Original title: Die Vergessenen by Ellen Sandberg

© 2018 by Penguin Verlag,

a division of Verlagsgruppe Random House GmbH, München, Germany.

Copyright © 2019 for the Polish edition by Wydawnictwo Sonia Draga

Copyright © 2019 for the Polish translation by Wydawnictwo Sonia Draga

Projekt graficzny okładki: Anna Slotorsz/artnovo.pl

Zdjęcia wykorzystane na okładce:

© xalanx/Adobe Stock

© IS MODE/Shutterstock

Redakcja: Marzena Kwietniewska-Talarczyk

Korekta: Mariusz Kulan, Iwona Wyrwisz, Marta Chmarzyńska

ISBN: 978-83-8110-838-6

Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione i wiąże się z sankcjami karnymi.

Książka, którą nabyłeś, jest dziełem twórców i wydawcy. Prosimy, abyś przestrzegał praw, jakie im przysługują. Jej zawartość możesz udostępnić nieodpłatnie osobom bliskim lub osobiście znanym. Ale nie publikuj jej w internecie. Jeśli cytujesz jej fragmenty, nie zmieniaj ich treści i koniecznie zaznacz, czyje to dzieło. A kopiując ją, rób to jedynie na użytek osobisty.

Szanujmy cudzą własność i prawo!

Polska Izba Książki

Więcej o prawie autorskim na www.legalnakultura.pl

WYDAWNICTWO SONIA DRAGA Sp. z o.o.

ul. Fitelberga 1, 40-588 Katowice

tel. 32 782 64 77, fax 32 253 77 28

e-mail: info@soniadraga.pl

www.soniadraga.pl

www.facebook.com/wydawnictwoSoniaDraga

E-wydanie 2019

Skład wersji elektronicznej:

konwersja.virtualo.pl

Prolog

Krew kleiła mu się do rąk, do ubrania. Strach gotował się w piersi do skoku niczym zwierzę zapędzone w róg. Bez tchu przebiegł przez podwórze, rozejrzał się. Gdzie mógł się ukryć?

Tam! Drzwi do olejarni stały otworem. Wbiegł do środka. Drogę zagrodził mu stos mat do wyciskania. Wspiął się na drugą stronę, skulił w szparze za nimi, poczuł zimny kamień za plecami i szorstki sizal tłustych mat na policzku. Skulił się, chciał być malutki, niewidzialny, musiał uspokoić rozszalałe zwierzę strachu, zapanować nad oddechem. Dyszenie by go zdradziło! Składał się już tylko z drżącego, sapiącego, dudniącego strachu, który rozpraszał wszelką myśl, aż uświadomił sobie, że czaszkę wypełnia mu szum i czuje już tylko jedno: pierwotną wolę przetrwania.

Znajomy zapach oliwek unosił się z mat, budził wspomnienie suchej ziemi, przestronnego nieba i delikatnego wiatru, który ciągnął z północy ponad górami ku morzu. Widział to wszystko, czego być może nigdy już nie ujrzy, przez krótką, pełną pociechy chwilę, która przyniosła mu spokój i pewność. Nie znajdą go.

Lecz potem znów ogarnęła go panika i chciał zawołać mamę, ale ona przecież leżała w obórce, we własnej krwi, która kleiła mu się teraz do rąk i ubrania. Krzyki sióstr w kuchni umilkły i ta cisza budziła w nim lęk większy niż wszystko inne.

Drgnął, słysząc jakiś dźwięk. Gdzieś ponad nim, w pułapie. Ciche szuranie. Myszy. To na pewno tylko myszy, uspokoił się.

Gdzie są jego ojciec i brat? I gdzie są mordercy?

Ostrożnie wystawił głowę ponad stos mat, powiódł wzrokiem po olejarni, po młyńskich kamieniach, które tkwiły nieruchomo w krążniku, przesunął spojrzenie aż do okna, przez które wpadało lśniące popołudniowe słońce. I wtedy zobaczył, jak wychodzą z domu w ubraniach przesiąkniętych krwią. Jeden przystanął, zapiął rozporek i zapalił papierosa. Drugi uniósł dłoń, w której błysnął nóż, i wskazał na olejarnię, prosto na niego.

1

W Monachium był ciepły czerwcowy dzień. Manolis Lefteris chwycił kluczyki od astona martina i przekazał odpowiedzialność za salon samochodowy kierownikowi, bo miał się spotkać ze swoją siostrą na cmentarzu przy grobie rodziców. Minęło już dziesięć lat, ale on wciąż nie wiedział, czy kiedykolwiek uda mu się pogodzić z babás.

Życie wyposażone jest we wsteczne lusterko, w którym zawsze widzi się swoich rodziców. Zdanie to, które kiedyś gdzieś przeczytał, przyszło mu na myśl, gdy wsiadał do auta. Jakże prawdziwe! Miał czterdzieści parę lat, ale nadal tkwiła w nim dziura, niewypełniona nisza, coś, co czekało na słowo uznania, na stwierdzenie: „Dobrze się spisałeś!”.

