Krzysztof Beśka

BUMERANG

Wydawnictwo Nowy Świat Warszawa 2007

© Copyright by Krzysztof Beśka, 2007 © Copyright by Wydawnictwo Nowy Świat, 2007

Projekt okładki: Studio Nowy Świat

Korekta: Anna Chrzanowska

ISBN 978-83-7386-246-3 Wydanie I Warszawa 2007

Wydawnictwo Nowy Świat

ul. Kopernika 30, 00-336 Warszawa

tel. (22) 826-25-43

faks (22) 826-25-47

internet: www.nowy-swiat.pl

e-mail: wydawnictwo@nowy-swiat.pl

Konwersja do formatu EPUB: Virtualo Sp. z o.o.
virtualo.eu

Kuba zatrzymał się na krawędzi schodów i rozejrzał dookoła. Pilnująca swojego kramu handlarka sznurowadłami, pumeksami, korkowymi podpiętkami i indyjskimi kadzidełkami, zabiedzona kobiecina w brudnym fartuchu, przyglądała się przechodniom z obojętnością, w której jednak można było wyczuć coś wrogiego. Jedno z kadzidełek nawet się paliło: wąska smużka dymu unosiła się pionowo ku pełnemu zacieków i stalagmitów sufitowi korytarza. Nie poruszał jej najmniejszy podmuch.

Mężczyzna wciągnął w płuca gorące, niemal lepkie powietrze, jakby za chwilę miał zniknąć w wodach nieznanego jeziora, i ruszył w dół, po zalanych ciemną cieczą, zaśmieconych niedopałkami i kartonikami reklamowych ulotek kamiennych stopniach.

– Do Katowic, kto z państwa, do Katowic? – czerwony na twarzy, starszy mężczyzna na pokracznie wykrzywionych odnóżach rozpoczynał kurs wzdłuż kolejnego ogonka do kasy biletowej. – Pan może do Katowic?

Kuba pokręcił głową, energicznie, żeby nie było najmniejszych wątpliwości. Zrobiło mu się jeszcze bardziej gorąco na myśl o Katowicach, chociaż nigdy nie był w tym mieście. Wolał też nie mówić, dokąd się wybiera – a nuż nagabywacz zmieniłby zdanie i wspaniałomyślnie zdeklarował się jechać akurat w tym samym kierunku? Wszystko mu jedno, z tego przecież żyje! Nie chodzi przecież po Centralnym, bo akurat tak się szczęśliwie złożyło, że ma wolne miejsce w samochodzie albo zbędny bilet na Śląsk i chętnie, tak z czystej ludzkiej sympatii, kogoś ze sobą zabierze. Zawsze odciąga na stronę swoją ofiarę, która nieopatrznie wykazała choć cień zainteresowania ofertą, następnie przedstawia mocno sfatygowaną legitymację I grupy inwalidzkiej i proponuje, żeby z nim jechać w charakterze opiekuna. Oczywiście, że nie za darmo. Tyle samo co w kasie, więc co za różnica!

Kubie nigdy nie było żal tego człowieka. Podobno udawał tylko kalectwo, a twarz smarował sobie ćwikłowym burakiem, żeby wzbudzała współczucie.

– Mikołajki, do Olsztyna pospieszny – Kuba wyrecytował do przyklejonego do szyby mikrofonu-głośniczka.

– Normalny? – pruknęło z sitka.

– Ja czy bilet?

Kasjerka zrobiła obrażoną minę i nie pytała już o nic więcej. Sypnęła drobniakami reszty na kręcącą się tackę. Obok położyła zadrukowany arkusik papieru.

– Dzień dobry – ukłonił mu się nieznajomy chłopak.

Stał przyczajony przy okienku. Dwudziestoletni może, ubrany był w osmoloną dżinsową kurtkę i postrzępione spodnie.

– Dzień dobry panu – odparł Kuba wesoło, choć nawet nie próbował sobie przypominać, skąd może go znać.

Chłopak w brudnoniebieskim komplecie próbował się wyprostować, a w jego oczach, być może jeszcze nie do końca otwartych po krótkim, czujnym śnie dworcowego zwierzęcia, błysnęła nadzieja.

– Ma pan jakieś drobne? Dwadzieścia groszy… – wyjęczał zachrypniętym głosem swoją krótką litanię, wyciągając przed siebie brudną, trzęsącą się dłoń.

– Mam – odparł ze spokojem podróżny, na co jego nowy znajomy wydał z siebie jęk tyle dramatyczny, ile zupełnie niezrozumiały.

Kuba schował starannie portfel, równie starannie śledzony wzrokiem żebraka, a z drugiej kieszeni wyciągnął chustkę, którą wytarł czoło. Przełożył bagaż do drugiej ręki, poprawił futerał w kształcie tuby, przewieszony przez ramię, i znów z ciekawością rozejrzał się po hali dworca, jakby oglądał ją po raz pierwszy. Wszystkie te czynności wykonywał z rozmysłem, powoli, jakby starał się, by zauważyła go nie jedna, tylko wiele par oczu, a jednocześnie jakby nie przestawał powtarzać sobie w myślach: „dobrze robię, tak, właśnie tak, nie inaczej”.

Postąpił kilka kroków w stronę wyjścia na perony, po chwili jednak znów się zatrzymał…

– No dobra, masz – Kuba położył monetę na parapecie, przy którym w niemal niezmienionej pozie ślęczał nastoletni żebrak.

– Dziękuję.

– Ale to ostatni raz. Może będziesz miał więcej szczęścia niż ja.

