Pan Harris westchnął zawiedziony:

– Wielka szkoda. Moglibyśmy miło spędzić czas. – Jego oczy wyrażały tęsknotę. – Przypomina mi pani osobę, którą kiedyś znałem. Też była brunetką i miała takie same niebieskie oczy.

Dzięki sprzedaży biżuterii Bess wynajęła w Ealing umeblowany dom z tarasem. Zaangażowała pomoc domową i otworzyła rachunek w pobliskim sklepie spożywczym. Napisała do Cory Ravenhart, pytając o Frazera. Chroniąc się przed chłodem pod ciepłą, puchową kołdrą, wróciła myślami do czasów dzieciństwa, spędzonego z ojcem oficerem w wojskowych kwaterach Madrasu. Pamiętała, że po śmierci matki przenieśli się w góry, gdzie Joe Cadogan założył plantację indygowca, na której chciał się dorobić. Nieudana inwestycja zmusiła ich do powrotu na rozgrzane równiny. Tam ojciec handlował drewnem tekowym, mahoniem, hinduską bawełną i jedwabiem. Przez wszystkie te lata przez ich dom przetaczał się nieprzerwany korowód ciotek. Gdyby zgodziła się na niemoralną propozycję Harrisa Dempstera, skończyłaby tak samo, jak jedna z krewnych, ulotna istota, która straciła swoją atrakcyjność, gdy tylko zblakła uroda przestała kogokolwiek zachwycać.

Prawdę mówiąc, Bess nigdy nie miała prawdziwego domu. Zbyt często poziom życia rodziny zależał od szczęśliwej karty czy wygranego zakładu na wyścigach. Nie prowadziła rozważnego trybu życia. Bywało, że jej szafę wypełniały jedwabne sukienki, ale czasami przez długie godziny przerabiała rzeczy, z których już dawno wyrosła. Miała jednak swobodę, na jaką w tamtych czasach rodzice rzadko zezwalali angielskiemu dziecku. Ubrana jedynie w szorty i kamizelkę, mogła biegać po okolicznych bazarach i kąpać się w rzeczkach razem z dziećmi tubylców. Nikt nie zakazywał dziewczynce się śmiać, gdy koledzy taty opowiadali rubaszne dowcipy. Nikt też nie kazał jej sztywno siedzieć przy gościach z rękami na kolanach, nie pozwalając się odezwać bez pytania.

Tak pośród towarzyszy ojca upływały jej dni, dopóki nie poznała Jacka. Stało się to w położonym wśród wzgórz Simli, ciasno zabudowanym miasteczku, będącym siedzibą lokalnych władz. Poznała wtedy moc drzemiącą w kobiecym uroku. Choć bywając w towarzystwie, nosiła wypożyczone suknie, czuła jak mężczyźni wodzą za nią wzrokiem zarówno na balach, jak i podczas konnych przejażdżek po miejskim bulwarze. Pragnienia ich wszystkich zawarł w swoim drapieżnym spojrzeniu Jack Ravenhart. Wyszła za niego, bo to właśnie ten mężczyzna dawał jej nadzieję na stateczne życie. Czyż mogła przetrwać w inny sposób?

Nigdy nie była pewna uczucia do Jacka. Oczywiście bardzo go lubiła i pożądała. Wcześniej nie znała tego uczucia. Czy jeśli pragniesz mężczyzny, którego lubisz, oznacza to, że go kochasz? Nie umiała odpowiedzieć na to pytanie. Wiedziała jednak, że dałaby wiele za możliwość przytulenia się teraz do Jacka, baraszkowania razem, obserwowania jego nienasyconych oczu. Pamiętała dotyk jego dłoni, którymi badał kształt jej ciała, zupełnie jakby rysował jakąś mapę. Dotyk, który doprowadzał ją do rozkoszy. Pamiętała swoją bezgraniczną tęsknotę, gdy wyjeżdżał z domu.

Łzy popłynęły po policzkach Bess. Jednak użalanie się nad sobą było stratą czasu. Na toaletce dostrzegła kopertę. Był w niej list, którego nie wysłała do Cory Ravenhart. Pisała w nim o chorobie i ruinie finansowej ojca, o rozczarowaniu Anglią, gdzie zawsze jest tak zimno i mokro. Pisała o zaskoczeniu, jakie przeżyła, widząc bose dzieci i stertę łachmanów okrywającą bezdomnego w jednej z bram.

*

Długo nie nadchodziła odpowiedź, napisała więc ponownie. Brak listu od Cory tłumaczyła sobie zaginięciem poczty w dalekiej drodze do Indii.

Zimą, gdy wojna na froncie zachodnim przybrała charakter pozycyjny, wielokrotnie pisała do byłej teściowej. Nigdy nie otrzymała odpowiedzi. Obowiązujące w mieście zaciemnienie jeszcze bardziej przygnębiało Bess. Ciągle dręczyły ją pytania: Dlaczego pani Ravenhart nigdy jej nie odpisała? Czy Frazer jeszcze za nią tęskni? Gdy odpływała, miał trzynaście miesięcy – czy mógł rozumieć powody, dla których musiała go zostawić? Bess najbardziej niepokoiła się, czy synek nie jest chory. A może to właśnie było przyczyną milczenia pani Ravenhart? Może nie chciała przekazywać jej tak przykrych wiadomości? Młoda kobieta czuła, że ogarnia ją nieznane dotąd uczucie obawy. Rozłąka z Frazerem źle na nią wpływała.