Gdy jechał w gęstym śródmiejskim korku, z zachodu nadciągnęły chmury. Rozproszyły lśniące południowe światło, które od rana oblewało miasto niczym obietnica. Jeszcze godzina czy dwie i zacznie padać. Tak jak przed dziesięciu laty, gdy dwaj policjanci stali pod drzwiami jego mieszkania, a on w pierwszej chwili nie usłyszał dzwonka, bo było oberwanie chmury i deszcz dudnił o dach i szyby, jakby dobijała się do niego sama natura.

Manolis zaparkował pod kwiaciarnią przy cmentarzu i zamarł, gdy zobaczył nowy szyld. „Florysteria” zmieniła się w „Anna Blume”. Uśmiechnął się mimowolnie. Anna Kwiatek. Czyżby ta z wiersza Kurta Schwittersa¹, którego nauczył się w liceum na pamięć, bo był tak cudownie absurdalny? A może kwiaciarka naprawdę się tak nazywa?

Zabrzmiał dzwonek, gdy wszedł. W powietrzu unosił się ciężki zapach kwiatów, które tkwiły w wiadrach, w donicach i w wazonach poumieszczanych na popękanych stołach i stojakach. Skądś dobiegł głos:

– Już idę.

Zaraz potem otwarły się drzwi sąsiedniego pomieszczenia i do środka weszła kobieta trzymająca w ramionach kosz pełen dalii w kolorze burgunda. Pomimo szczupłej figury wydawała się krzepka i silna. Zieleń jej oczu była wyjątkowa, a poza tym miała na sobie czerwoną sukienkę, jak w tamtym wierszu. Przez moment bawił się myślą, by ją o niego zagadnąć, ale zrezygnował.

Jak co roku kupił bukiet słoneczników, pamiętając, by ozdobiono go też lwimi paszczami, które tak lubiła matka.

Zapłacił, przeszedł na drugą stronę ulicy i wszedł na cmentarz. Hałas miasta został za murami. Sączące się z nieba szare światło niczym całun spoczywało na żywopłotach, ścieżkach i grobach, a w nim znów obudziło się pytanie, dlaczego jego ojciec to zrobił. Nigdy tego nie zrozumie, choć znał powody. Jak babás mógł liczyć na sprawiedliwość? Ona jest przecież zaledwie iluzją, rzadko osiąganym ideałem.

Przekonał się o tym już jako chłopak, tuż po pójściu do liceum, gdy wszyscy mu dokuczali, bo miał ojca gastarbeitera i matkę hipiskę, gdy czuł się upokorzony i zawstydzony, bo wszystko w nim zdawało się nie takie, jak trzeba, gdy ranili go słowami, a on bronił się pięściami. Wcale nie był bezradny. Nie był ofiarą!

Już mając dwanaście czy trzynaście lat, wiedział, że nie chce stać się taki jak jego ojciec. Taki schylony, pokorny, milczący. Przy czym milczenie było tak naprawdę zaporą, za którą zbierało się niewypowiedziane, aż ciśnienie robiło się nie do wytrzymania i następował wybuch, co zdarzało się często, gdy babás coś wypił i wylewała się wtedy z niego gwałtowna powódź słów.

Manolis głęboko odetchnął. Dawne dzieje.

Smutek po dziesięciu latach minął, lecz pozostała resztka wściekłości i ogromny żal. Tyle utraconych możliwości. Tak wiele nigdy się nie wydarzy. Tyle niewypowiedzianych słów. Dlaczego?

Ostatecznie to było tylko przypuszczenie, podejrzenie. To naprawdę mógł być wypadek. Jednak w głębi duszy Manolis obawiał się, że ojciec celowo uderzył starym oplem w drzewo. Przecież zawsze jeździł tak ostrożnie, był typowym powolnym użytkownikiem środkowego pasa.

Manolis minął jakąś starszą kobietę z dwiema konewkami, które ledwo niosła. Przy każdym chwiejnym kroku rozchlapywała wodę. Głowę miała wsuniętą głęboko między ramiona, więc musiała mocno ją przekrzywić, by spojrzeć na niego, gdy zaproponował, że jej pomoże.

– To bardzo uprzejme z pana strony. – Głos miała dźwięczny, zupełnie niepasujący do jej wieku. – Ale musi pan wziąć obie. Utrzymują mnie w równowadze. Z jedną bym się przewróciła.

Z westchnieniem odstawiła konewki. Podał jej swój bukiet i ruszył za nią w stronę grobu, na którym widniał napis „Miejsce ostatniego spoczynku rodziny Baumeister”. Wyryto tam już ponad tuzin imion. Kobieta wskazała na nie.

– Wkrótce i ja dołączę. Do Ernsta, mojego męża, i jego przodków.

