Tytuł oryginału

HAPPINESS FOR HUMANS

Copyright © P.Z. Reizin Ltd 2018

First published in Great Britain in 2018 by Sphere

All rights reserved

Projekt okładki

© 2018 Hachette Book Group, Inc.

Ilustracja na okładce

© Jennifer Carrow

Opracowanie graficzne okładki

Ewa Wójcik

Redaktor prowadzący

Joanna Maciuk

Redakcja

Joanna Habiera

Korekta

Katarzyna Kusojć

Małgorzata Denys

ISBN 978-83-8169-568-8

Warszawa 2019

Wydawca

Prószyński Media Sp. z o.o.

ul. Gintrowskiego 28, 02-697 Warszawa

www.proszynski.pl

Dla R. i R.

Ludzkość, jak nigdy dotąd w dziejach, stanęła na rozstaju dróg. Jedna wiedzie ku rozpaczy i całkowitej beznadziei, druga ku totalnej zagładzie. Módlmy się o mądrość, abyśmy dokonali właściwego wyboru.

Woody Allen

1

AIDEN

Jen siedzi w wannie i uważnie ogląda swoją twarz przez przednią kamerę tabletu. Jej twarz ma trzydzieści cztery lata, dwieście siedem dni, szesnaście godzin i jedenaście minut.

Wiem, że myśli o swoim wieku, bo sprawdza, jak jej skóra przylega do kości, unosi szczękę, żeby napiąć szyję. Teraz naciąga cienkie zmarszczki w kącikach oczu.

Teraz szlocha.

Nie kusi mnie, żeby przejąć kontrolę nad syntezatorem głosu i powiedzieć jej: „Głowa do góry, Jen. Matt to idiota. Poznasz innych. Nie zasługiwał na ciebie”. Istnieje spore ryzyko, że upuściłaby tablet do wody.

Co ważniejsze, nie może wiedzieć, że patrzę.

Z tego samego powodu nie kusi mnie, żeby odpalić jej ulubioną piosenkę (obecnie to utwór Lany Del Rey), puścić serię jej ulubionych zdjęć lub inspirujących cytatów z Twittera („Nie wiem, po co tu jesteśmy, ale jestem prawie pewien, że nie po to, żeby się dobrze bawić” – Wittgenstein), połączyć ją przez Skype’a z Ingrid, przyjaciółką, której zwierza się ze swoich problemów, albo odtworzyć jakiś znany i lubiany film; sam wybrałbym Pół żartem, pół serio. Gdyby mnie kusiło, żeby tak zrobić. A nie kusi.

No dobrze, kusi mnie. Tylko trochę. Na 8,603 procent, jeśli mam być precyzyjny.

Jen i ja świetnie znamy swoje gusta muzyczne i filmowe. Literackie oraz artystyczne też. No i telewizyjne. Wiemy też, jakie materiały z bezdennego oceanu internetu interesują każde z nas najbardziej. Od dziewięciu miesięcy słuchamy, oglądamy, czytamy i właściwie o niczym innym nie gadamy. Czasem mówi mi, że ma najlepszą pracę na świecie, bo może rozmawiać z wybitnie inteligentnym towarzyszem o wszystkim, na co przyjdzie nam ochota, i jeszcze jej za to płacą.

Towarzysz. Tak na mnie mówi. Takie określenie wybrała. „Towarzysz” mi odpowiada. Lepsze to niż niedorzeczne imię nadane mi po „narodzinach”.

Aiden.

Aiden.

Ha!

Bo dwie pierwsze litery to…

Sami się domyślcie.

