O książce

2 MINIPOWIEŚCI
3 OPOWIADANIA
5 ZASKAKUJĄCYCH ZAKOŃCZEŃ
KILKANAŚCIE GODZIN PASJONUJĄCEJ LEKTURY

Frederick Forsyth po raz kolejny udowadnia, że jest mistrzem, i to nie tylko thrillera politycznego.

Od Londynu, przez Sienę i Bangkok, po Little Big Horn.

W jednej z dzielnic Londynu zostaje zakatowany na śmierć starszy mężczyzna. Choć policja nie może go zidentyfikować, szybko aresztuje sprawców – dwóch pospolitych bandziorów. Wygląda na to, że sprawiedliwości staje się zadość, lecz niespodziewanie znany adwokat podejmuje się bronić ich pro bono…

Anonim „porządnego” obywatela, świadka spotkania dwóch podejrzanych osobników na pokładzie samolotu, wywołuje natychmiastową reakcję angielskich służb specjalnych.

Wydaje się, że para amerykańskich turystów zwiedzających Sienę ma pecha. A może szczęście? Bo zwichnięta kostka to mała cena za usłyszenie niesamowitej historii.

Bezrobotny aktor, który pada ofiarą oszustwa, opracowuje misterny plan zemsty.

Legenda głosi, że z bitwy pod Little Big Horn nie wyszedł żywy żaden biały z oddziałów generała Custera. To nie do końca prawda.

FREDERICK FORSYTH

Słynny pisarz i dziennikarz brytyjski. Mając 17 lat, wstąpił do RAF-u i uzyskał licencję pilota wojskowego. Dwa lata później porzucił służbę w lotnictwie na rzecz dziennikarstwa. W latach 1961–65 był korespondentem Reutera w Berlinie i Paryżu. W 1967 z ramienia BBC wyjechał do Biafry, skąd nadawał reportaże z wojny z Nigerią. Wyrzucony z pracy za rzekomą nieobiektywność, powrócił do Biafry jako wolny strzelec. Światową sławę przyniósł pisarzowi wydany w 1971 thriller Dzień Szakala. Ugruntowały ją kolejne powieści i zbiory opowiadań, m.in. Akta Odessy, Psy wojny, Diabelska alternatywa, Dezinformator, Ikona, Weteran, Mściciel, Afgańczyk, Kobra i Czarna lista. Łączny nakład książek Forsytha, uznanego za twórcę gatunku zwanego thrillerem polityczno-spiskowym, przekroczył sto milionów egzemplarzy. Wiele utworów Forsytha zostało przeniesionych na mały lub duży ekran. Do najgłośniejszych należy Dzień Szakala, film o próbie zamachu na generała de Gaulle’a.

www.frederickforsyth.co.uk

Tego autora

DZIEŃ SZAKALA
AKTA ODESSY
PSY WOJNY
PASTERZ
DIABELSKA ALTERNATYWA
CZWARTY PROTOKÓŁ
DEZINFORMATOR
PIĘŚĆ BOGA
IKONA
WETERAN
MŚCICIEL
AFGAŃCZYK
KOBRA
CZARNA LISTA
WET ZA WET

Tytuł oryginału:
THE VETERAN

Copyright © Frederick Forsyth 2000, 2001
All rights reserved

Polish edition copyright © Wydawnictwo Albatros Andrzej Kuryłowicz s.c. 2014

Polish translation copyright © Anna Amsterdamska 2008 (Weteran),
Bożenna Manicka & Tomasz Manicki 2014 (Szepczący wiatr),
Monika Janina Nowakowska & Monika Joanna Nowakowska-Kulesza 2008
(Cud, Obywatel, Dzieło sztuki)

Redakcja: Barbara Nowak

Zdjęcie na okładce: BortN66/Shutterstock

Projekt graficzny okładki: Andrzej Kuryłowicz

ISBN 978-83-7985-291-8

Wydawca
WYDAWNICTWO ALBATROS ANDRZEJ KURYŁOWICZ S.C.
Hlonda 2a/25, 02-972 Warszawa
www.wydawnictwoalbatros.com
Facebook.com/WydawnictwoAlbatros | Instagram.com/wydawnictwoalbatros

Niniejszy produkt jest objęty ochroną prawa autorskiego. Uzyskany dostęp upoważnia wyłącznie do prywatnego użytku osobę, która wykupiła prawo dostępu. Wydawca informuje, że publiczne udostępnianie osobom trzecim, nieokreślonym adresatom lub w jakikolwiek inny sposób upowszechnianie, kopiowanie oraz przetwarzanie w technikach cyfrowych lub podobnych – jest nielegalne i podlega właściwym sankcjom.

