365 DNI KREATYWNEJ ZABAWY

DLA DZIECI DWULETNICH I STARSZYCH

SHEILA ELLISON
JUDITH GRAY

Przełożył: Piotr Szymor

Opisane zabawy muszą odbywać się pod należytą opieką dorosłych, a rodzice i opiekunowie powinni starannie dobrać je do wieku dziecka. Autorzy ani wydawca nie ponoszą odpowiedzialności wobec żadnej osoby ani instytucji za jakiekolwiek nieszczęśliwe wypadki czy zniszczenia, bezpośrednio lub pośrednio powstałe wskutek informacji zawartych w niniejszej książce.

Tytuł oryginału: 365 Days of Creative Play for Children 2 Yrs.&Up

Copyright © As in the original English language edition. Originally published in the United States by Sourcebooks, Inc. www.sourcebooks.com.

Copyright © for Polish edition by Wydawnictwo Buchmann, 2018

Copyright © for the Polish translation by Wydawnictwo W.A.B., 2003

Wydanie III

Warszawa 2018

Spis treści

- Dedykacja

- Wstęp

- Aby zabawa była swobodna i bezpieczna:

- Materiały i narzędzia

- 1. Wełniany piesek

- 2. Wieczorne rytuały

- 3. Kartoflane rzeźby

- 4. Spacerowa kolekcja

- 5. Projektant ogrodów

- 6. Dotykanie piasku

- 7. Autobusem, statkiem, pociągiem

- 8. Chodnikowe malunki

- 9. Wąż perkusista

- 10. Moje drzewko i ja

- 11. Kraina duchów

- 12. Wiersz do tańca

- 13. Nasza własna plastelina

- 14. Dobre myśli

- 15. Kulki maślane własnej roboty

- 16. Piaskowe wzgórze

- 17. Skarbonka z drobniakami

- 18. Jakie to zwierzę?

- 19. Obserwacje Obserwacje

- 20. Szczotkowanie liści

- 21. Własne piosenki

- 22. Przepyszne słoneczniki

- 23. Mały listonosz

- 24. Rytmiczny marsz

- 25. Gipsowe rączki

- 26. Skarby natury

- 27. Małe co nieco z suszonych jabłek

- 28. Refleksy barwnych kamyków

- 29. Arcydzieło w dziurki

- 30. Piankowe szaleństwo

- 31. Odwiedziny w gospodarstwie

- 32. Kompozycja z zasuszonych kwiatów

- 33. Gorące rytmy

- 34. Ogród do jedzenia

- 35. Pudełko pełne skarbów

- 36. Słowa i ruch

- 37. Rzeźba – cylinder

- 38. Koperty z odzysku

- 39. Pyszne obrazki

- 40. Błoto do zabawy

- 41. Papierowe ludziki

- 42. Ślizgawka

- 43. Wodne eksperymenty

- 44. Ozdobne mydełko

- 45. Papierowy tamburyn

- 46. Jarzynowa puszcza

- 47. Zabawa w przebieranki

- 48. Roztańczona twarz

- 49. Biała, puszysta głowa

- 50. Ozdobne serwetniki

- 51. Słodkie kuleczki

- 52. Nasz domowy robaczek

- 53. Kolorowy papier sznurkowy

- 54. Latające talerze

- 55. Eksperymenty z wodą

- 56. Dzieło w dwóch egzemplarzach

- 57. Ręczne dzwoneczki

- 58. Popcorn z własnego ogrodu

- 59. Dzień nad jeziorem

- 60. Taniec sztucznych ogni

- 61. Mały architekt

- 62. Zbieramy surowce wtórne

- 63. Niezwykły słoik

- 64. Jesienna zabawa

- 65. Pudełko do robótek

- 66. Żaba goni kijankę

- 67. Klinika dla lalek

- 68. Kuchenna drukarnia

- 69. Taniec z orkiestrą

- 70. Parapetowe uprawy

- 71. Płócienne skrzydła

- 72. Mróz i odwilż

- 73. Czupiradło

- 74. Warstwa ochronna z kukurydzy

- 75. Chrupaki warzywiaki

- 76. Kryształki

- 77. Gazetowa kompozycja

- 78. Ojciec Wirgiliusz

- 79 . Kto się tu schował?