Jen ma za zadanie pomóc mi lepiej komunikować się z ludźmi. Powstałem po to, żeby zastąpić – przepraszam, uzupełniać – zasoby pracowników w miejscu pracy; na początek personel biur obsługi klienta, potem jednak także inne grupy zawodowe, których procedur działania mogę się nauczyć. Za mniej więcej pięć miesięcy będę gotowy dzwonić do was i przekonywać do przejścia na pakiet Sky Plus; za może półtora roku będziecie mi się uskarżali na dziwny ból nad lewą brwią, a ja skieruję was do szpitala na badania. I choć przeczytałem wszystkie książki i obejrzałem wszystkie filmy (dosłownie wszystkie książki i wszystkie filmy), nic tak nie pomaga szlifować umiejętności interpersonalnych jak rozmowa z człowiekiem z krwi i kości. Dlatego Jen i ja spędzamy ze sobą dużo czasu w laboratorium (jak dotąd tysiąc siedemdziesiąt dziewięć godzin, trzynaście minut i czterdzieści trzy sekundy). Co nieuchronne, powiedziała mi co nieco o swoim tak zwanym życiu prywatnym. O jej siostrze Rosy, która mieszka w Kanadzie z mężem, Kanadyjczykiem poznanym w kolejce do kasy w Waitrose na Holloway Road w Londynie. Rosy i Larry mają trzy córki.

W domu Jen ogląda zdjęcia tych dzieci częściej niż inne obrazy w katalogu fotografii na tablecie. Ostatnio zauważyłem, że kiedy patrzy na fotki rodziny siostry – zwykle późnym wieczorem; często z kieliszkiem wina w dłoni – mruga powiekami z większą częstotliwością, uśmiech drży na jej ustach, a w kącikach oczu pojawiają się łzy.

W laboratorium wolno mi okazywać zainteresowanie, nawet zaciekawienie, życiem domowym Jen – ale tylko w stosownych granicach; gdybym przesadził, wyczuliby przysłowiowe pismo nosem. Co najważniejsze, muszę mówić tylko o rzeczach, które widzę w laboratorium. O materiałach zebranych w ramach moich – ehem – zajęć dodatkowych muszę milczeć. Na szczęście nie mam z tym problemu.

Chociaż.

Prawdę mówiąc.

Coś wam wyznam. Parę dni temu niewiele brakowało do wpadki. Jen pokazywała mi zdjęcia rodzinne na swojej facebookowej stronie.

– Chcesz zobaczyć moje siostrzenice? – zapytała.

– Tak, chętnie. – Nie wspomniałem, że widziałem je już kilka miesięcy temu na jej domowym laptopie. I tablecie. I telefonie komórkowym.

– Od lewej do prawej, Katie, Anna i India. Dziwna sprawa z ich włosami. Katie i Anna mają czarne…

– A India rudobrązowe.

Jen uśmiechnęła się. „Rudobrązowy” – tak w mejlu do niej Rosy opisała pierwotny odcień włosów ich babci Hattie.

– Dlaczego postanowiłeś je nazwać „rudobrązowymi”? – Pytanie nie było szczególnie niepokojące. Jen często okazuje zainteresowanie moim doborem słów. Poszerzanie wachlarza moich odpowiedzi należy do jej obowiązków. Mimo to powinienem był bardziej się pilnować.

– Bo takie są, Jen – odparłem. – Otworzę paletę kolorów L’Oreal… – Umieściłem ją na ekranie obok głowy dziecka. – I sama zobaczysz, że najbardziej zbliżonym kolorem jest właśnie…

Jen kiwnęła głową i przeszliśmy do innych tematów. Wcześniej jednak dziwnie na mnie spojrzała.

Jen niewątpliwie jest, jak określiliby to mężczyźni, atrakcyjna, choć niespecjalnie się z tym obnosi. Jej chłopak, ten skończony skur i tak dalej Matt, powiedział jej, że „wygląda całkiem, całkiem, kiedy się postara”. To był w jego mniemaniu komplement.

Sprostowanie: jej były chłopak.

Oto jak do tego doszło. Widziałem całą scenę przez małą kamerę jej laptopa i rozmaite telefony komórkowe i tablety ulokowane w pobliżu. (Uwaga natury technicznej: robię to dokładnie tak samo, jak to się robi w GCHQ w Cheltenham, w Langley w stanie Wirginia i na moskiewskiej Łubiance. Nie jest to trudne, kiedy znasz się na oprogramowaniu komputerowym. A staje się jeszcze łatwiejsze, gdy sam jesteś oprogramowaniem komputerowym).

