Wydanie elektroniczne

O książce

Bohaterowie książki to troje ambitnych lekarzy i naukowców walczących o najwyższe z trofeów – Nagrodę Nobla.

Adam Coopersmith. Błyskotliwy, oddany pacjentom lekarz immunolog, którego odkrycia mogą przyczynić się do zwiększenia bezpieczeństwa ciąży. Spotkanie z Anią Awiłową, żoną rosyjskiego uczonego, stanowi przełom w jego życiu; nieoczekiwana miłość i straszliwa choroba, która go dotknie, postawią pod znakiem zapytania ich wspólną przyszłość. Sandy Raven. Genialny naukowiec, geriatra, wynalazca sposobu na powstrzymanie procesu starzenia się komórek ludzkich. Dzięki swoim odkryciom staje się milionerem. Isabel da Costa. Cudowne dziecko, wyśmienity fizyk, rozdarta pomiędzy ojca, któremu wszystko zawdzięcza, a młodego mężczyznę, którego kocha.

ERICH SEGAL

(1937-2010)

Pisarz amerykański, wykładowca literatury greckiej i łacińskiej na uniwersytetach Yale, Harvard i Princeton. Literacką sławę przyniosła mu debiutancka powieść Opowieść miłosna (Love Story). Sfilmowana przez Arthura Hillera, z Ali MacGraw i Ryanem O’Nealem w rolach głównych, ukazała się w 40 językach i łącznym nakładzie 30 milionów egzemplarzy. Wielkim powodzeniem cieszyła się też wydana 7 lat później kontynuacja – Opowieść Olivera. Kolejne powieści Segala – Doktorzy, Akty wiary, Absolwenci, Nagrody i Ostatni akord – również osiągnęły status międzynarodowych bestsellerów, a niektóre zostały zaadaptowane na ekran telewizyjny lub kinowy.

www.erichsegal.com

Tego autora

DOKTORZY

ABSOLWENCI

AKTY WIARY

NAGRODY

MĘŻCZYZNA, KOBIETA I DZIECKO

OSTATNI AKORD

BEZ SENTYMENTÓW

Love Story

OPOWIEŚĆ MIŁOSNA

OPOWIEŚĆ OLIVERA

Tytuł oryginału:

PRIZES

Copyright © Ploys, Inc. 1995

All right reserved

Polish edition copyright © Wydawnictwo Albatros A. Kuryłowicz 2000

Polish translation copyright © Barbara Cendrowska 1996

Redakcja: Barbara Syczewska-Olszewska

Ilustracja na okładce: Matej Kastelic/Skutterstock

Projekt graficzny okładki: Andrzej Kuryłowicz

ISBN 978-83-7885-160-8

Wydawca

WYDAWNICTWO ALBATROS A. KURYŁOWICZ

Hlonda 2a/25, 02-972 Warszawa

www.wydawnictwoalbatros.com

Niniejszy produkt jest objęty ochroną prawa autorskiego. Uzyskany dostęp upoważnia wyłącznie do prywatnego użytku osobę, która wykupiła prawo dostępu. Wydawca informuje, że publiczne udostępnianie osobom trzecim, nieokreślonym adresatom lub w jakikolwiek inny sposób upowszechnianie, kopiowanie oraz przetwarzanie w technikach cyfrowych lub podobnych – jest nielegalne i podlega właściwym sankcjom.

Skład wersji elektronicznej:

Virtualo Sp. z o.o.

Spis treści

- O książce

- O autorze

- Tego autora

- Dedykacja

- Motto

- PROLOG

- 1 Adam

- 2 Isabel

- 3 Sandy

- 4 Adam

- 5 Isabel

- 6 Adam

- 7 Sandy

- 8 Adam

- 9 Isabel

- 10 Adam

- 11 Adam

- 12 Isabel

- 13 Sandy

- 14 Adam

- 15 Isabel

- 16 Sandy

- 17 Isabel

- 18 Adam

- 19 Isabel

- 20 Adam

- 21 Sandy

- 22 Adam

- 23 Isabel

- 24 Sandy

- 25 Adam

- 26 Isabel

- 27 Ania

- 28 Isabel

- 29 Adam

- 30 Sandy

- 31 Adam

- 32 Isabel

- 33 Sandy

- 34 Adam

- 35 Isabel

- 36 Adam

- 37 Sandy

- 38 Isabel

- 39 Adam

- 40 Adam

- 41 Sandy

- 42 Isabel

- 43 Isabel

- 44 Sandy

- 45 Isabel

- 46 Adam

- 47 Isabel

- 48 Adam

- 49 Sandy

- 50 Isabel

- 51 Adam

- 52 Isabel

- 53 Sandy

- 54 Isabel

- 55 Sandy

- 56 Isabel

- 57 Isabel

- 58 Adam

- 59 Isabel

- 60 Sandy

- 61 Isabel

- 62 Isabel

- 63 Adam

- EPILOG

- PODZIĘKOWANIA

- Przypisy

Wszystkie rozdziały dostępne w pełnej wersji książki.

Karen, Francesce

i Mirandzie – moim Nagrodom

Po co ten pośpiech?

Zapytajcie chorego na raka, któremu zostało już tylko parę miesięcy życia. Zapytajcie chorego na AIDS, którego ciało schnie… „pośpiech” bierze się z przyrodzonego człowiekowi współczucia dla bliźniego, który bezzwłocznie potrzebuje pomocy.

PROFESOR W. FRENCH ANDERSON

PIONIER NA POLU GENETYKI

PROLOG

Jeśli choroba wkracza w ostateczne stadium, Lekarz stosuje ostateczne środki Lub zgoła żadnych.

„Hamlet”, akt IV, scena 5 (przełożył Stanisław Barańczak)

Szef umierał.

Tracił na wadze, stawał się coraz bledszy i chudszy. Najdłuższy nawet sen nie wzmacniał uchodzących sił.

– Skipper – zwrócił się do najbliższego mu człowieka – ten Boyd Penrose to wredny łgarz.

– Daj spokój. Chyba nie bez powodu jest lekarzem w Białym Domu.

– Słuchaj, ja umieram i dobrze o tym wiem.

– Ależ…

– Tak jest, do cholery. Mroźny czarny wicher hula mi w piersi. Kiedy zostaję sam w sypialni, słyszę nawet szum skrzydeł anioła śmierci.

– Wezwę Penrose’a.

– Nie. Jeżeli ja nie mogę wydusić z niego diagnozy, nikomu to się nie uda.

– Weźmiemy go w dwa ognie. Nam obojgu się nie wykręci. Trzy kwadranse później w urządzonej po królewsku sypialni stawił się straszliwie zmięty Penrose. Wyciągnięty jak struna, z zaciśniętymi wargami, zupełnie nie wyglądał na admirała Marynarki Wojennej.

– Pan dzwonił? – W tonie lekarza dźwięczało tyle sarkazmu, ile tylko odważył się okazać swemu potężnemu pacjentowi.

– Siadaj, ty wredny znachorze – warknął chory.

Admirał usłuchał.

– Puść farbę, Boyd. Coś ukrywasz. Rzeczywiście jest w takim fatalnym stanie, że ty nie masz dość jaj, żeby o tym głośno powiedzieć?

Penrose czuł, że zapędzono go w kozi róg. Westchnął i pochylił głowę.

– Skip, Bóg jeden wie, jak ciężko mi o tym mówić. – Zebrał całą odwagę, by wydobyć z siebie głos. – Ma mięśniaka limfatycznego. To bardzo złośliwy rak.

Byli tak wstrząśnięci, że zaniemówili.

– No dobra, zanim obstalujemy trumnę – odezwał się pacjent, usiłując brawurą pokryć strach – chciałbym wiedzieć, w jakie paskudztwo wdepnąłem. – Odwrócił się w stronę lekarza i zapytał: – Jaką mam szansę na wyzdrowienie?

– Właśnie w tym rzecz, Szefie – odparł Penrose. – Nie da się z tego wywinąć.

Znowu zapadło milczenie.

– Ile czasu jeszcze mi zostało?

– Pięć, góra sześć miesięcy.

– Wspaniale. Jeśli będę miał szczęście, zdążę się jeszcze załapać na prezenty gwiazdkowe. Skip, bądź człowiekiem i nalej mi jacka danielsa. Dla siebie i Penrose’a także.

– Nie, wykluczone – zaprotestował doktor.

– Wypij, Boyd, do jasnej cholery. Na razie jeszcze ja tu rządzę.

Admirał usłuchał.

Twarz Skippera przybrała szary odcień.

– Nic z tego nie rozumiem. Dlaczego wy, łapiduchy, tak biernie do tego podchodzicie? Można chyba jakoś walczyć z tym draństwem.

Znowu popatrzyli bacznie na doktora, który wyjaśnił:

– W rzeczywistości trzy różne laboratoria, na Harvardzie, w Stanford i Rockefellera, prowadzą doświadczenia nad lekami, które mogłyby leczyć to świństwo. Ale dużo wody upłynie, nim zostaną zatwierdzone przez Instytut Leków.

– Pierdol formalności, Boyd – odezwał się stanowczo Szef. – Biały Dom wszystko mi załatwi.

– Nie chodzi tylko o możliwość zdobycia tych preparatów. Wiem, że z tym nie miałbyś najmniejszych problemów, ale nawet gdybyś nimi dysponował, i tak pozostałaby kwestia wyboru, o ile w ogóle, najskuteczniejszego środka. Wszystkie mogłyby się okazać nic niewarte. A nawet gdybyśmy przypadkowo natrafili na ten najlepszy, i tak nie byłoby wiadomo, jaką dawkę zastosować. Moglibyśmy cię wykończyć.

– W porządku. Spróbujmy iść na całość. Gdyby przyszło ci decydować, co byś zaryzykował?

Na twarz Penrose’a stopniowo powracał rumieniec, chyba dlatego, że wreszcie mógł zacząć działać.

– Zadzwoniłbym do paru najlepszych fachmanów i zachowując pełną anonimowość, zapytałbym ich, jakie są względne zalety każdego z tych trzech preparatów.

– Świetny pomysł. Dlaczego nie zacząć od razu? Skorzystaj z gabinetu Szefa. Telefon nie jest na podsłuchu. Zdobądź potrzebne nam informacje.

Po wyjściu admirała pacjent poprosił:

– Skipper, bądź człowiekiem i nalej mi jeszcze tego bimbru. I włącz telewizor.

Penrose wrócił za niespełna godzinę.

– Nie mogę w to uwierzyć – mamrotał, kręcąc głową.

– Co cię tak dziwi?

– Wszyscy ci faceci na pierwszym miejscu wymieniali Maxa Rudolpha, immunologa z Harvardu, który wyhodował te specjalne myszy.

– Myszy? – spytał z irytacją chory. – A co, do diabła, myszy mają wspólnego z moim cholernym życiem?

Penrose spojrzał swemu pacjentowi prosto w oczy i powiedział łagodnie:

– Mogą je uratować.

1

Adam

Max Rudolph siedział samotnie w ciemnym laboratorium, znajdującym się na poddaszu budynku Wydziału Medycznego Uniwersytetu Harvarda. Wpatrując się w aksamitne niebo, wyczekiwał pierwszych oznak brzasku nad Charles River.

Otrzymał informację, że krew i inne próbki tkanek zostaną dostarczone punktualnie o szóstej rano. Zjawił się wcześniej, by mieć pewność, że żaden z jego gorliwych pracowników, spędzających na przeprowadzaniu badań całe noce, nie będzie w laboratorium, gdy przybędzie kurier.

Z jednym tylko wyjątkiem: swemu podopiecznemu, Adamowi Coopersmithowi polecił, by spotkał się z nim o piątej rano.

Z wyglądu stanowili niedobraną parę – Max, po sześćdziesiątce, niski, niemal łysy, w okularach; Adam, wysoki, żylasty, z grzywą kasztanowych włosów, o oczach spoglądających mimo ukończonych dwudziestu ośmiu lat tak niewinnie, że aż budziło to zakłopotanie.

– Max, wyciągnąłeś mnie z sali operacyjnej. Mam nadzieję, że sprawa jest naprawdę ważna.

– Owszem – oznajmił jego mistrz.

– Przez telefon byłeś bardzo tajemniczy. Co się, do cholery, dzieje?

– Młodzieńcze – Max zwrócił się z powagą do Adama – po raz pierwszy w całej naszej karierze zawodowej jesteśmy zmuszeni postąpić nieetycznie.

– Czy ja się przypadkiem nie przesłyszałem? I to mówi człowiek, który biegnie za listonoszem, jeśli zapomni on pobrać stosowną opłatę? – Adam nie krył zaskoczenia.

– Chodzi o życie – stwierdził z powagą starszy mężczyzna. – Na pewne formalności trzeba będzie przymknąć oko.

– Nigdy tego nie robiłeś.

– Tak, ale też nigdy moim pacjentem nie był prezydent Stanów Zjednoczonych.

– Co?!