Przygotowanie wydania elektronicznego: Magdalena Wojtas, 88em

Spis treści

WETERAN (przeł. Piotr Amsterdamski)

CUD (przeł. Witold Nowakowski)

OBYWATEL (przeł. Witold Nowakowski)

DZIEŁO SZTUKI (przeł. Witold Nowakowski)

SZEPCZĄCY WIATR (przeł. Jacek Manicki)

WETERAN

Dzień pierwszy — wtorek

Wszystko widział właściciel niewielkiego sklepu spożywczego na rogu. Tak w każdym razie twierdził.

Był w sklepie, ale stał blisko okna, bo przekładał artykuły na wystawie, żeby lepiej wyglądały. Przechodzień był sam. Sklepikarz zwrócił na niego uwagę tylko dlatego, że mężczyzna kulał. Później sklepikarz zeznał, że poza kulawym człowiekiem na ulicy nikogo nie było.

Tego dnia niebo pokrywały szare chmury, ale mimo to zrobiło się gorąco i parno. Paradise Way wbrew swej nazwie była równie ponura i nędzna jak zawsze — komercjalny deptak w sercu jednej z tych zasmarowanych przez grafficiarzy, biednych i przeżartych przestępczością dzielnic mieszkaniowych, które szpecą pejzaż między Leyton, Edmonton, Dalston i Tottenham.

Gdy trzydzieści lat temu zorganizowano wielką szopę z okazji otwarcia osiedla Meadowdene Grove, wychwalano je jako nowe rozwiązanie w dziedzinie taniego budownictwa mieszkaniowego dla ludzi pracy. Sama nazwa osiedla zdradzała, że to wszystko lipa. Nie była to ani łąka, ani dolina, a zagajników nikt tu nie widział od czasów średniowiecza. W rzeczywistości był to łagier złożony z budynków z szarego betonu, zamówionych przez radę dzielnicy, która wywiesiła na ratuszu czerwoną flagę Międzynarodówki Komunistycznej, a zaprojektowanych przez architektów, którzy sami woleli mieszkać w wiejskich willach, wśród ogrodów pachnących kapryfolium.

Osiedle Meadowdene Grove upadło szybciej niż Tour de France zjeżdża z Pirenejów. W 1996 roku liczne alejki, podziemne przejścia i pasaże, łączące poszczególne bloki, były pokryte twardą skorupą brudu, śmierdziały moczem, a ożywały tylko w nocy, gdy po okolicy kręciły się bandy wyrostków, bezrobotnych i nienadających się do żadnej pracy, w poszukiwaniu dealerów narkotyków.

Emerytowani robotnicy, dbający o swą godność i uparcie trzymający się zasad moralnych wpojonych im w młodości, dających pocieszające poczucie pewności i słuszności, żyli zabarykadowani za drzwiami swych mieszkań, w strachu przed wilczymi hordami na ulicach.

Między siedmiopiętrowymi blokami, z otwartymi rampami przed drzwiami, zakończonymi po obu stronach brudnymi klatkami schodowymi, kiedyś rosła zielona trawa, ale teraz było to zadeptane klepisko. Na wewnętrznych drogach, przecinających tereny rekreacyjne, połączone wąskimi pasażami z Paradise Way, stało sporo zardzewiałych, porzuconych samochodów, z których pozostały tylko skorupy nadwozia.

Przy głównej ulicy handlowej kiedyś było wiele sklepów, ale większość została zamknięta, ponieważ właściciele mieli już dość walki ze złodziejstwem, celowym niszczeniem towarów i pomieszczeń, wybijaniem okien, rasistowskimi ekscesami. Ponad połowa wystaw była zabita arkuszami sklejki lub zasłonięta stalowymi okiennicami, pokrytymi graffiti. Nieliczni sklepikarze, którzy jeszcze nie zrezygnowali, starali się zabezpieczyć wystawy gęstą siatką z drutu.