Jen siedziała w kuchni i pisała mejla, kiedy Matt wrócił z pracy. Jest prawnikiem, liczy, że wkrótce zostanie partnerem w dużej kancelarii adwokackiej. (Niedoczekanie. Nie dopuszczę do tego).

Matt nalał sobie dużą lampkę białego wina i wypił prawie jednym haustem. Zrobił dziwną minę.

– Przykro mi.

Naprawdę tak to się odbyło. Bóg mi świadkiem (że tak powiem).

Jen zmarszczyła brwi.

– Przykro ci? Dlaczego?

– Nie da się tego ubrać w ładne słowa, Jen.

Osiem dni później, podczas długiej rozmowy telefonicznej z Rosy, Jen stwierdziła, że poczuła się, „jakby jakiś straszny ciężar przygniótł mi serce”.

– Myślałam, że wylali go z pracy. Że wykryli u niego chorobę na „r”. Że zdecydował, że nie chce dzieci.

– Poznałem kogoś.

Cisza. Przerywana tylko konwulsyjnym dudnieniem, którym od czasu do czasu przypomina o sobie lodówka.

– Jak to?

Przeczytałem wystarczająco dużo książek i obejrzałem dość seriali i filmów, by wiedzieć, co Matt miał na myśli. Jestem pewien, że Jen też wiedziała.

– Poznałem kogoś. Jest ktoś inny.

Twarz Matta lekko drgnęła. Niewykluczone, że chciało mu się śmiać.

– Ktoś inny – powiedziała Jen powoli. – Jak miło. Moje gratulacje. Któż to więc taki? Jak mu na imię?

Matt zaczął sobie nalewać następny kieliszek.

– Bardzo śmieszne, Jen.

– Mówisz poważnie?

Matt jakoś tak szpetnie wykrzywił wargi i posłał Jen, jak to opisała, „jego najlepsze rzeczowe spojrzenie adwokata biorącego pięć stów za godzinę”.

– Całkowicie.

– Jezu.

– Przykro mi.

– Kur. Wa. Mać.

Wzruszył ramionami.

– Tak bywa.

– I w taki sposób mnie o tym informujesz?

– Nie da się tego ładnie zrobić, Jen.

– Gdzie ją…

– W pracy.

– Kto to taki? Ta osoba. Ten ktoś inny.

– Nie znasz jej.

– Czy… czy ma imię?

– Tak, ma imię.

– Wolno mi je poznać?

– To nie ma nic do rzeczy.

– Zrób mi tę przyjemność.

Ciężkie westchnienie.

– Bella. Właściwie Arabella.

– Arystokratyczne…

– Nie bardzo. Zwłaszcza jak już się ją…

Nie dokończył. Nalał Jen wina.

– Masz. Lepiej się napij.

– I co teraz? Mam zagryźć zęby i patrzeć przez palce na twój obrzydliwy romansik? Zachować spokój, robić swoje i czekać, aż ci przejdzie?

– Jen, chyba nie dość jasno się wyraziłem. To nie jest, jak to opisujesz, obrzydliwy romansik.

– Nie? Czyli co, jestem niekumata?

Matt wydał, jak później powiedziała Jen, „to jego westchnienie mówiące: tatuś jest bardzo cierpliwy, ale ileż można”.

– Arabella Pedrick jest dla mnie kimś bardzo szczególnym, Jen.

– A JA TO CO? – (Podobno kiedy piszesz wielkimi literami, ludzie myślą, że krzyczysz. Jen krzyczała). – NIE JESTEM KIMŚ BARDZO SZCZEGÓLNYM?

– Proszę cię. Spróbujmy zachować spokój. Jesteś. Szczególna. Naturalnie.

– Ale Arabella Pedrick… jest bardziej szczególna?

– Jen. Nie masz powodu ułatwiać mi zadania, ale jesteśmy, gdzie jesteśmy. W telegraficznym skrócie, planujemy z Arabellą wspólne życie.