Zawsze zastanawiał się, jak będzie wyglądał jego ostatni dzień w tym mieście. Ostatni nie przed wyjazdem na święta, wakacje, ale ostatni w ogóle, choć słów „na zawsze” starał się używać rzadko.

A zatem jak? Co wtedy zrobi, dokąd pójdzie, czy będzie miał w ogóle czas dokądkolwiek iść. Czy będzie miał wybór, bo może przyjdzie mu uciekać jak złodziej lub obcy król pod osłoną ciemności, które jednak do końca nie zapadały tutaj nigdy; może nad ranem, obudzony waleniem w drzwi, mając potem zaledwie kilka chwil na wzucie butów i narzucenie płaszcza na niedopiętą piżamę.

Pożegnania są zawsze trudne zarówno dla żegnających, jak i żegnanych. Jeżeli żegnającym jest jednak ulica miasta bądź jeden z jego parków? Ilu już widziały takich dumnych zdobywców, poszukiwaczy świętego Graala, kaszlących nad filiżanką kawy poetów w lichej marynaruni i zdartych butach?! Nie starczyłoby drzew w parku, gdyby każdy z nich chciał zostawić na ich korze wyryte nożem inicjały, i płytek chodnikowych na trotuarze, na których stał jeden z drugim i rozdawał ulotki, potrącany i lżony pod nosem, bo przechodnie spieszą się tu zawsze, choć nikt nie wie dokąd i po co.

Bardzo łatwo można by było narazić się na rozczarowanie: na przykład ulubiony stolik w kawiarni, ten przy oknie wychodzącym na odcinek Nowego Światu między rondem de Gaulle'a a Foksal okazałby się zajęty; ulubiona ławka w Łazienkach, ta niedaleko Teatru na Wyspie – zapaskudzona błotem bądź też okupowana przez niedzielnych spacerowiczów, opychających się lodami. Most, z którego tak wiele razy spoglądało się w nurt rzeki i na panoramę Starówki, stałby co prawda na swoim miejscu i spinał pracowicie dwa brzegi Wisły, ale dojazd do niego był wyprawą zbyt ryzykowną i niebezpieczną, także ze względu na czas pozostały do odjazdu pociągu.

Kuba zawsze zastanawiał się, jak pożegna to miasto, do którego przyjechał w poszukiwaniu czegoś, czego już dziś nie potrafił nazwać. Czy z bólem głowy po zakrapianym pożegnaniu, które zgotowali mu znajomi i które przeciągnęło się jak zwykle do późnych godzin nocnych, a w miarę upływu każdej – i bliscy mu ludzie, i on – główny bohater wieczoru, będą mieć coraz więcej wątpliwości.

Czy to zrobi?

Czy weźmie rano spakowaną wieczorem torbę podróżną albo plecak, ureguluje płatności, odda klucz i uściśnie dłoń właścicielowi wynajmowanego mieszkania, który okazał się jednak porządnym człowiekiem, i objuczony jak uciekinier przed frontem pomaszeruje na przystanek.

Czy będzie wtedy padał deszcz, czy będzie świeciło słońce. I jedno, i drugie z pewnością tylko utwierdzi go w słuszności podjętej decyzji. Ucieczka przed upałem, jak i przed deszczem przyspieszy historię, a to, co nastąpi potem – burza albo rozpogodzenie z tęczą, znakiem nadziei – pozwoli szybciej zapomnieć.

– Uda się? – zapytał jeszcze raz sam siebie, spoglądając przez brudne szyby dworca na śródmiejskie wieżowce.

Czy uda się wyrzucić kartę magnetyczną, na której można zakodować bilet miesięczny; pozbyć się karty bibliotecznej i śmiesznego, plastikowego kluczyka, dzięki któremu można było wypożyczać kasety wideo w sieciowej wypożyczalni? Podrzeć na skrawki kartę wstępu do klubu, dwa bilety na dowolnie wybrany seans filmowy, będące nagrodą za zakup powyżej pięciuset złotych w sklepie z markowymi ciuchami, i kupon, na którym zbierało się pieczątki przy zakupie każdej kawy, by przy ósmej otrzymać gratis firmowy kubek? Pozbyć się resztki biletów wizytowych? Wyrzucić do kosza bezpłatną gazetę ze złymi wiadomościami z tego miasta, z kraju i ze świata?

Tyle przedmiotów wiążących go z tym miejscem, dla którego jednak chyba na zawsze pozostałby bezimiennym przechodniem, elektronicznym impulsem w bramce na stacji metra, niewiele mówiącym imieniem i nazwiskiem na długiej liście internetowego spamu, anonimowym bohaterem ankiety przeprowadzanej przez studenta socjologii, rozmazanym, ruchomym elementem tła, na którym dziennikarz telewizyjnego dziennika przekazuje wiadomości. Jeszcze gorsze niż te z gazet…

– Pociąg ekspresowy z Krakowa Głównego wjedzie na tor drugi przy peronie trzecim… – odezwał się w megafonach ciepły kobiecy głos.

Kuba spojrzał na tablicę odjazdów, potem na zegarek i omijając szerokim łukiem kilku kolejnych, gotujących się do ataku stałych mieszkańców tego przybytku, którzy przypominali swym wyglądem bajkowe trolle, szybkim krokiem ruszył ku wyjściu.