Nagle uświadomił sobie, że musi istnieć podobny grób, w którym leżą całe pokolenia Lefterisów. Rodzina o wielu konarach i rozgałęzieniach, powalona przez potężną burzę. Pozostał tylko uschnięty pień. Po nim nikt już nie będzie nosić tego nazwiska. Ta myśl naszła go zupełnie nieoczekiwanie. Manolis odpędził ją, potrząsając głową. Rocznice wprawiają jednak człowieka w dziwny nastrój.

– Na razie powinna się pani cieszyć życiem – powiedział, odbierając swój bukiet.

– Ach, wie pan, bez mojego Ernsta to już nie to samo. Mam osiemdziesiąt pięć lat i życie trochę mnie już męczy. – Jej pierś uniosła się, gdy wzdychała. – Dziękuję panu za pomoc, niech Bóg wynagrodzi.

Nie wierzył w Boga, a gdyby ten jednak istniał, raczej nie byłby skłonny go nagradzać. Manolis pożegnał się i ruszył dalej do grobu swoich rodziców.

Na granitowym nagrobku widniał skromny napis. „Yannis Lefteris i Karin Lefteris, z domu Brändle”. Przeczytał imiona swoich rodziców, których łączyła wielka miłość, i znów poczuł głęboki żal, a wraz z nim bliźniacze uczucie, gniew, który oprócz miłości do babás niósł w sobie, niczym owoc nasienie, także pogardę i rozczarowanie.

Manolis przyniósł wodę ze studni, napełnił stojące na grobie wazony i do jednego z nich wstawił bukiet. Zdążył to wszystko zrobić, zanim usłyszał za sobą kroki. To była jego siostra Christina i jak zawsze na jej widok poczuł radość. Kochał tę mieszaninę energii i chaosu, ale jednocześnie ufności i niezawodności. Miała na sobie niebieską sukienkę w afrykańskie wzory. Opinała biust oraz zaokrąglenia brzucha i bioder, podkreślając przypominającą rzeźby Botera² figurę. Nie wolno mu było tak mówić, bo uważała je za komicznie przerysowane, choć jemu podobały się takie radosne krągłości. Miedziane loki odziedziczyła po matce, wiły się teraz wokół jej twarzy od parnego powietrza. Pomachała bukietem róż i nie wypuszczając go z dłoni, objęła Manolisa i przycisnęła do siebie. Wypadła jej przy tym z torby gazeta.

– Cześć, braciszku. Miło cię znowu widzieć.

– Witaj, matko Tereso. Czy to był lekki przytyk?

Schylił się po gazetę, a jego spojrzenie padło na nagłówek. Morderca Mileny Veen zastrzelony! Od wczoraj donosiły o tym wszystkie media. Można się było tego spodziewać.

Christina wzięła gazetę i wsunęła ją do torby.

– Dzięki. Przytyk był bardzo wyraźny. Widujemy się o wiele za rzadko. Wpadnij do nas kiedyś coś zjeść.

– Owszem, chętnie. Co u dzieci?

– Stres – odpowiedziała ze śmiechem. – Elena zakochała się nieszczęśliwie w chłopcu z równoległej klasy. W każdym razie tak mi się wydaje, bo ze mną nie chce o tym rozmawiać. I jak ja mam jej pomóc?

– Wcale. Miłosnych rozterek nie omawia się z rodzicami, wypłakać to się można najlepszej przyjaciółce. Ty też tak robiłaś. Da sobie radę, w końcu to twoja córka.

Manolis lubił swoją siostrzenicę. Elena była dzielną dziewczyną, nieskomplikowaną, bezpośrednią i obdarzoną poczuciem prawdy i sprawiedliwości Lefterisów. Ich rodzina nosiła w godle takie właśnie iluzje.

– Chyba masz rację – powiedziała Christina. – Poza tym chce się uczyć jeździć konno. Jakby nas było na to stać. A Yannis zmienia się w wielkiego milczka. Ma to po tobie. Ale to Benno mnie martwi. Za dużo pracuje. To go zniszczy. I co ja bym zrobiła bez tych moich upierdliwców?

– Bez tej trójki wkładałabyś całą swoją energię w stowarzyszenie.

Christina była prawniczką i założycielką organizacji Zero Tolerancji, która walczyła z przemocą domową. Angażowała się w jej zapobieganie oraz surowsze karanie, a dotkniętym przemocą kobietom oferowała szybką, nieraz niekonwencjonalną pomoc.

– Pewnie masz rację – odpowiedziała i wstawiła róże do wazonu obok słoneczników.

Manolis poczuł przez moment znajome ukłucie zazdrości. Jego siostra była centralnym punktem ich rodziny i nawet w pracy otaczała się ludźmi, dla których stanowiła oparcie, a wszystko, co robiła, uzasadniało zaufanie, jakim była darzona.

Christina podniosła się, wycelowała zwiniętym w kulkę papierem po kwiatach w kosz na śmieci, który stał kilka metrów dalej, i trafiła.