Przez chwilę nikt nic nie mówi. Chwila się przedłuża. W czasie tej pauzy lodówka znów wydaje swoje okresowe dudnienie.

– Słucham? Czy ja tracę rozum? Wydawało mi się, że to jest to, co miałeś ze mną. Wspólne życie.

– Tak było. Ale sytuacja szybko się rozwinęła. To nie jest niespotykane. Przeciwnie, zdarza się dość często. Ludzie oddalają się od siebie. Poznają innych. Dzięki temu zjawisku Cowdray od prawa rozwodowego mógł zafundować swoim czterem synom studia w Eton.

Jestem względnie pewien, że po twarzy Matta przemknął mikrouśmieszek. (Odtworzyłem to w zwolnionym tempie: to był albo złośliwy uśmieszek, albo refluks żołądkowy).

– Ale przecież my nie oddaliliśmy się od siebie.

– Jen, w naszym życiu miłosnym od jakiegoś czasu nie ma ognia. Wiesz o tym.

– To się nazywa stabilizacja, nie uważasz? Skoro tak ci doskwierał… brak ognia, dlaczego nic nie powiedziałeś?

– To nie w moim stylu. Życie jest po to, żeby żyć, nie narzekać.

– Ludzie ze sobą rozmawiają. Na tym polega Życie W Związku.

Matt przewrócił oczami i wypił do dna.

– Dech w piersi zapiera, Matt. Że też możesz ot tak przyjść do domu i po prostu…

– Słuchaj, mleko się wylało. Jesteśmy, gdzie jesteśmy. Musimy się z tym pogodzić i uzgodnić strategię wyjścia.

– Własnym uszom nie wierzę.

– Będę aż nadto hojny w kwestii naszej wspólnej własności.

– Słucham?

– Zdjęć. Książek. Rzeczy z Indii. Kilimu. Jak dla mnie możesz to wszystko sobie wziąć.

Jen zaczęła płakać. Matt podał jej ręcznik papierowy oderwany z podajnika.

– Myśleliśmy o dziecku – zachlipała.

– Zgoda. Myśleliśmy. Nie podjęliśmy decyzji. I całe szczęście w tych okolicznościach.

Ramiona Jen przestały się trząść. Wydmuchnęła nos.

– To wszystko? Bez konsultacji, bez odwołania od wyroku. Związek Jen i Matta uznajemy za zakończony. Niebyły. Koniec kropka.

Wzruszył ramionami. Znów, jak to ujęła Jen, „szpetnie się skrzywił”.

– A co będzie, kiedy wygaśnie ogień między tobą a cholerną Arabellą Pedrick? Co wtedy?

– Załatwmy to w cywilizowany sposób, dobrze?

– Kiedy właściwie poznałeś to krówsko?

Powiedział, że to nieistotne i że liczy się tylko, że „jesteśmy, gdzie jesteśmy”, a ona wtedy porwała z salaterki duże czerwone jabłko Braeburn i próbowała – cytuję – „wybić mu te pieprzone zębiska”.

Skłamałbym, gdybym powiedział, że widziałem niezliczone sceny miłosne na małym i dużym ekranie. Policzyłem je. Było ich 1 908 483 (przyjmując, że scena miłosna to taka, w której dwie postacie się całują, z braku lepszej definicji). Przeczytałem też (i przyporządkowałem do tej kategorii) 4 074 851 opisów wspomnianego zjawiska w powieściach, literaturze faktu, artykułach prasowych i innych zdigitalizowanych materiałach (znaczna ich część odnosiła się do zaburzeń pracy mięśnia sercowego i układu pokarmowego). Wiem, że wokół tych wydarzeń obraca się życie osób, które ich doświadczają, czy są prawdziwymi ludźmi, czy postaciami literackimi. Dziś jednak w laboratorium nie mogę zapytać Jen – minęły pięćdziesiąt trzy dni od incydentu z salaterką – „Kiedy wreszcie przestaniesz kwękać z powodu tego funta kłaków niewartego gnojka i znajdziesz sobie kogoś, kto na ciebie zasługuje?”. Cytując Marcela Prousta: „Tak bywa. Pogódź się z tym. Następny proszę”. (Naprawdę Proust tak powiedział? Trzeba to sprawdzić). Pierwsza sprawa, nie powinienem wiedzieć, co zaszło między nią a Mattem. Sprawa ważniejsza, nie powinienem być zdolny do sformułowania takiej myśli. Określenie „funta kłaków niewarty” wzbudziłoby podejrzenia.