- 80. Warsztat artysty

- 81. Melodie świata

- 82. Kiełki w słoiku

- 83. Pantomima

- 84. Taniec w lustrze

- 85. Mapa z wykałaczek

- 86. Pudełkowa góra

- 87. Smakowite stateczki

- 88. Mały poszukiwacz kamieni

- 89. Wypieszczony papier do prezentów

- 90. Berek z cieniem

- 91. Odwiedziny u strażaków

- 92. Kontury cienia

- 93. Instrumenty ścierne

- 94. Główka pisklęcia

- 95. Przygody włóczkowej lalki

- 96. Idzie pies, idzie kot, idzie kaczka

- 97. Gliniane rzeźby

- 98. Rodzinne więzi

- 99. Serek domowej roboty dla dziecka

- 100. Co szybciej przypłynie?

- 101. Butelkowy wazon

- 102. Utrzymać równowagę

- 103. Poranek w pracy

- 104. Magiczny rysunek

- 105. Wiatrowe dzwoneczki

- 106. Ananasowa plantacja

- 107. Chmurne skojarzenia

- 108. Kiwajek-kręciołek

- 109. Dżdżownica

- 110. Samowystarczalny hodowca

- 111. Jeść kolorowo

- 112. Cienie natury

- 113. Kompozycja z konturów

- 114. Znikające przedmioty

- 115. Lekcja anatomii

- 116. Własne rysunki do kolorowania

- 117. Słuchanie świata

- 118. Czarodziejski liść

- 119. Magiczna różdżka

- 120. Taniec z balonem

- 121. Papierowa biżuteria

- 122. Zmysł dotyku

- 123. Chrupiące kulki

- 124. Piaskowe obrazy

- 125. Ozdobny gliniany naleśnik

- 126. Poszukiwacz skarbów

- 127. Posmakuj i oceń

- 128. Ozdobne kamienie

- 129. Dzwoniący bębenek

- 130. Nasze śliczne petunie

- 131. Kochane kukiełki

- 132. Pozycja ropuchy

- 133. Korona

- 134. Moi przyjaciele i ja

- 135. Las patyczków

- 136. Małe safari

- 137. Gazetowa kukiełka

- 138. Żywe zwierciadło

- 139. Huśtawka nastrojów

- 140. Maślankowe dzieło

- 141. Śpiewające gwoździe

- 142. Ogródek na gąbce

- 143. Wyprawa na Księżyc

- 144. Na mostach i w tunelach

- 145. Gięte ludziki

- 146. Szmatki-odpadki

- 147. Wytworny deser

- 148. Obserwowanie ptaków

- 149. Roślinne podkładki – prezent od natury

- 150. Sroczka-złodziejka

- 151. Dźwięki wokół nas

- 152. Sztuka ugniatania

- 153. Bębenkowe echo

- 154. Wieczne kwiaty

- 155. Utkać przestrzeń

- 156. Krokiem słonia

- 157. Domowy totem

- 158. Odciski palców

- 159. Pomidorowe rysunki

- 160. Wzory kory

- 161. Maleńki domek

- 162. Wodą do celu

- 163. Szaleństwa z tatą

- 164. Sopelki z kleju

- 165. Gumowa harfa

- 166. Awokadowe drzewko

- 167. Robimy perukę

- 168. Wyginańce

- 169. Plażowa kompozycja

- 170. Czysta plaża

- 171. Danko pomysłowej babci

- 172. Owadzie safari

- 173. Ja i świat

- 174. Pomysłowy tor przeszkód

- 175. Tajemnice elektryczności

- 176. Fantazja z kolorowych liści

- 177. Świstogwizdy

- 178. Gaik pomarańczowy

- 179. Morskie opowieści

- 180. Wyżej, niżej

- 181. Elegancki manekin

- 182. Rodzinna kapsuła czasu

- 183. Serowe kulki

- 184. Karmnik dla ptaków

- 185. Kredkowe kuleczki

- 186. Na paluszkach

- 187. Układanka z główek

- 188. Konfetti w wydmuszkach

- 189. Mały dobosz

- 190. Świeżutka pietruszka

- 191. Nasze cienie

- 192. Taniec zrośniętych ciał

- 193. Gąbkowe zabawki

- 194. Oszczędzamy wodę

- 195. Arcydzieło mniam, mniam

- 196. Wspomnienia ze spacerów

- 197. Układanka ze zwierzaków

- 198. Dziwne przejażdżki zwierząt

- 199. Wszystko na opak

- 200. Lustrzane odbicie

- 201. Jak brzmi...?