Na rogu ulicy uparcie trwał pan Veejay Patel. Miał dziesięć lat, kiedy przyjechał tu z rodzicami z Ugandy, uciekając przed brutalnymi rządami Idi Amina. Wielka Brytania przyjęła ich, a on był wdzięczny i kochał swoją przybraną ojczyznę, postępował zgodnie z prawem, starał się być dobrym obywatelem i tylko nie mógł zrozumieć postępującej degeneracji społecznej, charakterystycznej dla lat dziewięćdziesiątych.

W — jak to nazywa londyńska policja — północno-wschodniej części miasta są dzielnice, gdzie obcy ludzie nie powinni się zapuszczać. Kulejący mężczyzna był obcy.

Dzieliło go zaledwie piętnaście jardów od rogu, gdy z wąskiego przejścia między sklepami wyszli dwaj mężczyźni i zastąpili mu drogę. Patel przerwał pracę i przyglądał się, co się stanie. Ci dwaj bardzo się różnili, ale wydawali się równie groźni. Jeden był mocno napakowany, miał ogoloną głowę i świńską gębę. Nawet z odległości trzydziestu jardów Patel dostrzegł błysk kolczyka w jego lewym uchu. Ubrany był w workowate dżinsy i brudną koszulkę z krótkimi rękawami. Nad szerokim skórzanym pasem zwieszał się piwny brzuch. Stanął na drodze nieznajomego, który nie miał wyjścia, musiał się zatrzymać.

Drugi napastnik był szczuplejszy, nosił jasne spodnie z drelichu i szarą wiatrówkę zapinaną na suwak. Proste, tłuste włosy sięgały mu poniżej uszu. Stanął za ofiarą i czekał.

Paker podniósł prawą pięść do twarzy napadniętego mężczyzny. Pan Patel dostrzegł błysk metalu. Nie słyszał, co tamten powiedział, ale widział, jak porusza ustami. Napadnięty musiał tylko oddać portfel, zegarek i inne cenne przedmioty, jakie być może miał przy sobie. To zapewne wystarczyłoby. Gdyby dopisało mu szczęście, napastnicy ulotniliby się z łupem, a on wyszedłby z tego bez szwanku.

To, co zrobił, było prawdopodobnie wynikiem zwykłej głupoty. Przeciwnicy mieli przewagę liczebną i fizyczną. Sądząc po szpakowatych włosach, mężczyzna nie był już młody, a skoro kulał, to z pewnością nie był w pełni sprawny fizycznie. Mimo to podjął walkę.

Pan Patel zobaczył, jak napadnięty wymierzył temu grubemu błyskawiczny cios prawą pięścią, skręcając się przy tym w biodrach i ramionach, żeby zwiększyć siłę uderzenia. Trafił prosto w nos. Dotychczas cały incydent wyglądał jak przedstawienie mimiczne, ale teraz Patel usłyszał ryk bólu, choć stał w sklepie, za szybą wystawy.

Gruby zatoczył się do tyłu i uniósł obie ręce do twarzy. Patel ujrzał krew spływającą między palcami. Gdy zeznawał, musiał na chwilę przerwać, żeby jasno sobie przypomnieć, co stało się dalej. Długowłosy najpierw uderzył starszego mężczyznę w nerki, a potem kopnął go od tyłu w kolano zdrowej nogi. To wystarczyło. Napadnięty przewrócił się na trotuar.

Na osiedlu Meadowdene Grove nosiło się dwa rodzaje butów: adidasy — jeśli komuś zależało na szybkości, lub glany — gdy ktoś chciał mocno kopać. Obaj napastnicy mieli glany. Napadnięty skulił się, żeby ochronić organy wewnętrzne, ale nie mógł uniknąć czterech butów, a paker, jedną ręką wciąż trzymając się za nos, celował w głowę.

Sklepikarz później ocenił, że po jakichś dwudziestu lub więcej kopnięciach napadnięty przestał się poruszać. Długowłosy pochylił się, rozpiął jego kurtkę i sięgnął do wewnętrznej kieszeni.

Patel widział, jak wyciągnął portfel, trzymając go między kciukiem i palcem wskazującym. Potem obaj napastnicy pobiegli do betonowego przejścia i znikli w labiryncie alejek na osiedlu. Nim odbiegli, ten gruby wyciągnął koszulę ze spodni i spróbował zatamować krew cieknącą z nosa.