– Do Katowic, kto z państwa do Katowic? – wytrwały nagabywacz rozpoczynał kurs wzdłuż następnego ogonka do kasy biletowej, w pewnej chwili jednak odwrócił się raptownie i huknął z bliska, aż Kuba poczuł jego nieświeży, przesycony medykamentami i cebulą oddech. – Pan może do Katowic?

– Tak – odparł Kuba z zupełnie poważną miną, znamionującą zainteresowanie.

– To ja miałbym taki mały interesik do pana. Pan podejdzie, no… – rzekł starzec ściszonym głosem, rozglądając się, czy nikt nie podsłuchuje.

Wyciągnął brudną rękę, by złapać Kubę za ramię i odciągnąć na bok, ten jednak w porę zdążył się uchylić…

Lato panoszące się w mieście od kilku tygodni także i tego dnia nie zamierzało oddać pola. Przeciwnie – z jeszcze większym impetem spadło na ulice, place, domy i zamieszkujących je ludzi kolejną falą upałów, pyłu i duchoty. Nic nie zapowiadało też jakichkolwiek zmian na mapie meteorologicznej Polski. Telewizyjny prezenter wieczornej pogody nie miał nic nowego do dodania. Kto żyw i w komitywie z bogiem-bossem, wyjeżdżał zatem nad jeziora, do lasu lub na nadmorskie plaże.

Betonowa platforma, na której ustawiono żelazną konstrukcję hali dworca, przypominała pokład przycumowanego przy nabrzeżu portu transatlantyku, a wyjście na ulice miasta – zejście na ląd.

Mimo narastającego z każdą chwilą upału, od rana trwał przeładunek towaru: dwunożnych istot wysypujących się z nadjeżdżających ze wszystkich stron pociągów, dźwigających niczym rosyjscy handlarze na stadion wyładowane walizy, torby i plecaki, gubiących się w sieci peronów i cuchnących człowieczą biedą i gorącymi bułkami tuneli. Czasem już zapiętych oficjalnie, w przypadku mężczyzn, w zawsze czarne (a co tam upał!) garnitury, które jednak już niedługo – w żałobie po ambicjach i planach – dla wielu miały okazać się przyodziewkiem niezbędnym.

Kuba Piecki zjechał ruchomymi schodami o jeden poziom niżej, przystanął przy jednym z licznych w tym miejscu stoisk z prasą i książkami.

– O, Kuba!

Drgnął na dźwięk swojego imienia, ale nie od razu się odwrócił.

– Ja cię kręcę!

A, to powiedzenie to już chyba znał. Odwrócił się powoli.

Przed nim stał wysoki młody mężczyzna, przyduszony do ziemi wielkim plecakiem ze stelażem, i nie bez wysiłku usiłował się wyprostować.

– Cześć, co za spotkanie! – zawołał.

– Kopę lat, Mietek – uśmiechnął się Kuba, ściskając spoconą i zimną prawicę przybysza. – W Bieszczady czy w Tatry?

– Co ty? – zdziwił się mężczyzna z plecakiem, nazwany Mietkiem.

– Przepraszam, chciałem powiedzieć: Kaukaz czy Pireneje? – zaśmiał się wesoło Piecki.

– Co ty?! – obruszył się jeszcze bardziej tamten. – Kto ma teraz czas na wakacje? Do pracy przyjechaliśmy! U nas straszny grajdoł, żyć się nie da…

Kuba dopiero teraz zauważył niepozorną blondynkę w okularach i w sięgającej kostek letniej sukience w drobne kwiaty, dźwigającą chyba równie wielki plecak co jej towarzysz.

– Aga – przedstawiła się cicho i chyba nawet lekko przy tym dygnęła.

– Kuba.

Oboje byli do siebie podobni: szczupli, o ptasich twarzach, smutni, przygryzający wargi, obojgu jednakowo jakieś zmartwienie, niemożność albo bezradność marszczyły czoła.

On, absolwent wyższej uczelni w Słupsku, Koszalinie, a może Ostrołęce albo Łomży. Lekko łysiejący, o pociągłej twarzy, ogolony niedokładnie, widać w porannym pośpiechu. Na sobie miał kurtkę przeciwdeszczową, a pod nią białą, wizytową koszulę, spodnie czarne, przykrótkie i ciasno opinające uda. Buty lekko schodzone. Co mógł kryć w wielkim, górskim plecaku? Resztę wyjściowego ubrania, jedwabny, zawiązany na stałe krawat w drobne wzorki, zapasową koszulę z za małym o dwa numery kołnierzykiem. Kilka zmian bielizny, luźne ubranie, koszulka z ostatnich studenckich juwenaliów, stare dżinsy, adidasy – słowem, rzeczy niezbędne do przeżycia w obcym mieście dwóch tygodni, może miesiąca.

Resztę ładunku stanowiły wiktuały, domowe przetwory, weki z ogórkami, śliwkami, grzybkami w occie, kiełbasa swojska, pasztet z królika, trochę jabłek z sadu, do tego kilka kuchennych naczyń i sztućców, nóż do chleba, otwieracz do konserw, scyzoryk – słowem wszystko, bez czego trudno byłoby się obejść przez dłuższy czas na obcym terenie.

Na samym wierzchu plecaka, obok poradnika Jak osiągnąć sukcesi ulubionej lektury, znajdowała tekturowa teczka, a w niej: dyplom ukończenia studiów z wynikiem bardzo dobrym wraz z odpisami i kserokopiami, kilka wersji wydruku curriculum vitae, kilka niezaadresowanych listów motywacyjnych, zapas kopert i znaczków pocztowych, dwie karty telefoniczne – słowem, wszystko…

Ona. Wyglądała na siedemnaście, najwyżej dziewiętnaście lat. Świeżo upieczona pani magister kierunku humanistycznego z przygotowaniem pedagogicznym i stwierdzoną ponad wszelką wątpliwość alergią na cudze dzieci.