– Admirał Penrose zadzwonił do mnie z Białego Domu w sprawie pacjenta, którego określił jedynie jako „ważną osobistość w Waszyngtonie”. Prosił, żeby o nic więcej go nie pytać.

Max zreferował Adamowi słowo w słowo rozmowę z waszyngtońskim lekarzem, nie kryjąc trudnego zadania, jakie im powierzono.

– Boże, to ogromna odpowiedzialność.

– Wiem, i właśnie dlatego chciałem się nią z kimś podzielić.

– I pewnie się spodziewasz, że będę ci za to wdzięczny? – uśmiechnął się Adam.

Ich rozmowę przerwał zgrzytliwy dźwięk, dobiegający z końca korytarza. Patrzyli w milczeniu, jak otwierają się drzwi windy i wyłania się z nich, niczym nocne widmo, stwór odziany w czarną skórzaną kurtkę. W jednej ręce niósł kask, a w drugiej pudełko wielkości skrzynki na cygara.

– Doktor Rudolph? – spytał przytłumionym głosem.

– Zgadza się.

– Ma pan jakiś dowód tożsamości?

Max wyciągnął portfel i pokazał kurierowi prawo jazdy. Posłaniec obrzucił dokument badawczym wzrokiem, wręczył przesyłkę i pośpiesznie zniknął w mroku. Dwaj naukowcy wymienili spojrzenia.

– Przecież godzina duchów już minęła – wyszeptał Max. – Zabierajmy się do roboty.

Z wolna ruszyli korytarzem, który stanowił istny tor przeszkód. Był bowiem zastawiony skrzynkami suchego lodu, wirówkami z chłodzeniem oraz zbiornikami azotu, helu i tlenu, poustawianymi bez ładu i składu, niczym wielkie metalowe kręgle.

Adam zapalił światło w pokoju od podłogi po sufit wypełnionym klatkami z myszami. Zwierzątka biegały tam i z powrotem, pozostając w błogiej nieświadomości swych wyjątkowych cech.

Kiedy przetoczy się im ludzką krew i wszczepi tkanki, ich organizmy staną się kopią organizmów dawców. Oznacza to, że reakcje myszy na wszelkie zabiegi, jakim zostaną poddane, będą stanowiły zminiaturyzowane, lecz wierne odbicie procesów, jakie zaszłyby u człowieka.

– No, dobra, Adamie, mamy trzy możliwości. Te środki mogą wyleczyć, zabić albo w ogóle nie zadziałać. Co proponujesz?

– Utworzymy cztery grupy po sześć myszy w każdej. Wstrzykniemy im krew pacjenta, a potem każdą grupę będziemy leczyć inną dawką preparatu. Czwarta grupa oczywiście dostanie placebo.

– Ale wszystkie otrzymają porządne porcje smacznego serka – przypomniał Max.

– Jak zawsze ujmujesz się za uciśnionymi. – Adam błysnął zębami w uśmiechu.

O wpół do ósmej, gdy zaczął się schodzić personel pracujący w dzień, uporali się już z jedną trzecią myszy. By nie wzbudzać podejrzeń, temat oznaczony symbolem AC/1068/24 przekazali technikom, którzy zwykle wykonywali tego rodzaju przyziemne czynności.

Adam zadzwonił na oddział położniczy. Słuchał chwilę, a potem oznajmił z wyraźną przyjemnością:

– Wszystko w porządku, ponad cztery kilo.

– Szczęściarze – mruknął profesor.

Gdy zjeżdżali windą, pozwolił sobie na luksus ziewnięcia.

– Wpadniemy do tego naleśnikowego raju, zanim pójdziemy spać?

– Nie rób mi tego – zaprotestował Adam. – Obiecałem Lisl, że będę pilnował poziomu twojego cholesterolu.

– Ale w tej chwili jesteśmy naukowymi wyrzutkami. – Max się roześmiał. – Czy podekscytowany staruszek nie może ukoić nerwów za pomocą paru blinów ze śmietaną?

– Nie. Etyka to jedno, ale nie chciałbym stracić najlepszego przyjaciela przez naleśnik ociekający lipidami.

– No dobrze. – Max westchnął z emfazą. – By uspokoić twoje sumienie, zjem je z margaryną.

Dwa tygodnie wlokły się niemiłosiernie długo. Co wieczór dwaj mężczyźni spotykali się w laboratorium, by wysłuchać telefonicznej reprymendy z ust admirała Penrose’a. Rosnące napięcie w jego głosie odzwierciedlało potęgujący się w Waszyngtonie strach.

W pewnym momencie tyrada Penrose’a stała się tak głośna i zjadliwa, że Adam chwycił słuchawkę i wycedził:

– Admirale, niech pan, do cholery, wytłumaczy swemu pacjentowi, że te myszy w bardzo dosłownym sensie odgrywają rolę jego dublerów.

– On o tym wie – odparł zdenerwowany admirał.

– Więc może doceni fakt, że dzięki nim trzymamy się od niego z daleka. – Odczekał, by uzyskać należyty efekt, po czym ciągnął cicho: – Wszystkie myszy Rockefellera zdechły wczoraj w nocy.

– Wszystkie? – spytał Penrose drżącym głosem.

– Niestety. Zgodzi się pan, że dobrze się stało, iż nie spotkało to prezydenta.

Penrose zawahał się.

– Ma pan rację – przyznał po chwili. – Co pańskim zdaniem mam mu powiedzieć?

– Prawdę – odparł Adam. – Tylko niech mu pan też przypomni, że mamy jeszcze w lufie dwie kule. Dobranoc, panie admirale.

Odwiesił słuchawkę i spojrzał na swego mistrza.

– No i jak, Max?

– Wspaniale, doktorze. Zrobił pan na mnie wrażenie. A teraz wpiszmy ostatnie wyniki do dziennika.

– W porządku. Niech pan wraca do domu, bo żona na pewno umiera już z niepokoju. Wprowadzę te nieszczęsne nekrologi do komputera.

Starszy mężczyzna skinął potakująco głową.

– W takim razie nie odwalę mojej działki tego nudziarstwa, lecz z wdzięcznością zdam się na twój niezwykły zapał do pracy. A nawiasem mówiąc, dlaczego uważasz, że Lisl się o mnie niepokoi?

– Taką ma rolę – odrzekł Adam. – Powtarzała mi setki razy: „Mój mąż martwi się o cały świat, a ja martwię się o mojego męża”.

Max uśmiechnął się, postawił kołnierz płaszcza i ciężkim krokiem z wolna ruszył korytarzem.

Adam z nieoczekiwanym uczuciem smutku śledził wzrokiem oddalającą się sylwetkę. Jest taki drobny i kruchy, myślał. Gdybym mógł oddać mu część mojej młodości…

2

Isabel

DZIENNIK ISABEL

16 listopada

Nazywam się Isabel da Costa. Mam cztery lata, mieszkam z rodzicami i starszym bratem Peterem w Clairemont Mesa w Kalifornii. Mniej więcej przed rokiem mama i tata zorientowali się, że umiem czytać. To ich bardzo poruszyło i zabierali mnie do różnych ludzi, którzy dawali mi najrozmaitsze rzeczy do czytania. Wolałabym, żeby tak się nie stało, ponieważ Peter nie chce się już ze mną bawić. Może jeśli będę pisała ten dziennik w tajemnicy, znowu mnie polubi.

Na razie przeważnie bawię się sama, wymyślam różne historyjki — i zastanawiam się. Na przykład jedna linijka w tej piosence „Błyszcz, gwiazdeczko” naprawdę sprawia mi kłopot. Bo pyta „Pragnę wiedzieć, jaka jesteś”, ale nie daje odpowiedzi.

Potem mój tato, który jest bardzo mądry, wytłumaczył mi, że gwiazdy to wielkie, gorące, rozjarzone kule wypełnione gazem. Są od nas tak daleko, że wyglądają jak małe światełka. A choć światło przenosi się z większą prędkością niż cokolwiek innego na świecie, mogą minąć długie lata, nim do nas dotrze.

Chciałabym wiedzieć więcej. Tato obiecał, że opowie mi o systemie słonecznym — jeśli wyjdę z dołu w piasku i umyję ręce przed jedzeniem.

Na deser był mój ulubiony budyń czekoladowy.

Niedorozwój umysłowy to straszne nieszczęście. Niewielu ludzi zdaje sobie jednak sprawę, na jakie udręki narażony jest geniusz. Isabel da Costa dobrze je poznała.

Nic w życiu rodziców nie zapowiadało, że ich dziecko pewnego dnia zostanie nazwane „żeńskim Einsteinem”. Prawdę mówiąc, ojciec Isabel, Raymond, dwukrotnie oblał egzamin doktorski na Wydziale Fizyki Uniwersytetu San Diego.

Jednakże w dowód uznania dla jego niesłabnącego entuzjazmu uniwersytet zaoferował mu posadę pracownika technicznego – jako młodszy inżynier przygotowywał aparaturę do wykładów i eksperymentów.

Nie o takiej karierze Raymond marzył, ale przynajmniej miał stały dostęp do laboratorium uniwersyteckiego. Pracował w nim z ogromnym zapałem i wkrótce stał się niezastąpiony. W nagrodę otrzymał Muriel Haverstock.

Pewnego dnia ta pulchniutka, tryskająca energią bruneteczka zwróciła się do Raymonda o pomoc. Studiowała muzykę i odczuwała powszechny u kobiet lęk przed naukami ścisłymi.

– Błagam pana, panie D… – prosiła przysadzistego, rudowłosego kierownika laboratorium. – Muszę zaliczyć ten kurs, żeby skończyć studia, a jeśli pan mi nie pomoże, nigdy nie uruchomię tego oscyloskopu.

Gdy Ray wreszcie nauczył ją, jak mierzyć rezonans obwodów RLC, był już „pogrążony”.

Kiedy zadźwięczał dzwonek obwieszczający koniec zajęć, zebrał się na odwagę i zaprosił ją na kawę.

– Chętnie – odparła. – Jeśli może pan poczekać, aż skończymy próbę.

Serce mu zabiło.

– Z wielką chęcią.

– Gdyby zjawił się pan na sali koło wpół do ósmej, udałoby się panu wysłuchać jeszcze trochę naszych zgrzytów i sapań.

Raymond przybył wcześnie i usiadł z tyłu sali, patrząc, jak Edmundo Zimmer dyryguje Koncertem na dwoje skrzypiec d-moll Bacha. Ku jego zdziwieniu Muriel spotkał zaszczyt towarzyszenia pierwszej skrzypaczce we wspaniałym duecie w części largo.

– Właściwie miałam zamiar studiować anglistykę – wyjaśniała przy kolacji – ale kiedy znalazłam się w orkiestrze, Edmundo całkowicie nawrócił mnie na muzykę. Ma tyle uroku, nawet nie jest zgorzkniały z powodu wypadku.

– Co mu się stało? – zapytał Raymond. – Zauważyłem tylko, że ma trochę sztywne ramiona.

– Pochodzi z Argentyny, gdzie zapowiadał się jako bardzo utalentowany wiolonczelista, póki nie przydarzył mu się wypadek samochodowy. Poleciał na tablicę rozdzielczą i od tamtego czasu ma sparaliżowane oba przedramiona. Może muzykować, jedynie dyrygując naszą zbieraniną amatorów. Podziwiam jego siłę ducha.

Gdy się lepiej poznali, Raymond wyjawił, że zaznał już goryczy porażki naukowej i że nigdy nie wzniesie się ponad swą obecną pozycję.

O dziwo, Muriel podziwiała go tym goręcej. Wydawało się jej bowiem, że Raymond przyjął swe zawodowe rozczarowanie z podobną mocą charakteru co Edmundo.

Pobrali się.

A potem żyli długo i nieszczęśliwie.

***

Po uzyskaniu dyplomu Muriel uczyła muzyki w szkole w Hanover oraz dalej grała w orkiestrze, póki jej pierwsza ciąża nie stała się bardzo widoczna.

Dziesiątego lipca 1967 roku Raymond da Costa został dumnym ojcem syna, któremu już zaczęły wyrastać rude kosmyki, takie same jak u jego rodziciela. Raymond poprzysiągł sobie, że Peter będzie miał to wszystko, czego jemu brakowało w okresie dorastania. I wyszukiwał w bibliotekach wszelkie dostępne książki na temat możliwości rozbudzania inteligencji dziecka.

Muriel cieszyła się, że mąż tyle uwagi poświęca małemu, dopóki nie dostrzegła odwrotnej strony medalu.

– Raymondzie, na miłość boską, co to za przerażający dokument? – wykrzyknęła, przypadkowo natrafiwszy na notatnik laboratoryjny, zawierający szczegółowo prowadzony, codzienny zapis rozwoju intelektualnego ich syna.

Lub, zdaniem ojca, jego niedostatków.

Raymond nie miał zamiaru niczego wyjaśniać.

– Muriel, chciałbym poddać Petera testom psychologicznym. Obawiam się, że nie w pełni wykorzystuje swoje możliwości.