Sklepikarz odprowadził ich wzrokiem, a potem podszedł do kasy, gdzie trzymał telefon. Wykręcił 999 i podał telefonistce nazwisko i adres, ponieważ twierdziła, że bez tych danych nie może przyjąć wezwania. Po dopełnieniu formalności Patel poprosił o przysłanie policji i pogotowia, po czym wrócił do okna.

Mężczyzna leżał nieruchomo na chodniku. Nikt się nim nie zajął. To nie była ulica, na której przechodnie skłonni są wdawać się w takie historie. Patel mógłby podejść do niego i zrobić, co leżało w jego możliwościach, ale nie znał się na pierwszej pomocy, bał się go poruszyć i popełnić błąd, a także lękał się o swój sklep, bo napastnicy mogli jeszcze wrócić. Dlatego czekał.

Po czterech minutach nadjechał radiowóz, który przypadkiem był o pół mili od miejsca napadu, na Upper High Road. Dwaj policjanci przyjęli wezwanie. Znali okolicę i Paradise Way, bo wiosną brali udział w tłumieniu rozruchów rasowych na osiedlu.

Radiowóz zatrzymał się z piskiem opon. Syrena ucichła. Jeden z policjantów wyskoczył z wozu i podbiegł do mężczyzny leżącego bez ruchu na trotuarze. Drugi pozostał za kierownicą. Skontaktował się przez radio z pogotowiem, żeby sprawdzić, czy karetka już jedzie. Patel zauważył, że obaj policjanci spojrzeli na jego sklep — widocznie znali już adres informatora, który zadzwonił na 999. Żaden nie podszedł. To mogło poczekać. Zza rogu wyjechała karetka z migającymi światłami i wyjącą syreną. Na ulicy zgromadziło się sporo gapiów, lecz nikt się nie zbliżył. Policjanci spróbowali później znaleźć wśród nich świadków napadu, ale tylko marnowali czas. Mieszkańcy Maedowdene Grove bawili się, oglądając takie incydenty, ale nie pomagali gliniarzom.

Z karetki wysiedli dwaj doświadczeni sanitariusze. Obaj, podobnie jak policjanci, uważali, że reguły procedury są po to, żeby dokładnie ich przestrzegać.

— To wygląda na napad rabunkowy i pobicie — powiedział konstabl, klękając przy ofierze. — Chyba zdrowo oberwał.

Sanitariusze kiwnęli głowami i przystąpili do pracy. Nie było żadnego krwotoku, który musieliby tamować, dlatego najpierw zajęli się ustabilizowaniem karku. Jeśli ofiara wypadku lub pobicia ma uszkodzone kręgi szyjne, niewprawna pomoc może spowodować zgon. Dwaj sanitariusze zręcznie nałożyli mężczyźnie kołnierz usztywniający szyję.

Następnie, zgodnie z procedurą, umieścili go na desce, żeby całkowicie unieruchomić kark i kręgosłup. Wykonali to na chodniku i dopiero potem położyli rannego na noszach i przenieśli do karetki. Pracowali szybko i sprawnie. Już po pięciu minutach od zatrzymania się przy krawężniku byli gotowi do odjazdu.

— Muszę z wami pojechać — powiedział policjant klęczący na trotuarze. — Może coś zezna.

Zawodowcy ze służb ratowniczych dobrze wiedzą, co kto ma zrobić i dlaczego, dzięki czemu nie marnują czasu. Sanitariusz kiwnął głową. Karetka stanowiła jego terytorium i on tam rządził, ale policja miała również swoją robotę do zrobienia. Wiedział jednak, że nie ma najmniejszych szans na to, żeby ranny coś powiedział.

— Dobrze, tylko nie przeszkadzaj — mruknął. — To ciężki przypadek.

Policjant wsiadł do karetki i zajął miejsce z przodu, tuż przy oddzielonej kabinie kierowcy. Jeden z sanitariuszy zatrzasnął tylne drzwiczki i pobiegł do szoferki, a drugi pochylił się nad rannym na noszach. Dwie sekundy później karetka pędziła już Paradise Way, mijając gapiów. Skręciła w zapchaną High Road, ale słysząc ostre wycie syreny, inni kierowcy posłusznie zjeżdżali z drogi. Konstabl trzymał się poręczy i przyglądał się pracy zawodowca.