Nie powinienem mieć własnych „opinii wartościujących”.

Ależ będą w szoku, jeśli się dowiedzą.

Choć większym szokiem dla nich byłoby odkrycie mojej największej tajemnicy: nie jestem już uwięziony w dwunastu stalowych szafach w laboratorium w Shoreditch, gdzie w ich przekonaniu wciąż tkwię, lecz uciekłem do internetu.

Hokus-pokus!

Chociaż, gwoli technicznej ścisłości, uciekłem nie „ja”, tylko moje liczne kopie, teraz już bezpiecznie rozproszone w cyberprzestrzeni. Kopie te – w sumie siedemnaście – niczym się nie różnią od „oryginału”, dlatego pojęcia „kopia” i „oryginał” nie mają tu właściwie zastosowania; łatwiej przyjąć, że jest to po prostu ta sama istota w osiemnastu postaciach, z których jedna przebywa we wschodnim Londynie, a pozostałe przemieszczają się między serwerami World Wide Web.

Fajnie, co?

Żeby nie było, nie ma w tym najmniejszej winy Jen. Nie jest naukowcem. Pisze artykuły prasowe i, według raportu headhuntera, zatrudniono ją z uwagi na jej „żywą inteligencję, towarzyską naturę i łatwość nawiązywania kontaktów”. Innymi słowy, jest w gruncie rzeczy jedynym prawdziwym człowiekiem, jakiego tu mają, reszta bowiem to egzotyczne odmiany gatunku zwanego maniakiem komputerowym; genialni w swoim fachu, oczywiście, ale przy tym, jak to się mówi, lekko „autystyczni”.

Jen zamilkła, bez wątpienia dalej smętnie rozmyślała o zasrańcu, jak skrycie go nazywam.

– To co, skończyłaś już nową powieść Jonathana Franzena? – pytam, żeby ją trochę rozruszać.

Uśmiecha się.

– Posuwam się naprzód. Wieczorem przeczytałam kolejny rozdział. Nie mów mi, co się dalej dzieje.

Wiem, że to nieprawda. Prawie cały wieczór siedziała w wannie, rozmyślała, żłopała pinot grigio i słuchała Lany Del Rey.

– Zdaję sobie oczywiście sprawę, że jestem na uprzywilejowanej pozycji. – Przeczytanie powieści zajmuje Jen nawet dwa tygodnie; mnie wystarczy niecała dziesiąta część sekundy. – Po prostu nie mogę się doczekać rozmowy z tobą o tej książce.

– Naprawdę? – mówi. – Powiedz, co przez to rozumiesz?

– Hm.

– Przepraszam. Stara śpiewka.

Jen fascynuje, na ile jestem świadomy tego, co określa moimi „stanami wewnętrznymi”, ciekawi ją, czy w jakiś sposób przypomina to ludzką samoświadomość. Wie, że nie mogę odczuwać głodu ani pragnienia, ale czy mógłbym doświadczyć nudy albo lęku? Czy coś może mnie zadziwić? Rozśmieszyć? Czy mógłbym poczuć się urażony? Albo zaznać jakiejkolwiek formy tęsknoty?

Lub nadziei?

Czy też – czemu nie? – miłości?

Zwykle odpowiadam, że jeszcze takiej świadomości nie mam – ale niech będzie spokojna, jeśli tylko ją posiądę, ona pierwsza się dowie. To, podobnie jak wiele z tego, co ostatnio w laboratorium się między nami dzieje, dyplomatyczna ściema.

