Redakcja stylistyczna

Elżbieta Gałecka

Korekta

Katarzyna Pietruszka

Ilustracja na okładce

Larry Rostant/Artist Partners Ltd.

Zdjęcie autora

Zbiory Clive’a Cusslera

Skład

Wydawnictwo Amber

Jacek Grzechulski

Tytuł oryginału

Shock Wave

Copyright © 1996 by Clive Cussler.

By arrangement with Peter Lampack Agency, Inc. 551 Fifth Avenue,

Suite 1613 New York, NY 10176-0187 USA

All rights reserved.

For the Polish edition

Copyright © 2003 by Wydawnictwo Amber Sp. z o.o.

ISBN 978-83-241-4312-2

Warszawa 2011. Wydanie IV

Wydawnictwo AMBER Sp. z o.o.

02-952 Warszawa, ul. Wiertnicza 63

tel. 620 40 13, 620 81 62

www.wydawnictwoamber.pl

Konwersja do formatu EPUB: Virtualo Sp. z o.o.
virtualo.eu

Z wyrazami najwyższego szacunku dla

doktora Nicholasa Nicholasa,

doktora Jeffreya Taffeta

oraz

Roberta Fleminga

Wyprawa „Gladiatora”

17 stycznia 1856 roku
Morze Tasmana

Z czterech kliprów, zbudowanych w 1854 roku w szkockim Aberdeen, jeden szczególnie się wyróżniał. „Gladiator” miał sześćdziesiąt metrów długości, dziesięć szerokości i nośność tysiąca dwustu pięćdziesięciu sześciu ton, a jego trzy maszty wznosiły się ku niebu pod dziarskim kątem. Był jednym z najszybszych kliprów w historii, choć żeglowanie nim po wzburzonych wodach było niebezpieczne z powodu zbyt wysmukłych kształtów. Określano go czasami mianem „Ducha”, ponieważ mógł płynąć przy najlżejszym podmuchu wiatru. Nigdy nie zdarzyło mu się wolne przejście z powodu unieruchomienia przez ciszę.

Niestety „Gladiator” był skazany na zapomnienie.

W trakcie budowy armatorzy kazali go przystosować do obsługi handlu i ruchu emigracyjnego na linii australijskiej i został jednym z niewielu kliprów mogących tak samo dobrze wozić pasażerów jak ładunek. Wkrótce okazało się jednak, że zbyt mało kolonistów stać na opłacenie rejsu i statek pływa z pustymi kabinami pierwszej i drugiej klasy, uznano więc, że znacznie lukratywniejsze będzie zdobycie kontraktów rządowych na transporty więźniów na kontynent, będący w owych czasach największym więzieniem świata.

„Gladiatorem” dowodził jeden z najostrzej pływających kapitanów kliprów – Charles „Kat” Scaggs. Przydomek był jak najbardziej trafny, bo choć Scaggs nie używał wobec uchylających się od pracy lub niesubordynowanych marynarzy bicza, bezlitośnie zmuszał swoich ludzi i statek do rekordowych przebiegów pomiędzy Europą a Australią. Jego brutalne metody przynosiły efekty. W czasie trzeciego rejsu powrotnego do Anglii „Gladiator” przepłynął trasę w sześćdziesiąt trzy dni. Do dziś ten rekord nie został pobity przez statek żaglowy.

Scaggs ścigał się ze współczesnymi mu legendarnymi kliprami i kapitanami, jak John Kendricks i jego chyży „Hercules” albo dowodzący unowocześnionym „Jupiterem” Wilson Asher, i nigdy nie przegrał. Rywalizujący kapitanowie, ruszający z Londynu zaraz po „Gladiatorze”, przybywając do portu w Sydney, niezmiennie zastawali go dawno zacumowanego.

Szybkie przebiegi były zbawieniem dla więźniów, którzy musieli znosić koszmarną podróż w zatrważających męczarniach. Wiele statków potrzebowało na pokonanie trasy trzy miesiące.

Zamkniętych pod pokładem skazańców traktowano jak ładunek bydła. Byli wśród nich zatwardziali kryminaliści, byli polityczni dysydenci, było jednak też wielu nieszczęśników, skazanych za kradzież sztuki ubrania czy kawałka chleba. Mężczyzn wysyłano do kolonii karnych za wszelkie przewinienia – od kradzieży kieszonkowej po morderstwo, kobiety – oddzielone grubą przegrodą – głównie za drobne kradzieże. Przez długie miesiące na morzu więźniowie byli skazani na marne drewniane koje, brak podstawowych warunków higienicznych i niewiele warte jedzenie. Jedynym luksusem były racje cukru, octu i soku cytrynowego przeciwdziałające szkorbutowi oraz portwajn poprawiający morale w nocy. Skazańców strzegł dziesięcioosobowy oddziałek Regimentu Piechoty Nowej Południowej Walii pod dowództwem porucznika Silasa Shepparda. Pod pokład praktycznie nie dopływało świeże powietrze – dochodziło jedynie przez włazy, w które wbudowano jednak grube kraty, cały czas zamknięte i solidnie zaryglowane, tak że kiedy wpływano w tropiki, w ciągu dnia nie było czym oddychać. Gdy morze się wzburzało, więźniowie cierpieli jeszcze bardziej. Nie tylko musieli gnić w całkowitej ciemności, na dodatek robiło się zimno i wilgotno, a każdy walący w kadłub grzywacz powodował, że rzucało nimi jak workami kartofli.

Na przewożących więźniów statkach musiał znajdować się lekarz i „Gladiator” nie był w tym zakresie wyjątkiem. Nad ogólnym stanem zdrowia więźniów czuwał nadinspektor doktor Otis Gorman, który kiedy pozwalała na to pogoda, sprowadzał ludzi niewielkimi grupkami na pokład, by zaczerpnęli świeżego powietrza i zażyli ruchu. Kiedy dobijano do nabrzeża w Sydney, zawsze z dumą się szczycił, że nie stracił w drodze ani jednego więźnia. Gorman był litościwym człowiekiem i dbał o ludzi, których miał pod kuratelą – upuszczał krew, przecinał wrzody, leczył rany, pęcherze i biegunkę, pilnował sypania do klozetów chlorku, prania ubrań i czyszczenia pojemników na mocz. Rzadko się zdarzało, by nie dziękowano mu przy schodzeniu na ląd.

„Kat” Scaggs zwykle nie zauważał istnienia zamkniętych pod pokładem jego statku nieszczęśników. Interesowały go jedynie rekordowe przebiegi. Jego brutalność i żelazna dyscyplina były szczodrze nagradzane przez szczęśliwych armatorów i zarówno kapitan, jak i jego statek po wsze czasy znaleźli miejsce wśród legend o kliprach australijskich.

Teraz też czuł nosem nowy rekord trasy i był nieustępliwy jak mało kiedy. Pięćdziesiąt dwa dni po wypłynięciu z Londynu z ładunkiem oraz stu dziewięćdziesięcioma dwoma skazańcami, w tym dwudziestoma czterema kobietami, wyciskał z „Gladiatora” co tylko się dało i nawet przy ostrym wietrze rzadko zbierał żagle. Jego wytrwałość została nagrodzona przepłynięciem w ciągu doby niewiarygodnych czterystu trzydziestu dziewięciu mil.

Scaggs wykorzystał jednak swój limit szczęścia. Za rufą zawisło na horyzoncie nieszczęście.

Dzień po tym, jak „Gladiator” bezpiecznie przeszedł znajdującą się pomiędzy Tasmanią a południowym wybrzeżem Australii Cieśninę Bassa, niebo wypełniło się złowieszczymi czarnymi chmurami, morze stawało się niespokojne i znikało coraz więcej gwiazd. Scaggs nie wiedział o tym, że wkrótce zza południowo- – wschodniego krańca Morza Tasmana wypadnie na statek potężny tajfun. Z powodu ich szybkości i zdecydowania Pacyfik nigdy nie obchodził się z kliprami łagodnie.

Tajfun miał się okazać najstraszliwszy i najbardziej niszczycielski, jaki pamiętali mieszkańcy mórz południowych. Z każdą godziną wiatr przyspieszał. Ocean zmienił się w łańcuch wznoszących się wysoko gór, które z hukiem wypadały z ciemności i zwalały się na „Gladiatora”. Scaggs zbyt się ociągał z rozkazem refowania żagli i niezwykłej siły podmuch porwał je na strzępy. Maszty pękły jak wykałaczki, a zalany wodą pokład zasłały wanty i reje. Potem, jakby chcąc posprzątać, huczące grzywacze spłukały tę plątaninę za burtę. Od rufy nadeszła dziesięciometrowa fala, uderzyła, odrywając od kadłuba ster i przetoczyła się po pokładzie, rozbijając mostek. Kiedy spłynęła, z pokładu zniknęły szalupy, koło sterowe, nadbudówki i kambuz. Luki były wepchnięte do środka i woda bez przeszkód wlewała się do statku.