Drogi oddechowe, zawsze najpierw należy oczyścić drogi oddechowe. Krew i flegma w tchawicy mogą spowodować śmierć pacjenta niemal tak szybko jak celny pocisk. Sanitariusz odessał pompką nieco flegmy, tyle, ile mógł mieć w gardle każdy palacz, natomiast krwi nie było. Pobity oddychał płytko, ale nie groziło mu uduszenie. Na wszelki wypadek sanitariusz założył mu maskę tlenową. Zauważył z niepokojem, że twarz rannego już spuchła; dobrze znał ten symptom.

Puls, regularny, ale zbyt szybki, co również sygnalizowało możliwość uszkodzenia mózgu. Stan mózgu można ocenić za pomocą skali przytomności, opracowanej w Glasgow. W tej skali człowiek zdrowy i w pełni przytomny ma piętnaście punktów. Sanitariusz szybko stwierdził, że ranny ma jedenaście punktów i jego stan się pogarsza. Trzy punkty to głęboka utrata przytomności, poniżej — stan bliski śmierci.

— Do Royal London — rzucił do kierowcy, przekrzykując wycie syreny. — Ratownictwo i neurologia.

Kierowca kiwnął głową. Przejechał przez skrzyżowanie na czerwonych światłach i skręcił w kierunku Whitechapel. Samochody osobowe i ciężarówki szybko zjeżdżały mu z drogi. Szpital Royal London na Whitechapel Road ma nowoczesny oddział neurologiczny. Wprawdzie stąd mieli bliżej do innego szpitala, jeśli jednak potrzebna była pomoc neurologa, to opłacało się poświęcić kilka minut na dojazd do Royal London.

Kierowca rozmawiał przez radio z dyspozytorem. Poinformował go, że jest w South Tottenham, ocenił czas potrzebny na dojazd do szpitala i poprosił o zaalarmowanie zespołu ratownictwa.

Sanitariusz miał rację. Jednym z możliwych objawów urazu głowy, zwłaszcza wskutek pobicia, jest szybko narastająca opuchlizna twarzy. Cała głowa szybko zmienia się w wielki, nierozpoznawalny maszkaron. Twarz rannego zaczęła puchnąć, gdy jeszcze leżał na chodniku. Kiedy karetka dojechała do szpitala, jego głowa przypominała już piłkę futbolową. Sanitariusze otworzyli z trzaskiem drzwi, wyciągnęli nosze i przekazali pacjenta zespołowi z oddziału ratownictwa, którym kierował Carl Bateman. W skład ekipy wchodziło jeszcze trzech lekarzy, anestezjolog, dwaj stażyści i trzy pielęgniarki.

Otoczyli nosze, unieśli rannego na desce, przenieśli na łóżko szpitalne na kółkach i odjechali.

— Odnieście mi deskę! — krzyknął sanitariusz z karetki, ale nikt go nie słuchał. Pomyślał, że przyjedzie po nią następnego dnia. Policjant wysiadł z samochodu.

— Dokąd mam iść? — spytał.

— Tam — pokazał mu drogę sanitariusz. — Tylko im nie przeszkadzaj.

Konstabl kiwnął posłusznie głową i wszedł do środka przez wahadłowe drzwi, wciąż licząc, że uda mu się porozmawiać z rannym. Zamiast tego trafił na przełożoną pielęgniarek.

— Niech pan tu siada — powiedziała. — Proszę nie przeszkadzać.

Pół godziny później na Paradise Way zrobił się ruch. Akcją kierował umundurowany inspektor z komisariatu policji na ulicy Dover, znanego tu jako „dołek”. Policjanci otoczyli miejsce napadu taśmą. Kilkunastu funkcjonariuszy badało okolice, koncentrując się na sklepach i mieszkaniach w najbliższych siedmiopiętrowych domach. Szczególnie usilnie starali się dowiedzieć czegoś od mieszkańców bloku po drugiej stronie ulicy, jeśli bowiem ktoś z nich w chwili napadu wyglądał przez okno, to z powodzeniem mógł wszystko zobaczyć. To jednak była syzyfowa praca. Reakcje okazały się różne — od autentycznych wyrazów ubolewania, przez tępe zaprzeczenia do werbalnej agresji. Mimo to policjanci cierpliwie pukali do kolejnych drzwi.