- 202. Wiosna w doniczce

- 203. Magiczne obrazki

- 204. Wijąca się linka

- 205. Kolorowy łańcuch z papieru

- 206. Porządki na brzegu

- 207. Superciasto

- 208. Boso po kałużach

- 209. Wydrapana folia

- 210. Turlanko

- 211. Zniekształcone koła

- 212. Kredowe dziełka

- 213. Bębenki bongo

- 214. Maleńka szklarnia

- 215. Lew jak żywy

- 216. Nogi tańczą

- 217. Papierowe cegły

- 218. Ptasie smakołyki

- 219. Zapach pomarańczy

- 220. Parada mrówek

- 221. Łyżkowe ludziki

- 222. Gra w guziki

- 223. Porządek wśród kolorów

- 224. Kredą i krochmalem

- 225. W rytmie kroków

- 226. Pan Kartofel

- 227. Dekoracje

- 228. Wariackie kroki

- 229. Mały dekorator

- 230. Poczęstunek dla robaczków

- 231. Naleśniki z obrazkami

- 232. Tęczowy wzornik

- 233. Korkowe stateczki

- 234. Plusk i chlup

- 235. Gdzie znikła woda?

- 236. Witrażyk

- 237. Stuku-puku

- 238. Szczypiorkowy zawrót głowy

- 239. Indiańscy tkacze

- 240. Najwspanialszy labirynt

- 241. Układanka „To ja!”

- 242. Kocham, wierzę, pragnę

- 243. Wypchane jabłka

- 244. Od gąsieniczki do motyla

- 245. Panna Lalka z torebki

- 246. Żółwie wyścigi

- 247. Tajemnice pary wodnej

- 248. Rozmazaniec

- 249. Perkusja ze słoików

- 250. Ciekawskie krokusy

- 251. Namiot gigant

- 252. Świat na okrągło

- 253. Maska z wieszaka

- 254. Ludzie są dobrzy

- 255. Karawana

- 256. Nocna przechadzka

- 257. Oryginalny balon

- 258. Pamiętasz...

- 259. Energia słoneczna

- 260. Maczanki

- 261. Zawtórujmy

- 262. Pachnąca doniczka

- 263. W cudzej skórze

- 264. W środku i na zewnątrz

- 265. Fantazyjny kapelusz

- 266. Polowanie na pchły

- 267. Salaterka z lodu

- 268. Instytut badania deszczu

- 269. Tekturowe laleczki zdobywają zawód

- 270. Pajęcza sieć

- 271. Wyprawka dla niemowlęcia

- 272. Mydlany obrazek

- 273. Co słychać w zoo?

- 274. Maleńka szklarnia

- 275. Mały pisarz

- 276. Jestem A lub B, lub C

- 277. Rejs statku spacerowego

- 278. Domowy kalendarz

- 279. Cud-sałatka

- 280. Dzienniczek meteo

- 281. Zdjęcie w trójwymiarowej ramie

- 282. Kulka w grze

- 283. Co jest w środku?

- 284. Oryginalny włącznik

- 285. Nasza własna operetka

- 286. Nasze rzodkiewki

- 287. Nowe zakończenia

- 288. Gdyby zabawki umiały tańczyć

- 289. Nowe miasto

- 290. Ciach!