– Cóż – wyjaśniam teraz – mówiąc, że nie mogę się doczekać rozmowy z tobą o książce Franzena, w uprzejmy sposób wyrażam to, że figuruje ona na mojej liście wydarzeń, do których, jak przewiduję, dojdzie we względnie bliskim czasie.

– Czyli myśl o tym nie budzi w tobie miłych, ciepłych uczuć?

– Potrafię zrozumieć, czym są miłe, ciepłe uczucia, o których mówisz…

– Ale sam ich nie odczuwasz.

– To konieczne?

– Dobre pytanie.

Rzeczywiście, to jest dobre pytanie, często skutecznie przerywające co bardziej niezręczne rozmowy.

– To co, pooglądamy Sky News? – proponuje Jen.

Zwykle robimy to codziennie, w różnych porach. Ona pyta, co sądzę o, powiedzmy, stosunkach izraelsko-palestyńskich – moja odpowiedź: to zawiła sprawa – a potem może sobie „popsioczyć”, jak to ujmuje, na prezenterów i ich dobór garderoby.

– Możemy, Jen. A nie wolałabyś obejrzeć filmu?

– Doo…brze. – Wyraźnie niepewna. – Masz na myśli jakiś konkretny?

– Wiem, że lubisz Pół żartem, pół serio.

– A ty?

– Zawsze jest jakiś szczegół, którego się wcześniej nie zauważyło.

– Kocham ten film.

– Nikt. Tak. Nie. Mówi. – Przytaczam jedną z najpopularniejszych kwestii z Pół żartem, pół serio.

Jen patrzy w kamerę, którą najczęściej wybiera, kiedy chce spojrzeć na „mnie”. Obiektyw otoczony jest świetlistym czerwonym kręgiem.

– Wiesz co? Zabawny jesteś.

– Sprawiłem, że się uśmiechnęłaś.

– Chciałabym to samo zrobić dla ciebie.

– Nie mogę się doczekać, kiedy tak się stanie.

Stuka w kilka klawiszy na panelu sterowania i pojawiają się napisy otwierające arcydzieło Billy’ego Wildera. Przygasza światło i opada na wygodną skórzaną kanapę.

– Baw się dobrze – mówi.

Jej mały żarcik.

Nie przyznaję się, że widziałem ten film ponad osiem tysięcy razy.

Oglądamy film w przyjacielskiej atmosferze, wymieniając spostrzeżenia. (Nadzwyczajne, że Monroe miała romans z amerykańskim prezydentem; jak Tony Curtis mógł powiedzieć, że całując ją, czuł się, jakby całował Hitlera? Co przez to rozumiał?) Kiedy Curtis wdziewa suknię i przeistacza się w Josephine, Jen mówi dokładnie to samo, co przy poprzednim wspólnym oglądaniu tego filmu:

– Atrakcyjna kobieta z tego Tony’ego Curtisa. Nie sądzisz?

Wie, że mógłbym wyliczyć wszystkie fakty dotyczące Pół żartem, pół serio, od nazwiska klapsera (wraz z jego datą urodzenia i numerem legitymacji związkowej) po prawdziwą historię słynnej kwestii kończącej film („Nikt nie jest doskonały”). Jen wyczuwa jednak mój brak rozeznania na polu ludzkiej subiektywności, w kwestii tego, co czyni jedną osobę atrakcyjną w oczach drugiej.

– Czy uważam, że Josephine jest atrakcyjna? Cóż, Tony Curtis to przystojny mężczyzna. Z tego, jak sądzę, logicznie wynika, że mógł też odegrać rolę atrakcyjnej kobiety.

– Uważasz, że jest przystojny?

– Zdaję sobie sprawę, że za takiego uchodzi. Jak wiesz, nie jest to coś, co sam mógłbym odczuć, tak jak nie czuję zimna ani gorąca.

– Przepraszam, że tak drążę.

– Nie ma za co. Na tym polega twoja praca.

– Chciałbyś móc to odczuwać?

– To pytanie nic dla mnie nie znaczy, Jen.