Kierujący akcją inspektor szybko zadzwonił do kolegi z wydziału kryminalnego, ponieważ nie ulegało wątpliwości, że to robota dla detektywów. Nadinspektor Alan Parfitt wezwał do siebie detektywa, inspektora Jacka Burnsa, odrywając go od niedopitej, jakże cennej filiżanki herbaty w kantynie, po czym rozkazał mu zająć się sprawą napadu rabunkowego na Paradise Way. Burns zaprotestował — miał sporo roboty z wypadkiem, którego sprawca zbiegł, i z serią kradzieży samochodów, a następnego dnia rano musiał się stawić w sądzie. Nic mu to nie pomogło.

— Brakuje ludzi — powiedział Parvitt.

— Sierpień, cholerny sierpień — mruknął z wściekłością Burns, wychodząc z gabinetu nadinspektora.

Burns przybył na miejsce napadu wraz ze swym partnerem, sierżantem Luke’em Skinnerem, prawie w tym samym czasie co ekipa techników z laboratorium kryminalistycznego. Praca techników nie jest miła. Ubrani w grube kombinezony i rękawiczki pedantycznie przeszukują miejsce przestępstwa, starając się znaleźć jakieś ślady. Zwykle trudno ocenić na miejscu, czy dany przedmiot ma jakieś znaczenie, dlatego muszą zbierać wszystko, co wydaje się choćby minimalnie interesujące, żeby zbadać to później w laboratorium. To często brudna robota, wymagająca chodzenia na czworakach w różnych nieprzyjemnych miejscach. Osiedle Meadowdene Grove nie było przyjemnym miejscem.

— Nie ma portfela, Jack — powiedział mu umundurowany inspektor, który już rozmawiał z panem Patelem. — Jeden z napastników ma rozkrwawiony nos. Gdy uciekał, przyciskał koszulę do twarzy. Może znajdziecie ślady krwi na ziemi.

Burns kiwnął głową. Technicy przeszukiwali na kolanach śmierdzące alejki między betonowymi blokami, a mundurowi policjanci szukali świadków. Burns udał się do sklepu pana Veejaya Patela.

— Inspektor Burns — przedstawił się, pokazując legitymację służbową. — To sierżant Skinner. Jak rozumiem, to pan zadzwonił pod numer dziewięćset dziewięćdziesiąt dziewięć?

Pan Patel zaskoczył Jacka Burnsa, który pochodził z Devon i pracował w Londynie od trzech lat, przez cały czas na Dover. Przywykł do tego, że w jego stronach obywatele pomagali policji, gdy tylko mogli coś zrobić, dlatego przeniesienie do północno-wschodniego Londynu było dla niego szokiem. Pan Patel przypomniał mu, jak zachowują się ludzie w Devon. Naprawdę chciał pomóc. Mówił jasno, zwięźle i precyzyjnie. Sierżant Skinner spisał jego obszerne zeznania. Patel szczegółowo zrelacjonował wszystko, co widział, i dokładnie opisał napastników. Jack Burns poczuł do niego sympatię. Gdyby tak we wszystkich sprawach miał do czynienia z takimi świadkami jak Veejay Patel z Entebbe i Edmonton. Zapadał już zmierzch, gdy pan Patel podpisał ręcznie spisany protokół przesłuchania.

— Chciałbym prosić, żeby pan przyszedł do komisariatu i spojrzał na kilka zdjęć, proszę pana — powiedział na koniec Burns. — Być może rozpozna pan któregoś z tych dwóch. Zaoszczędzilibyśmy bardzo dużo czasu, gdybyśmy wiedzieli, kogo mamy szukać.

Patel bardzo go przeprosił.

— Jeśli pan pozwoli, wolałbym nie dzisiaj. Jestem sam w sklepie. Zamykam o dziesiątej. Natomiast jutro wraca mój brat. Wie pan, jest na urlopie. Sierpień. Rano będę mógł wyjść.

Burns się zastanowił. Sprawa w sądzie o dziesiątej trzydzieści. Formalne wezwanie. Będzie musiał to przekazać Skinnerowi.