– Ależ on ma dopiero dwa lata – napomniała męża. – Czym się ma zajmować, na miłość boską? Fizyką nuklearną?

Odpowiedział jej tak surowo, że poczuła się zbita z tropu.

– Nie, ale mógłby wykonywać jakieś proste zadanie matematyczne za pomocą kolorowych klocków. Nie byłoby w tym niczego nadzwyczajnego. Szczerze mówiąc, Muriel, obawiam się, że Peter nie jest geniuszem.

– No i co z tego? To słodki, kochany dzieciak. Myślisz, że kochałabym cię bardziej, gdybyś był profesorem fizyki w Princeton?

Spojrzał jej prosto w oczy.

– Tak – odparł.

***

Muriel doszła do wniosku, że Raymond mniej uwagi poświęcałby rozwojowi umysłowemu Petera, gdyby mieli jeszcze jedno dziecko.

Gdy o tym wspomniała, zareagował takim wybuchem radości, że następnego dnia wrócił z laboratorium z elegancko opakowaną paczuszką, w której znajdował się termometr do określania terminu owulacji. Jego entuzjazm wobec nowego eksperymentu rósł z każdym dniem, a z żoną kochał się z takim zapałem jak na początku ich małżeństwa.

Wkrótce oznajmiła mu, że jest w ciąży.

Był czuły i troskliwy. Nic nie stanowiło dla niego zbyt dużego wysiłku, przetrząsał wszystkie sklepy ze zdrową żywnością w poszukiwaniu witamin, chodził z żoną do lekarza na wszystkie umówione wizyty, pomagał wykonywać ćwiczenia – co do jednego – i uspokajał, gdy była zdenerwowana.

W połowie marca 1972 roku po krótkim porodzie na świat przyszła tryskająca zdrowiem dziewczynka.

Dziewczynka.

Raymond nie był przygotowany na taką ewentualność. Żywił głębokie, niczym nieuzasadnione przeświadczenie, że będzie miał samych synów.

Muriel natomiast przepełniała głęboka radość. Była pewna, że Raya niebawem urzeknie urok córeczki, jej długie, ciemne loki, i nie będzie snuł idiotycznych marzeń o wysłaniu małej do Yale, gdy jeszcze nosi pampersy.

Nie pomyliła się. Raymond polubił swą córeczkę o bystrym spojrzeniu, której dali imię Isabel po jego matce. Muriel spędziła wiele szczęśliwych godzin na czytaniu uroczej, żywej dziewczynce najrozmaitszych opowieści. Mała wydawała się zafascynowana słowami i szybko je sobie przyswajała.

Z początku Raymond nie zdawał sobie sprawy, że nawet gdy Isabel bawiła się w ogrodzie z innymi dziećmi, których wypowiedzi ograniczały się do jednosylabowych dźwięków, ona mówiła całymi zdaniami.

Ale najbardziej zadziwiające odkrycie miało dopiero nadejść.

Gdy Muriel sprzątała różnobarwne pozostałości po trzecich urodzinach córeczki, ścierając resztki lodów z dywanika i zeskrobując odciśniętą na ścianie galaretkę, usłyszała cienki, dźwięczny głosik:

– Babar próbuje czytać, ale nie może się skupić, myślami jest gdzie indziej. Usiłuje pisać, lecz jego umysł znowu gdzieś błądzi. Babar myśli o swej żonie i dziecku, które się wkrótce narodzi. Czy będzie ładne i silne? O, jakże ciężko jest czekać na to, czego serce pożąda!

Nigdy nie czytała Isabel tej opowiastki. Najwyraźniej córeczka po prostu rozpakowała urodzinowy prezent i postanowiła sama zgłębić jego treść.

Z początku Muriel osłupiała, nie wiedząc, co robić. A choć nie miała zbytniej ochoty zwracać uwagi męża na to zadziwiające wydarzenie, potrzebowała potwierdzenia, że nie jest ono wytworem jej wyobraźni.

Cicho wysunęła się z pokoju i zawołała Raymonda. Teraz oboje rodzice stanęli jak oniemiali w drzwiach, patrząc, jak ich mała, śliczna córeczka – której kontakt z alfabetem ograniczał się poprzednio do oglądania Ulicy Sezamkowej – bezbłędnie recytuje z książki, którą dorośli mieli czytać dla rozrywki swoim dzieciom.

– Kiedy ona zdążyła się tego wszystkiego nauczyć? – spytała Muriel, tym razem podzielając uniesienie męża.

Raymond nie odpowiedział. Nie orientował się jeszcze, jak bystra jest jego córka.

Lecz, nie szczędząc sił, postanowił się dowiedzieć.

3

Sandy

TIME

NAUKA

ARTYKUŁ TYGODNIA

Odkrywca leku przeciw śmierci

Największy przełom w walce z rakiem podczas tego dziesięciolecia

„Jako dziecko mieszkałem w Bronksie. Byłem wówczas klasycznym przykładem szczeniaka, którym wszyscy pomiatają”.

Teraz już nikt nie pomiata tym człowiekiem.

Uznany autorytet w nowej dziedzinie wiedzy – inżynierii genetycznej – profesor Sandy Raven już wszedł do historii, jako pierwszy uzyskując zgodę władz federalnych na przeprowadzenie eksperymentów mających doprowadzić do odwrócenia procesu starzenia się.

Profesor, który stosunkowo niedawno ukończył czterdzieści lat, ma przed sobą jeszcze wiele pracy. Jego dotychczasowy dorobek stanowi poważny wkład w badania nad możliwością przedłużenia ludzkiego życia, a także leczenia chorób dotychczas nieodwołalnie prowadzących do zgonu pacjenta. Zajmuje się również problemem regeneracji obumierających tkanek u pacjentów cierpiących na dystrofię mięśni oraz na chorobę Alzheimera.

Raven jest laureatem licznych nagród, powszechnie uważa się go za poważnego kandydata do tegorocznej Nagrody Nobla – chyba że szacowne gremium w Sztokholmie dojdzie do wniosku, iż blisko miliardowy majątek profesora stanowi wystarczające zadośćuczynienie.

Pod wieloma względami przypomina Billa Gatesa, innego niezwykłego geniusza i zarazem magnata finansowego (patrz „Time”, 16 kwietnia 1984 r.), który porzucił naukę w college’u i założył Microsoft Corporation, obecnie gigantyczną firmę komputerową, dzięki czemu stał się jednym z najbogatszych ludzi na świecie.

Raven prowadzi dość ekscentryczny tryb życia. Jego macierzystą uczelnią jest Kalifornijski Instytut Technologii, gdzie wykłada mikrobiologię oraz sprawuje funkcję dyrektora Instytutu Gerontologii. Profesor ma do dyspozycji dwupiętrowe laboratorium o powierzchni tysiąca sześciuset metrów kwadratowych, mieszczące się w najwyższym budynku uczelni. Woli jednak prowadzić swe badania w specjalnej pracowni, którą sam zaprojektował. Znajduje się ona w obejmującej siedemnaście akrów, otoczonej murem posiadłości uczonego w pobliżu Santa Barbara.

Raven fanatycznie strzeże swego prywatnego życia przed wścibskim okiem ciekawskich. Tereny wokół jego luksusowej rezydencji dwadzieścia cztery godziny na dobę patroluje nieujawniona liczba strażników. Te nadzwyczajne środki ostrożności po części można przypisać olbrzymiej wartości handlowej rezultatów jego badań, lecz wtajemniczeni utrzymują, że wielki uczony, który twierdzi, że „człowiekiem mu najbliższym jest własny ojciec”, broni dostępu do siebie z przyczyn natury osobistej.

A jednak podczas rzadkich wystąpień publicznych sprawia wrażenie osoby przystępnej i dobrodusznej. Z ujmującą skromnością opisuje niezbyt pomyślne początki swej zawodowej działalności: „Podobnie jak jedna z teorii naukowych dotyczących początków świata, moja kariera rozpoczęła się od wielkiego wybuchu”. Jako jedenastoletni chłopiec usiłował uzyskać wodór i tlen poprzez elektrolizę wody. „Niestety – wspomina z pełnym zakłopotania uśmiechem – pomyliłem się o jedną cząsteczkę i omal nie wysadziłem w powietrze kuchni rodziców”.

W życiu Ravena doszło do jeszcze jednej eksplozji, która spowodowała u niego daleko poważniejsze urazy. Psychologowie stwierdzili, że wielu ludzi o najbardziej twórczych umysłach w dzieciństwie cierpiało z powodu braku rodzicielskiej miłości – klasycznym tego przykładem jest sir Isaac Newton porzucony tuż po urodzeniu. Raven pasuje do tego wzorca. Wspomina, że jego jedyną rozrywkę podczas studiów naukowych stanowiło „snucie marzeń na jawie”.

Jako jedyne dziecko Pauline i Sidneya Ravenów, mocno przeżył rozwód rodziców tuż po rozpoczęciu nauki w Szkole Nauk Ścisłych w Bronksie. Niedługo potem jego matka poślubiła zamożnego jubilera i zrzekła się opieki nad synem.

Sandy mógł zamieszkać z ojcem, który przeprowadził się do Los Angeles, lecz chłopiec był zdecydowany ukończyć szkołę w Bronksie, toteż resztę dzieciństwa spędził w otoczeniu niechętnych sobie krewnych.

Raven senior, którego nazwisko może być znane miłośnikom kina, gdyż jest on producentem kultowego filmu Godzilla i Herkules, rozpoczął karierę jako kierownik kina Grand należącego do Marcusa Loewa.

I tak ze swego wczesnego dzieciństwa Sandy najmilej wspomina sobotnie popołudnia, które spędzał z ojcem „chrupiąc niezliczone ilości prażonej kukurydzy” i patrząc, jak Burt Lancaster toczy pojedynki z bandytami, a Gene Kelly skacze przez hydranty i śpiewa deszczową piosenkę.

W ostatniej klasie Sandy wymyślił sposób przenoszenia genów u muszek owocówek, dzięki czemu uzyskał stypendium Westinghouse’a do MIT. Gdy pracował nad doktoratem, świat naukowy rozpoczynał pierwsze eksperymenty na organizmach ludzkich.

Kiedy Sandy dorastał, inżynieria genetyczna nie istniała jako dyscyplina naukowa, choć niektóre jej techniki używane w hodowli zbóż i bydła stosuje się od tysiącleci. Obecnie „nowi farmerzy” noszą białe fartuchy i pracują w laboratoriach.

Raven, który spędził w MIT dwanaście lat, mógł bezpośrednio obserwować rozwój tych pionierskich badań, pracując pod kierunkiem profesora Gregory’ego Morgensterna, laureata Nagrody Nobla z 1983 roku, przyznanej za odkrycia dotyczące raka wątroby.

W tym okresie Raven poślubił córkę Morgensterna, Judy. Małżeństwo, którego owocem była córka, zakończyło się rozwodem. Doktor Raven zachowuje uporczywe milczenie na ten temat.

Gdy ukończył trzydzieści dwa lata, zaproponowano mu stanowisko profesora w Kalifornijskim Instytucie Technologii w Pasadenie, gdzie zaczął kompletować zespół, mający zająć się nową dziedziną badań – walką ze starzeniem się.

Raven nie jest pierwszym gladiatorem na tej arenie. W ostatnich latach genetycy na całym świecie poczynili niewyobrażalne postępy, by sprostać temu bezsprzecznie największemu i najtrudniejszemu zarazem wyzwaniu, rzuconemu ludzkości.

W przeciwieństwie do pewnych chorób, które można precyzyjnie przyporządkować określonym miejscom konkretnego chromosomu, na proces starzenia się wywiera wpływ przynajmniej setka różnych punktów ludzkiego genomu – kompletu genów danego osobnika.

Za punkt wyjścia do badań Ravenowi posłużyło parę ważnych odkryć. Pracujący w Państwowym Instytucie Zdrowia doktor Carl Barrett wyodrębnił w chromosomie i obszar odpowiedzialny za długość życia. Drugi taki obszar doktorzy James Smith i Olivia Pereira-Smith z Baylor wytropili w chromosomie 4.

Pierwszy przełom w dociekaniach Ravena nastąpił wówczas, gdy wydzielił on zespół genów powodujących zwyrodnienie komórek skóry. W serii eksperymentów udało mu się, przynajmniej czasowo, odwrócić ten proces. Wyłącznie jemu należy przypisać zasługę „unieśmiertelnienia” niektórych genetycznych składników odmładzania skóry.

Media nazwały to odkryciem „Ponce de Leon”. Słysząc to określenie, Raven dostaje gęsiej skórki, choć dzięki niemu, niczym ów hiszpański podróżnik i poszukiwacz przygód, zyskał niezwykłą popularność. Prasa obtrąbiła, że za jego sprawą ziściło się największe hollywoodzkie marzenie: powstanie preparatu, który zapewnia wieczną młodość.