Co mógł w sobie kryć jej bagaż? Zagadkę spędzającą sen z powiek artystom na wszystkie sposoby opiewającym kobiece wdzięki? Krem na dzień, krem na noc, krem na wtorek i krem na niedzielę, pod oczy, do rąk, nóg, stóp, ciała. Grzebienie, szczotki, gumki i wsuwki do włosów, szampony, żele do kąpieli, balsamy i mydełka. Cienie do powiek, żeby nie pozostawać w cieniu, krem na zmęczenie, dezodorant na stres, szminka na polepszenie humoru i humory szefa lub szefowej, których… jeszcze nie ma. Tusz do rzęs i orkiestra, tusz! Idę, nadchodzę!

Oboje wygnani. Z Łomży do Emaus, z Suwałk do Mekki, uciekinierzy z Egiptu, przechodzący przez pustynię i Morze Czerwone, ciągnący za sobą zapach rodzinnych niedziel i poczekalni powiatowych urzędów pracy, zabłąkani na rozstajach dróg, umęczeni w wiecznej drodze, tułaczce po poczekalniach dworców, zimnych przedziałach pociągów, barach szybkiej obsługi.

Czego chcieli tutaj, w tym mieście, na przecięciu szlaków, łączących przeciwległe krańce Starego Świata? Noclegu, strawy, dobrego słowa, miękkiej wiązki siana w małej stajence?

– Myślisz, że próbujemy za wcześnie? – niepewnie odezwała się dziewczyna.

Kuba pokręcił przecząco głową.

– To Kuba Piecki, stary wyjadacz, pionier na tej dzikiej ziemi! – cmoknął z podziwem przybysz.

– Stare dzieje – wzruszył skromnie ramionami Kuba.

– Za to ty pewnie na urlop?

– Kilka dni, nic szczególnego.

– Pewnie, kto ma teraz czas na wakacje? Ale robotę ciągniesz ze sobą, takie życie – Mietek wskazał na tubę, przewieszoną przez ramię Kuby, po czym dodał swoje nieśmiertelne: – Ja cię kręcę!

– Tak się złożyło – bąknął Piecki.

– I całkiem dobrze, że nie pchasz się furą w taki skwar.

Kuba bez słowa skinął głową, poprawiając pasek tuby. Tamten rozejrzał się dookoła, jakby obawiając się, że może być podsłuchiwany, czym przypominał, Piecki od razu to zauważył, tamtego kalekę sprzed dworcowych kas.

– Odezwiesz się, jak wrócisz, co? Może akurat będziesz coś wiedział o jakimś wakacie? – przygryzł wargi, nerwowo zamrugał powiekami, po czym sięgnął do kieszeni, wydobył portfel i wyciągnął z niego biały bilet wizytowy. – Proszę.

– Andrzej… Jantar-Rawski? – przeczytał Kuba na głos.

– Taki mi wybraliśmy pseudonim – Mietek wypiął pierś do przodu, aż ładunek na plecach niebezpiecznie przechylił go ku tyłowi.

– Nie rozumiem.

– Dobrze wygląda, jak pseudo zaczyna się na literkę, na którą kończy się imię, a nazwisko… Sam widzisz. W agencjach reklamowych przecież patrzą na takie szczegóły.

– Andrzej?

– To moje drugie imię. Tak akurat pasowało, w agencjach reklamowych przecież patrzą…

– No, tak. W agencjach…

– Adresu nie dałem, bo jeszcze nie wiem, gdzie będziemy mieszkać, ale masz tam numer telefonu. Kupiliśmy z Agnieszką komórkę – dodał z nieskrywaną dumą, patrząc na swoją połowicę.

– Na pewno – odparł Kuba, starannie chowając kartonik w portfelu.

– Dzwoń, kiedy tylko chcesz! – Mietek-Andrzej znów nerwowo zamrugał powiekami.

– Owocnych poszukiwań.

– Nie dziękujemy, żeby nie zapeszyć.

– Na razie!

– Miłego wypoczynku! – zawołali za nim oboje, a nowy poszukiwacz pracy dodał jeszcze: – Pamiętaj, dzwoń. Nawet w nocy!

Piecki zjechał schodami na najniższy poziom dworca. Nie oglądał się za siebie. Po kilku chwilach na peron, wraz z chłodnym, niosącym zapach pleśni powiewem tunelu, wtoczył się pociąg. Nie było tłoku. Podróżny wszedł do wagonu i nie patrząc, czy ktoś jeszcze za nim ma zamiar wsiąść, zatrzasnął za sobą drzwi. Z całej siły, huknął, aż zawibrowały.

Wszystkie! Oszklone drzwi dyrektorskich gabinetów, drzwi obrotowe sunące bezszelestnie; ledwo trzymające się zawiasów, skopane przez poprzednich lokatorów drzwi wynajmowanego mieszkania i zachlapane farbą drzwi wejściowe do cuchnącej szczyną i klejem klatki schodowej bloku; drzwi przepoconej taksówki, miejskiego szaletu, monitorowane drzwi osiedlowego sklepiku. Nie pierwszy raz tego dnia, po raz kolejny w kończącym się właśnie tygodniu, po raz nie wiadomo już który, ze złością, dojmującym bólem, wszystkim złem zogniskowanym w tej jednej, codziennej, ludzkiej, pozornie prostej czynności – zatrzasnął za sobą drzwi.