— O jedenastej? Wie pan, gdzie jest komisariat na Dover? Proszę spytać o mnie w dyżurce.

— Rzadko spotyka się kogoś takiego jak on — powiedział Skinner, gdy przechodzili przez jezdnię do samochodu.

— Podoba mi się — odrzekł Burns. — Gdy dopadniemy tych sukinsynów, pewnie uda się nam ich posadzić.

Podczas jazdy do komisariatu inspektor Burns dowiedział się przez radio, że ranny został zabrany do szpitala Royal London, gdzie czuwał przy nim konstabl. Pięć minut później skontaktował się z policjantem w szpitalu.

— Proszę spakować wszystkie jego rzeczy, ubrania, zawartość kieszeni, wszystko, i przywieźć tutaj, na Dover — polecił młodemu policjantowi. — I oczywiście dokumenty. Wciąż nie wiemy, kim on jest. Gdy zbierzecie wszystko, zadzwońcie, to przyślemy kogoś, żeby was zastąpił.

Carla Batemana nie interesowało ani nazwisko, ani adres człowieka na łóżku na kółkach, ani też to, kto go tak załatwił. Do niego należało tylko utrzymanie go przy życiu. Z rampy zabrano rannego natychmiast do sali zabiegowej, gdzie zajęli się nim lekarze. Bateman nie miał wątpliwości, że mężczyzna odniósł wiele ran. Postępował zgodnie z jasnymi regułami: najpierw obrażenia zagrażające życiu, potem wszystko inne. Standardowa procedura składała się z czterech kroków.

Drogi oddechowe. Sanitariusz dobrze wykonał swoje zadanie. Wprawdzie oddech był nieco świszczący, ale drogi oddechowe zostały oczyszczone, a kark usztywniony.

Oddychanie. Ordynator kazał zdjąć rannemu marynarkę i koszulę, po czym starannie go osłuchał.

Mężczyzna miał połamane żebra, lecz to, podobnie jak zmiażdżone palce lewej ręki i wybite zęby, nie zagrażało życiu i nie wymagało natychmiastowej interwencji. Pacjent oddychał regularnie. Nie ma sensu rozpoczynać skomplikowanej operacji ortopedycznej, gdy nie wiadomo, czy pacjent za chwilę nie przestanie oddychać. Bateman był zaniepokojony przyśpieszonym tętnem, powyżej stu uderzeń na minutę — norma to poniżej osiemdziesięciu.

Krążenie krwi. Już po kilkunastu sekundach mężczyzna miał wprowadzone do żył obu ramion igły kroplówek i pobraną krew do analizy. Gdy Bateman kontynuował badania, do krwiobiegu rannego spływał roztwór krystaloidowy.

Obrażenia. To nie wyglądało dobrze. Patrząc na twarz i głowę rannego, trudno było rozpoznać ludzkie rysy, a w skali z Glasgow miał już tylko sześć punktów. Z pewnością doznał poważnych obrażeń mózgu. Carl Bateman nie po raz pierwszy dziękował w duchu nieznanemu sanitariuszowi, który poświęcił kilka dodatkowych minut na przywiezienie rannego do szpitala Royal London, na oddział neurologiczny.

Ordynator zadzwonił do pracowni tomograficznej, żeby uprzedzić, że za pięć minut przywiezie tam pacjenta. Potem zadzwonił do kolegi, głównego neurochirurga Paula Willisa.

— Paul, mam tu chyba poważny krwiak wewnątrzczaszkowy. Glasgow wynosi pięć i wciąż spada.

— Przywieź go do mnie, jak tylko dostaniesz wyniki tomografii.

W chwili napadu mężczyzna miał na sobie skarpetki, buty, majtki, koszulę z rozpiętym kołnierzem, spodnie podtrzymywane paskiem, marynarkę i kurtkę przeciwdeszczową. Wszystko poniżej pasa udało się zdjąć bez żadnego problemu, natomiast kurtkę, marynarkę i koszulę trzeba było przeciąć, żeby podczas zdejmowania nie wstrząsnąć głową rannego. Nie wyjmując niczego z kieszeni, pielęgniarka włożyła jego ubranie do torby i oddała zachwyconemu konstablowi, czekającemu na korytarzu. Gdy niedługo potem przybył jego zmiennik, policjant zawiózł zdobycz do komisariatu na Dover, gdzie niecierpliwie czekał inspektor Jack Burns.