- 291. Czarno-białe przekąski

- 292. Trop w trop

- 293. Piżamka na miarę

- 294. Przeskoczyć rzekę

- 295. Język migowy

- 296. Kopie z rzeczywistości

- 297. Ze śpiewem na ustach

- 298. Kwiatowe imię

- 299. Adaptacja sceniczna

- 300. Ciała jak rzeźby

- 301. Wiatraczek

- 302. Nasza rodzina jest fajna

- 303. Biżuteria do jedzenia

- 304. Ocean w butelce

- 305. Fasolowy kumpel

- 306. Domki z kart

- 307. Podróżna układanka

- 308. Jakie piękne dziecko!

- 309. Proszę głośniej, proszę ciszej

- 310. Mała pustynia

- 311. Szalony kapelusznik

- 312. Huśtawka i karuzela

- 313. Korkowe zabawki

- 314. Śniadanie-niespodzianka

- 315. Lody na ciepło

- 316. Podwodny ogród

- 317. Wyplatanka

- 318. O czym myślisz?

- 319. Najprostszy telefon na świecie

- 320. Słone dzieła

- 321. Mała orkiestra

- 322. Marchewkowy koszyczek

- 323. Pirat i Cyganka

- 324. Taneczne portrety

- 325. Mały holownik

- 326. Podręczna papiernia

- 327. Malowane ciastka

- 328. Mowa lasów i łąk

- 329. Orzechowe skrytki

- 330. Kręgle inne niż wszystkie

- 331. Własna waga

- 332. W pierwszym drugie, w drugim trzecie

- 333. Mleczna gitara

- 334. Ogródek dla elfów

- 335. Pod górkę

- 336. Zwiewny taniec

- 337. Gipsoryt

- 338. Jesteśmy jak drzewo

- 339. Mozaiki z piekarnika

- 340. Album małego przyrodnika

- 341. Witrażyk

- 342. Bierki

- 343. Co się tu zmieści?

- 344. Przycisk z fotografią

- 345. Muzyka jak malowana

- 346. Plantacja w koszyku

- 347. Twarzowe grymasy

- 348. Sceny z życia klusek

- 349. Dekoracyjne tło

- 350. Opiekun rzadkich zwierząt

- 351. Naszyjniki dla gości

- 352. W przyjaznym otoczeniu

- 353. Dziecięca tablica ogłoszeń

- 354. Domowy baseball

- 355. Kolorowanie tęczy

- 356. Artystyczne ciosy

- 357. Kapslowe kastaniety

- 358. Kolekcja liści

- 359. Dla babci i dziadka

- 360. Wielka bańka, malutka bańka

- 361. Jacek albo Agatka

- 362. Jak pomagać innym

- 363. Kosmiczne ciastka

- 364. Mój kolorowy kijek

- 365. Całoroczny bałwanek

- O autorkach

- Podziękowania

Wszystkie rozdziały dostępne w pełnej wersji książki.

Naszym matkom, Nancy i Joan, za to, że są kobietami twórczymi i kochającymi przyjaciółkami

Wstęp

Przyszłość naszego dziecka zależy od tego, jakie doświadczenia zgromadzi ono w pierwszych latach życia. Zabawa zapewnia dzieciom przyjemne przeżycia, pozwala im także odczuć smak sukcesu. Twórcze zabawy są niezwykle ważne, wspomagają bowiem rozwój osobowości, wyobraźni, uczą radzenia sobie z wyzwaniami. Ta książka zawiera liczne, starannie dobrane, propozycje twórczych zajęć dla małych dzieci. Przeznaczona jest dla dorosłych – rodziców, opiekunów, nauczycieli – którzy pragną zachęcać dzieci do tego rodzaju zabaw, pomagać im przy nowych wyzwaniach i bawić się razem z nimi.

Proponowane w książce zajęcia, dostosowane do dziecięcych możliwości, zostały podzielone na trzynaście kategorii:

Budowanie; Dźwięki, muzyka; Edukacja; Gry; Ogrodnictwo; Potrawy, gotowanie; Przyroda; Rękodzieło; Rodzina; Sztuka; Środowisko; Taniec; Zabawy teatralne.

Autorki sprawdziły w praktyce wszystkie propozycje, zadbały także, aby żadna z zabaw nie szkodziła środowisku.

Miłej lektury i dobrej zabawy!