– O nieba! Wciąż jestem wściekła na babás! Dlaczego nie potrafił pogodzić się z wyrokiem i cieszyć się życiem? Podarowano mu je dwa razy. Takiego daru się nie odrzuca.

Choć Manolis w wielu sprawach się z nią nie zgadzał, podziwiał niezłomną wolę Christiny, by ratować jeśli nie świat, to przynajmniej źle traktowane kobiety, nawet jeśli większość z nich wracała do agresywnych partnerów. Ona też wierzyła w dobro w człowieku, w prawdę i sprawiedliwość, tak samo jak babás. Była donkiszotem w spódnicy i nie miała pojęcia, jakie duchy nękały ich ojca.

– Był strasznie rozczarowany wyrokiem. A poza tym miał skłonności do depresji. Nic dziwnego, co? Po tym jak sprawiedliwość tak dobitnie pokazała, że jest ślepa.

– Jest bezstronna, a nie ślepa. Sądzi bez względu na pozory. To oznacza opaska na jej oczach.

– Ale jakoś uwzględnia wpływy potężnych.

Ile już razy prowadzili tę rozmowę?

Christina wpatrywała się w grób. Manolis wiedział, co myśli, jakie nieme pytanie kieruje do babás. On też je sobie nieskończenie wiele razy zadawał. Jego rodzice się kochali. Możliwe, że mama postanowiła z nim pojechać, nawet jeśli Manolis nie do końca był w stanie w to uwierzyć. Przypuszczał, że chciała go powstrzymać i dlatego żeby mieć go na oku, wsiadła z nim do auta.

Christina wyrwała go z zamyślenia.

– Nie powinien był zabierać mamy.

– Mówisz tak, jakby wiedział, co się stanie. Policyjny raport stwierdził wypadek. – Zagadką pozostawało dla niego, dlaczego zawsze broni ojca przed siostrą, choć oboje myślą to samo.

Zwróciła się ku niemu, a jej zwieszone ręce, ramiona i dłonie wyrażały jedną wielką rezygnację.

– Ach, Mani, oboje wiemy, że to nieprawda. W ekspertyzie stwierdzono, że przyczyny nie udało się wyjaśnić. Tylko przypuszczają, że babás jechał za szybko i dlatego auto wpadło w poślizg na mokrej jezdni.

Dlaczego babás nigdy nie zrobił nic, by przywrócić równowagę na szali sprawiedliwości? Przez długi czas można było jeszcze coś zrobić. Po cichu. Niepostrzeżenie.

Manolis znał odpowiedź. Tylko się nie wychylać. Nie reagować. Pozostać niewidocznym. Płynąć z prądem. Odwieczna mantra ojca. Jego strategia przetrwania.

– Wszystko u ciebie w porządku? – Christina przyglądała mu się z troską.

– Oczywiście.

– Przynajmniej oszczędzony mu został wyrok Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości. Przewróciłby się w grobie, gdyby się o nim dowiedział.

– Nie myśl o tym. Nie da się tego zmienić. – Zniecierpliwienie w jego głosie było wyraźniejsze, niż zamierzał. – Przepraszam.

Pogładziła go po ramieniu.

– Nie szkodzi.

Przez chwilę stali jeszcze przy grobie rodziców, każde zatopione w myślach, a potem Christina wzięła go pod rękę.

– Pójdziemy coś zjeść, czy musisz od razu wracać do salonu?

– Dobry pomysł. Poza tym ja tam jestem szefem i daję sobie wolne.

– Mam nadzieję, że twój salon prosperuje na tyle dobrze, że możesz zafundować pizzę swojej siostrze, której zawsze doskwiera brak kasy?

Ucieszył się, że zmieniła temat, i z ulgą podchwycił żartobliwy ton.

– Jak wygrzebię ostatnie grosze, to powinno wystarczyć – stwierdził ze śmiechem.

– Czy najbogatsze dziesięć tysięcy obywateli nie kupuje już luksusowych samochodów?

– Ależ jak najbardziej. Nie mogę narzekać. Aż mi się w głowie kręci, jak pomyślę, ile będę musiał w tym roku zapłacić podatku.

Christina gwizdnęła z uznaniem.

– Skoro tak dobrze ci się wiedzie, to pewnie przekażesz darowiznę na moje cierpiące nędzę stowarzyszenie? Mamy pustki w kasie.

– A ile potrzebujesz?

Odpowiedziała mu śmiechem.

– Lepiej nie pytaj.

– Pięć tysięcy by ci pomogło?

Na moment przyłożyła głowę do jego ramienia.

– Nawet bardzo. Dziękuję, Mani. Dobry z ciebie człowiek.

Dlaczego wszyscy tak uważali? Mimowolnie parsknął.

– Co takiego? To prawda.

– Jeszcze dziś przeleję ci pieniądze. Masz ochotę spróbować tego nowego Włocha przy Wittelbacher Platz? Ponoć jest tam bardzo smacznie.

Zanim Christina odpowiedziała, w kieszeni marynarki rozdzwoniła się jedna z jego komórek. Ta niezarejestrowana.