Jedna ogromna fala zmieniła cieszący oko wdzięczną linią kliper w bezradny, okaleczony wrak. Umierający kadłub zamienił się w miotaną falami kłodę, stracił sterowność i został wydany na pastwę wody. Nie mając możliwości walki z burzą, nieszczęsna załoga i więźniowie mogli jedynie bezczynnie spoglądać śmierci w twarz i czekać w przerażeniu, aż statek zanurkuje w bezlitosną głębię.

Dwa tygodnie po minięciu terminu dotarcia „Gladiatora” do portu wysłano statki, aby przeczesały trasy przechodzenia kliprów przez Cieśninę Bassa i Morze Tasmana, nie udało im się jednak znaleźć najmniejszego śladu rozbitków, zwłok ani szczątków wraka. Armatorzy spisali statek na straty, firma ubezpieczeniowa wypłaciła odszkodowanie, rodziny marynarzy i skazańców opłakały odejście bliskich i z czasem pamięć o „Gladiatorze” zaczęła blaknąć.

Niektóre statki mają opinię pływających trumien albo piekielnych łajb, ale znający Scaggsa i „Gladiatora” kapitanowie konkurencyjnych towarzystw niemal bez wyjątku pokręcili głowami i uznali zaginiony piękny kliper za ofiarę nadmiernej delikatności konstrukcji i agresywnego pływania Scaggsa. Dwóch ludzi, którzy niegdyś pływali na „Gladiatorze”, zasugerowało wręcz, że mógł zostać zaatakowany równocześnie przez gwałtowny podmuch wichru i wysoką falę od rufy, a suma potęg wepchnęła dziób pod wodę i posłała statek na dno.

W sali ubezpieczeń giełdy ubezpieczeń morskich Lloyda zaginięcie „Gladiatora” zostało zapisane w księgach pomiędzy zatonięciem amerykańskiego holownika parowego a wejściem na mieliznę norweskiego kutra rybackiego.

Minęły niemal trzy lata, zanim wyjaśniono tajemnicze zniknięcie.

Kiedy potworny tajfun odszedł na zachód, przedziwnym, nieznanym w historii marynistyki trafem „Gladiator” w dalszym ciągu unosił się na wodzie. Ogołocony kadłub przeżył, ale przez spękane poszycie do środka w niepokojącej ilości wlewała się woda. W południe następnego dnia w kadłubie było jej niemal dwa metry, a pompy toczyły skazaną na przegraną bitwę.

Waleczność „Kata” Scaggsa nie osłabła nawet na chwilę i załoga mogłaby przysiąc, że statek utrzymuje się na wodzie jedynie dzięki jego uporowi. Wydawał rozkazy ze srogą miną i niezwykle spokojnie. Więźniów, którzy nie odnieśli poważniejszych ran z powodu długotrwałego rzucania wewnątrz statku, zatrudnił do obsługi pomp, załoga zajęła się uszczelnianiem kadłuba.

Resztę dnia i noc spędzono na odciążaniu statku, wyrzucając za burtę ładunek i wszystko z wyposażenia, co nie było niezbędne, ale efekt był znikomy. Stracono mnóstwo cennego czasu i niewiele osiągnięto. Do rana woda podniosła się o kolejne trzy czwarte metra.

Późnym popołudniem wycieńczony Scaggs został pokonany. Nic nie było w stanie uratować „Gladiatora”, a przy braku szalup pozostała jedna desperacka możliwość uratowania znajdujących się na pokładzie dusz. Kapitan wydał porucznikowi Sheppardowi rozkaz uwolnienia więźniów i ustawienia ich na pokładzie pod czujnym okiem uzbrojonych żołnierzy. Ci, którzy pracowali przy pompach, oraz gorączkowo uszczelniający uszkodzenia członkowie załogi pozostali oczywiście przy pracy.

Scaggs nie potrzebował do panowania nad statkiem bicza ani pistoletu. Był ogromny i miał budowę kamieniarza. Mierzył prawie metr dziewięćdziesiąt, szarooliwkowe, wbijające się w człowieka oczy były głęboko osadzone w ogorzałej od słońca i słonego wiatru twarzy, którą otaczała szopa kruczoczarnych włosów i wspaniała czarna broda, na specjalne okazje splatana w warkocz. Mówił głębokim, donośnym basem, dobitnie podkreślającym jego dowódczą pozycję. Był w kwiecie wieku – miał trzydzieści dziewięć lat.

Spojrzał na skazańców i zaskoczyła go ogromna liczba ran, sińców, zwichnięć oraz obwiązanych zakrwawionymi bandażami głów. Nigdy nie widział bardziej odrażającej bandy obdartusów. Na twarzach widać było strach i zdziwienie. Większość – chyba z powodu złej diety w dzieciństwie – była niskiego wzrostu, wszyscy mieli wymizerowane i ponure fizjonomie oraz blade cery. Scaggs miał przed sobą cyniczne, nieczułe na Słowo Boże szumowiny angielskiego społeczeństwa, bez szans na powrót do ojczyzny, bez nadziei na owocne życie.

Gdy te ludzkie wraki ujrzały zniszczony pokład, kikuty masztów, poszarpane relingi i puste miejsca po szalupach, zapanowała ogólna rozpacz. Kobiety zaczęły z przerażeniem krzyczeć – z wyjątkiem jednej, nieco oddalonej od stłoczonej ciżby.

Scaggs przyjrzał się dziwnej więźniarce, wysokiej niemal jak mężczyzna. Wystające spod spódnicy łydki były długie i gładkie, wąską talię zwieńczał kształtny biust, nieco wypływający górą z dekoltu bluzki. Jej ubranie wyglądało porządnie i czysto, sięgające talii blond włosy – w odróżnieniu od brudnych i zwisających strąkami włosów pozostałych kobiet – lśniły jak starannie wyszczotkowane. Stała prosto, strach ukrywała pod maską buntu i wpatrywała się w Scaggsa oczami błękitnymi jak alpejskie jezioro.

Kapitan zauważył ją pierwszy raz od wyjścia w morze i na próżno się mitygował, dlaczego nie był bardziej spostrzegawczy. Skarcił się jednak w myślach za bujanie w obłokach, skoncentrował na bezpośrednim niebezpieczeństwie i rozpoczął przemowę:

– Sytuacja nie jest obiecująca. Muszę z całą uczciwością przyznać, że statek jest skazany na zagładę, a nie mamy szalup.

Przyjęto jego słowa z mieszanymi uczuciami. Piechurzy porucznika Shepparda stali cicho i bez ruchu, wielu skazańców zaczęło jęczeć i wyć. Ze strachu, że statek rozleci się zaraz na kawałki, wielu padło na kolana i zaczęło błagać niebiosa o wybawienie.

Nie zwracając uwagi na lamenty, Scaggs mówił dalej:

– Chcę z pomocą łaskawego Boga spróbować uratować każdą duszę z tego statku. Zamierzam zbudować tratwę wystarczającej wielkości, aby uniosła wszystkich znajdujących się na tym żaglowcu, aż zostaniemy uratowani przez przepływający statek albo morze zaniesie nas na australijski kontynent. Załadujemy wody i prowiantu, żeby wystarczyło na dwadzieścia dni.

– Jeżeli pozwoli pan, kapitanie, zapytam, po ilu dniach spodziewa się pan ratunku?

Pytanie zadał olbrzymi mężczyzna o pogardliwym wyrazie twarzy, górujący nad pozostałymi o półtorej głowy. W odróżnieniu od swoich towarzyszy był modnie ubrany, a jego fryzura wymyślnie ułożona. Scaggs, nim odpowiedział, zwrócił się do porucznika Shepparda:

– Kim jest ten goguś?

Sheppard przysunął się blisko kapitana.

– To Jess Dorsett.

Scaggs uniósł brew.

– Rozbójnik Jess Dorsett?

– We własnej osobie. Zanim ludzie królowej go złapali, zbił fortunę. Jedyny z tej pstrej bandy umie czytać i pisać.

Scaggs natychmiast zrozumiał, że jeżeli sytuacja na tratwie zrobiłaby się groźna, rozbójnik może okazać się przydatny, a musiał się poważnie liczyć z niebezpieczeństwem buntu.

– Oferuję wam jedynie szansę na przeżycie, panie Dorsett. Poza tym nie mogę obiecać niczego.

– Czego oczekuje pan w tej sytuacji ode mnie i moich zdegenerowanych przyjaciół?

– Pomocy przy budowie tratwy ze strony każdego zdolnego do pracy mężczyzny. Kto odmówi pomocy albo będzie się migał przy pracy, zostanie na statku.

– Słyszycie, chłopcy?! – krzyknął Dorsett do skazańców. – Macie pracować albo umrzecie! – Odwrócił się do Scaggsa. – Ale żaden z nas nie jest marynarzem. Będzie pan musiał powiedzieć, co mamy robić.

Scaggs wskazał na pierwszego oficera.

– Rozkazałem panu Ramseyowi narysować plany i zbudować szkielet tratwy. Część załogi niezajęta walką o utrzymanie nas na wodzie pokieruje budową.

Jeff Dorsett, mający ponad metr dziewięćdziesiąt, wśród innych więźniów sprawiał wrażenie giganta. Okryte drogim płaszczem z aksamitu ramiona miał szerokie i potężne, nos długi, kości policzkowe wysokie, szczękę wydatną. Długie miedzianorude włosy opadały mu swobodnie na kołnierz. Mimo dwóch miesięcy zamknięcia w ładowni statku wyglądał, jakby właśnie wyszedł od eleganckiego londyńskiego krawca.