– Uda się! – syknął przy tym, jakby w destrukcji tej szukał ukojenia.

Oto Kuba Piecki wszedł do pociągu i nie odwracając się, nie bacząc, czy ktoś jeszcze ma zamiar za nim wsiadać, z całej siły zatrzasnął za sobą drzwi…

– O, przepraszam… Chyba za mocno – szepnęła cichutko.

– Ołraj! Nic się nie stało.

Mimo zapewnień Tadeusza, zamykająca drzwi samochodu Marysia zaczerwieniła się po uszy, a kark oblało jej nagłe gorąco. Wolała nie patrzeć we wsteczne lusterko, które odbijało spokojną zazwyczaj twarz kierowcy. Jeszcze bardziej skuliła się w sobie, i tak wciśnięta jak kiszony ogóreczek między tylne drzwi samochodu a pokaźnych rozmiarów sąsiada.

– Rozumiem, że są wszyscy? – zajmująca miejsce obok kierowcy Laura klasnęła w dłonie niczym dyplomowana przedszkolanka. – Więc, komu w drogę…

– Czekaj, czekaj! – siedząca na tylnym siedzeniu przy drugich drzwiach trzecia z kobiet, jasnowłosa Monika, zaczęła grzebać w torebce.

Jej sąsiad z lewej strony, a na co dzień życiowy partner, Grzegorz, wzniósł znacząco wzrok ku niebu i z politowaniem pokręcił głową.

– Zaczyna się – jęknął.

– Chwilka! Szminka, kredka, telefon, chusteczki… czekaj!

– Czekam – kiwnął głową kierowca.

– Uff… Są! – wreszcie z triumfem potrząsnęła wielkim pękiem kluczy z breloczkiem.

– Uff… – zgodnie odetchnęli pozostali.

– Dzyń, dzyń! – zaśmiała się Laura.

– Jedzie pociąg z daleka – przyszła jej w sukurs Marysia.

– Panie maszynisto, kierunek…

– Mazury!!! – krzyknęli jednym głosem i wnętrze samochodu wypełniła długo oczekiwana atmosfera wakacyjnego weekendu, letniej kanikuły.

To, co wydawało się wręcz niemożliwe, stało się faktem. Choć nie było wcale łatwo…

Tadek: To jak, jedziemy? Grzegorz: A o co chodzi?

Tadek: Trąbimy o tym od tygodnia, a ten się pyta, o co chodzi. O te bmw, co nie chodzi!

Maria: Ja jestem gotowa choćby dzisiaj po południu:) Grzegorz: Po południu, dobrze. Ale o co chodzi?! Tadek: Trzymajcie mnie!!!

Nika: Ja nie wiem. Nie mogę nigdzie kupić kremu:( Maria: Jakiego kremu szukasz?

Mateusz: Hej, ludzie! To co z tym wyjazdem? My z Aldoną mamy czas. Nika: Ja nie wiem. Nie mogę nigdzie kupić kremu:( Maria: Pytałam, jakiego kremu szukasz?

Grzegorz: Jedziemy szukać kremu? To może potem pójdziemy wszyscy do kina lub na kręgle? U nas otworzyli nowe centrum rozrywki.

Tadek: Trzymajcie mnie, bo nie wytrzymam!!! MAZURY, WEEKEND,

WYJAZD!!!

Grzegorz: To trzeba było tak od razu, a nie via jakieś kremy…

Nika: Nie jakieś kremy, tylko poważny krem do opalania. Zapowiadają upały, a ja nie chcę się tak załatwić jak w zeszłym roku w Grecji:((

Mateusz: Hej, ludzie! To Grecja czy Mazury? Aldonie wszystko jedno. Filip: W załączniku przesyłam orientacyjne ceny na następny rok. Pozdrawiam.

Tadek: Filip, obudź się! Grzegorz: Filip, obudź się!!!

Maria: Pożyczę ci swój krem, kupiłam wczoraj, podobno nowość:) Filip: Gdzie ja jestem?

Mateusz: Hej, ludzie! A jak tam dojechać, bo my z młodą lecimy swoją furą. Filip: Załączniki nie mogą się otworzyć?

Tadek: Dziesiąta rano, a ten pijany! Fil, weź trochę towaru, będziemy degustować;)

Nika: Spróbuję jeszcze poszukać, ale dzięki:))

Tadek: No to w piątek o trzeciej.

Grzegorz: To o trzeciej.

Nika: O trzeciej, pamiętaj o kremie.

Mateusz: Hej, ludzie! My chyba się trochę spóźnimy.

Maria: Pamiętam. O trzeciej:)

Filip: A co z tym wyjazdem na Mazury?

Na co dzień (i noc!) pracujący w różnych firmach, często na przeciwległych krańcach miasta, umawiający się na wieczorne spotkania z kilkudniowym wyprzedzeniem i „wiesz, rozumiesz, ale… jeszcze jednym telefonem tego samego dnia przed południem”, na rzucone przez nie wiadomo już kogo hasło: wspólny weekend na jeziorem, stawili się niemal wszyscy.