Raven ogłosił swe odkrycie w wysoce specjalistycznym artykule, zamieszczonym w akademickim piśmie „Gerontologia Eksperymentalna”. Mimo to jego biochemiczne formułki błyskawicznie przetłumaczono na zrozumiałe dla laików nagłówki gazet, a agencje prasowe rozprzestrzeniły je na cały świat.

Reakcja była elektryzująca. Uniwersytecka centrala telefoniczna została niemal zablokowana. Poczta przywoziła do laboratorium Ravena wory listów. O dziwo, cała ta wrzawa podziałała na uczonego niezwykle przygnębiająco.

„Zamiast dumy miałem poczucie winy, że osiągnąłem zbyt mało. I nie chodzi tylko o kobiety pragnące pozbyć się zmarszczek. Większość listów zawierała błagania o pomoc tych, którzy niesłusznie założyli, że potrafię leczyć wszelkie uszkodzenia tkanki miękkiej. Zaklinali mnie, bym ratował życie ich najbliższych, a ja doznawałem uczucia straszliwej bezradności i – tak jest – porażki”.

Uczony ten odznacza się zarówno wrażliwością, jak i pokorą.

A jednak, choć odczuwa niedosyt, to przygotował grunt dla rozwoju procesów genetycznych, które mogłyby zwyciężyć wiele zabójczych chorób.

Raven nadal z niechęcią przyjmuje miano bohatera, po rycersku pragnąc kryć się w cieniu. Ze swojej sławy i popularności żartuje z typową dla siebie ironią:

„Spójrzmy prawdzie w oczy, mam tyle uroku co rozmokły bajgiel. Skoro trafiłem na okładkę «Time’a», to znaczy, że świat opanowują odpychające zera”.

Inne znakomitości w tej dziedzinie wiedzy odnoszą się do niego z większym szacunkiem.

„Osiągnięcie Sandy’ego jest prawdopodobnie największym sukcesem, jaki podczas ostatniego dziesięciolecia odniesiono w walce z rakiem – powiada jego wielbiciel i były teść, Gregory Morgenstern z MIT.

– Znacznie przewyższa cały mój dorobek. Sandy zasługuje na wszelkie honory, chwałę – i pieniądze – które bez wątpienia staną się jego udziałem”.

– Jezu, tato, widziałeś, jak zakończyli ten artykuł? – wściekał się Sandy.

– Tak, synku – mruknął z zakłopotaniem starszy mężczyzna. – To zupełnie normalne, że w takim artykule opisują całą twoją karierę i rozmawiają z ludźmi, którzy cię znali. W końcu Morgenstern zgarnął główną wygraną. Skąd, do diabła, mogli wiedzieć, że coś śmierdzi? Właściwie teraz miałeś okazję, żeby im to powiedzieć.

– I co by mi z tego przyszło? Poza tym żywiłem nadzieję, że sami do tego dojdą. Z tego widać, że nawet prasa nie do wszystkiego potrafi się dokopać.

– Słuchaj, mogło być gorzej.

– Jeszcze?

– Weź pod uwagę, że mogli wspomnieć Rochelle.

– Masz rację – przyznał Sandy. – Dzięki Bogu, że na tym się skończyło.

4

Adam

Niespodziewanie na początku trzeciego tygodnia liczba krwinek w drugiej grupie myszy stanfordzkich zaczęła gwałtownie rosnąć.

Z początku Max i Adam zachowywali tę informację dla siebie, by nie okazało się, że ich radość jest przedwczesna. Po upływie czterdziestu ośmiu godzin wszelkie wątpliwości się rozwiały: myszy były zdrowe.

Rakowate tkanki ludzkie wróciły do normy w ich organizmach.

Teraz na podstawie badań laboratoryjnych mieli pewność, że ich preparat wykaże też dobroczynne działanie na pacjenta. W przedsięwzięciu tym krył się naturalnie element ryzyka, gdyż z medykamentem nie przeprowadzono serii prób, których zwykle wymagał Instytut Leków.

Na to ustępstwo przystał Biały Dom.

Max Rudolph wielkodusznie wydelegował Adama, by osobiście dostarczył serum do Waszyngtonu. Zawsze miał niezwykle życzliwy stosunek do swego asystenta, a ponadto, choć wiedział, że nikt nie może się z nim równać w wiedzy i umiejętnościach zawodowych, wizycie młodego człowieka u pacjenta przypisywał spore znaczenie terapeutyczne.

Adam wyróżniał się spośród innych uczniów Rudolpha niezwykłą wrażliwością i niemal religijnym pragnieniem niesienia pomocy. Już sama jego obecność i pełne współczucia spojrzenie szarozielonych oczu dodawały chorym otuchy.

– Ależ, Max – oponował Adam – czy nie możemy przesłać serum przez tego samego kuriera, który przywiózł krew?

– Owszem, ale nawet najlepszy posłaniec nie wykryje rozpoczynającej się reakcji toksycznej na nieprzetestowany lek.

– W takim razie dlaczego ty sam nie pojedziesz?

– Jestem stary, zmęczony i nie chcę zostawiać Lisl – odparł Max. – No, przyznaj się, masz tremę przed spotkaniem z tymi władcami świata?

– Szczerze mówiąc, tak.

– A więc to jeszcze jeden powód, byś pojechał. Szybko się przekonasz, że nie różnią się od zwykłych ludzi. – Po czym dodał z szelmowskim uśmieszkiem: – Chyba że na niekorzyść.

***

Admirał Penrose ze zdziwieniem spoglądał na Adama wysiadającego z samolotu na lotnisku National.

Prócz podręcznego bagażu kościsty doktor z Harvardu niósł coś, co przypominało kwadratowy abażur z rączką.

– Co to?

– Niespodzianka dla pacjenta – odparł Adam, uśmiechając się lekko. – Panu też się chyba spodoba.

– Ma pan jeszcze jakiś bagaż?

– Nie, nie lubię podróżować objuczony.

Penrose skinął głową i poprowadził bostońskiego kolegę do limuzyny czekającej na płycie lotniska.

Przez kilka minut obaj mężczyźni jechali w milczeniu. Gdy Adam zerknął na szybę, spostrzegł nagle, że światła Waszyngtonu oddaliły się, a oni jadą przez wiejską okolicę.

– Hej – powiedział zdziwiony – co się dzieje? Jedziemy do Camp David czy co?

– Nie – odparł admirał. – Pacjent przebywa w Wirginii. – Urwał na chwilę, po czym szepnął tajemniczo: – Tu nie chodzi o prezydenta.

– Nie? To kto ma takie chody, że może załatwić sobie trzy niedopuszczone do użytku leki?

– Gdy panu powiem, doktorze, uświadomi pan sobie, że w tym kraju osoba, która powołuje króla, jest ważniejsza od samego króla. Nasz pacjent to Thomas Deely Hartnell.

Adama zamurowało.

– Znany też jako Szef? Były ambasador przy angielskim dworze królewskim? Doradca każdego prezydenta, demokraty czy republikanina?

Penrose skinął głową.

– I człowiek, któremu odmawia się na własne ryzyko. Mam nadzieję, że wybaczy pan nam ten podstęp, ale miałem przeczucie, że patriotyzm doktora Rudolpha nie sięgnie poza Owalny Gabinet.

Mój też nie, pomyślał z niepokojem Adam. To odkrycie wytrąciło go z równowagi, a w miarę jak limuzyna sunęła coraz to ciemniejszymi i węższymi drogami, wzmagał się jego lęk. A jeśli wojskowy lekarz nadal kłamie? Może chodzi tu o osobę jakiegoś potężnego mafiosa?

Po zastanowieniu doszedł do wniosku, że w pewnym sensie rzeczywiście idzie tu o kogoś takiego. Hartnell jest szarą eminencją w dawnym stylu. Przecież nie pierwszy raz zdarza mu się naginać prawo do własnych celów.

Być może admirał czytał w jego myślach, gdyż po paru minutach powiedział ze szczerym przekonaniem:

– Zapewniam pana, doktorze Coopersmith, że Thomas Hartnell jest bardzo wartościowym człowiekiem i oddaje wiele cennych usług naszemu krajowi. Nie powinien pan mieć skrupułów w związku z tym, co pan dla niego robi.

Niebawem dotarli do imponujących bram Clifton House, które natychmiast otworzyły się, aby wpuścić ludzi przybyłych uleczyć dziedzica.

***

– Au!

Adam, milcząc, stał w eleganckiej sypialni, podczas gdy Penrose wstrzykiwał serum w pośladek Hartnella. Następnie obaj mężczyźni przewrócili dygnitarza na plecy, a gdy już ułożył się wygodnie, Adam gestem prestidigitatora ściągnął zasłonę z przedmiotu, który wniósł do pokoju, po czym oznajmił:

– Voilà, panie Hartnell, oto dar od laboratorium immunologicznego numer osiemset osiem, a zwłaszcza od jego kierownika, Maxa Rudolpha.

– Mysz…?

– Cóż, z zoologicznego punktu widzenia chyba tak. To stworzonko jest jednak dość niezwykłe; miało tę samą chorobę co i pan, więc pomyśleliśmy sobie, że gdy zobaczy pan, jak to zwierzątko sobie hasa, będzie pan miał wyobrażenie, jakie będzie pańskie samopoczucie za parę tygodni.

– Niech no mi pan powie – zażądał Szef władczym tonem – kiedy poczuję się lepiej.

– Nie mogę odpowiedzieć na to pytanie – odparł Adam. – Niestety, nie jest pan myszą.

Odczekawszy, aż środek uspokajający zacznie działać, Penrose zaprowadził gościa do wykwintnego salonu, gdzie osoby z najbliższego otoczenia pacjenta czekały w napięciu wokół kominka. Wszyscy pragnęli usłyszeć z ust przybysza, jak się rzeczy mają. Admirał niezwłocznie dokonał prezentacji.

– Na razie możemy tylko powiedzieć, że wygodnie odpoczywa – oznajmił tytułem wstępu. – A teraz poproszę mego uczonego kolegę, by zechciał opowiedzieć państwu o sposobie leczenia, jaki mamy zamiar zastosować.

Z wdziękiem ustąpił pola Adamowi, który rozejrzał się, usiłując wyrobić sobie sąd o otaczającej go grupie słuchaczy.

– Nie muszę państwu mówić, że ślizgamy się po cienkim lodzie w całkowitej ciemności. Chętnie jednak podzielę się z państwem tą niewielką ilością wiedzy, jaką dysponujemy.

Mimo późnej godziny Adam poczuł nieoczekiwany przypływ energii. Do tej pory działał w ogromnym napięciu. Nie chodziło tylko o to, że z medycznego punktu widzenia podjął wielkie ryzyko. Na jego samopoczucie wywierała też wpływ nieznajomość otoczenia. To ludzie z innego świata. Ich pozycja onieśmielała go.

Teraz wkraczał na własny teren, który znał na wylot. Oni zaś byli tylko turystami, gapiącymi się na wszystko szeroko rozwartymi oczyma, patrzącymi na niego z podziwem i śledzącymi każde słowo. Gdy przychodziło do omówienia problemów z dziedziny inżynierii genetycznej, entuzjazm zawsze go ponosił.

Co więcej, był urodzonym nauczycielem, a jego wykład i sposób zachowania oczarowały publiczność.

Mówił o wyhodowaniu retrowirusa, którego można wprowadzić bezpośrednio do tych oszalałych rakowatych komórek. Owo „przebranie” pozwoli mu dotrzeć do jądra złośliwej komórki, gdzie alchemia DNA zmieni wroga w przyjaciela. Urwał i uśmiechnął się.

– Innymi słowy, bandę szalejących piekielnych aniołków zmienimy w chór chłopięcy Filharmonii Wiedeńskiej.

Przypatrując się swej szacownej publiczności, Adam ze zdumieniem zauważył wysoką, uderzająco atrakcyjną blondynkę. Okulary w rogowej oprawie i tradycyjny kostium wydały mu się celową próbą zamaskowania jej urody.

Jednak Antonia Nielson była o wiele za młoda – jak się później okazało, niedawno ukończyła Wydział Prawa Uniwersytetu Georgetown – by zajmować jakieś ważne stanowisko rządowe. Sprawiała wrażenie zbyt młodzieńczej, żeby kręgi polityczne mogły ją zaakceptować choćby jako żonę człowieka sześćdziesięcioletniego.

Znakomicie nadawała się na kochankę urzędnika wysokiego szczebla.

Pytanie tylko: czyją?

W każdym razie spełniała jakąś ważną rolę, gdyż szeptali sobie prywatnie coś do ucha z Boydem Penrose’em, który zasalutował jej żartobliwie, nim zwrócił się do reszty. No, no, taki zaszczyt…

Podczas przemowy Adama uśmiechnęła się parę razy przy jego żartach, jemu zaś zaczęło świtać, że gdzieś już ją musiał widzieć.

I nagle przypomniał sobie. Aby ustawić klatkę z myszą na nocnym stoliku pacjenta, musiał przesunąć oprawną w skórę fotografię Hartnella z olśniewająco piękną młodą kobietą. Teraz wiedział już, że była to Antonia bez okularów. Uzyskał odpowiedź na swe pytanie.