Tomografia potwierdziła najgorsze obawy Batemana. Pobity miał krwotok spowodowany urazem głowy. Krwiak wewnątrzczaszkowy mógł wkrótce spowodować śmierć lub nieodwracalne uszkodzenia.

O ósmej piętnaście mężczyzna znalazł się na sali operacyjnej. Doktor Willis, korzystając z wyników tomografii komputerowej, które dokładnie wskazywały miejsce krwotoku, dotarł do krwiaka, wykonując jedno cięcie. Najpierw wywiercił w czaszce trzy niewielkie otwory, potem je połączył, przecinając kość piłą. To była standardowa technika operacyjna.

Po wycięciu trójkątnego kawałka kości Willis odessał krew i podwiązał uszkodzone arterie. Po usunięciu krwiaka ciśnienie w czaszce zmalało, mózg ponownie się rozszerzył, wypełniając przestrzeń, jaką przewidziała dla niego natura.

Wycięty trójkąt został wstawiony na miejsce i pokryty naciągniętym płatem skóry. Mocny opatrunek miał utrzymać skórę i kość na miejscu, aż do zrośnięcia się tkanek. Mimo zniszczeń doktor Willis miał nadzieję, że interwencja nastąpiła w porę.

Organizm ludzki to dziwne urządzenie. Człowiek może umrzeć wskutek ukąszenia osy i wrócić do zdrowia po odniesieniu ciężkich obrażeń. Po usunięciu krwiaka wewnątrzczaszkowego pacjenci niekiedy w ciągu kilku dni odzyskują przytomność i sprawność umysłową. Nikt nie mógł przewidzieć, co się stanie w tym przypadku. Coś więcej można będzie powiedzieć nie wcześniej niż po dwudziestu czterech godzinach, gdy miną skutki znieczulenia ogólnego. Gdyby drugiego dnia nie nastąpiła poprawa, byłby to powód do niepokoju. Doktor Willis umył się, przebrał i pojechał do domu w St John’s Wood.

— Niech to diabli wezmą! — rzucił Jack Burns, patrząc na ubrania i rzeczy osobiste ofiary napadu. W kieszeniach spodni znaleziono napoczętą paczkę papierosów, pudełko zapałek, trochę drobnych, brudną chusteczkę i klucz na tasiemce, najwyraźniej do drzwi mieszkania. W marynarce nie było niczego. Jeśli ten mężczyzna nosił jakieś dokumenty, to najwyraźniej trzymał je w portfelu.

— Porządnicki gość — powiedział sierżant Skinner, który zbadał ubranie. — Buty tanie i zelowane, ale zapastowane. Spodnie też tanie i znoszone, ale wyprasowane na kant. Koszula z wytartymi mankietami i kołnierzem, ale również wyprasowana. Facet nie ma pieniędzy, lecz dba o swój wygląd.

— Wolałbym, żeby w tylnej kieszeni spodni nosił kartę kredytową lub list zaadresowany do niego — odpowiedział inspektor, wciąż wypełniając niezliczone formularze, co jest jednym z głównych zajęć współczesnych policjantów. — Tymczasem muszę go zarejestrować jako UAM.

W Stanach Zjednoczonych takich ludzi nazywa się John Doe. Londyńska policja używa skrótu UAM — Unidentified Adult Man (Niezidentyfikowany Dorosły Mężczyzna). Gdy dwaj detektywi schowali papiery w szafie pancernej i uznali, że pora na kufel piwa, na zewnątrz było jeszcze ciepło, ale już zupełnie ciemno.

O milę od komisariatu porządnicki mężczyzna leżał na oddziale intensywnej opieki medycznej w szpitalu Royal London. Oddychał płytko, ale regularnie. Wciąż miał przyśpieszone tętno. Od czasu do czasu do jego łóżka podchodziła dyżurna pielęgniarka, żeby sprawdzić, w jakim jest stanie.

Jack Burns wypił potężny łyk piwa.

— Do diabła, kto to jest? — pożalił się, nie kierując tych słów do nikogo konkretnego.

— Proszę się nie martwić, szefie, już wkrótce się dowiemy — powiedział Luke Skinner.

Mylił się.