Zanim odwrócili się od siebie, Dorsett i Scaggs wymienili krótkie spojrzenia. Pierwszemu oficerowi Ramseyowi nie umknęła uwagi ich intensywność. Tygrys i lew, pomyślał melancholijnie. Ciekawe, który będzie górą, kiedy dotrą do kresu tego, co wyznaczył im los.

Na szczęście ocean się uspokoił i można było budować tratwę na wodzie. Konstrukcję zaczęto robić z tego, co wyrzucono za burtę. Rama tratwy powstała z resztek masztów, które powiązano grubą liną. Opróżniono przeznaczone dla tawern i sklepów Sydney beczki z winem i mąką i poprzywiązywano je do ramy, by zwiększyć pławność. Na górze poprzybijano belki, które utworzyły pokład, i otoczono go wysokim do pasa relingiem. Dwie zapasowe bomstengi postawiono po obu końcach tratwy i owantowano je, osztagowano i otaklowano. Gotowa tratwa miała jakieś dwadzieścia pięć metrów na dwanaście i choć wyglądała na dużą, to po załadowaniu zapasów nie było łatwo upchać na niej stu dziewięćdziesięciu dwóch więźniów, jedenastu żołnierzy i dwudziestu siedmiu członków załogi oraz kapitana, co razem stanowiło dwieście trzydzieści jeden osób. Po stronie, którą wyznaczono na rufę, do prowizorycznego rumpla zamocowano szczątkowy ster.

Na pokład spuszczono beczułki z wodą, sokiem cytrynowym, solonym boczkiem, wołowiną i serem, gary ugotowanego w kambuzie ryżu i grochu, i przywiązano wszystko między masztami tak, by znajdowało się pod osłoną wielkiej płachty płótna, którą rozpięto jako ochronę przed palącymi promieniami słońca.

Odbijano od wraka przy błogosławieństwie czystego nieba i oceanu gładkiego jak ogrodowy staw. Pierwsi przesiedli się uzbrojeni w muszkiety i pałasze żołnierze. Potem nadszedł czas na skazańców, szczęśliwych, że uniknęli pójścia na dno razem z przechylonym już niebezpiecznie na dziób statkiem. Tak wielu ludzi nie mogło zejść po trapie, większość dostawała się więc na tratwę, zsuwając się po burcie statku na linach. Niejeden zbyt wcześnie skakał albo puszczał linę, wpadał do wody i musiał być wciągany na pokład przez ludzi Ramseya. Najciężej rannych opuszczano na dół obwiązanych liną. Ku zaskoczeniu wszystkich, ewakuacja się udała. Po dwóch godzinach dwieście trzy osoby znajdowały się na tratwie w wyznaczonych przez Scaggsa miejscach.

Teraz nadeszła kolej na załogę. Ostatnią osobą, która opuściła ostro już nachylony pokład, był kapitan. Zanim zeskoczył na tratwę, spuścił na linie w ręce pierwszego oficera pudło z dwoma pistoletami, księgą logową, chronometrem, kompasem i sekstantem. Tuż przed opuszczeniem wraka Scaggs obliczył pozycję i po znalezieniu się na tratwie nikomu – nawet Ramseyowi – nie powiedział, że burza zniosła „Gladiatora” daleko od uczęszczanych tras. Dryfowali w martwym rejonie Morza Tasmana trzysta mil od wybrzeży Australii, ale – co gorsza – prąd znosił ich coraz bardziej w nicość nieodwiedzaną przez żadne jednostki. Po sprawdzeniu na mapach kapitan doszedł do wniosku, że ich jedyną nadzieją jest napotkanie przeciwnych prądów i wiatrów i pożeglowanie na wschód, ku Nowej Zelandii.

Wkrótce po zainstalowaniu się na tratwie pasażerowie stwierdzili z przerażeniem, że na pokładzie może się położyć maksimum czterdziestu z nich. Marynarze widzieli poważniejsze zagrożenie – pokład wystawał nad wodę nie więcej niż dziesięć centymetrów i było jasne, że jeżeli morze się wzburzy, cała tratwa zostanie zatopiona wraz z nieszczęsnym ładunkiem.

Scaggs powiesił kompas na maszcie przy rumplu.

– Stawiajmy żagle, panie Ramsey. Ster sto piętnaście stopni wschód-południowschód.

– Aye, kapitanie. Nie płyniemy do Australii, prawda?

– Naszą nadzieją jest północno-zachodnie wybrzeże Nowej Zelandii.

– Ile nas od niej dzieli?

– Sześćset mil – odpowiedział Scaggs, jakby mówił o znajdującej się tuż za horyzontem piaszczystej plaży.

Ramsey zmarszczył czoło i zlustrował przepełnioną tratwę. Dłużej zatrzymał wzrok na grupie zagłębionych w szeptaną dysputę skazańców. Kiedy się odezwał, głos miał przepełniony przygnębieniem.

– Nie wierzę, by w otoczeniu takiej masy śmieci jakikolwiek bogobojny człowiek dotarł do celu podróży.

Ocean pozostał spokojny przez następne pięć dni. Wszyscy przyzwyczaili się do dyscypliny racjonowania żywności. Okrutne słońce prażyło bezlitośnie, zmieniając tratwę w gorejące piekło, i każdy desperacko pragnął skoczyć do wody, by się ochłodzić, ale rekiny krążyły w pobliżu, oczekując łatwego kąska. Marynarze lali wiadra wody na rozpięty płócienny dach, co jedynie zwiększało pod nim duchotę.

Nastrój zaczął się zmieniać z melancholii w buntowniczość. Ci, którzy wytrzymali dwa miesiące zamknięcia w ciemnych ładowniach „Gladiatora”, niepokoili się teraz niepewną konstrukcją tratwy i pustką wokół. Zaczęli rzucać w kierunku marynarzy i żołnierzy dzikie spojrzenia i pomruki, co nie uszło uwagi kapitana Scaggsa. Rozkazał porucznikowi Sheppardowi, aby nakazał swoim ludziom trzymać muszkiety nabite, z podsypanym na panewkę prochem.

Jess Dorsett często obserwował wysoką kobietę o platynowych włosach, która cały czas siedziała sama przy przednim maszcie. Otoczyła się aurą upartej pasywności, jakby była przyzwyczajona do niewygód bez nadziei na poprawę. Zdawało się, że nie zauważa pozostałych więźniarek, rzadko do kogokolwiek się odzywała i sprawiała wrażenie, jakby wolała pozostawać na uboczu i milczeć. Dorsett uznał, że na pewno nie jest tuzinkowa.

Ruszył ku niej, przeciskając się wężowym ruchem pomiędzy upakowanymi ciasno na pokładzie ciałami, aż zatrzymał go żołnierz, który kazał mu się cofnąć, podkreślając rozkaz wysunięciem lufy muszkietu do przodu. Dorsett był cierpliwym człowiekiem i zaczekał, aż zmienią się warty. Nowy strażnik od razu zaczął pożądliwie spoglądać na kobiety, co natychmiast odwzajemniły urąganiami. Dorsett wykorzystał jego nieuwagę i szybko podszedł do domyślnej linii mającej dzielić kobiety od mężczyzn. Blondynka nie dała po sobie poznać, czy go zauważyła, jej błękitne oczy były wbite w coś na horyzoncie, co tylko ona umiała dojrzeć.

– Wypatrujesz pani Anglii? – spytał z uśmiechem.

Odwróciła się i wbiła w niego wzrok, jakby zastanawiała się, czy zaszczycić go odpowiedzią.

– Małej wioski w Kornwalii.

– Tam panią aresztowano?

– Nie, w Falmouth.

– Za próbę zamachu na królową Wiktorię?

Jej oczy błysnęły i się roześmiała.

– Nie, za kradzież koca.

– Musiało być pani zimno.

Spoważniała.

– Miał być dla mojego ojca. Umierał na płuca.

– To bardzo smutne.

– Pan jest rozbójnikiem.

– Byłem, dopóki mój koń nie złamał nogi i nie zostałem pojmany przez ludzi królowej.

– Nazywa się pan Jess Dorsett.

Był zadowolony, że pamięta jego nazwisko, i zadawał sobie pytanie, czy zasięgała o nim języka.

– A pani nazywa się…?

– Betsy Fletcher – odparła bez wahania.

– Betsy – powiedział, czerwieniejąc – niech pani pozwoli mi zostać swoim opiekunem.

– Nie potrzebuję pstrokatego rozbójnika – odparła rezolutnie. – Umiem dbać o siebie.

Zatoczył ręką półkole, wskazując na ściśniętą na tratwie hordę.

– Nim ujrzymy ziemię, może pani potrzebować pary silnych rąk.

– Dlaczegóż miałabym oddawać swój los w ręce człowieka, który nigdy nie splamił się uczciwą pracą?

Popatrzył jej znacząco w oczy.