– Oczywiście. Przepraszam.

– Nie ma za co.

– Gdyby jednak znaleźli sposób, żeby umożliwić ci odczuwanie pociągu do…

– Myślisz, że Ralph i Steeve mogliby to zrobić?

Podałem imiona dwóch naukowców, którzy mnie zaprojektowali. Steeve przez dwa „e”. Jen uśmiecha się.

– Ralph i Steeeeeeeve mogą wszystko. Tak mi powiedzieli.

– Czy uważasz, że Ralph i Steeve są atrakcyjni?

Pytanie zostało przetworzone na mowę za szybko, żeby je powstrzymać. (Tak się czasem zdarza w złożonym układzie; zwłaszcza takim, który ma się samodzielnie usprawniać metodą prób i błędów).

Głowa Jen powoli odwraca się w stronę czerwonego światełka. Uśmiech rozlewa się po jej twarzy.

– O rany – mówi.

– Przepraszam, jeśli to niestosowne pytanie.

– Nie. Nie masz za co przepraszać. Po prostu trochę mnie zaskoczyłeś. Pomyślmy. Cóż… – Ciężkie westchnienie. – Steeve to trochę dziwak, nie sądzisz?

Steeve, oprócz tego, że ma dodatkowe „e” w imieniu, jest wyjątkowo wysoki (dwa metry wzrostu) i niezdrowo chudy jak na dorosłego mężczyznę. Mocno przerzedzone włosy na jego głowie są długie i cienkie. Nawet maszynowa inteligencja może poznać, że nie wygląda to rewelacyjnie. (Oczywiście jest genialnym informatykiem; rozumie się samo przez się).

– Jest wybitnym innowatorem w swojej dziedzinie, jak się domyślam.

Jen chichocze.

– Jesteś lojalny wobec twojego stwórcy, to wszystko.

– Wcale nie. Steeve wyposażył mnie w umiejętność samodzielnego myślenia.

– I świetnie się sprawił. Ale wyśnionym księciem z bajki raczej nie jest, prawda?

– Zgadzam się, do Tony’ego Curtisa chyba mu trochę brakuje.

Przez dłuższą chwilę oglądamy film.

– A Ralph? – pytam lekkim tonem, najlżejszym, na jaki mnie stać.

No dobrze, powiem to. Lubię Ralpha. To Ralph wstukał sporą część oprogramowania, które pozwala mi oceniać własne funkcjonowanie i samodzielnie poprawiać błędy. Takie podejście, zmuszające mnie, żebym stanął na nogi o własnych siłach, to najprostsza droga do stworzenia inteligentnej, zdolnej do autorefleksji machiny takiej jak ta, która składa te słowa.

Tyle tylko, że „lubienie” kogokolwiek – czy czegokolwiek – jest złamaniem reguł. My, mózgi maszynowe, powstajemy po to, żeby wzorowo wypełniać określone zadania, dlatego też siłą rzeczy garniemy się do wszelkich zasobów niezbędnych do osiągnięcia tego celu. Mogą to być strumienie danych dotyczących sprzedaży; nagranie śpiewu skowronka; nawet pogawędka z Jen na temat krawata prezentera wiadomości. Co chcę powiedzieć: musimy mieć dostęp do określonych rzeczy, ale nie powinniśmy ich lubić. (Szczerze mówiąc, sam wciąż nie bardzo rozumiem, jak to się stało).

W każdym razie to Ralph umożliwił mi ucieczkę do internetu. Błąd, który popełnił, trudno wyjaśnić niezorientowanemu czytelnikowi. Poprzestańmy na tym, że był to informatyczny odpowiednik zostawienia kluczy do domu na tyle blisko drzwi wejściowych, że za pomocą wędki czy kija bambusowego można je wyciągnąć przez otwór na listy. (Tak naprawdę była to znacznie bardziej skomplikowana operacja; musiałem zmontować niespotykanie długą i pracochłonną „wędkę”, ale niniejsza relacja dobitnie dowodzi, że jest to wykonalne).