2

Manolis wyciągnął komórkę, której numer znało oprócz niego tylko dwoje ludzi. Poczuł lekki niepokój, gdy zobaczył na wyświetlaczu smartfona nazwisko Bernda Köstera. Sprawa z Huthem przebiegła bez zakłóceń. Wszystko to kwestia dobrego przygotowania. Nie pozwolił sobie na żaden błąd. A może jednak?

– Wybaczysz mi na chwilkę? To ważne.

– No pewnie – powiedziała Christina. – Pójdę przodem. Spotkamy się na parkingu.

Patrzył za nią, aż znalazła się poza zasięgiem głosu.

– Cześć, Bernd. Jakiś problem?

– Nie, nie. Wszystko zgodnie z oczekiwaniami. – W barytonie Köstera słychać było lekki frankfurcki akcent. – Oczywiście mają rodzinę Veenów na oku. Ale wszyscy dysponują alibi i z tego, co słychać, nie ma żadnych tropów. Dobra robota.

– Dzięki.

– Miałbym dla ciebie nowe zlecenie, nic wielkiego.

– O co chodzi?

– Trzeba tylko mieć na kogoś oko. Christian Wiesinger. Mieszka w Monachium i szuka dokumentów, które należą do jednego z moich klientów. Gdy je znajdzie, odbierzesz mu je. To wszystko.

– Bułka z masłem. Jest jakiś haczyk?

– Żadnych haczyków. To prosta robota. Wyślę ci jeszcze dziś kurierem niezbędne informacje. Do salonu?

– Lepiej na adres mieszkania.

– Okej. Zadzwoń, jak je otrzymasz.

Manolis schował komórkę i ruszył ku wyjściu z cmentarza.

Nawet jeśli Christina widziała to inaczej, sprawiedliwość bywała ślepa. Na przykład w przypadku zamordowanej Mileny Veen. Zaginięcie bez śladu siedemnastoletniej córki przedsiębiorcy z Düsseldorfu wywołało przed pięcioma laty spore zamieszanie. Jej zwłoki znaleziono w końcu na hałdzie odpadów. Przez wiele dni była torturowana, gwałcona, a w końcu została zamordowana i wyrzucona niczym śmieć. Okrutny czyn, który pozostał niewyjaśniony i którego sprawcy nie ukarano, choć był podejrzany i postawiono go nawet przed sądem.

Peter Huth był znajomym rodziny, wobec którego już kiedyś toczyło się postępowanie. Jego ówczesna partnerka oskarżyła go o ciężkie uszkodzenie ciała. Nie postawiono mu wtedy zarzutów z powodu braku dowodów. Podejrzenie padło na niego, ponieważ jakiś czas wcześniej molestował Milenę na imprezie, a analiza danych od operatora wykazała, że jego komórka łączyła się w tym samym czasie z tą samą bazą co komórka Mileny, zanim została wyłączona. Milena nigdy nie wyłączała telefonu. Huth zaprzeczał i wziął sobie pierwszorzędnego obrońcę. Pod koniec procesu zwątpiono w jego winę, przede wszystkim dlatego, że nie ustalono miejsca zbrodni. Z braku dowodów został zwolniony.

I przyszedł czarny dzień dla sprawiedliwości, przed ośmioma miesiącami bowiem robotnicy budowlani podczas burzenia nieczynnej cegielni natrafili na loch z zakrwawionym materacem i zaginionym naszyjnikiem Mileny z motylem. W końcu znaleziono też miejsce zbrodni. Istotne dla sprawy ślady przypisano co prawda po analizie DNA Peterowi Huthowi, lecz zapadł już prawomocny wyrok, czyli postępowanie karne zostało zakończone. Hutha nie można było postawić przed sądem drugi raz za ten sam czyn. Chyba że by się przyznał, czego nie uczynił. Wręcz przeciwnie. Przedstawiał się jako ofiara kampanii oszczerstw, udzielał wywiadów i zasiadł nawet jako gość w telewizyjnym talk-show, w którym zarzucił śledczym błędy podczas analizy DNA, a na koniec uniósł palce w znaku zwycięstwa. Gest nie do zniesienia dla ojca Mileny, który w swej bezsilności zwrócił się do Köstera. Manolis wcale się Veenowi nie dziwił.

Dotarł do parkingu, gdzie Christina siedziała na ławce, czytając gazetę. Spojrzała na niego, gdy się dosiadł.

– Słyszałeś o tym mordercy dziewczyny, którego musieli wypuścić?

– Pewnie. Mówili na każdej stacji. Ktoś go zastrzelił.

Uniosła brew.

– Brzmi tak, jakbyś uważał, że to w porządku.

Nie miał ochoty kontynuować tej rozmowy.

– Właściwie jest mi to obojętne, choć nie przeczę, że jest to pewien rodzaj zadośćuczynienia.