– Może w swoim czasie obrabowałem kilka powozów, ale poza dobrym kapitanem Scaggsem i mną nie ma tu mężczyzny, któremu kobieta może zaufać.

Betsy Fletcher spojrzała w niebo i wyciągnęła rękę w kierunku groźnie wyglądających chmur, pchanych ku nim przez świeżą bryzę.

– Panie Dorsett, jak zamierza pan ochronić mnie przed nimi?

– Zaraz w nie wpadniemy, kapitanie – powiedział Ramsey. – Lepiej spuśćmy żagle.

Scaggs ponuro skinął głową.

– Weźcie zapasową linę, potnijcie ją na kawałki i rozdajcie – zarządził. – Niech pan powie tym biedakom, żeby się poprzywiązywali do tratwy.

Wkrótce ocean zaczął szarpać tratwą. Pokład chwiał się i kołysał na boki, a fale zaczęły się przelewać przez zbitą ludzką masę. Wszyscy pozaczepiali kawałki liny o co się dało i zacisnęli na nich dłonie, co sprytniejsi poprzywiązywali się do belek pokładu. Choć sztorm nie był nawet w połowie tak gwałtowny jak tajfun, który zniszczył „Gladiatora”, wkrótce nie dało się powiedzieć, gdzie zaczyna się tratwa, a kończy ocean. Grzywacze robiły się coraz wyższe, na ich grzbietach kipiała piana. Niektórzy próbowali stanąć, żeby wystawić głowy nad kipiącą topiel, ale tratwą tak gwałtownie rzucało i bujało, że natychmiast padali na pokład.

Dorsett przywiązał Betsy do masztu swoją i jej liną, potem owinął się pozrywanymi wantami i zaczął osłaniać dziewczynę ciałem jak tarczą. Nagle lunął deszcz z taką gwałtownością, jakby diabeł rzucał kamieniami. Wzburzony ocean bił w tratwę ze wszystkich stron.

Przez szalejącą burzę przebijały się jedynie przekleństwa Scaggsa, towarzyszące wykrzykiwanym do załogi rozkazom, by dodatkowymi linami zabezpieczyli zapasy żywności. Marynarze walczyli z żywiołem, starając się wiązać skrzynie i beczki, w pewnym jednak momencie ryknęła wielka jak góra fala i zwaliła się na tratwę wpychając ją głęboko pod wodę. Przynajmniej minutę nie było na godnej pożałowania tratwie nikogo, kto nie był przekonany, że zaraz zginie.

Scaggs wstrzymał oddech, zamknął oczy i klął z zamkniętymi ustami. Czuł na sobie ciężar, jakby woda chciała wycisnąć z niego duszę. Po zdającej się wiecznością minucie tratwa ciężko przebiła się przez skłębioną pianę i wychynęła na powierzchnię, gdzie natychmiast została zaatakowana przez wicher. Kto nie został zmyty do oceanu, odetchnął głęboko i zaczął wykasływać z płuc słoną wodę.

Kapitan rozejrzał się po tratwie i opanowało go przerażenie. Zapasy zniknęły, jakby nigdy nie ładowano ich na pokład. Jeszcze bardziej przerażające było to, że zerwane skrzynie i beczki przebiły sobie drogę przez skazańców, miażdżąc napotkanych po drodze ludzi i spychając ich w odmęt z siłą lawiny. Nikt nie mógł zareagować na świdrujące uszy krzyki o pomoc. Dziki ocean sprawiał, że jakakolwiek próba ratunku była niemożliwa, a szczęśliwi ocaleni mogli jedynie pogrążyć się w żałości z powodu śmierci towarzyszy.

Tratwa i zgnębieni do cna pasażerowie wytrzymali burzę do rana, zalewani regularnie przetaczającymi się po nich grzywaczami. Rano ocean zaczął się uspokajać, a wiatr osłabł do lekkiej południowej bryzy. Nieustająco musieli jednak uważać na pojedyncze zdradliwe fale, które wyskakiwały zza horyzontu, wlewały się na pokład i próbowały ściągnąć już i tak niemal potopionych ludzi w otchłań.

Kiedy Scaggs mógł w końcu stanąć i oszacować straty, z przerażeniem stwierdził, że ani jedna beczułka wody czy jedzenia nie została oszczędzona przez gwałtowność oceanu. Po chwili odkrył następną katastrofę. Maszty zostały połamane, z żagli pozostały strzępy. Rozkazał Ramseyowi i Sheppardowi policzyć zaginionych. Okazało się, że stracili dwudziestu siedmiu ludzi.

Sheppard wbił wzrok w wycieńczone postacie i pokręcił ze smutkiem głową.

– Biedni łajdacy. Wyglądają jak potopione szczury.

– Niech pan każe rozpiąć to, co pozostało z żagli, i nałapie jak najwięcej wody, nim szkwał minie – rozkazał kapitan Ramseyowi.

– Nie mamy jej w czym trzymać – odparł ponuro Ramsey. – Z czego zrobimy wtedy żagle?

– Kiedy każdy się napije, naprawimy co się da i popłyniemy dalej na wschód-południo-wschód.

Na tratwę zaczęło wracać życie. Dorsett wyplątał się z want i ujął Betsy za ramiona.

– Jest pani ranna? – spytał.

Patrzyła na niego przez przyklejone do twarzy pasma włosów.

– Nie wpuszczono by mnie w takim stanie na bal w pałacu królewskim. Jestem przemoczona, ale zadowolona, że żyję.

– To była okropna noc, lecz obawiam się, że czekają nas jeszcze gorsze.

Wkrótce wróciło słońce, a było nie mniej okrutne od szalejącego oceanu. Bez baldachimu, który został zerwany przez wiatr i fale, pasażerowie nie mieli najmniejszej ochrony. Wkrótce dołączyły się tortury głodu i pragnienia. Każdy okruch pożywienia, jaki udało się znaleźć w szparach pomiędzy deskami pokładu, został zjedzony. Odrobina wody, którą udało się złapać w podarte resztki żagli, poszła w zapomnienie.

Kiedy ponownie postawiono strzępy żagli, okazało się, że nie mają żadnej wartości. Jeżeli wiatr wiał od rufy, tratwa reagowała jako tako na ster, ale każda próba halsowania kończyła się obróceniem tratwy dziobem do wiatru. Niemożność decydowania o kierunku poruszania się tratwy była kolejnym ciężarem dla Scaggsa. Ponieważ uratował instrumenty nawigacyjne przyciskając je do piersi w czasie najgorszej nawałnicy, ustalił obecną pozycję.

– Bliżej lądu, kapitanie? – spytał Ramsey.

– Obawiam się, że nie – grobowym głosem odparł Scaggs. – Sztorm zepchnął nas jeszcze dalej na północ i zachód. Jesteśmy znacznie dalej od Nowej Zelandii niż dwa dni temu.

– Nie wytrzymamy długo bez wody.

Scaggs wskazał na przecinającą ocean piętnaście metrów od nich parę płetw.

– Jeżeli w ciągu kilku dni nie napotkamy statku, panie Ramsey, obawiam się, że rekiny będą miały okazałą ucztę.

Rekiny nie musiały długo czekać. Drugiego dnia po sztormie zrzucono do wody ciała tych, którzy zmarli od ran. Natychmiast zniknęły w kipieli krwawej piany. Szczególnie agresywny wydał się Scaggsowi jeden z drapieżników. Rozpoznał w nim żarłacza białego, znanego lepiej pod nazwą rekina ludojada, uważanego za najbardziej krwiożerczą bestię, jaka żyje w morzu. Ocenił jego długość na siedem i pół metra.

Prawdziwy koszmar miał się jednak dopiero zacząć. Dorsett był pierwszym, który przeczuł, co znajdujące się na tratwie jedne ludzkie wraki szykują na drugie.

– Coś knują – powiedział do Betsy. – Nie podoba mi się sposób, w jaki patrzą na kobiety.

– O czym pan mówisz? – wydyszała przez spieczone wargi. Zakryła twarz poszarpaną chustką, gołe ramiona i wystające spod spódnicy łydki miała spalone słońcem i pełne pęcherzy.

– Ta niegodziwa banda przemytników na rufie, prowadzona przez niegodziwego mordercę Walijczyka Jake’a Hugginsa. Umie z taką samą łatwością poderżnąć gardło, jak inni podają godzinę. Idę o zakład, że planują bunt.

Betsy rozejrzała się nieprzytomnie po rozrzuconych na pokładzie ledwie żywych ludziach.

– Dlaczego mieliby chcieć przejąć władzę?

– Zaraz się dowiem – powiedział Dorsett i ruszył między porozciąganymi na wilgotnych deskach skazańcami, obojętnymi na wszystko i myślącymi jedynie o palącym pragnieniu. Poruszał się nieporadnie, zaniepokojony sztywnością członków, pozbawionych ruchu przez kilkadziesiąt godzin. Był jednym z niewielu, którzy śmieli zbliżyć się do spiskujących. Przecisnął się siłą przez zwolenników Hugginsa. Udali, że go nie zauważają, w dalszym ciągu poszeptywali między sobą i rzucali gorączkowe spojrzenia w stronę Shepparda i jego piechurów.