Już ktoś zaszeleścił papierem, rozkładając kolorowy folder, i czytał na głos:

– Zapraszamy do pałacu z końca XVIII wieku, w którym spotykała się Maria Walewska z Napoleonem Bonaparte podczas kampanii rosyjskiej. W jego odrestaurowanie włożyliśmy wiele pracy i serca, co, mamy nadzieję, odczujecie Państwo od pierwszych chwil pobytu. Pozostawiamy do Państwa dyspozycji sześć pokoi dwuosobowych o standardzie europejskim…

– Ciekaw jestem – mruknął podejrzliwie Tadek.

– Również kuchnia, jadalnia, salon, gabinet grafa i ogrody pałacowe są do Państwa dyspozycji. Czas na terenie naszego ośrodka można spędzać na wiele sposobów, zwiedzając budynki pałacowe i gospodarskie, wędkując…

– Mam zamiar złapać szczupaka – wtrącił Grzegorz.

– Szczupaka to ty dasz, ale do łóżka! – zaśmiała się jego połowica. – Wiecie, że ostatnio przespał cały weekend w Wiedniu?

– U nas najmilej spędzisz czas, spacerując po pałacowym parku i lesie, nad wodą lub w wodzie, przy ognisku lub grillu, na rowerze, biesiadując i robiąc co dusza zapragnie, a przede wszystkim odpoczywając w cieniu od codzienności i zgiełku miasta, trzymając w dłoni oszronioną szklankę…

– I to mi się podo… – zaczął Tadek

– …ba! – dokończyła za niego Laura, bo tak miała w zwyczaju.

– Panie szofer setką! – zanuciła któraś z pasażerek na tylnym siedzeniu.

– I to mi się podoba! – powtórzył jeszcze raz Tadek, jakby do siebie, dodając przy tym gazu.

Wszystkim się podobało. Znudzonym ofertami last minutei „zrób rezerwację już dziś, a dostaniesz zniżkę!”, specjalnymi ofertami dla nowożeńców, eskapadami do Grecji i Hiszpanii, na Majorkę i Peloponez, na Rivierę Atlantycką, do Ligurii i Toskanii, na Costa Brava i Costa del Sol, z ich apartamentami, bungalowami, czterogwiazdkowymi hotelami i zimnymi drinkami, ozdobionymi parasolkami z wykałaczek i kolorowej bibuły.

Bo oto teraz czekał na nich las, tak wyczekiwana cisza i spokój, przyroda, choć z całym dobrodziejstwem inwentarza w postaci wieczornych chmar komarów i zimnej wody, ale zawsze nasza, swojsko-polska, przywołująca najlepsze wspomnienia dzieciństwa.

Jechali na Mazury.

– Fundusze stabilnego wzrostu… wypłata dywidendy na wysokości siedemdziesięciu groszy za akcję – Grzegorz próbował czytać na głos. – Czemu tak się wleczemy, Ted?

– Poczekaj, tylko mi rumak wyjedzie na prerię!

– Przestańcie się wygłupiać – słabym głosem odezwała się Monika, po czym zabrała się do zapinania pasów bezpieczeństwa. – Czemu nie jedziemy naszym…?

– Trzeba było uważać na parkingu – skomentował Grześ Skory.

– Stało się coś? – zapytał od niechcenia kierowca.

Tym pytaniem, a raczej tonem, jakim je wypowiedział, Tadeusz jeszcze bardziej zdenerwował Skorego.

– Czy coś się stało? Ty się pytasz, czy coś się stało?!

– No, chciałbym wiedzieć – wzruszył ramionami Tadek. – W końcu jesteśmy kolegami.

– Rysa jak od gwoździa, od kierunkowskazów do połowy tylnych drzwi! – zaperzył się Grzesiek. – Makabra, a w dodatku…

Nie zdążył dokończyć, bo zahamowali ostro przed skrzyżowaniem ze światłami. Długowłosy chłopak w zachlapanej wodą koszulce nachylił się nad oknem od strony kierowcy.

– Umyć panu szybkę? – zajrzał do środka i niczym celnik na wschodniej rubieży ogarnął wzrokiem pasażerów limuzyny.

– Nie, nie trzeba. Dziękuję.

– To może promocyjnie? – uśmiechnął się, po czym ochoczo sięgnął szczotką do wiaderka z wodą i pieniącym się płynem do mycia szyb.

– Spadaj! – burknął kierowca.

Uśmiech zniknął z twarzy chłopaka. Przygryzł wargi, skinął pokornie głową i pobiegł do następnego auta. Zaległa ciężka cisza.

– Niech zostanie agentem ubezpieczeniowym! – zarechotał Grzegorz. – Też będzie mógł ludziom czyścić…

Nikt się jednak nie roześmiał z dowcipu Grzesia. Słychać było tylko szmer silnika i szelest zamykanych szyb. Po chwili także i zabiedzona dziewczyna pchająca wózek inwalidzki z siedzącą na nim drugą, młodszą, trzymającą tekturkę z wypisanymi mazakiem słowami prośby, ruszyła dalej wzdłuż kolejki samochodów.

Nad jezdnią rozbłysnęło obok czerwonego żółte światło. Ruszyli z piskiem opon.

– Nie masz radia, Ted? – zainteresował się Grzegorz, kiedy już mknęli Wisłostradą.

– Rąbnęli mi w zeszłym miesiącu.

– Jak?

– Normalnie, zamek rozwiercili na Foksal i już…

– Nie wyjąłeś radia?

– Jak nie wyjąłeś?! Oczywiście, że wyjąłem i zostawiłem jak zawsze: pod siedzeniem. Musieli mieć na mnie oko, gnoje.

– No to ból…

– Ładne było, z CD.

– Ja to się już dawno z radia w mieście wyleczyłem.