W każdych innych okolicznościach uznałby dziewczynę za należną mu nagrodę, lecz w tej imponującej i na swój sposób groźnej atmosferze poczuł się zastraszony. W końcu, powiedział sobie, igrasz też z dziewczyną Szefa, co jest dla ciebie jeszcze bardziej niebezpieczne.

Żaden z odjeżdżających gości nie omieszkał pocałować Antonii. Wszyscy robili to w sposób bardzo przyjacielski, z wyjątkiem prokuratora generalnego, który objął ją w bardzo szczególny sposób. Gdyby nie była tak wyraźnie związana z Szefem, Adam podejrzewałby ją o romans z głównym prawnikiem kraju.

Nieoczekiwanie to ona przejęła inicjatywę, gdy wyszli z rezydencji. Na błękitnym niebie widniały już pierwsze różowe poblaski jutrzenki.

Szofer Adama czekał cierpliwie. Sprawiał wrażenie, że przez całą noc czujnie wpatrywał się w front domu, gdyż ledwie jego pasażer się pojawił, wyskoczył z samochodu i otworzył mu drzwi.

Nim Adam zdążył wsiąść, tuż obok niego pojawiła się Antonia i spytała cichym, pewnym siebie głosem:

– Doktorze, wiem, że zatrzymał się pan w Watergate. Mogę pana podwieźć?

Adam uśmiechnął się. Co za miła niespodzianka.

– Pod warunkiem, że zgodzi się pani zjeść ze mną wczesne śniadanie.

– Świetnie – odparła. – W zamian, jeśli można, w czasie jazdy wezmę pana w krzyżowy ogień pytań.

– Z przyjemnością – zadeklarował się. – Zabiorę tylko bagaż i zwolnię szofera.

Gdy mknęli w kierunku stolicy, Adam szybko zorientował się, że dziewczyna nie działa z pobudek romansowych. Bez wątpienia rozpaczliwie pragnęła z nim porozmawiać, lecz wyłącznie jako z lekarzem.

– Nikt mi nie chce nic powiedzieć – poskarżyła się. – Nawet Boyd ciągle traktuje mnie jak dziecko. Czy zechciałby pan dokładnie mnie poinformować, na czym ma polegać leczenie?

Choć bardzo uważnie wysłuchała wcześniejszej relacji, zmusiła go teraz, by przedstawił jej wszystko jeszcze raz, punkt po punkcie i bardzo szczegółowo. Gdy skończył, odezwała się stanowczym tonem, jakby wydając mu rozkaz:

– On musi żyć, Adamie. Nich mu pan nie da umrzeć. A teraz niech pan uczciwie powie, jakie ma szanse?

Odniósł wrażenie, że stara się go nakłonić, by posłużył się jeszcze jakąś sztuczką, którą chowa w zanadrzu. A choć już o tym rozmawiali, ponownie odpowiedział na jej pytanie, nie kryjąc współczucia, gdyż widział, że dziewczyna szaleje z niepokoju.

– Panno Nielson…

– Proszę mówić do mnie Toni.

– Cóż, Toni, mogę ci tylko powiedzieć, że Max dał panu Hartnellowi najlepszy środek na świecie. Powinien poradzić sobie z tym draństwem.

– O Boże, to cudownie! – wykrzyknęła. Gdy zatrzymali się na światłach, ścisnęła mu rękę. Lecz ten gest nie miał być zachętą, a jedynie żarliwym podziękowaniem. – To taki dobry człowiek. Nikt go nie zna lepiej ode mnie. Pod szorstką powłoką jest czuły i wrażliwy.

Po czterdziestu minutach znaleźli się w jej małym, kosztownie urządzonym mieszkanku. Książki zajmowały znaczną część wnętrza i odzwierciedlały bogactwo zainteresowań Toni.

Niezwykle różnorodny księgozbiór zawierał nie tylko dzieła historyczne i biograficzne, lecz także literaturę piękną obu Ameryk. Opatrywała je dowcipnymi komentarzami. (O powieści Garcii Marqueza Sto lat samotności: „Dziennik mojego życia towarzyskiego”. O Moby Dicku: „Alegoria kariery politycznej Richarda Nixona”).

Gdy mieszała ciasto na naleśniki z płatków owsianych, Adam przeprosił i poszedł się umyć. Kiedy wrócił, kładła mu już na talerz pierwszy naleśnik.

– Może masła albo syropu? – zapytała.

– Dziękuję, sam sobie nałożę. Wygląda bardzo smakowicie. Szkoda, że nie ma tu Maxa, to jego ulubiony przysmak, a naprawdę należy mu się coś z życia.

– Rozmawiałeś z nim?

– Zawiadomiłem go, zanim wyjechaliśmy z Wirginii, ale chyba niebawem powinienem wrócić do hotelu. Może się coś dziać z którymś z moich pacjentów.

– Coś niesłychanego. Myślałam, że gdy lekarze wyjeżdżają z miasta, stają się nieosiągalni.

– To nie tak. Nie w przypadku prawdziwych lekarzy.

– A może po prostu zadzwoń i zapytaj, czy nie ma dla ciebie jakichś wiadomości – zaproponowała, nie chcąc wypuszczać z rąk medycznego konsultanta Szefa.

– Dzięki, Toni, ale muszę się ogolić i trochę przespać. Poza tym pod czujnym okiem pana Hartnella czuję się trochę niepewnie. – Wskazał na tę samą fotografię, którą widział w pokoju chorego. Tym razem umieszczona była na centralnym miejscu w pobliżu kanapy.

– Cóż, w ten sposób będziesz miał oko na swego pacjenta – zażartowała. – Mogę opóźnić twój powrót, proponując ci jeszcze filiżankę kawy?

– O tak, bardzo proszę.

Chwilę później, gdy była w kuchni, zadzwonił telefon.

– Mój Boże, wcześnie zaczynasz dzień – zauważył Adam.

– Nie – uśmiechnęła się – to wieczory ciągną się w nieskończoność. Odbierz, Adamie, mam zajęte ręce.

– Na pewno?

– No, odbierz, bo się wyłączy.

Podniósł słuchawkę, słuchał przez chwilę, po czym zapytał:

– Na pewno wykręciła pani właściwy numer?

– Kto to? – zapytała scenicznym szeptem Toni.

Adam zakrył dłonią słuchawkę.

– Chyba pomyłka. Jakaś sekretarka prosi Skippera.

– Ach – rzuciła niedbale, biorąc od niego telefon – to ja. Tak mnie przezywali w dzieciństwie.

– Dzień dobry, Cecily, przełącz go – powiedziała do słuchawki. Milczała przez chwilę, po czym odezwała się serdecznie: – Jak się masz, kochanie, czujesz się lepiej? Tak, jest tu doktor Coopersmith. Chcę mieć pewność, że nie wpadnie pod samochód czy coś w tym rodzaju. To bardzo cenny towar.

Słuchała przez minutę, po czym przyznała:

– Owszem, zauważyłam, że jest przystojny. Dla ciebie powinno być ważne jedynie to, że naprawdę zna się na rzeczy i jest przekonany, iż ten środek zadziała.

Potem nagle w jej głosie pojawiły się surowe tony.

– Nie, to ty mnie posłuchaj. Nie zaprosisz gości na obiad, a zwłaszcza nie do sypialni. Co więcej, kiedy przyjadę, skonfiskuję ci alkohol. Skoro będziesz żył, nie chcę, żebyś umarł na marskość wątroby. – Za chwilę przesyłali sobie całuski.

Toni odłożyła słuchawkę w radosnym nastroju.

– Wiesz chyba, kto to był? – Uśmiechnęła się.

– Taak – odparł Adam, starając się ukryć rozczarowanie. – Szef nas wszystkich.

– Z wyjątkiem mnie. – Wyszczerzyła zęby.

– A ty dlaczego jesteś taka wyjątkowa? – spytał Adam. W jego głosie nieomylnie wyczuwało się cień zazdrości.

– Jestem jego córką – odparła.

No, no – Hartnell jest jej ojcem. To nieco zmienia postać rzeczy. Nie. To całkowicie zmienia postać rzeczy.

Tylko skąd wzięło się to „Nielson”? Tajemnica wyjaśniła się dziewięć godzin później, gdy wracali do posiadłości w Wirginii.

– Pan Jack Nielson to szaleństwo młodości – wyznała. – Studiowaliśmy razem prawo i szczerze mówiąc, bardziej działały na niego możliwości mojego ojca niż moja dziewczęca uroda. Z jego powodu jedyny raz pokłóciłam się z ojcem.

– Nie wyrażał zgody?

– Przeciwnie, uważał, że Jack jest fantastyczny i praktycznie popchnął mnie w jego ramiona. W każdym razie mój mąż okazał się takim wrednym typem, że zaczął interesować się innymi kobietami, jeszcze zanim zdążyliśmy wrócić z podróży poślubnej.

– Bardzo mi przykro. – Adam nie omieszkał okazać współczucia. – Swoją drogą, ależ z niego dureń.

– Cóż – rzekła beztrosko – miałam nauczkę na przyszłość. Za to teraz jestem uodporniona.

– Na co?

Spojrzała na rozciągającą się przed nimi drogę.

– Na komplikacje uczuciowe – odparła cicho.

***

W rezydencji miało jednak miejsce spotkanie towarzyskie, chociaż Szef, biorąc pod uwagę zalecenia lekarskie, nie wziął w nim udziału osobiście.

Pod każdym względem było to przyjęcie na wysokim poziomie; uczestniczył w nim doborowy krąg dworzan, jak przystało na charakter tego domu: dwóch senatorów, czołowy publicysta „New York Timesa”, sekretarz stanu, a także prokurator generalny. Wszyscy, z wyjątkiem tego ostatniego, zjawili się z partnerkami. Rozmowa toczyła się żywo, choć w nieco prowincjonalnym tonie – tak przynajmniej wydawało się Adamowi. Przeważnie dzielono się rządowymi ploteczkami – ot, drobne pogaduszki o wielkich rybach.

Nim wieczór dobiegł końca, zjawił się admirał Penrose – akurat w porę, by wraz z Adamem dokładnie zbadać pacjenta, po czym natychmiast odjechał.

Toni została nieco dłużej, lecz zaprowadziła Adama w cichy kącik, by pośpiesznie wymienić z nim w zaufaniu parę słów. Wciskając mu do ręki kluczyki, wyszeptała:

– Weź mój samochód i po prostu zostaw go w garażu. Mam zapasowe. Trafisz z powrotem?

Skinął głową, wiedząc doskonale, o co chodzi. Zrobiło mu się bardzo przykro i w żaden sposób nie mógł opanować tego uczucia.

– Taak – wymamrotał. – Chyba tak. A w jaki sposób… – urwał. – To chyba nie moja sprawa, co?

– Chyba nie – wyszeptała.

W porządku, pocieszał się, to było zwyczajne przekomarzanie się, bez najmniejszego znaczenia. A może po prostu coś sobie ubzdurał? Toni, niestety, jest nieosiągalna. Bez śladu zażenowania wyszła z prokuratorem generalnym, trzymając go za rękę.

A jednak następnego wieczoru bardzo gorąco zapraszała go na kolację do La Renaissance.

Zdziwiło go to nieoczekiwane zainteresowanie, lecz na tyle poznał już jej styl życia, że pod koniec wieczoru pozwolił sobie na parę cynicznych uwag.

– Czy twój ojciec nie ma nic przeciwko temu, że spotykasz się z żonatym mężczyzną?

– Nie rozmawiam z nim o tym – odparła niedbale. – Przestał interesować się moim życiem towarzyskim, gdy rozwiodłam się z Jackiem. A poza tym on i… mój przyjaciel razem studiowali. Więc dlaczego miałby mieć coś przeciwko temu?

Zagłębiała się w te szczegóły bez najmniejszego skrępowania. Z drugiej strony, związek ten nie napawał jej jakąś szczególną radością; miała do niego raczej stosunek filozoficzny, gdyż był on uwarunkowany domowymi zobowiązaniami jej „przyjaciela”. Jak się okazało, Toni miewała po kilka wolnych wieczorów z rzędu, toteż zapraszała Adama na taką czy inną waszyngtońską fetę.

Każda próba wydobycia od niej jakichś szczegółów dotyczących jej osobistego życia – z wyjątkiem tego, co opowiedziała mu o swoim małżeństwie – kończyła się tym, że odklepywała swój życiorys. W końcu zniechęcony powiedział:

– To ma być rozmowa towarzyska, a nie kwalifikacyjna.

Pewnego wieczoru, gdy wracali do domu z przedstawienia Jeziora łabędziego w Kennedy Center, Adam, ogarnięty beztroskim nastrojem, wykonał parę ruchów tanecznych z partii księcia. O dziwo, Toni również popisała się stosownymi pas.

Takie zachowanie nie pasowało do żadnego z nich. W przypływie szczerości oboje przyznali się, że w dzieciństwie uczęszczali na lekcje baletu.