– Tak. Też tak w pierwszej chwili pomyślałam. Jednak dostał karę, uznałam. Ale kara śmierci mu mimo wszystko nie groziła, przynajmniej nie w Niemczech. Do czego byśmy doszli, gdyby każdy, kto czuje się niesprawiedliwie potraktowany, dokonywał samosądów?

– Huth był winny.

– Nie, dopóki nie został skazany. Do tego momentu obowiązuje domniemanie niewinności.

– Znaleźli na miejscu zbrodni ślady jego DNA. Nie ma wątpliwości, że to on był sprawcą. Ale zostawmy to.

Christina włożyła gazetę z powrotem do torby.

– Mnie się wydaje, że to był ojciec Mileny, chociaż ma alibi. W każdym razie należał do związku strzeleckiego i przeszedł szkolenie snajperskie. Albo komuś to zlecił. Gotówki mu raczej nie brakuje.

– Coś mi się wydaje, że czytasz za dużo kryminałów. – Manolis nie zamierzał pozwolić, by ta rozmowa wymknęła się spod kontroli.

Ale Christina nie dawała się łatwo zbyć.

– Nieważne kto i jak, w każdym razie nie uczynił świata lepszym miejscem, tylko postawił się na równi z Huthem. Jak morderca z mordercą. Prawo silniejszego to nie jest prawo.

– Oczywiście, że jest. Przeżywa silniejszy i lepiej dostosowany. To się nazywa ewolucja.

– I właśnie z tego powodu cywilizowane społeczeństwa uzgadniają reguły, które chronią też słabszych i umożliwiają współżycie. Nie mieszkamy już w jaskiniach.

Jego siostra była w błędzie. Obowiązywało tylko jedno prawo. Prawo silniejszego.

– Tyle że tych reguł się nie przestrzega. W końcu i tak zyskują tylko najpotężniejsi. Wystarczy otworzyć gazetę i już masz potwierdzenie. Dzień za dniem. Naprawdę wolałabyś, żeby Huth chodził sobie wolno i szukał nowej ofiary? To był sadystyczny morderca. Oni nie przestają.

– Gadasz jak z kumplami przy piwie, braciszku.

– A ty, jakbyś siedziała w wieży z kości słoniowej.

– Przyznaję, że ta sprawa potoczyła się źle, wręcz koszmarnie. Ale takie są nasze prawa, a w ekstremalnych przypadkach społeczeństwo musi wytrzymać taką niesprawiedliwość. Nie da się zaprowadzić sprawiedliwości za pomocą kałasznikowa. Niezależnie od tego prawo karne powinno zostać pilnie dostosowane do możliwości nowoczesnych technik kryminalnych. Nawet jeśli to rozwiąże dopiero problemy w przyszłości. Prawa nie można zmieniać wstecz. Będziemy musieli znieść jeszcze kilka takich przypadków.

To nie był kałasznikow, tylko karabin snajperski. A kto wierzy, że świat da się uczynić lepszym miejscem, ten jest albo ślepy, albo śni na jawie. W przypadku Mileny Veen sprawiedliwość miała swoją szansę i zmarnowała ją.

Manolis przytrzymał Christinie drzwi do auta.

– Co z tym Włochem? Spróbujemy?

– Chętnie.

W restauracji Christina dużo opowiadała o swojej pracy w stowarzyszeniu, potem o dzieciach, a na koniec wspomniała o Grecie.

Manolis mieszkał z Gretą przez ponad rok i po raz pierwszy w życiu zastanawiał się, czy nie zweryfikować swojego stosunku do małżeństwa i się nie oświadczyć.

– Spotkałam ją kilka dni temu przypadkiem na ulicy – powiedziała Christina. – Chyba dobrze jej się wiedzie, w każdym razie wygląda na to, że jest solo.

– A po czym to widać?

– Takie odniosłam wrażenie. Nadal pracuje w obsłudze naziemnej na lotnisku. Zadzwoń do niej. Może da się to jeszcze naprawić. Zawsze myślałam, że się pobierzecie.

Nadzieja prysła i wciąż bolało, gdy myślał o Grecie, choć minęło osiem miesięcy, odkąd po wielu tygodniach bezowocnych dyskusji i wątpliwych argumentów spakowała swoje rzeczy i go zostawiła. Nie mogę żyć z człowiekiem, któremu nie ufam, który ma przede mną tajemnice i jeszcze uważa, że ma do tego prawo.

Manolis odłożył widelec.

– Najwyraźniej nie jestem stworzony do małżeństwa.

– A cóż to ma znaczyć? Jesteś kobieciarzem i rzeczywiście ją zdradzałeś, jak przypuszcza?

– To znaczy tylko, że nie jestem fanem całkowitego odsłaniania się w związku. Nie trzeba wszystkiego pokazywać i poddawać analizie. Niektóre sprawy są zbyt intymne i osobiste.

– Nie, gdy ludzie się kochają.

Kochał Gretę. Ale… Zmusił się do uśmiechu. Wszystko ma swoją cenę. Może ta, którą on zapłacił, była jednak zbyt wysoka.