– I co, śpiewasz sobie?

– A jak! Chcecie posłuchać? – Grzesiek, którego zachowanie od początku wskazywało, że to on będzie duszą towarzystwa, ujął zrolowaną gazetę niczym mikrofon, ale odpowiedziało mu milczenie.

Maria wyjęła z torebki książkę, którą przygotowała sobie na czas podróży. W głębi duszy jednak żywiła nadzieję, że nie będzie jej potrzebna.

Dawno niewidziani znajomi, najnowsze ploteczki, biurowe żarty, gorące doniesienia ze sfer, do których wciąż uparcie aspirowali. Nikt jednak nie kwapił się do rozmowy. Wszyscy w dziwnym odrętwieniu patrzyli w szyby i przesuwające się za nimi obrazy. Może i dobrze! Trzeba przejść przez tę kwarantannę, czyściec; zostawiali za sobą niedokończone sprawy, niespłacone kredyty, kłopoty i zmartwienia. Zostawiali za sobą rozpalone słońcem, spocone, zadyszane miasto. Znane z kolorowych widokówek wieżowce znikały w tylnej szybie za linią horyzontu, jakby zapadały się pod ziemię, rażone bombami, składające się jak domki z kart, implodujące z głuchym jękiem, robiące miejsce dla nowych, lepszych, znikające w gęstym pyle, włóknach azbestu, drobinach szkła siedziby upadłych korporacji, giełdowych bankrutów.

Maria otworzyła książkę.

Aborygeni wyróżniają się ciemnobrunatnym albo czarnym kolorem skóry, wełnistym owłosieniem o czarnej lub rudej barwie. Oczy czarne, wargi grube, nos szeroki. Charakterystyczna wysunięta do przodu szczęka. Przybyli z południowo-wschodniej Azji około 12 000, a według najnowszych badań – 40 000 lat temu. Duże rozproszenie ludności spowodowało powstanie około 50 dialektów i języków. Każda grupa stanowiła oddzielną społeczność…

Wyjechali z miasta. Umiłowane przez poetów i Chopina Mazowsze piasków i wierzb, zielone, beznadziejnie płaskie, ciągnęło się po obu stronach drogi aż po linię widnokręgu; tu i ówdzie urozmaicone rzędem czy kępką drzewek, stojących przy szosie, przyblakłych i pochylonych od wiatru tablic reklamowych, pawilonem stacji benzynowej czy podrapanej budy z kiełbaskami lub karkówką z grilla. Słońce będące jeszcze dość wysoko, zaczynało już świecić w szyby pojazdu; tymczasem za jadącymi niebo pociemniało do koloru mokrego asfaltu.

– Zdążyliśmy – słabym głosem powiedział Grzegorz. – Coś wisiało w powietrzu…

– Żeby tylko nas nie dogoniło – przestraszyła się Monika, też półgłosem, jakby mówiła do siebie. – Weekend w kaloszach i pod parasolem to nic przyjemnego.

– Ołraj, nie było tak źle – odetchnął głośno i z wyraźną ulgą kierowca. – Myślałem, że będzie gorzej z wyjaz…

– …dem – dokończyła Laura, nie spuszczając psiego wzroku z kierowcy.

– Ludzie różnie kończą pracę – wtrąciła Marysia z tylnego siedzenia. – Ktoś inny woli jechać wieczorem albo następnego dnia rano.

– Tylko że wszyscy nagle zaczynają tęsknić w niedzielę wieczorem! – zauważył zgryźliwie Tadek. – Sznur samochodów, jakby wszyscy uciekali z miasta przed natarciem obcej armii, a nie wracali. Jechaliśmy kiedyś z Lorą z Augustowa i przez jedno zasrane rondo w Wyszkowie korek przed miastem na dziesięć kilometrów. A cwaniaczkowie tylko po bokach, myk, myk! Przed nami sunął gość TIR-em i w pewnej chwili zaczął stawać w poprzek, jak widział, że ktoś mu robi koło ogona. I pomyśleć, że tak każdej niedzieli i ze wszystkich stron. Jak muchy do gówna!

– A my kiedyś wpadliśmy na pomysł, żeby wracać w nocy – wszedł mu w słowo Grzegorz, stukając się po kolanach spłaszczoną na kształt packi na muchy gazetą z aktualnościami giełdowymi – I co? Pod Płońskiem o drugiej w nocy było jak na Trasie Łazienkowskiej przed kolacją!

– No właśnie, czy jest ktoś głodny? – zapytała Laura, szeleszcząc papierem śniadaniowym, z którego odwinęła kanapkę, bardzo wielką i bardzo kolorową.

– Ja bym raczej zapalił – bąknął nieśmiało czytelnik gazety giełdowej.

– I jadą tymi samochodami, i wloką się – wylewał żale kierowca. – Jak te muchy do gówna…

– No nie przy jedzeniu, Tadek! – obruszyła się Monika, po czym powąchała swoją część podzielonej kanapki.

– Jak te stado wygłodniałych much. Homo Varsoviensis – podsumował filozoficznie Tadeusz, wrzucając nieśpiesznie piąty bieg.

– Tylko nie homo, tylko nie homo! – obruszył się Grześ.