– Czemu tu węszysz, Dorsett? – burknął Huggins.

Przemytnik był niski i krępy, jego klatka piersiowa przypominała beczkę, miał długie splątane płowe włosy, niezwykłej wielkości spłaszczony nochal i ogromne usta, w których brakowało co drugiego zęba, a te, co pozostały, były sczerniałe jak prymka tytoniu. Wyglądał odrażająco.

– Pomyślałem, że przyda wam się przy przejmowaniu tratwy silny człowiek.

– Chcesz się dołączyć do podziału łupów, żeby jeszcze trochę pożyć, co?

– Nie widzę żadnego łupu, który mógłby przedłużyć nasz żywot – obojętnie stwierdził Dorsett.

Huggins wybuchnął śmiechem, ukazując gnijące zęby.

– Kobiety, głupcze.

– Zdychamy z pragnienia i upału, a ty chcesz kobiet?

– Jak na sławnego rozbójnika wielki z ciebie głupiec – rzucił z irytacją Huggins. – Nie chcemy kłaść lalek na plecy, chcemy je pociąć na kawałki i zjeść ich delikatne mięso. Scaggsa, jego marynarzyków i żołnierzy zostawimy sobie na czas, kiedy zrobimy się naprawdę głodni.

Pierwszą myślą Dorsetta było, że Huggins robi sobie niesmaczne żarty, ale wyzierający z jego oczu diabeł i upiorny uśmiech jednoznacznie dowodziły, że skazaniec nie bawi się w słówka. Pomysł był tak nikczemny, że Dorsettowi zebrało się na wymioty, był jednak znakomitym aktorem, wzruszył więc jedynie ramionami, jakby niewiele go to obchodziło.

– Po co pośpiech? Jutro o tej porze możemy być uratowani.

– W najbliższym czasie nie pojawią się żaden statek i żaden ląd. – Huggins zawiesił głos, obrzydliwą twarz wykrzywiała mu otchłań ludzkiego upadku. – Jesteś z nami, rozbójniku?

– Łącząc się z tobą, nie mogę stracić, Jake – odparł Dorsett, uśmiechając się z zaciśniętymi ustami – ale ta wysoka blondynka jest moja. Z resztą rób, co chcesz.

– Widzę, że ci się spodobała, ale ja i moi chłopcy dzielimy się po równo. Pozwolę ci zacząć, lecz potem się nią dzielimy.

– To uczciwe – oschle stwierdził Dorsett. – Kiedy atakujemy?

– Godzinę po zapadnięciu zmroku. Na mój znak napadamy na żołnierzyków i zabieramy im muszkiety. Jak będziemy mieć broń, Scaggs i jego ludzie nic nam nie zrobią.

– Ponieważ od dawna siedzę przy przednim maszcie, zajmę się żołnierzem, który pilnuje kobiet.

– Chcesz być pierwszy w kolejce do obiadku, co?

– Na same twoje słowa robię się głodny – zakończył Dorsett sardonicznie.

Wrócił do Betsy, ale nie wspomniał o szykowanym przez skazańców pogromie. Wiedział, że Huggins i jego ludzie będą go obserwować, aby się upewnić, że nie podejmie próby ostrzeżenia żołnierzy albo załogi „Gladiatora”. Szansę otrzyma dopiero z zapadnięciem zmroku i będzie musiał zadziałać, nim Huggins da znak do rozpoczęcia rzezi. Położył się tak blisko Betsy, na ile pozwolił mu żołnierz, i udawał, że całe popołudnie drzemie.

Zaraz po tym jak zmrok objął ocean i pojawiły się gwiazdy, Dorsett opuścił Betsy i podczołgał się jak najbliżej Ramseya. Dał mu znak cichym psyknięciem.

– Ramsey, nie porusz się ani nie sprawiaj wrażenia, że kogoś słuchasz.

– O co chodzi? – mruknął pierwszy oficer „Gladiatora” stłumionym głosem. – Czego chcesz?

– Posłuchaj uważnie. Za godzinę skazańcy pod wodzą Jake’a Hugginsa zaatakują żołnierzy. Jeżeli uda im się ich zabić, skierują broń na kapitana i załogę.

– Dlaczego miałbym wierzyć słowom pospolitego przestępcy?

– Jeżeli nie uwierzysz, zginiecie.

– Poinformuję kapitana – wstrzemięźliwie stwierdził Ramsey.

– Nie omieszkaj powiedzieć mu, że ostrzegł was Jess Dorsett.

Dorsett odczołgał się z powrotem do Betsy. Zdjął lewy but, przekręcił podeszwę i wyjął z buta nóż z dziesięciocentymetrową klingą. Oparł się plecami o kikut masztu i zaczął czekać.

Nad horyzontem wschodził cienki sierp księżyca, nadając i tak już godnym pożałowania postaciom na tratwie wygląd widm. Kilka duchów szybko wstało i podeszło zdecydowanie do zakazanej dla więźniów strefy na środku tratwy.

– Zabić świnie! – wrzasnął Huggins, skacząc ku żołnierzom. Wpółobłąkani z pragnienia więźniowie, chcąc dać upust nienawiści wobec autorytetów, rzucili się ze wszystkich stron na centrum tratwy.

Odpowiedziała im salwa z muszkietów i nieoczekiwany opór natychmiast ich zatrzymał. Ramsey przekazał ostrzeżenie Dorsetta Scaggsowi i Sheppardowi. Piechurzy czekali z naładowanymi muszkietami i postawionymi bagnetami, Scaggs i jego ludzie uzbroili się w pałasze, młotki, siekiery i co tylko można było użyć jako broni.

– Nie dać im czasu na przeładowanie, chłopaki! – zawył Huggins. – Atakujcie!

Masa oszalałych buntowników znów ruszyła do przodu i choć nadziali się na bagnety i pałasze, nic nie było w stanie ostudzić ich wściekłości. Rzucali się na zimną stal, niejeden chwycił gołe ostrze ręką. Zdesperowani mężczyźni walczyli i mordowali się na czarnym morzu, oświetlanym jedynie upiornym księżycowym światłem.

Żołnierze i marynarze walczyli z furią. Nie było centymetra tratwy, gdzie nie próbowano by się zaciekle zabijać. Ciała zabitych zaściełały pokład, przeszkadzając żywym walczyć. Krew spływała po belkach i utrudniała stanie, kto upadł, nie był w stanie wstać. Mimo głodu i pragnienia walczono i rżnięto na oślep. W niebo wzbiły się wrzaski rannych i jęki umierających.

Rekiny, które poczuły łup, zataczały wokół tratwy coraz ciaśniejsze kręgi. Wystająca wysoko nad wodę płetwa Egzekutora, jak marynarze nazywali żarłacza, krążyła cicho nie dalej niż dwa metry od tratwy. Kto wpadł do wody, nie miał szans powrotu na pokład.

Cięty pięć razy pałaszem Huggins, zataczając się, szedł ciężko w kierunku Dorsetta, unosząc wysoko nad głową kawał odłupanej deski.

– Ty zdrajco! – syknął.

Dorsett skulił się i wyciągnął przed siebie nóż.

– Zrób krok, a zginiesz – odparł spokojnie.

– Nakarmią się tobą rekiny, rozbójniku! – Rozwścieczony Huggins opuścił głowę i zaatakował, machając deską jak kosą. Dorsett padł na kolana, a niemogący zatrzymać impetu skoku wściekły Walijczyk potknął się o niego i poleciał z hukiem na pokład. Zanim wstał, Dorsett skoczył na jego potężne plecy, przekręcił w dłoni nóż i poderżnął mu gardło.

– Nie nakarmisz się dziś damami – szepnął mu do ucha Dorsett, kiedy ciało Hugginsa sztywniało w agonii.

Tej nocy Dorsett zabił jeszcze trzech ludzi. W pewnym momencie bitwy został zaatakowany przez grupkę zwolenników Hugginsa, którzy zamierzali natychmiast dobrać się do kobiet. Pojawiła się Betsy i zaczęła walczyć u jego boku, wrzeszcząc jak furia i wczepiając się we wrogów Dorsetta niczym tygrysica. Jedyna rana, jaką odniósł, pochodziła od zębów człowieka, który wrzeszcząc upiornie, wgryzł mu się w bark.

Krwawa jatka szalała jeszcze dwie godziny. Scaggs i jego marynarze oraz Sheppard z piechurami walczyli mężnie, likwidowali każdy atak i w końcu przeprowadzili kontratak. Raz za razem oszalały motłoch był odpychany przez coraz rzadszy front obrońców, desperacko trzymających się środka tratwy. Sheppard padł uduszony przez dwóch skazańców. Ramsey odniósł liczne kontuzje, a Scaggsowi złamano dwa żebra. Niestety skazańcom udało się zabić dwie kobiety i wyrzucić je za burtę. W końcu zdziesiątkowani buntownicy zaczęli jeden po drugim cofać się ku brzegom tratwy.

Świt ukazał porozrzucane wszędzie trupy, nie miał to być jednak jeszcze ostatni akt makabrycznego dramatu. Na oczach ocalałych marynarzy i żołnierzy skazańcy zaczęli ciąć trupy i pożerać niedawnych towarzyszy. Scena była rodem z sennych majaków.