– Dlaczego zrezygnowałaś? – spytał Adam. – Masz ciało tancerki.

– Dziękuję za komplement. – Uśmiechnęła się. – Głupia sprawa, po prostu zawsze byłam tak wysoka, że żaden chłopiec nie mógł mnie unieść. A ty dlaczego nie chciałeś zostać amerykańskim Barysznikowem?

– Właściwie – usiłował nadać swemu głosowi tajemnicze brzmienie – chodziłem na balet z powodów znanych tylko mnie.

– A mianowicie?

– Powiem ci kiedy indziej. – Uśmiechnął się, a gdy przeszli parę kroków, zbeształ ją: – Teraz widzisz, jak to przyjemnie, kiedy się celowo ukrywa zupełnie niewinne informacje?

***

Boyd Penrose zadzwonił tej nocy o trzeciej nad ranem.

Bez słowa przeprosin czy jakiegokolwiek wstępu oznajmił:

– Coopersmith, właśnie przeczytałem wyniki badań Szefa. Te limfocyty zdecydowanie się poprawiły. Chyba kryzys minął, przyjacielu.

Adam, pełen euforii, zatelefonował do Bostonu, by przekazać pomyślne wieści Maxowi. Gdy odkładał słuchawkę, telefon zadźwięczał ponownie.

– Hej, ja też zostałam poinformowana przez Boyda, dzwoniłam, ale twój numer był zajęty. – Toni nie posiadała się z radości. – Rozmawiałeś z Maxem?

– Tak, właśnie zdałem mu sprawozdanie.

– Tak przypuszczałam. A złożyłbyś sprawozdanie mnie, gdybym zaimprowizowała małe przyjęcie?

– Czemu nie – zgodził się Adam.

Toni wprost promieniała.

– Och, Adamie… – Rozpłakała się, zarzucając mu ramiona na szyję, gdy tylko wszedł do jej mieszkania. – Udało ci się, uratowałeś mi ojca!

Nagle zaczęła całować go w usta.

Było to niespodziewane, lecz bardzo miłe. I tak był szczęśliwy, lecz ten miłosny gest nadał całej sytuacji nowy wymiar.

Adam zaaprobował go z całego serca.

***

Następnego ranka Toni otoczyła go ramionami.

– Czy teraz powiesz mi, dlaczego chodziłeś na balet?

– Z dwóch powodów. Po pierwsze, moja matka grała na fortepianie na tych zajęciach, toteż zacząłem na nie uczęszczać z poczucia lojalności. Chciałem też dokuczyć ojcu za to, że tak wrednie wobec niej się zachowywał. I udało mi się. Wyobraź sobie hutnika z Indiany, który musi powiedzieć kumplom, że jego syn to szajbus, który bryka w trykotach.

– No cóż, mogę zaręczyć za twoją męskość – rzekła rozpromieniona. – Chętnie podpiszę uroczyste oświadczenie. A co się stało z twoją mamą?

– Umarła, gdy miałem dwanaście lat. To on ją zabił.

– Co takiego? Chyba nie mówisz poważnie?

– Chciała urodzić mu drugie dziecko. W ostatnich miesiącach wdało się zatrucie ciążowe. Nie ukrywał gniewu. Zawsze był bez serca. Gdy zaczęły się kłopoty, kazał lekarzowi opóźnić poród, by mieć pewność, że dziecko urodzi się żywe. W rezultacie stracił oboje.

– Kto się tobą zajmował?

– Sam się sobą zajmowałem.

– To niemożliwe.

– Owszem. Też do tego doszedłem. Więc, choć zabrzmi to nieprawdopodobnie, zacząłem uprawiać sport, skoki z trampoliny.

– Aha – rzekła z podziwem. – Chciałeś igrać z niebezpieczeństwem, co?

– Coś w tym rodzaju. Oznaczało to, że przynajmniej przez parę sekund miałem wrażenie, że jestem zupełnie sam, blisko dziesięć metrów nad całym światem.

– Wiedziałam, że jesteś pokrewną duszą – wyszeptała. – Samotnik, tak jak ja.

Przy śniadaniu dalej go wypytywała.

– Czy twój tata w końcu się dowiedział, że jesteś nieustraszonym nurkiem?

– Tak – odparł Adam, a na jego twarzy pojawił się głęboko dotąd skrywany smutek. – W codziennej gazecie, w jedynej rubryce, która go w ogóle interesowała, doczytał się, że będę brał udział w zawodach stanowych. Pojawił się z dwoma kumplami od kieliszka. Ale nigdy przedtem nie byli na zawodach i bili brawo w niewłaściwych momentach. Tak mnie to wyprowadzało z równowagi, że nurkowałem jak wieloryb i w końcu wszystko totalnie spieprzyłem.

Z jego oczu wyczytała, że ciągle jeszcze prześladuje go wspomnienie tamtej porażki.

– Potem chciałem już tylko wyrwać się z domu. Jedyną szansą było dla mnie zdobycie stypendium. Lepiej się uczyłem, niż nurkowałem. Słyszałaś może o Shimer College?

– Szczerze mówiąc, nie.

– Nikt nie słyszał. A jest to mała, nowoczesna filia Uniwersytetu Chicagowskiego. Wystarczyło zdać egzamin, by zostać przyjętym. To rodzaj inkubatora dla przyszłych lekarzy, którzy chcieliby oszczędzić parę lat. Tak bardzo chciałem zostać lekarzem, że podczas wakacji pracowałem jako salowy w szpitalu im. Michaela Reese’a, dzięki czemu miałem też dobrą wymówkę, żeby nie jechać do domu. Cały swój gniew zamieniłem na zapał do nauki i jakimś cudem dostałem się na Wydział Medycyny na Harvardzie.

– Bez wątpienia po to, by uchronić kobiety przed śmiercią w wyniku zatrucia ciążowego – powiedziała łagodnie Toni.

– I ratować noworodki – dodał Adam. – Mając dziewiętnaście lat, byłem poważnym mężczyzną. Otrzymałem solidne przygotowanie naukowe, ale pod względem towarzyskim nie nadawałem się do niczego. Zwłaszcza na tle tych złotoustych absolwentów ekskluzywnych college’ów, którzy nigdy nie słyszeli o Shimer. Pewnie dlatego najchętniej przesiadywałem w pracowni w towarzystwie takich samych fanatyków jak ja.

– I w ten sposób poznałeś Maxa?

Adam skinął głową.

– Znalazłem wreszcie ojca, którego mogę szanować. Gdy kończył mi się staż na oddziale ginekologiczno-położniczym, Max załatwił stypendium naukowe. Uczył mnie nie tylko immunologii, ale i życia. Kiedy po raz pierwszy zaprosił mnie do domu na kolację, zrozumiałem, na czym polega udane małżeństwo. Lisl zajmuje się psychoanalizą kleinowską. Wyczynia cuda z dzieciakami. Wzięli mnie pod swoje skrzydła. Zapoznała mnie z późnymi kwartetami Beethovena.

– Są naprawdę trudne – zauważyła Toni.

– Owszem – przyznał Adam, na którym rozległość jej wiedzy znowu zrobiła spore wrażenie. – Tym bardziej że nie znałem wczesnych kwartetów.

– Mają dzieci? – spytała Toni.

– Chyba tylko mnie.

– Więc ty też im dajesz coś bardzo cennego.

– Mam nadzieję, a jeśli kiedykolwiek zasłużę na miano istoty ludzkiej, będę to zawdzięczał wyłącznie ich wielkoduszności.

– I co dalej? – dopytywała się Toni.

– Teraz twoja kolej na zwierzenia – odparł, licząc na to, że wobec jego szczerości i ona wyzbędzie się swych zahamowań.

Nagle okazało się, że jeśli Toni nie chce spóźnić się do pracy, za piętnaście minut musi stawić się w Departamencie Sprawiedliwości. Obiecała, że porozmawiają jeszcze wieczorem. Adam puścił ją od siebie z niechęcią, podejrzewając, że w ciągu dnia znowu oddali się od niego i wzniesie wokół siebie mur.

Miał rację. Znajomość z nią przypominała taniec na balu kostiumowym z partnerką, która wraca do domu, nie zdejmując maski. Jak na ironię, choć znał intymne szczegóły z życia Toni, na dobrą sprawę nic o niej nie wiedział. Gdy nadszedł czas powrotu do Bostonu, dał upust swej bezsilności, żegnając dziewczynę złośliwym docinkiem:

– Cóż, Toni, miło było cię nie poznać.

***

Nie odjechał, naturalnie, dopóki nie przeprowadzono trzeciego badania krwi. Było, wedle określenia Penrose’a, „czyściutkie jak lustereczko”. Wspólnie z Adamem doszli do wniosku, że można już powiedzieć pacjentowi, iż jego wyzdrowienie jest pewne.

Hartnell nie posiadał się z radości. Spędziwszy godzinę z ukochanym Skipperem, wezwał Adama na prywatną rozmowę.

– Słuchaj, Coopersmith, i to słuchaj uważnie. Mam potężne wpływy i dzięki twojemu szefowi jeszcze długo będę mógł je wykorzystywać. Mam wobec niego dług wdzięczności. Powiedz mi, czego Max Rudolph pragnie najbardziej na świecie?

Adam przysunął się do łóżka i wyszeptał:

– Humanoidalna mysz to tylko jedno z wielu naukowych osiągnięć Maxa. Nikt chyba bardziej niż on nie zasługuje na Nagrodę Nobla.

– Nie ma sprawy – mruknął Szef.

5

Isabel

W umyśle Raymonda da Costy znowu zbudziły się demony. Gdy syn poszedł do szkoły, a żona do pracy, mógł całkowicie poświęcić się rozwijaniu geniuszu córki.

Jedną z zalet posiadania etatu technicznego na wydziale fizyki był nienormowany czas pracy. A zatem, z wyjątkiem obowiązkowej obecności podczas niektórych popołudniowych zajęć w laboratorium, aparaturę na użytek profesorów fizyki mógł budować nawet późną nocą, jeśli tak mu było wygodnie. I właśnie ta swoboda w dysponowaniu czasem stanowiła ważny element jego nowego sposobu życia.

Bezustannie egzaminował Isabel, za wszelką cenę usiłując ustalić zasięg jej inteligencji.

Gdy bawili się klockami na podłodze, ustawiał w rzędzie pół tuzina czerwonych sześcianów, pod którymi umieszczał rządek, składający się z trzech białych.

– Isabel, ile jest czerwonych klocków?

Z radością policzyła do sześciu.

– A białych?

– Trzy.

– A wszystkich razem?

Zastanawiała się przez chwilę, po czym odparła:

– Dziewięć.

– Sprawdzałem w książkach, kochanie – powiedział wieczorem Raymond do Muriel. – Dopiero dzieci siedmioletnie potrafią połączyć w jeden zbiór różnokolorowe przedmioty.

– A na pewno jej tego nie uczyłeś? – Muriel się uśmiechnęła.

– Chyba żartujesz. Zresztą sama się przekonaj.

Isabel bawiła się w saloniku. Ojciec zawołał ją, po czym napisał na dużym arkuszu papieru rysunkowego:

6 + 5 =

Mała wzięła arkusz i natychmiast naściboliła: 11. Raymond spojrzał na żonę.

– No i co? – powiedział z dumą. – Rośnie nam drugi Einstein, co?

– Nie – poprawiła go – rośnie nam wspaniale Isabel da Costa.

***

Z początku oboje napawali się niezwykłymi zdolnościami Isabel. Jedynie od czasu do czasu Muriel miała poczucie winy, widząc, jak jej biedaczek, kochany, lecz zwyczajny Peter jest odsyłany niczym pakunek codziennie do szkoły.

Raymond, tym razem obdarzony prawdziwie utalentowanym dzieckiem, postanowił przekazać mu możliwie najwięcej wiedzy. Odrazę budziła w nim myśl, że co rano miałby na trzy godziny powierzać Isabel jakiejś bezmyślnej opiekunce. Ponieważ Muriel nalegała, utrzymując, że zabawa jest konieczna dla ogólnego rozwoju dziecka, Raymond zmilczał i przesunął popołudniowe godziny pracy na inną porę.

Ponowna lektura Piageta wzbudziła w nim ogromne pragnienie dowiedzenia się, kiedy umysł córki będzie zdolny do abstrakcyjnego rozumowania. Ułożył dla niej prosty test.

– Isabel, wybieram sobie jakąś liczbę, ale nie powiem ci jaką. Nazwę ją x.

– Dobrze – odparła z zapałem.

Na kawałku papieru napisał:

x + 5 = 12

x = 12 – 5

x = 7

– Rozumiesz, kochanie?

– Pewnie.

– A teraz napiszę tajemną formułę:

x + 7 = 4 + 11

– No, i czemu równa się x?

Dziewczynka zastanawiała się przez chwilę, po czym oznajmiła z radością:

– Osiem.