Wjechali na tereny zalesione. Po obu stronach szosy, co kilkanaście metrów stały pękate litrowe słoje, wiklinowe koszyki, kobiałki wypełnione drobnymi owocami; za każdym w odległości kilku metrów, na skraju rowu, na trawie lub ocieniony krzaczkami czaił się sprzedawca; staruszka albo dziecko, z opuszczonymi głowami, sprawiający wrażenie śpiących w tej dziwnej pozycji kucznej – tak naprawdę jednak czujni na każdy szelest, pisk opon na asfalcie, gotowi w mgnieniu oka wyrwać się z tego letargu i pokonać odległość dzielącą ich od towaru, kiedy tylko ten wzbudzi zainteresowanie.

– Jagódek może kupimy? – zaproponowała Laura, niczym dziecko wskazując palcem na mijaną właśnie rafę sprzedawców.

– Sama se uzbierasz – warknął jej chłopak. – Nie mam zamiaru stawać. Zresztą tutaj nie wolno, linia ciągła. Powinni ich stąd gonić!

– Taka ich praca – wzruszyła ramionami Maria, nie odrywając wzroku od czytanej książki. – Z czego tu mają żyć?

– Z przyzwyczajenia! – wypalił Grzegorz.

– Gratulujemy. Wygrał pan konkurs na najbardziej idiotyczny żart – skwitowała Monika.

– Jaka jest nagroda? – Grzesiek bez mrugnięcia okiem i niezrażony przyjął konwencję.

– Weekend na farmie piękności.

– Ale tylko z długonogimi pięknościami – zaśmiał się kierowca.

– Monika, wysiadaj! – prychnął Grzegorz w odwecie.

– Ale takiego borowika z patelni to bym wtrząchnął – rozmarzył się Tadeusz.

– Zatrzymujemy się? – spytała Laura, gotowa już rozpinać pasy bezpieczeństwa i biec do lasu.

– Podejrzewam, że w tej okolicy wszystko już wyzbierane do litej skały przez miejscowych – skrzywił się kierowca. – Dla wielu ludzi tutaj to rzeczywiście jedyne źródło utrzymania i często podstawowe menu. Kania po mławsku, podgrzybek w sosie własnym. Opieńka saute. Śniadanie, obiad, kolacja. Potem przysypiają w rowie, o, jak ci tutaj…

– Nie zazdroszczę – mruknęła Monika.

– Ale to tylko pozory. Czujni jak zwierzęta czekają, aż ktoś się zatrzyma i weźmie koszyk grzybów albo słoik jagód. Kilka razy zdarzyło mi się widzieć, jak kierowcy zajeżdżali jak pod hipermarket, wstawiali jagody z uśmiechem do bagażnika, potem niby po portfel i odjeżdżali z piskiem opon. Im lepszy samochód, tym szybciej uciekał.

– Może chcieli kartą zapłacić? – wzruszył ramionami Grzegorz Skory, ale znów odpowiedziało mu milczenie pozostałych.

Po przejechaniu ronda znów mogli przyspieszyć. Stojąca kilkaset metrów dalej na poboczu w pobliżu zjazdu w leśną drogę tleniona blondynka, o nienaturalnie ciemnej karnacji, ubrana w jaskrawozieloną sukienkę machała zachęcająco do przejeżdżających aut. Dokładnie po drugiej stronie drogi swoje wdzięki prezentowała brunetka, ubrana podobnie, ale z żółtymi dodatkami.

– A te łapią okazję czy też coś sprzedają? – zapytała naiwnie Laura.

– Jagódki. Tylko gdzie indziej trzymają.

– I grzyby! Full serwis. Sorok w paszczu, piecdziesiat w ruru – ze śpiewnym akcentem dodał Grześ, z rozbawieniem stukając się gazetą po kolanach. – Chociesz? Chociesz?

– A ty skąd wiesz takie rzeczy? – zapytała Monika.

Ale nikt nie ruszył z pomocą duszy towarzystwa. Tylko gęste, letnie powietrze, które rozpruwał stalowy kształt samochodu, huczało po bokach.

– Tak… słyszałem tylko – wyjąkał po chwili stropiony, usiłując na powrót rozprostować gazetę. – Chłopaki z dystrybucji często jeżdżą w trasy. Zatrzymali się kiedyś i zapytali, niezobowiązująco, socjologicznie znaczy…

– Akurat!

Awantura zawisła w tężejącym mimo włączonego nawiewu powietrzu, tym razem jednak szybko odezwali się pozostali uczestnicy wycieczki:

– Dajcie już spokój, przecież jedziemy odpocząć!

– Święta racja! Mógłbyś uchylić bardziej okno?

– Przecież klima działa.

– Ja bym jednak zapalił.

– A ja muszę za potrzebą.

Po kilkuminutowym postoju samochód ponownie płynął z dostojeństwem szeroką szosą międzynarodowej trasy.

– Właściwie to kiedy my się ostatnio widzieliśmy? – zapytał Tadek, wrzucając piąty bieg.

– Jakoś tak chyba, ten tego… – Grzegorz podrapał się z zakłopotaniem po łysiejącej głowie.

– Podczas powodzi – stwierdziła pewnie Laura.

– Jakiej powodzi? Była jakaś powódź? – zdziwiła się Monika.

– Zaczyna się, nie mogę – jęknął Grześ, schowawszy głowę w dłoniach.

– I to jaka!

– Chyba coś sobie przypominam.

– Byłaś wtedy chyba w Budapeszcie na szkoleniu – wyjaśnił rzeczowo Grzegorz.

– Żałuj, czegoś takiego co dzień się nie ogląda! – Tadek aż syknął z emocji. – Całe miasto wyległo nad Wisłę…

Wnętrze pojazdu wypełnił gwar rozmów, co chwila przerywany wybuchami śmiechu.