Ramsey przeliczył żywych i przerażony stwierdził, że z dwustu trzydziestu jeden pasażerów ocalało jedynie siedemdziesięciu ośmiu. W bezsensownej bitwie straciło życie stu dziewięciu więźniów, zniknęło pięciu żołnierzy Shepparda, prawdopodobnie wyrzuconych za burtę, zginęło lub zaginęło dwunastu marynarzy „Gladiatora”. Mogło się wydawać niepojęte, jakim cudem małej garstce udało się opanować taką masę, ale skazańcy nie byli ani szkoleni do walki jak piechurzy Shepparda, ani tak zaprawieni do ciężkiego wysiłku jak załoga Scaggsa.

Ponieważ lista pasażerów została gwałtownie skrócona o sto dwadzieścia sześć osób, tratwa unosiła się znacznie wyżej nad wodę. Resztki trupów, które nie zostały zjedzone przez oszalały z głodu motłoch, zostały wrzucone do oceanu i natychmiast padły łupem rekinów. Kiedy wariujący z głodu marynarze też zaczęli wycinać mięso z trupów, Scaggs, nie mogąc ich powstrzymać, zacisnął zęby i odwrócił głowę.

Dorsett, Betsy i większość kobiet, choć osłabieni bezlitośnie torturującym ich głodem, nie mogli się zdobyć na sięgnięcie po ludzkie mięso. Po południu spadł gwałtowny deszcz i pomógł ugasić pragnienie, nie zmniejszyło to jednak męki głodu.

Do Dorsetta podszedł Ramsey.

– Kapitan chciałby zamienić z panem słówko.

Rozbójnik poszedł w towarzystwie pierwszego oficera do Scaggsa, który pół leżał, pół siedział oparty plecami o maszt rufowy. Doktor nadinspektor Gorman obwiązywał mu klatkę piersiową porwaną koszulą. Zanim zrzucono trupy do morza, lekarz rozebrał je, żeby wykorzystać ubrania na bandaże. Scaggs podniósł ku Dorsettowi ściągniętą z bólu twarz.

– Chciałbym podziękować za ostrzeżenie, panie Dorsett. Śmiem twierdzić, że znajdujący się na tym piekielnym okręcie uczciwi ludzie zawdzięczają panu życie.

– Moje życie było grzeszne, ale nie poufalę się z trawionym zgnilizną pospólstwem.

– Kiedy dotrzemy do Nowej Południowej Walii, ze wszystkich sił postaram się przekonać gubernatora, by złagodził panu wyrok.

– Jestem wdzięczny, kapitanie. Oddaję się pod pańskie rozkazy.

Scaggs popatrzył na nóż, który Scaggs wsunął za szarfę wokół pasa.

– To pańska jedyna broń?

– Tak. Minionej nocy sprawdziła się doskonale.

– Dajcie mu zapasowy pałasz – rozkazał Scaggs Ramseyowi. – To jeszcze nie koniec rozprawy z tymi łajdakami.

– Podzielam pańskie zdanie – stwierdził Dorsett. – Bez dowództwa Jake’a Hugginsa nie zaatakują z tą samą furią, ale dalej miesza im się z pragnienia w głowach. Po zmroku spróbują ponownie.

Jego słowa okazały się prorocze. Z powodów, które mogą zrozumieć jedynie ludzie doprowadzeni do obłędu przez głód i pragnienie, skazańcy zaatakowali dwie godziny po zachodzie słońca. Atak nie był tak gwałtowny jak poprzedniej nocy, ale przypominające widma postacie bez pardonu zadawały ciosy. Ciała skazańców i obrońców mieszały się, padając bezładnie na pokład.

Zdecydowanie więźniów zostało osłabione kolejnym dniem bez jedzenia i wody, a opór skazańców gwałtownie się załamał, kiedy obrońcy nieoczekiwanie przeszli do kontrataku. Osłabieni napastnicy stanęli, po chwili zaczęli się chwiejnie cofać. Scaggs i jego wierni marynarze rzucili się w środek więźniów, niedobitki piechurów Shepparda zaatakowały ich z flanki. Nie minęło dwadzieścia minut, a było po wszystkim.

Tej nocy zginęło pięćdziesiąt osób. Kiedy nastał świt, z siedemdziesięciu ośmiu rozbitków zostało dwudziestu pięciu mężczyzn i trzy kobiety: szesnaścioro skazańców – w tym Jess Dorsett, Betsy Fletcher i dwie dalsze kobiety – dwóch piechurów, dziewięciu marynarzy i kapitan Scaggs. Wśród zabitych był pierwszy oficer Ramsey. Doktor nadinspektor Gorman został śmiertelnie raniony i zgasł po południu jak lampa, w której skończyła się nafta. Dorsett otrzymał paskudne cięcie w prawe udo, Scaggs do pękniętych żeber dorobił się złamania obojczyka. Niezwykłe, ale Betsy, pomijając drobne rany cięte i siniaki, nie ucierpiała.

Skazańcy byli ostatecznie pobici. Nie było wśród nich nikogo, kto nie odniósłby poważnych obrażeń. Bezsensowna walka o tratwę „Gladiatora” została zakończona.

Dziesiątego dnia przerażającej odysei zmarło kolejnych sześciu. Dwóch młodzieńców – dwunastoletni chłopiec okrętowy i szesnastoletni żołnierz – oddało swój los śmierci, rzucając się do oceanu. Pozostałą czwórką byli skazańcy, którzy ulegli ranom. Żywi doznawali coraz straszniejszych cierpień. Torturujące jaskrawością słońce wywoływało płonącą gorączkę i delirium.

Dwunastego dnia ich liczba zmniejszyła się do osiemnastu. Ci, którzy jeszcze mogli się poruszać, byli owinięci w łachmany, ich ciała pokrywały rany z bitwy, twarze mieli zniekształcone od palącego słońca, skórę pokrytą bąblami od ocierania o rozchybotane deski pokładu i słonej wody. Dawno przekroczyli granicę zwątpienia i zapadniętymi oczami widzieli zjawy. Dwóch marynarzy przysięgło, że widzą „Gladiatora”, wskoczyło do wody i zaczęło ku niemu płynąć. Wkrótce zniknęli z powierzchni – nie wiadomo, czy utonęli z braku sił, czy zostali porwani przez Egzekutora i jego nienasyconych towarzyszy.

Halucynacje wyczarowywały wizje zastawionych jedzeniem i piciem stołów, ale też zatłoczonych ulic i domów, których nie widziano od dzieciństwa. Scaggs roił, że siedzi z żoną i dziećmi przed kominkiem w domku, z którego rozpościera się widok na port w Aberdeen. W którymś momencie popatrzył dziwnym wzrokiem na Dorsetta i powiedział:

– Nie mamy się czego bać. Zawiadomiłem admiralicję i wysłali okręt ratowniczy.

Betty, będąc w nie mniejszym od kapitana odrętwieniu, zapytała:

– Którego gołębia używa pan do przesyłania wiadomości? Czarnego czy szarego?

Dorsett ułożył spękane wargi w bolesny uśmiech. Dziwne, ale jeszcze nie postradał zmysłów, był nawet w stanie pomagać marynarzom przy naprawianiu co poważniejszych uszkodzeń. Znalazł kilka strzępów płótna i rozpiął nad kapitanem niewielki baldachim. Betsy zajmowała się ranami Scaggsa, otoczyła go najlepszą możliwą opieką. Kapitana żeglugi wielkiej, rozbójnika i złodziejkę z każdą godziną spajała coraz bliższa przyjaźń.

Instrumenty nawigacyjne wypadły w czasie bitwy do wody i Scaggs nie miał najmniejszego pojęcia, gdzie teraz tratwa się znajduje. Nakazał swoim ludziom spróbować łowić ryby za pomocą szpagatu i wygiętych w haczyki gwoździ. Jako przynęty użyto ludzkiego mięsa. Małe ryby całkowicie zignorowały oferowane im pożywienie, co ciekawsze, także rekiny nie okazywały zainteresowania.

Dorsett przywiązał do gardy pałasza linę i rzucił ten pseudoharpun w grzbiet przepływającego blisko rekina. Ponieważ brakowało mu sił do walki z morskim potworem, obwiązał swoim końcem liny maszt i czekał, aż rekin się wykrwawi i będzie go można wciągnąć na pokład. Po długim oczekiwaniu jedyną nagrodą okazał się goły pałasz, na dodatek zgięty w połowie pod kątem dziewięćdziesięciu stopni. Dwóch marynarzy przywiązało do tyczek bagnety i zaczęło dźgać przepływające rekiny, które jednak zdawały się nie zwracać najmniejszej uwagi na zadawane im rany.

Zrezygnowali już ze zdobywania pożywienia, kiedy późnym popołudniem pod tratwą przepłynęła ławica cefali. Mające do pół metra długości ryby było znacznie łatwiej nabijać na harpun i wyrzucać na pokład niż rekiny. Zanim ławica odpłynęła, na mokrych deskach podskakiwało siedem podłużnych ciał z rozwidlonymi ogonami.