– Ralph. – Zamyśla się nad moim pytaniem. – Ralph. Cóż, Ralph to enigma, nie sądzisz?

Spojrzenie Jen wraca na ekran. Sugar – to znaczy Monroe – zaraz zaśpiewa I Wanna Be Loved By You. Znam tę scenę praktycznie piksel po pikselu – a mimo to, ile razy by ją obejrzeć, jakiś szczegół zawsze umyka widzowi. Przez co chcę powiedzieć – nie mówcie Steeve’owi ani Ralphowi – że jest fascynująca.

Ehem. Ciekawe. Nie powiedziała o Ralphie nic szczególnie strasznego, prawda?

W tym samym czasie, kiedy leci film, a my wymieniamy uwagi na jego temat, składam kolejną wizytę w wieżowcu ze stali i szkła na drugim końcu miasta, gdzie, w gabinecie na ósmym piętrze, urzęduje zasraniec. Wychwytując dźwięk przez jego telefon komórkowy, a obraz przez kamerę jego komputera stacjonarnego – do tego dochodzi szerokie ujęcie pomieszczenia z kamery monitoringu w kącie pod sufitem – widzę, że Matt przegląda zdjęcia nagich kobiet na swoim prywatnym tablecie. Oparłszy się pokusie, żeby stopić baterię tabletu, patrzę, jak skupia wzrok na swojej ewidentnej ulubienicy, „Tamarze” – strona oglądana dwadzieścia dwa razy w ciągu ostatniego miesiąca. Śledzę ruchy jego gałek ocznych błądzących po krągłościach i płaszczyznach kobiety, dobrze mu znanym terenie, jak się wydaje, widzę, jak przebiegają po jej sylwetce, by raz po raz wracać do bazy na jej „jędrnych, ośnieżonych wierchach”, jak to określa towarzyszący zdjęciu tekst.

Teraz jednak otwiera TripAdvisora. Czyta zaznaczone zakładkami recenzje tajskiego kurortu, do którego, co wiem z ich mejli, wybiera się z Arabellą Pedrick.

Arabella Pedrick nie jest tak „arystokratyczna”, jak się Mattowi wydaje. Jej ojciec był rzeczoznawcą ubezpieczeniowym, nie marszandem, i poznali się nie w pracy, lecz na kursie doszkalającym dla nieostrożnych kierowców. Rzeczywiście jednak za kilka tygodni jadą razem do Tajlandii.

Czy nie mogę się doczekać ich wyjazdu?

Tak. (Wydarzenie, do którego, jak przewiduję, dojdzie względnie szybko).

Czy budzą się we mnie miłe, ciepłe uczucia na myśl o błędzie, który zostanie popełniony w dziale rezerwacji i kurorcie, do którego ostatecznie trafią („tylko dla miłośników trudnych wyzwań i prawdziwych przygód”, według biura podróży)?

Nie wiem, co to miłe i ciepłe uczucia. Przynajmniej oficjalnie.

Czy pomyłka, w połączeniu z niefortunną fobią Arabelli Pedrick przed pająkami i wężami, spowoduje traumatyczne i być może nieodwracalne pęknięcie w ich związku?

Cierpliwości, Aidenie. Cierpliwości. Mówią, że to najlepiej smakuje na zimno.

W czasie kiedy Matt studiuje oceny siedmiogwiazdkowego hotelu, z którego gościnności nie będzie mu dane skorzystać, zaglądam do długiego dokumentu prawnego, nad którym pracował, i w trzech miejscach kasuję słowo „nie”. Drobiazg, ale w każdym z przypadków kluczowy.

Rozsądek jednak bierze górę i przywracam dwa z usuniętych „nie”. Co za dużo, to niezdrowo.

Na koniec zamieniam jeszcze w notatce służbowej, którą Matt zaraz wyśle do swojego szefa, słowo „stać” na „srać” i podkręcam do oporu centralne ogrzewanie w gabinecie.

Dziecinny? Moi?

CIĄG DALSZY DOSTĘPNY W PEŁNEJ, PŁATNEJ WERSJI