Aby zabawa była swobodna i bezpieczna:

– Przykrywaj gazetami miejsca zabaw

– Niebezpieczne przedmioty przechowuj w miejscach niedostępnych dla dzieci, bądź czujna, jeśli znajdą się w zasięgu dziecięcych rączek

– Niech dziecko w czasie zabaw nosi luźne, podniszczone ubranka

– Jeżeli macie zamiar bawić się poza domem, to sprawdź wcześniej, czy teren jest bezpieczny

– Wyjaśnij dziecku, co złego może sobie zrobić, i naucz je, jak unikać takich sytuacji

– Jeśli będziecie przygotowywać jedzenie, to najpierw umyj dziecku rączki

– Po zabawie starannie oczyść wszystkie pędzle i inne narzędzia

– Nie zmuszaj dziecka do udziału w zajęciach

– Baw się razem z dzieckiem

– Przed rozpoczęciem zabawy przeczytaj, co trzeba przygotować i przestudiuj wskazówki

– Planuj zabawy z wyprzedzeniem – przygotowania do nich czasem zajmują kilka dni, a czasem tylko kilka minut

– Pamiętaj, że proces tworzenia jest ważniejszy niż rezultat

– Pozwól dziecku wykazać się inwencją – córka lub syn może mieć własne pomysły

– Miej tę książkę stale pod ręką, możesz ją zabrać na wakacje i kiedy idziecie do krewnych lub przyjaciół

– Weź pod uwagę to, że inni domownicy albo przyjaciele prawdopodobnie z przyjemnością wzięliby udział w waszych zajęciach

– Najważniejsze jest zapewnienie wszystkim bezpiecznej i swobodnej zabawy

Materiały i narzędzia

Do zajęć z działów:

Budowanie; Rękodzieło; Sztuka

kredki zwykłe i świecowe

mazaki, flamastry; farby

brystol

wyciory do fajki

sznurek, szpagat

papierowe kubki, talerze

skrawki tkanin; filc

wstążki, ręczniki, serwetki papierowe

gazety

szpulki po niciach

korki i kapsle do butelek

kleje

torby papierowe

stare pudełka tekturowe

kolorowa kreda

tekturowe pojemniki po jajkach

włóczka

taśma klejąca; gips

stare ubrania

folia aluminiowa; pergamin

nożyczki

plastikowe rurki do napojów

wykałaczki

Potrawy, gotowanie

barwniki spożywcze

miski

płatki śniadaniowe

suszone owoce

desery w proszku

blacha do pieczenia

wałek, garnki

papier do pieczenia

Dźwięki, muzyka; Gry; Zabawy teatralne

prześcieradła

cekiny

zdjęcia rodzinne

ubrania do przebieranek

taśmy i płyty

pudełka tekturowe

piłki

karty do gry

pudełka po żywności

Ogrodnictwo; Przyroda

ziemia doniczkowa

używane doniczki, gliniane albo plastikowe

nasiona

słoiki szklane

patyczki po lodach

narzędzia ogrodowe

świeże warzywa

cebulki kwiatowe

filtry do kawy

1. Wełniany piesek

Przygotuj:

1. kolorową włóczkę

2. papier

3. klej roślinny

4. zdjęcie lub obrazek przedstawiający psa

5. tekturę albo karton

6. tekturowy pojemnik po jajkach

Na kartonie narysuj kontur psiej sylwetki, wzorując się na zdjęciu lub realistycznej ilustracji; im rysunek będzie większy, tym lepiej. Włóczkę potnijcie na nieduże kawałki. W miseczkach pojemnika po jajkach porozkładajcie te kawałki według kolorów – ułatwi to pracę. Potem niech dziecko przykleja pasma włóczki na rysunku psa. Kiedy zwierzę będzie już pokryte pasemkami, narysujcie mu wyraźnie oczy, nos, obrysujcie uszy. Na zakończenie wymyślcie psu imię.