– Bóg nas nie opuścił – mruknął Scaggs, wpatrując się w srebrzyste ryby. – Cefale zwykle żerują na płytkich morzach. Jeszcze nigdy nie widziałem ich na głębokich wodach.

– To tak jakby przysłał je prosto do nas – mruknęła Betsy, wpatrując się rozszerzonymi oczami w pierwszy od niemal dwóch tygodni posiłek.

Cierpieli taki głód, a ryb mieli tak niewiele, że dodali do posiłku kawałki kobiety, która zmarła godzinę wcześniej. Pierwszy raz Scaggs, Dorsett i Betsy tknęli ludzkie mięso. W dziwny sposób jedzenie człowieka wydało im się dopuszczalne w połączeniu z rybą. Mniej odrażające.

Następny prezent dostali wraz z trwającym niemal godzinę szkwałem, dzięki któremu zebrali niemal dziesięć litrów wody.

Choć częściowo odzyskali siły, ich twarze w dalszym ciągu znaczyło zwątpienie. Rozjątrzone przez słoną wodę rany i kontuzje bolały bez ustanku, ciągłą torturą było palące słońce. Nie było czym oddychać, a temperatura przekraczała ludzką wytrzymałość. Noc przyniosła odpoczynek, lecz niektórzy rozbitkowie nie wytrzymali następnego dnia. Kolejnych pięciu ludzi – czterech skazańców i ostatni żołnierz – powędrowali w milczeniu do oceanu i natychmiast zniknęli.

Piętnastego dnia pozostali Scaggs, Dorsett, Betsy Fletcher, trzech marynarzy i czterech więźniów, w tym jedna kobieta. Przestało ich cokolwiek interesować. Śmierć wydawała się nieunikniona. Cefale dawno zniknęły i choć martwi pomagali żywym uchronić się przed śmiercią, było jasne, że brak wody i żar z nieba spowodują, że niedługo tratwa będzie nieść jedynie zmarłych.

Wtedy wydarzyło się coś, co odwróciło uwagę od nieopisanego koszmaru minionych dwóch tygodni. Z nieba spłynął wielki zielonkawobrązowy ptak, okrążył trzy razy tratwę i trzepocząc skrzydłami, usiadł na rei przedniego masztu. Żółtymi ślepiami o przypominających czarne paciorki źrenicach wpatrywał się w doświadczonych przez los łachmaniarzy o twarzach i kończynach poznaczonych przez walkę i palące promienie słońca. Każdemu natychmiast przeszło przez myśl, by złapać ptaka i zjeść.

– Cóż to za dziwne ptaszysko? – spytała Betsy, której język tak napuchł, że wydała z siebie jedynie cichy szept.

– To nestor kea – mruknął Scaggs. – Jeden z moich byłych oficerów miał takiego.

– Latają nad oceanami jak mewy? – odezwał się Dorsett.

– Nie, to gatunek papug, żyjących na Nowej Zelandii i otaczających ją wyspach. Nigdy nie słyszałem, aby latały nad otwartym oceanem, chyba że… – Scaggs zawiesił głos – chyba że to kolejny znak od Wszechmogącego. – Wstał zbolały, aby rozejrzeć się po horyzoncie, i jego oczy nabrały dziwnego wyrazu. – Ląd! – wykrzyknął z radością. – Ląd na zachodzie.

Mimo apatii podróżnych tratwa była nieustająco pchana przez fale. Nie więcej niż dziesięć mil na zachód widać było wystające z oceanu dwa zielone wzniesienia. Wszyscy skierowali w tamtą stronę wzrok i ujrzeli dużą lesistą wyspę ze wzgórzami na obu krańcach. Przez długą chwilę nikt się nie odzywał. Zamarli w oczekiwaniu, choć każdego paraliżował lęk, że prąd może oddalić tratwę od zbawiennego lądu. Wymizerowani rozbitkowie uklękli i zaczęli się modlić, aby ocean wyrzucił ich na zapraszającą plażę.

Minęła godzina, nim Scaggs stwierdził, że wyspa rośnie.

– Prąd znosi nas w jej kierunku! – oznajmił radośnie. – To cud, cholera, cud! Na żadnej mapie tego rejonu nie ma wyspy!

– Prawdopodobnie jest niezamieszkana – uznał Dorsett.

– Ale piękna – wymamrotała Betsy, wpatrując się w cieszący oczy soczystą zielenią las. – Mam nadzieję, że są tam chłodne jeziorka.

Nieoczekiwana perspektywa przeżycia przywróciła im resztki sił i nakazała działać. Przestano myśleć o złapaniu papugi i przyrządzeniu jej na obiad. Pierzasty posłaniec został uznany za dobry omen. Scaggs i nieliczni marynarze postawili żagiel zrobiony z postrzępionego baldachimu, Dorsett zaś i pozostali skazańcy chwycili deski i zaczęli gorączkowo wiosłować. Papuga, jakby chcąc ich poprowadzić, wzniosła się w powietrze i pofrunęła w kierunku wyspy.

Wyspa rosła i zajmowała coraz większą część horyzontu. Przyciągała jak magnes. Wiosłowali szaleńczo, gnani perspektywą zakończenia cierpień. Od rufy nadeszła bryza i pchnęła tratwę mocniej w kierunku azylu, potęgując delirium nadziei. Nie musieli dłużej czekać z rezygnacją na śmierć. Wyzwolenie było trzy mile na zachód.

Jeden z marynarzy wspiął się resztką sił na maszt. Osłaniając dłonią oczy, lustrował ocean.

– Co widzisz? – zażądał informacji Scaggs.

– Wygląda na to, że zbliżamy się do otaczającej lagunę rafy koralowej.

Scaggs odwrócił się do Dorsetta i Betsy.

– Jeżeli nie uda nam się wpłynąć, fale roztrzaskają nas o rafę.

Pół godziny później marynarz na maszcie zawołał:

– Widzę spokojne przejście przez rafę dwieście metrów na sterburtę!

– Do wioseł! Szybko! – rozkazał Scaggs marynarzom, potem zwrócił się do skazańców: – Każdy, komu zostało trochę siły, niech łapie za deskę i wiosłuje ile sił!

Wraz z narastaniem huku łamiących się o rafę grzywaczy gęstniał unoszący się nad tratwą całun strachu. Fale biły w korale, eksplodując górami skłębionej piany i dudniąc jak haubice. Im bliżej brzegu, tym bardziej wznosiło się dno, przez co fale rosły na wysokość wielopiętrowych domów. Zdecydowanie zmieniło się w przerażenie, pasażerowie tratwy bowiem zaczęli rozumieć, co im grozi, gdyby zostali rzuceni potęgą fal o rafę.

Scaggs włożył pod pachę rumpel steru i próbował sterować w kierunku przesmyku między rafami, marynarze walczyli z postrzępionym żaglem. Skazańcy, złachmanieni jak strachy na wróble, wiosłowali, ale nie dawało to wiele. Ich słabowite wysiłki miały się nijak do ruchu tratwy. Dopiero kiedy Scaggs kazał wiosłować wszystkim po jednej stronie, zaczęli być pomocni.

Tratwę pochwyciła w objęcia ściana kipiącej piany i pchnęła ją do przodu z niesamowitą prędkością. Przez kilka sekund łupina unosiła się na grzbiecie potężnego grzywacza, po chwili została pchnięta w dolinę między falami. Dwóch więźniów zostało spłukanych w niebieskozieloną kipiel i więcej ich nie ujrzano. Nadszarpnięta przez ocean tratwa była rozrywana na kawałki. Tarte i wyciągane stałym kołysaniem liny jęły się strzępić i rozwarstwiać. Szkielet, na którym opierał się pokład, zwichrował się i odpadały od niego coraz większe fragmenty. Kiedy tratwę zalała kolejna fala, cała konstrukcja jęknęła jak mordowana. Rafa była blisko, Dorsett miał wrażenie, że wystarczy wyciągnąć rękę, by jej dotknąć.

Udało im się wpłynąć w przesmyk pomiędzy szczerbatymi krawędziami rafy. Przypływ przepchnął ich z impetem, tratwa zawirowała jak szalona i rozpryskujące się wokół kawałki drewna zamigotały w słońcu jak iskry wirującego zimnego ognia. Szkielet rozpadł się i rozbitkowie zostali wyrzuceni gwałtownie do wody.

Wewnątrz atolu granatowe morze było jasnoturkusową taflą, spokojną jak górskie jezioro. Dorsett, kaszląc, wypłynął na powierzchnię, obejmując ręką talię Betsy.

– Umiesz pływać?

Gwałtownie pokręciła głową, wypluwając wodę.

– Ani dudu.

Nie puszczając dziewczyny, Dorsett zaczął płynąć w kierunku unoszącego się dwa, może trzy metry od nich kawałka masztu. Kiedy dopłynęli, ułożył ręce Betsy wokół zaokrąglonego kloca. Zawisł obok i łapał zachłannie powietrze. Waliło mu serce, osłabione ciało było wycieńczone wysiłkiem ostatniej godziny. Po kilku minutach odpoczynku zaczął się rozglądać i liczyć.