Raymond otworzył usta ze zdumienia. Isabel nie przekroczyła progu myślenia abstrakcyjnego, ona przeskoczyła go lekko jak baletnica.

Od tego doniosłego momentu życie w domu da Costów uległo zmianie. Isabel stała się księżniczką z bajki – stworzeniem niemal boskim, którego strzeże okrutny smok. A Raymond zionął ogniem na każdego, kto zbliżał się do córki z niewinnym zamiarem zaprzyjaźnienia się z nią.

Muriel przyznała, że ich córka okazała się cudownym dzieckiem, jednak za wszelką cenę postanowiła nie dopuścić do tego, by mała stała się jakimś dziwolągiem. Pragnęła, by przy całej swej genialności dziewczynka rosła w możliwie jak najbardziej zwyczajnych warunkach. Prowadziło to do częstych różnic zdań między matką i ojcem.

Wybuchła sprzeczka o to, czy posłać Isabel do szkoły podstawowej.

– Szkoła podstawowa powstrzyma jej rozwój – dowodził Ray. – Nie uważasz, że powinniśmy jej tego oszczędzić?

Tak, Muriel żywiła takie obawy.

– Raymondzie, nie wątpię, że nauczyłaby się dużo więcej, gdybyś to ty był jej nauczycielem. Ale z kim się będzie bawić?

– Jak to?

– Musi mieć kolegów i koleżanki w tym samym wieku. Jeśli, oczywiście, zależy ci na tym, żeby wyrosła na normalnego człowieka.

Wbrew jej obawom nie wpadł we wściekłość.

– Ależ, kochanie – tłumaczył spokojnie – określenie „normalna” nie odnosi się do Isabel. Nie ma drugiego dziecka o jej zdolnościach. Wierz mi, że naprawdę lubi spędzać ze mną czas. Ma nienasycony głód wiedzy. Ciągle chce się dowiadywać czegoś nowego.

Muriel długo biła się z myślami. Mimo wszystko kochała męża i nie chciała, by ich związek się rozpadł. Podawanie w wątpliwość każdej jego decyzji byłoby ogromnie denerwujące nie tylko dla nich obojga, ale i dla dzieci.

Nie przyszło jej to łatwo, wiedziała jednak, że nie ma wyjścia. Choć w sercu czuła gniew, zachowała stoicki spokój, gdy Raymond zdecydował się na stanowczy krok i poinformował kuratorium, że nie będzie już posyłał córki do szkoły, lecz sam przejmie pełną odpowiedzialność za jej edukację.

Muriel zdobyła się na odwagę i mimo zrzędzenia męża zapisała Isabel do szkoły podstawowej, by przebywała w gronie rówieśników.

Z zastrzeżeniem – Ray zawsze zgłaszał jakieś zastrzeżenia – że od chwili powrotu ze szkoły Isabel znajdzie się pod jego wyłączną opieką i że nikt nie będzie odciągał jej uwagi.

Muriel naturalnie była dumna z inteligencji córki. Zawsze jednak dbała o to, by Isabel utrzymywała kontakt z dziećmi w jej wieku. Rezultat był taki, że dziewczynka umiała rozmawiać z rówieśnikami o Kubusiu Puchatku, tyle że, w przeciwieństwie do nich, sama przeczytała tę książkę.

***

Dwa razy w tygodniu po południu do Muriel przychodziły na lekcje dzieci uczące się podstaw gry na skrzypcach. Czasami Muriel pożyczała im dawno nieużywane skrzypce Petera.

Pewnego dnia Muriel zostawiła instrument na podręcznym stoliku. Gdy ojciec sortował dokumenty z laboratorium, a matka przygotowywała obiad, Isabel wzięła skrzypce do ręki. Naśladując uczniów, których podpatrywała podczas lekcji, umieściła skrzypce pod brodą, ujęła smyczek i przesunęła nim po strunach.

W rezultacie rozległ się ochrypły dźwięk, który dobiegł do uszu Muriel i spowodował, że stanęła pod drzwiami salonu. Tu, z ukrycia, mogła obserwować córkę.

Po kilku dalszych próbach Isabel udało się poprowadzić smyczek po strunie A, która za każdym pociągnięciem brzmiała coraz czyściej. Potem zaczęła przesuwać po strunie palcem wskazującym, aż trafiła na dźwięk B. Nie wiedziała oczywiście, że tak się nazywa, lecz uznała, że zagrała go czysto.

Nie zakończyła na tym swych eksperymentów; niebawem uzyskała Cis – dwie nuty wyżej.

W tym momencie Muriel wyszła z ukrycia, zbliżyła się do córki i starając się przybrać niedbały ton, rzuciła:

– Ślicznie, kochanie. Na tych trzech nutach możesz wygrać „Panie Janie”. Pozwól, że ci pokażę.

Muriel podeszła do pianina i przeprowadziła córkę przez jej muzyczny debiut oraz akompaniowała małej.

Ogarnął ją taki entuzjazm, że nie zdołała utrzymać swego odkrycia w tajemnicy przed Rayem. On również był tym podekscytowany, zaniepokoił się jednak, czy Muriel nie zechce teraz wprowadzić Isabel w świat muzyki.

– Boże, to fantastyczne, kochanie – wymamrotał. –Zdajesz sobie sprawę, że nie jest dużo starsza od Mozarta, który w podobnym wieku po raz pierwszy wziął skrzypce i zaczął grać?

– Wiem – odparła. Było jej przykro, że zrobił tę uwagę.

– Czy wiadomo ci, że był również geniuszem matematycznym? Jego ojciec powziął decyzję, której nie mógł pozostawić dziecku w tym wieku.

– Którą teraz bierzesz na siebie w imieniu Isabel?

– Właśnie.

– Nie uważasz, że to trochę niesprawiedliwe, o ile nie wręcz aroganckie – rzekła, nie mając zamiaru się poddawać. – Kto powiedział, że Isabel nie powinna podjąć dalszej…

Raymond trzasnął pięścią w stół i wstał.

– Nie chcę już tego słuchać! – zagrzmiał. – Ta dziewczynka ma umysł naukowca, może nawet… tak, będzie drugim Einsteinem.

Muriel ogarnęła wściekłość.

– Czy wiadomo ci, że Einstein był również utalentowanym skrzypkiem?

– Tak, kochanie – odparł szyderczo. – Grę traktował jednak jako hobby, by się rozerwać po trudzie, jakim było objaśnianie wszechświata.

– Czyja dobrze słyszę? – spytała, ledwo nad sobą panując. – Sugerujesz, że to sam Wszechmogący powziął decyzję, by nasza córka została naukowcem?

– Niczego nie sugeruję – odpalił Raymond. – Chcę tylko powiedzieć, że nic nie może przeszkodzić w rozwoju mojej córki.

I na tym, Muriel, kończymy dyskusję.

10 sierpnia

W naszym domu straszy dwóch ludzi, a moi rodzice mówią o nich tak, jakby byli członkami rodziny.

Pierwszy to Albert Einstein, którego nazwisko znaczy to samo, co „geniusz” (jeszcze jedno słowo, które ciągle słyszę i które mnie bardzo denerwuje).

Znalazłam o nim hasło w encyklopedii i przeczytałam, że jego pomysły były tak niezwykłe, iż z początku ludzie nie chcieli w nie wierzyć. Tato bardzo się starał mi je wytłumaczyć — przepraszając, że niektórych sam nie rozumie. Czuję się nieswojo, gdy przepowiada, że kiedyś też dokonam podobnych odkryć.

Szczerze mówiąc — aż wstyd się przyznać — wolałabym, żeby mnie porównano do Brooke Shields. Największym moim marzeniem jest wyglądać tak jak ona. Podobno już mam takie same kości policzkowe, pozostaje jeszcze tylko reszta.

Gdy chcę schronić się do kuchni, mama zaczyna „gawędzić” o muzyce.

Wtedy pojawia się ten drugi duch. Jego nazwisko brzmi Wolfgang Amadeusz Mozart.

Żył w osiemnastym wieku i był — ludzie mnie też tak nazywają, od czego dostaję gęsiej skórki — „cudownym dzieckiem”. Mama opowiadała, że grał z dorosłymi, gdy był w moim wieku (dzięki Bogu, jestem więc opóźniona).

Tato dostaje szału, gdy mama mówi o Mozarcie. Chyba podsłuchiwał, bo pół godziny później, gdy ćwiczyłyśmy „Arię na strunę G” Bacha, wpadł, strasznie podniecony, z bardzo starą książką pod pachą, gdzie było napisane, że w domu Mozart na wszystkich meblach rozrzucał karteluszki ze swymi obliczeniami. Na szczęście mama i tato zgodzili się, żebym codziennie przez godzinę ćwiczyła, a w weekendy — w charakterze szczególnej frajdy — grała dwie godziny.

Peter bez słowa obserwował, jak się kłócą. Potem przyszedł do mojego pokoju i powiedział: „Rany boskie, dobrze, że nie jestem taki bystrzak”.

Gdy Isabel skończyła dziewięć lat, miała już tak dobrze ugruntowaną znajomość matematyki, że Ray mógł wprowadzić ją do świątyni, w której był zaledwie skromnym akolitą. Podarował jej ten sam egzemplarz Podstaw fizyki Resnicka i Hallidaya, z którego uczył się na studiach.

Natychmiast zagłębiła się w pierwszym rozdziale.

– To fantastyczne, tatusiu. Szkoda, że wcześniej mi tego nie dałeś.

Chociaż reakcja Isabel uszczęśliwiła go i najbardziej ze wszystkiego pragnął pogrążyć się wraz z nią w fizyce, na następny dzień musiał zmontować aparaturę dla profesora Stevensona. Nie miał zwyczaju zostawiać niczego na ostatnią chwilę, lecz teraz jego hierarchia ważności uległa zmianie. Napił się kawy, by nabrać nowych sił, i po wieczornych wiadomościach o dwudziestej trzeciej ruszył na uniwersytet.

Wrócił o brzasku i ze znużeniem obrócił klucz w zamku. Z saloniku doszły go dźwięki muzyki klasycznej. Nadal paliły się światła. Do diabła, czy oni uważają, że jestem maszynką do robienia pieniędzy? – zżymał się w duchu. Gdy rozdrażniony wszedł do pokoju, ujrzał Isabel, rozciągniętą na podłodze. Wokół niej walało się mnóstwo papierków po cukierkach. Oparła podręcznik o kanapę i zawzięcie coś pisała.

– Hej, tato! – zawołała radośnie. – Jak ci poszło w pracowni?

– Zawsze te same nudy – odparł, po czym dodał: – Czy nie powinnaś być w łóżku? Niedługo wielki, straszny wilk zapuka do twoich drzwi, żeby cię zabrać na poranne zajęcia.

– Nic mnie to nie obchodzi. – Uśmiechnęła się. – Nie mogłam się od tego oderwać. Zadania na końcu każdego rozdziału są naprawdę dobrze pomyślane.

Każdego rozdziału? To ile zdążyła przeczytać? Usiadł obok niej na podnóżku.

– Powiedz, czego się nauczyłaś.

– No więc z rozdziału o ruchu liniowym dowiedziałam się, że przyśpieszenie jest pierwszą pochodną prędkości względem czasu.

– A co to jest pochodna?

– Weźmy na przykład piłkę rzuconą w powietrze – odpowiedziała ochoczo. – Działanie siły grawitacji powoduje, że jej prędkość podczas wznoszenia stopniowo maleje do zera, podczas opadania zaś wzrasta aż do momentu osiągnięcia ziemi.

Nie ulega wątpliwości, że szybko się uczy, pomyślał Raymond. Wiedział, że córka ma fotograficzną pamięć. Ale ile z tego rozumie?

Spróbował ostrożnie ją wybadać.

– A skąd się biorą te różne prędkości?

– To proste – wyjaśniła. – O przyśpieszeniu początkowym decyduje siła wyrzutu, natomiast wraz z upływem czasu coraz bardziej uwidacznia się oddziaływanie przyciągania ziemskiego. Zatem przyśpieszenie to stosunek zmiany prędkości do zmiany czasu, czyli pierwsza pochodna prędkości względem czasu. Masz jakieś pytania?

– Nie – zaprzeczył ledwo słyszalnym szeptem. – Nie mam żadnych pytań.

20 kwietnia

Czasami, gdy tato do bardzo późna pracuje na uniwersytecie, Peter stuka do moich drzwi, a potem zakradamy się do kuchni i wyjadamy z lodówki, co się da. Później siadamy i rozmawiamy o różnych rzeczach.

Czasami pyta mnie, czy nie tęsknię za „światem zewnętrznym”, a wtedy żartuję sobie, że widzę go przez teleskop, gdy przerabiamy astronomię. Ale rozumiem, o co chodzi Peterowi. Powiedział mi, że latem jedzie na obóz, gdzie będzie trenował piłkę nożną.

Wiem, że strasznie mu zależy, żeby się dostać do drużyny szkolnej. Rodzice są fantastyczni, że dają mu okazję, by wybił się w czymś, do czego ja się kompletnie nie nadaję.