2. Wieczorne rytuały

Chwile poprzedzające pójście do łóżka są bardzo ważne dla każdego dziecka. Wymyślcie rytuał, który będziecie powtarzać co wieczór. Dzięki ustalonym zwyczajom dziecko czuje się bezpieczne, a poza tym ma na co czekać. Niech rytuał zaczyna się na godzinę przed pójściem spać. Oto propozycja: najpierw dwudziestominutowa kąpiel, co najmniej w połowie poświęcona zabawom, potem przez dwadzieścia minut możesz czytać dziecku na głos, przez kolejny kwadrans powspominajcie wszystkie miłe rzeczy, które zdarzyły się w ciągu dnia. Jeżeli odczujecie taką potrzebę, to możecie zakończyć rytuał cichą modlitwą.

3. Kartoflane rzeźby

Przygotuj:

1. torebkę purée ziemniaczanego w proszku

2. dwa jajka

3. blachę do pieczenia

4. kuchenny pędzelek

5. przyrządy do modelowania ciasta

Zróbcie purée wedle wskazówek na opakowaniu, wmieszajcie dwa ubite żółtka. Wyłóżcie masę na natłuszczoną blachę. Pomagając sobie wykałaczkami, łyżeczkami do herbaty, widelcami, patykami po lizakach, formujcie z masy ziemniaczanej zwierzęta, twarze, kształty przypominające roboty. Lekko ubijcie białka i pędzelkiem rozsmarujcie je na kartoflanych rzeźbach. W piekarniku nagrzanym do stu osiemdziesięciu stopni pieczcie wasze dzieła, aż zbrązowieją i zaczną lśnić. Zanim poczęstujecie rodzinę, odstawcie na jakiś czas kartoflane rzeźby, żeby wystygły.

4. Spacerowa kolekcja

Przygotuj:

1. klej i pędzelek

2. gruby karton

Idź z dzieckiem na spacer, zabierzcie klej i pędzelek. Kiedy córka lub syn znajdzie jakiś interesujący przedmiot, przyklejcie go na kartonie. Pozwól dziecku decydować, gdzie przylepiać kolejne znaleziska i co zrobić z „eksponatami”, których nie da się przykleić.

5. Projektant ogrodów

Przygotuj:

1. skrawki tkanin w kwiaty i gładkich

2. kolorowe mazaki

3. czysty papier

4. klej roślinny

5. karton lub tekturę

Najpierw na kwiecistej tkaninie obrysujcie kolorowymi mazakami kontury kwiatów, liści, łodyg, pąków i powycinajcie je. Z gładkiego materiału możecie wyczarować dodatkowe płatki czy liście. Teraz nalepcie wycięte rośliny na papier, będą sztywniejsze. Kiedy klej dokładnie wyschnie, wytnijcie kwiaty podklejone papierem. Potem ułóżcie na kartonie przygotowane elementy tak, aby powstała kolorowa łąka albo ogród. Głównym projektantem niech będzie dziecko.

6. Dotykanie piasku

W piaskownicy lub na plaży niech dziecko schowa dłonie w piasek i spróbuje jedną ręką dotknąć palców drugiej – to trudniejsze, niż mogłoby się wydawać! Teraz powiedz dziecku, żeby jedna jego dłoń uścisnęła drugą. Potem niech dorosły albo inne dziecko zakopie w piasku nogi i spróbuje jedną stopą dotknąć palców drugiej. Jeśli piasek jest wilgotny, to ręce i stopy mogą zacząć kopać tunel, aby doszło do „wielkiego spotkania kończyn”.

Przekład: Piotr Szymor

Redaktor prowadzący: Agnieszka Skowron

Korekta: Anna Stawińska

Opracowanie graficzne: Wayne Johnson (za wydaniem oryginalnym)

Projekt okładki: Bogdan Kuc

Zdjęcie na okładce ©Liderina/shutterstock.com

Skład i łamanie: TYPO

Grupa Wydawnicza Foksal sp. z o.o.

ul. Domaniewska 48, 02-672 Warszawa

tel. 22 826 08 82, 22 828 98 08

biuro@gwfoksal.pl

gwfoksal.pl

ISBN 978-83-280-5578-0

Skład wersji elektronicznej: Michał Olewnik / Grupa Wydawnicza Foksal Sp. z o.o.
i Michał Latusek / Virtualo Sp. z o.o.