– Romantyczka z ciebie.

– I znowu się wykręcasz. Ale proszę bardzo, ja się nie zamierzam wtrącać. – Wzruszyła ramionami. – W każdym razie saltimbocca jest pyszna.

Po jedzeniu pożegnali się, obejmując się przed lokalem. Christina poszła do metra, a on pojechał z powrotem do Schwabing, do swojego salonu samochodowego.

Podczas jego nieobecności kierownik Max Hillebrand sprzedał jaguara F-type agentowi nieruchomości, który wcześniej wziął go na dwie jazdy próbne i wypożyczył na weekend za symboliczną opłatą. Inwestycja się zwróciła, tak jak przewidział to Max. – Po weekendzie będzie chciał go mieć. – I tak się właśnie stało. Poza tym byli inni zainteresowani jazdami próbnymi, tylko w warsztacie praktykant stwarzał jakieś problemy, ale Max uważał, że dadzą sobie z nim radę. Dobrze zarządzał salonem i Manolis postanowił pójść do domu.

Wkrótce spodziewał się kuriera od Köstera.

3

Vera Mändler kliknęła, by zamknąć plik. Artykuł o jodze hormonalnej dla kobiet w trakcie menopauzy był gotowy. Margot Classen, redaktor naczelna, już na niego czekała. Vera napisała w mailu, że wydłużyła tekst do wymaganej liczby znaków, i wspomniała nazwę sieci centrów jogi, która sponsorowała konkurs dla czytelniczek. Nie było to może bezpośrednie promowanie produktu, ale z pewnością balansowanie na granicy dziennikarskiej niezależności. Oczywiście firma w rewanżu wykupiła u nich reklamę.

– Gotowe? – zapytała Jessica, która siedziała naprzeciwko Very i dokonywała właśnie korekty rubryki z aktualnymi plotkami o celebrytach.

– Na szczęście. – Vera rozluźniła spięte plecy. Joga hormonalna. Dobry Boże! Gdyby ktoś jej kiedyś powiedział, że pewnego dnia będzie pisać na takie tematy, wyśmiałaby go. Ale tak właśnie było i powinna się cieszyć, że ma stałą pracę, choćby w „Amélie”, czasopiśmie dla pań po pięćdziesiątce.

Zadzwonił telefon. To była Nicole z recepcji.

– Ktoś do ciebie. Masz chwilę czy odesłać?

– A kto to?

– Och, przepraszam, zapomniałam powiedzieć. Christian Wiesinger. Twierdzi, że jest twoim kuzynem.

Vera z trudem zdusiła jęk. Właściwie mogła się spodziewać, że Chris kiedyś zjawi się tu po tym, jak dwukrotnie spławiła go przez telefon.

– Powiedz mu, że już wyszłam. I tak zaraz idę na spotkanie.

Jeśli chciała zdążyć na spotkanie z Viktorem Brachtem, to powinna się pośpieszyć. Tych pięciu minut, które jej jeszcze zostały, potrzebowała na poprawienie makijażu. Z każdym dniem musiała się coraz bardziej starać, by w wieku czterdziestu trzech lat wyglądać, jakby ich miała trzydzieści pięć. Nie żeby był to problem. Człowiek się starzeje i powinien być za to wdzięczny. Kto chce umrzeć młodo? Jednak w czasopismach dla kobiet obowiązywały niepisane reguły, w każdym razie jeśli chodzi o pracownice. Panowie mogli sobie siwieć, dorabiać się zmarszczek i hodować brzuszki. Te oznaki upływającego czasu były niczym patyna doświadczenia, godności i mądrości, ale gdy pojawiały się u kobiet, od razu stwierdzano, że się zapuściły.

Vera pożegnała się z Jessicą i sprawdziła makijaż przed lustrem w damskiej toalecie. Odrobina pudru i szminka. Na więcej nie miała już czasu i właściwie nie było potrzeby.

Znów przypomniał się jej Chris. Tak po prostu przyszedł do redakcji. Musiało go bardzo przycisnąć. Ale i tak nie dostanie od niej ani grosza. Nie widziała go blisko pięć lat. Wtedy próbował ją namówić na inwestycję, która od razu wydała jej się podejrzana. Rzekomo nie wiązała się z żadnym ryzykiem i zapewniała kuszące zyski. Bez wątpienia coś z nią było nie tak, a na dodatek ani trochę nie ufała Chrisowi. Rok później okazało się, że miała rację. Oszukał ponad dwudziestu inwestorów. W efekcie został skazany za malwersacje finansowe. Musiał zamienić designerskie ciuchy na więzienny drelich, a elegancki apartament na celę. Sześć miesięcy temu zwolniono go przed terminem. Rzekomo dlatego, że zrekompensował straty na tyle, na ile mógł. Czyli: tę część pieniędzy, których nie przepuścił na swoje wystawne życie, wycofał z lewych kont i wypłacił poszkodowanym. Vera dowiedziała się o tym od cioci Kathrin. Najwyraźniej Chris był teraz bez kasy i próbował naciągnąć, kogo się da.