Posiadane jeszcze pierścionki i bransoletki sprzedała, by opłacić rachunki za lekarzy dla ojca, wynajem domu i utrzymanie. Każdy z klejnotów przywoływał obrazy z przeszłości, jedne zamknięte w księżycowym kamieniu, inne w chłodnym ogniku diamentu. Zimowe dni wolno następowały po sobie. Bess wypełniała je, czytając ojcu książki i grając z nim w karty. Miasto otaczała ściana mgły i deszczu, co zmusiło Bess do całkowitej zmiany trybu życia. W najzimniejszych miesiącach wracała myślami do małp zamieszkujących świątynię Hanumana na górze Jakko. Dzieci z Simli rzucały im ciastka. Zwierzęta nieustannie goniły się pośród sosen i wiciokrzewów, a powietrze wypełniała kakofonia małpich wrzasków. Wspomnienie o tym, jak szalała razem z dzieciakami, pomagało Bess przezwyciężyć smutek i przygnębienie, towarzyszące jej całą zimę.

Coraz częściej w snach widziała Frazera. Czasami jej nie poznawał, czasami wyglądał zupełnie inaczej i wówczas to ona nie poznawała syna. W jednym ze snów wracała do Simli. Jej dom stał opuszczony. Na bulwarze dostrzegła wysokiego blondyna, który uśmiechał się, machał ręką na pożegnanie i znikał.

Tu, gdzie mieszkała teraz, drzwi wejściowe do wszystkich domów były pozamykane, a sąsiedzi nie zbierali się na pogaduszki po zachodzie słońca, jak w Indiach. W ich zdawkowych uśmiechach i całkowitym braku ochoty na jakiekolwiek kontakty towarzyskie widziała dezaprobatę. Gdy czuła się samotna, rozmawiała z dozorcą zamiatającym ulicę lub ze sprzedawczynią słodyczy w pobliskim sklepiku. Jadąc tramwajem, zamieniała parę słów z żołnierzami przebywającymi w Londynie na rekonwalescencji. Nierzadko mieli zabandażowane głowy lub trzymali ręce na temblaku.

Gdzieś na wiosnę 1915 roku Bess pogodziła się z myślą o rychłej śmierci ojca. Mniej więcej w tym samym czasie Niemcy użyli gazów trujących w tak zwanej drugiej bitwie pod Ypres. Podobnie jak żołnierze spod Ypres, jej ojciec walczył o każdy haust powietrza. Siedziała przy nim na łóżku, trzymała jego dłoń i słuchała ciężkiego oddechu chorego. Na własne oczy widziała, jak powoli, acz nieubłaganie opuszczają go werwa i optymizm, które cechowały ojca przez całe życie. Już lepiej spaść z konia, pomyślała, i umrzeć, pędząc w porannym wietrze.

Joe Cadogan zmarł 1 maja. Właśnie zakwitły drzewa i Bess po raz pierwszy od przyjazdu do Anglii poczuła powiew cieplejszego powietrza. Po ceremoniach pogrzebowych przeglądała rzeczy ojca. Znalazła wśród nich figurkę słonia z drewna tekowego, mosiężny lampion i wysadzany szlachetnymi kamieniami sztylet. Papa twierdził, że otrzymał go od hinduskiego księcia.

Ponieważ Joe Cadogan zmarł na gruźlicę, spalono jego ubranie i pościel. Bess sprzedała niewielki księgozbiór ojca, a tekowego słonia i zdobiony sztylet wstawiła do antykwariatu w londyńskiej Belgravii. Handlarzowi używaną odzieżą oddała kilka letnich sukienek i co lepsze suknie wieczorowe. Jestem sama w tym kraju, nie będę potrzebować tych strojów, pomyślała. Pozostałe rzeczy osobiste zmieściły się w niewielkiej walizce.

Porządkując dom przed oddaniem kluczy właścicielce, Bess przypomniała sobie słowa Cory Ravenhart: „Od dawna planowaliśmy odwiedzić w Szkocji Sheldona, starszego brata mojego męża. Wszystko jest już przygotowane i w kwietniu przyszłego roku spędzimy u niego lato” – powiedziała wtedy teściowa.

Młoda kobieta pamiętała fotografię stojącą na kredensie w domu teściowej, przedstawiającą Ravenhart House, obszerną rezydencję o szarych murach. Dom stał na tle łańcucha górskiego.

– Dom stryja Sheldona – wyjaśniał Jack. – Paskudny, prawda?

W bibliotece Bess odnalazła na mapie posiadłość Ravenhartów. Sprawdziła, że aby dotrzeć do Perthshire w Szkocji, musi przejechać z jednego końca Wysp Brytyjskich na drugi. Postanowiła nie pisać i nie uprzedzać Cory Ravenhart o przyjeździe. Podczas długiej i chłodnej zimy niepokój Bess przerodził się w brak zaufania do teściowej. Oczyma wyobraźni widziała, jak Cora głaszcze jasne włosy Frazera dłońmi w koronkowych rękawiczkach. Tym razem nie pozwoli się zdominować. Zabierze synka i już nigdy go nie zostawi.

CIĄG DALSZY DOSTĘPNY W PEŁNEJ, PŁATNEJ WERSJI

1 Zasady gry: kilka osób zbiera się w kole. Pierwsza stawia pytanie następnej lub każe wykonać czynność, której dana osoba nie wykonałaby w innych okolicznościach. Potem drugi gracz robi to samo, itd. Zazwyczaj pytania i niecodzienne zadania dotyczą intymnej sfery życia. Warto zaznaczyć, że dzisiaj jest to popularna gra wśród dzieci i nastolatków.