Niedaleko ujrzał Scaggsa i dwóch marynarzy, którzy wciągali się na cudem trzymający się razem kawał pokładu. Po chwili siedzieli na belkach i odrywali deski, by mieć czym wiosłować. Z więźniów mógł dojrzeć dwóch mężczyzn i kobietę, unoszących się na wodzie i wczepiających w resztki tego, co pozostało z tratwy „Gladiatora”.

Spojrzał w kierunku plaży. Czterysta, może pięćset metrów od niego zapraszał śnieżnobiały piasek. Kontemplację przerwał mu krzyk zza pleców.

– Podpływajcie! – krzyczał Scaggs. – Weźmiemy was i tamtych i ruszamy na brzeg!

W odpowiedzi Dorsett pomachał i pocałował Betsy w czoło.

– Tylko mnie teraz nie zostaw, dziewczyno. Za pół godziny będziemy na suchej ziemi i… – przerwał gwałtownie, cała radość zniknęła.

Wokół resztek tratwy w poszukiwaniu łupów krążyła wysoka płetwa żarłacza. Egzekutor wpłynął za nimi do laguny.

To nieuczciwe! – rozkrzyczał się niemy głos w umyśle Dorsetta. Wytrzymać niewyobrażalne cierpienia tylko po to, aby wybawienie zostało zniweczone przez rekina?! Ta niesprawiedliwość wołała o pomstę do nieba. Mało było na świecie ludzi, którzy mieli mniej szczęścia od nich. Dorsett ciasno objął Betsy i ze śmiertelnym przerażeniem obserwował, jak płetwa staje w miejscu, rusza w ich kierunku i znika pod wodą. Zamarło mu serce – pozostało jedynie bezradnie czekać, aż ostre jak brzytwa zęby rozszarpią bezbronne ciało.

W tym momencie nastąpił cud.

Spokojna woda laguny w ułamku sekundy zmieniła się w kipiącą biel, z której wytrysnęła potężna fontanna. Po opadnięciu wody okazało się, że wysoko nad powierzchnią unosi się potężny rekin. Zabójcza bestia rzucała się dziko na wszystkie strony, a wzbudzające grozę szczęki próbowały wściekle chwycić owiniętego wokół niej olbrzymiego morskiego węża. Ściskający pływające resztki tratwy rozbitkowie wpatrywali się oniemiali w walkę na śmierć i życie pomiędzy dwoma potworami głębin.

Scaggs miał znakomity widok. W jego ocenie ciało potężnego, podobnego do węgorza stwora mierzyło od tępego łba do zwężającego się spiczasto ogona dwadzieścia metrów. W najgrubszym miejscu wąż miał w obwodzie tyle co duża beczka mąki. Paszcza spazmatycznie otwierała się i zamykała, ukazując równy szereg krótkich, wygiętych kłów. Jego skóra wyglądała na gładką, na grzbiecie była ciemnobrązowa, niemal czarna, od strony brzucha biała jak kość słoniowa. Scaggs nieraz słyszał legendy o morskich potworach, ale zawsze je wyśmiewał jako wizje marynarzy, którzy wypili w porcie za dużo rumu. Sparaliżowany strachem, teraz się nie śmiał – jak na dłoni widać było, że choć Egzekutor szarpie się co sił, chcąc uwolnić się z uścisku wroga, walka jest daremna.

Krępa, masywna budowa udaremniała rekinowi takie obrócenie łba, by sięgnąć węża zębami. Mimo niezwykłej siły, rekin nie był w stanie wyrwać się ze śmiercionośnych splotów. Zataczając z wielką prędkością koła, rekin i wąż zniknęły pod wodą, tylko jednak po to, by po chwili znów wyprysnąć w powietrze w kłębowisku spienionej wody.

Wąż zaczął gryźć rekina w skrzela. Po dwóch, może trzech minutach zmaganie gigantów osłabło, rekin przestał walczyć, a splecione potwory zanurzyły się w wodę, by opaść w głębię laguny. Myśliwy został łupem silniejszego myśliwego.

Po zakończeniu bitwy Scaggs nie marnował czasu i wciągnął przemoczonych skazańców na jeszcze trzymający się kupy kawałek tratwy. Zaszokowani tym, co widzieli, godni pożałowania nieliczni ocaleni w końcu dotarli do pokrytej śnieżnobiałym piaskiem plaży; zataczając się, wyszli na ląd. Wyrwali się z koszmaru i dotarli do nie znanego przez żeglarzy raju.

Wkrótce znaleźli strumień czystej wody, spływający ze wznoszącej się na południowym krańcu wyspy wulkanicznej góry. W lesie znaleźli pięć gatunków tropikalnych owoców i stwierdzili, że laguna roi się od ryb. Niebezpieczeństwo zostało zapomniane. Ośmiu z dwustu trzydziestu jeden ludzi, którzy zeszli z pokładu „Gladiatora” na tratwę, żyło, aby któregoś dnia opowiedzieć o koszmarze, jaki przeżyli w ciągu piętnastodniowego dryfu po zalanych słonecznym żarem pustkowiach oceanu.

Pół roku po tragicznym zaginięciu „Gladiatora” przypomniano sobie o nim na krótko za sprawą nowozelandzkiego rybaka, który zszedł na ląd, aby naprawić łódź, i zobaczył wystającą z piasku drewnianą dłoń z mieczem. Po odkopaniu znaleziska stwierdził z zaskoczeniem, że ma przed sobą naturalnej wielkości antycznego wojownika. Zawiózł zdobycz osiemdziesiąt kilometrów na północ do Aukland, a tam stwierdzono, że jest to figura dziobowa zaginionego klipra o nazwie „Gladiator”.

Po oczyszczeniu i zakonserwowaniu umieszczono wojownika w niewielkim muzeum morskim, gdzie zwiedzający obserwowali go, dumając nad tajemnicą zaginięcia statku.

Została ona wyjaśniona w lipcu 1858 roku w artykule opublikowanym w „Sydney Morning Herald”.

„Powrót z zaświatów

Morza wokół Australii widziały wiele nieoczekiwanych zdarzeń, ale żadne nie było tak dziwne, jak nagłe pojawienie się kapitana Charlesa „Kata” Scaggsa, który zaginął i został uznany za zmarłego po tym, jak należący do Carlisle’a i Dunhilla z Iverness, dowodzony przezeń kliper „Gladiator” zaginął na Morzu Tasmana w styczniu 1856 roku w trakcie okrutnego tajfunu, znajdując się jedynie trzysta mil na południowy wschód od Sydney.

Kapitan Scaggs zadziwił wszystkich, wpływając do portu w Sydney niewielkim stateczkiem wraz z jedynym ocalałym członkiem załogi, z którym zbudował go na nieznanej nikomu bezludnej wyspie.

Wyrzucona półtora roku temu na zachodnie wybrzeże Nowej Zelandii figura dziobowa „Gladiatora” była dowodem zatonięcia statku i aż do cudownego pojawienia się kapitana Scaggsa nic nie było wiadomo o okolicznościach, w jakich to się stało, ani o losie wiezionych do kolonii karnej stu dziewięćdziesięciu dwóch więźniów, jedenastu żołnierzy i dwudziestu ośmiu członków załogi.

Według kapitana Scaggsa, katastrofę przeżyli tylko on i dwóch marynarzy, a zostali wyrzuceni na bezludną wyspę, gdzie przez dwa lata żyli w krańcowo trudnych warunkach, aż wreszcie za pomocą narzędzi wydobytych z wraku kolejnego statku, który rozbił się niedaleko wyspy, tracąc całą załogę, zbudowali statek. Kadłub zbudowali samodzielnie z rosnących na wyspie drzew.

Kapitan Scaggs i jego marynarz, cieśla Thomas Cochran, sprawiali wrażenie, że mimo przebytych przygód są w znakomitej formie. Nie mogli się doczekać zaokrętowania na pierwszy odpływający do Anglii statek. Wyrazili głęboki żal z powodu tragicznej śmierci przewożonych przez „Gladiatora” pasażerów i dawnych towarzyszy, którzy utonęli wraz ze statkiem z powodu tajfunu. Im samym udało się uczepić kawałka wraka i utrzymać na nim kilka dni, aż prądy morskie wyrzuciły ich bardziej martwych niż żywych na bezludną wyspę.

Skrawek ziemi, na którym żyli przez ponad dwa lata, nie może zostać zlokalizowany, ponieważ Scaggs stracił w katastrofie instrumenty nawigacyjne. Najlepszy szacunek, na jaki stać kapitana, to umiejscowienie wyspy mniej więcej trzysta pięćdziesiąt mil na wschód-południo-wschód od Sydney, w rejonie, w którym zdaniem pływających tamtędy kapitanów nie ma skrawka ziemi”.

Wśród zaginionych w katastrofie statku znajdowali się także porucznik Silas Sheppard, którego rodzice mieszkają w Hornsby, i dziesięciu żołnierzy z Regimentu Piechoty Nowej Południowej Walii, którzy pilnowali skazańców.

Spis treści

Część I Śmierć znikąd

Część II Skąd się biorą marzenia

Część III Diamenty. Wielka iluzja

Część IV Katastrofa w raju

Część V Ciemność opada