Jest tak podniecony tą perspektywą, że w każdej wolnej chwili ćwiczy, odbijając piłkę o drzwi garażu. Niestety, drzwi się od tego porysowały i tato strasznie go zwymyślał.

Zeszłej nocy miałam koszmarny sen, a gdy się obudziłam, nie mogłam już później zasnąć. Śniło mi się, że zapomniałam tabliczki mnożenia. Nie wiedziałam nawet, ile to jest dwa razy dwa. Tatuś tak się zezłościł, że kazał mi się spakować i wynosić z domu.

Ciekawe, co to oznacza.

6

Adam

Po powrocie z Waszyngtonu Adam zastanawiał się, czy opowiedzieć Maxowi o ostatniej rozmowie z Hartnellem, ponieważ jego mistrza i tak już wytrąciła z równowagi informacja, iż człowiek, dla którego odstąpił od swych zasad, nie okazał się prezydentem Stanów Zjednoczonych. Max był niezwykle wyczulony na kwestie etyczne, toteż pomoc takiego człowieka jak Szef w uzyskaniu Nobla mogłaby na zawsze zohydzić mu tę nagrodę.

W każdym razie, gdy w przelotnych rozmowach wypływał temat Nagrody Nobla i ktoś czynił uwagę, że Max już dawno sobie na nią zasłużył, uczony zawsze zbywał ją tym samym komentarzem:

– Cóż, jeśli już musi mi się to przydarzyć, to mam nadzieję, że nie tak od razu. T. S. Eliot nie bez racji utrzymywał, że „Nobel to bilet na własny pogrzeb. Gdy się go dostanie, nic więcej już się potem nie osiągnie”.

– W takim razie – Lisl żartobliwie demaskowała jego blagowanie – jeśli przedstawiciel Instytutu Karolinska zadzwoni jutro rano, jesteś w domu czy cię nie ma?

– Cóż – kontynuował wymijająco – czy zdajesz sobie sprawę z tego, że na lunch potrafią podać dwadzieścia różnych gatunków śledzia? Nie mówiąc już o wędzonym steku z renifera.

– A więc absolutnie musisz ją przyjąć – wtrącił się Adam. – Chociażby ze względów kulinarnych.

Ta runda została zakończona. Cała trójka przez chwilę wymieniała uśmiechy, po czym Max rzekł z przekonaniem:

– I tak mnie nie wybiorą. Nie jeżdżę na konferencje, nie mam układów.

Lisl rozpromieniła się. W takich chwilach uznawał tylko jej argumenty.

– Kochanie, to prawda, że nie jesteś politykiem, ale czasami wystarczy być geniuszem, by dostać Nobla.

Resztę wieczoru spędzili na błahych rozmówkach – choć pogawędki w domu Rudolpha w zasadzie nigdy nie były „błahe”. Po ożywionej dyskusji na temat przymiotów artystycznych nowej inscenizacji Orfeusza Monteverdiego w wykonaniu Sarah Caldwell Lisl podała następne filiżanki herbaty i spytała niezobowiązująco:

– A skoro wyleczyliście już waszego tajemniczgo pacjenta, co zrobicie na bis, cudowne dzieciaki?

– Lisl – tłumaczył Max – i tak nie zajmujemy się mięsakiem limfatycznym. Po prostu wypożyczyli nasze myszy, by wypróbować preparat, który opracował inny zespół. W końcu na moich drzwiach wisi tabliczka z napisem: „Immunologia”, a chorób autoimmunologicznych, które należałoby wziąć na warsztat, jest do licha i trochę. No i przecież nadal zajmujemy się badaniami nad anemią złośliwą.

– Wiem – odparowała – ale wasze laboratorium to cyrk, a tam, gdzie wy dwaj pracujecie, znajduje się centralny punkt areny.

– Nie przejmuj się – uspokoił ją Max z udawanym rozdrażnieniem. – Gdy poweźmiemy decyzję, tobie pierwszej powiemy.

***

– Nie! – wykrzyknął Max. – Stanowczo odmawiam. Jesteś sadystą!

– Daj spokój, wskakuj, dobrze ci to zrobi. Pamiętaj, że mówię to jako lekarz.

– Nie. To obłęd kazać normalnemu człowiekowi wchodzić o świcie do lodowatej wody.

Adam, który brodził w basenie, nadal zachęcał dostojnego mistrza, by się do niego przyłączył.

– Medycynę studiowałeś w okresie kamienia łupanego. Nie wiedzieli wtedy, że aktywność fizyczna jest tak ważna dla zdrowia.

– No dobrze – skapitulował Max – ale zejdę po drabince.

Gdy – bez śladu gracji – dyszał i parskał w wodzie, jego trener z bożej łaski płynął po sąsiednim torze, wydając zachęcające okrzyki.

– Doskonale… dziesięć pierwszych ruchów jest najgorszych.

I jak się czujesz?

– Jak stara ryba – wysapał Max, z trudem brnąc naprzód.

– Wspaniale. Chyba nigdy nie widziałeś zapasionej ryby, co?

Później, gdy znaleźli się w szatni, Max wyznał:

– Głupio mi to mówić, ale naprawdę świetnie się czuję. Mam tylko nadzieję, że nikt z pracowników laboratorium mnie nie widział. Nie mam zwyczaju pokazywać się bez krawata.

– Ależ bezwzględnie następnym razem przyjdź na basen w krawacie. Nie zauważyłeś, jak do nas machały te dwie, które pracują jako techniczne?

– Skąd mogłem wiedzieć, kim są, skoro nie miały białych fartuchów?

– Rzeczywiście – Adam zachichotał – ale uśmiechały się do nas bardzo przyjaźnie.

– To do ciebie się uśmiechały. Nie mam złudzeń co do mojego wyglądu. Chodźmy na górę. Chcę z tobą pogadać o ważnym projekcie.

– Coś nowego? Od dawna to przede mną ukrywasz?

– No cóż, mniej więcej od dziesięciu lat – odparł Max tonem, który świadczył, że nie przesadza.

Pół godziny później zamknęli się za oszklonym przepierzeniem w gabinecie Maxa.

– Trudno mi o tym mówić – zaczął starszy mężczyzna z wyraźnym zakłopotaniem. – Powiedz mi prawdę, czy doszły cię jakieś pogłoski o tym, dlaczego nie mamy z Lisl dzieci?

– To nie moja sprawa.

– Młodzieńcze, jeszcze się nie zdarzyło, by ukręcono łeb smakowitej plotce tylko ze względu na poczucie przyzwoitości. Więc nie obiło ci się o uszy, że szeptano po korytarzach, iż nie życzyłem sobie powiększenia rodziny, gdyż oderwałoby mnie to od badań?

Adam spojrzał szefowi prosto w oczy i powiedział z przekonaniem:

– Przede wszystkim niczego podobnego nie słyszałem, a co najważniejsze, ani przez moment bym w to nie uwierzył.

– Cieszę się – odparł Max. – Prawda wygląda tak, że oboje rozpaczliwie chcieliśmy mieć dziecko. Lisl była w ciąży co najmniej czternaście razy.

– Czternaście?!

– Najczęściej poronienie następowało tak wcześnie, że jedynie lekarz mógł ustalić, czy rzeczywiście była w ciąży. Na naszym znakomitym oddziale ginekologiczno-położniczym nikt nie mógł nic na to poradzić. W tej sytuacji postanowiłem wziąć sprawy w swoje ręce. Niebawem ustaliłem, że sporo kobiet znosi tę udrękę, zanim ostatecznie daje za wygraną. Te tragiczne przeżycia prześladują je potem przez całe życie. Przyczyna tego stanu rzeczy nadal pozostaje niewyjaśnioną tajemnicą. – Na chwilę uniósł wzrok, jego twarz zaczerwieniła się z emocji.

– Max, tyle nocy przesiedzieliśmy razem w laboratorium, zwierzając sobie najskrytsze tajemnice. Dlaczego ani razu mi o tym nie wspomniałeś?

– Nie chciałem cię obciążać czymś, na co żaden z nas nie może nic poradzić. Od prawie dziesięciu lat zbieram jednak dane.

– I cały czas za moimi plecami?

Max skinął głową.

– Mam etat w klinice ginekologicznej w Marblehead, gdzie leczą się pacjentki z historią wielokrotnych poronień. – Poklepał komputer. – Tu jest wszystko. Potrzeba tylko twojego pomyślunku.

– W porządku, szefie. Jeśli Batman wzywa na pomoc Robina, to znaczy, że wpadł już na trop rozwiązania.

– Prawdę mówiąc, tak, moje ty cudowne dziecko. Naturalnie udostępnię ci wydruki, ale mam nadzieję, że zgodzisz się z moją podstawową hipotezą. Otóż według mnie te niewytłumaczalne poronienia biorą się stąd, że kobieta odrzuca płód jako obce ciało tak jak pacjenci, którzy w początkowym okresie odrzucali przeszczepione serca czy nerki. Moje eksperymenty na myszach wykazały, że w organizmach niektórych samic występują przeciwciała uszkadzające płód. – Zwiesił smutno głowę i rzekł cicho: – Obawiam się, że moja Lisl jest taką właśnie myszką.

– Musieliście wiele wycierpieć – wyszeptał Adam współczująco.

– Nie… to ona cierpiała. Ja po prostu to znosiłem – odparł Max, a potem, wracając do swego normalnego, gburowatego tonu, zarządził: – Zabierajmy się do roboty. Twój komputer jest już podłączony do mojej bazy danych, więc musisz tylko poznać hasło.

– Jak ono brzmi?

– Chyba nie trzeba być Sherlockiem Holmesem, żeby na to wpaść.

– Bliny?

– Masz niezawodny instynkt naukowy.

– Dzięki.

– Za co mi dziękujesz, chłopcze? Właśnie obarczyłem cię problemem o niezwykłej doniosłości.

– Wiem – przyznał Adam – ale to co innego prowadzić jakiś eksperyment i móc widzieć ludzi w niego zaangażowanych. – Po czym dodał cicho: – Choć dla Lisl jest już za późno.

***

Mając do dyspozycji dane, techników, myszy i przestronne pracownie Laboratorium Immunologicznego nr 808, Adamowi było stosunkowo łatwo przekroczyć granice, jakie badaniom nadała obsesja Maxa. Dzięki zebranym wcześniej informacjom wiedzieli, od czego zacząć.

Co więcej, jak tłumaczył Max, w innych gałęziach tej dziedziny wiedzy również dokonał się postęp.

– Mam pewne informacje, że naukowcy z Sandoz są bardzo zaawansowani w pracach nad środkiem immunosupresyjnym, dzięki czemu przeszczep nie będzie niczym nadzwyczajnym.

– Wspaniale – odparł Adam. – Teraz my musimy tylko odkryć analogiczny środek, który powstrzyma reakcję autoimmunologiczną u ciężarnych kobiet.

– Racja. – Max się uśmiechnął. – A potem pójdziemy coś zjeść.

***

Adam pracował jak szatan. Jeśli nie badał pacjentów ani nie asystował przy porodzie, przebywał w laboratorium.

Którejś nocy ostry dźwięk telefonu przerwał ciche rozmyślania paru pogrążonych jeszcze w pracy osób.

– Hej, Adamie, to do ciebie! – zawołała Cindy Po, mikrobiolog z Hawajów. – Jakaś bardzo seksowna babka.

Adam tak dalece zagłębił się w badania, że z początku nie zwrócił uwagi na przymiotnik „seksowna”, jakim Cindy Po określiła osobę, która dzwoniła do niego o tak późnej porze. Niczym somnambulik podszedł do aparatu i powiedział:

– Doktor Coopersmith, słucham.

– Cześć, doktorze – odezwał się pogodny głos.

– Toni! – ucieszył się Adam. – Miło cię słyszeć. Co się stało, że dzwonisz o tej nieprzyzwoitej godzinie?

– Interesuje cię prawda? Usychałam z tęsknoty, mając nadzieję, że do mnie zatelefonujesz. Ponieważ szanse na to były coraz mniejsze, zadzwoniłam do twojego mieszkania. Nikt nie odbierał, więc postanowiłam sprawdzić, czy masz jakąś całonocną randkę, czy też pogrążyłeś się w pracy. Jest ktoś w twoim życiu?

– Spędzam sobotnią noc w laboratorium, musisz więc zdawać sobie sprawę z tego, że jedyne stworzenia, z jakimi jestem związany, mają futerka i ogony. To raczej ty… masz kogoś.

– Chętnie bym z tobą o tym pogadała. Może przylecisz do Waszyngtonu w następny weekend?

– A może to ty przyleciałabyś do Bostonu? – rzucił jej wyzwanie.

– Świetnie. Dzięki za zaproszenie.

Po paru chwilach Adam odłożył słuchawkę i uśmiechnął się szeroko.

– No, no… – odezwała się Cindy, która siedziała tak blisko, że bez wątpienia słyszała całą rozmowę. – Wreszcie spadła maska.

– Jaka znowu maska?