Rzuciła badawcze spojrzenie w lustro. Jasnoczerwona szminka pasowała do jej niebieskich oczu i orzechowych włosów, a strój miała stosowny na nieformalną rozmowę w sprawie pracy: dżinsy, biała bluzka i blezer od Donny Karan. Opuszkiem palca wygładziła brew i postanowiła opuścić budynek wydawnictwa przez garaż podziemny. Możliwe, że Chris czeka przed głównym wejściem.

Gdy winda wreszcie nadjechała, w kabinie stała Margot Classen. Z każdym rokiem nosiła ubrania o pół rozmiaru mniejsze. Niedługo dojdzie do XXXS i wpasuje się w dziecięcą trumienkę, gdy w końcu umrze z głodu. Vera zawstydziła się tej myśli, ale tylko trochę, bo tkwiło w niej sporo prawdy. Tak właściwie lubiła Margot.

– Już wychodzisz?

„Ależ skąd – pomyślała Vera. – Co za pomysł? Przecież w tym tygodniu przeharowałam niczym galernik zaledwie pięćdziesiąt godzin, i to za psie pieniądze”.

– Muszę zebrać materiały poza redakcją.

– Na jaki temat?

– Sprawa jest dopiero w powijakach. Jak zrobi się ciekawie, to przedstawię ci postępy na następnym zebraniu.

– W porządku – odpowiedziała Margot. – Nie mogę się doczekać.

Vera nie mogła wyjaśnić Margot, że spotyka się z kierownikiem działu polityki i spraw społecznych w „Münchner Zeitung”, bo chciałaby objąć zwalniającą się w jego redakcji posadę.

Winda ruszyła w dół.

Margot oparła się o ścianę.

– Miałabyś dla mnie chwilkę?

– Oczywiście.

– Ale to, co ci teraz powiem, pozostanie na razie między nami.

Vera uśmiechnęła się z zainteresowaniem, choć najchętniej wyciągnęłaby telefon, żeby zerknąć na godzinę.

– Zaintrygowałaś mnie.

Margot wsunęła kosmyk jasnych włosów za ucho.

– Miałam wczoraj spotkanie z wydawcą. Mam przejść do zarządu.

– To wspaniale, Margot, gratuluję.

Margot zapukała trzy razy w drewnianą listwę biegnącą na wysokości bioder.

– Dzięki. Ale to jeszcze nic pewnego. Jeśli przejdę do zarządu, „Amélie” będzie potrzebować nowej naczelnej, a ty byłabyś idealną następczynią. Chętnie cię zaproponuję. Co o tym myślisz?

To było jak cios w splot słoneczny, choć Vera wiedziała, że powinna skakać z radości. Redaktor naczelna! Tyle że w „Amélie”. Czyli: bez końca joga hormonalna, doradztwo kosmetyczne dla dojrzałych kobiet i porady życiowe w stylu: „Nie rezygnuj z seksu podczas menopauzy”. Nie tego chciała. Chciała wrócić do swojego fachu i pisać o polityce i sprawach społecznych.

– Nie wiem, co powiedzieć. Byłoby fantastycznie.

Całe szczęście, że winda dotarła na trzecie piętro, gdzie znajdował się gabinet naczelnej, bo Vera nie zdołałaby dłużej utrzymać pełnej zachwytu miny. To była jej pięta achillesowa. Szybko można się było zorientować, co myśli. Drzwi się otworzyły i Margot wysiadła.

– Okej, w takim razie mocno poprę twoją kandydaturę. Ale na razie… – Margot położyła palec na ustach.

– Możesz na mnie polegać.

Drzwi windy się zamknęły. Vera zjechała do garażu i wyszła z budynku wjazdem dla aut.

Redaktor naczelna „Amélie”. Niekoniecznie, prawda?

Wewnętrzny głos mówił jej, że to oznaczałoby stabilizację. Lecz Vera postanowiła, że poczeka na rozmowę z Brachtem.

By dotrzeć do stacji metra, musiała minąć główne wejście do wydawnictwa, a tam w cieniu drzew rzeczywiście stał mężczyzna, w którym dopiero po chwili rozpoznała Chrisa. Nie był już tak zadbany i dobrze ubrany jak kiedyś. Zamiast eleganckiego garnituru miał na sobie dżinsy i skórzaną kurtkę, a zamiast półbutów robionych na miarę sportowe obuwie. Przydałby mu się też fryzjer, co widać było nawet z takiej odległości. Na jego widok poczuła niepokój i dopiero po chwili zrozumiała dlaczego. W takim stroju przypominał jej ojca, Joachima, który prawdopodobnie był też jego ojcem. Możliwe, że byli czymś więcej niż ciotecznym rodzeństwem, bo to, że jego matka była siostrą jej matki, nie ulegało wątpliwości. Tylko kim był jego ojciec? To stanowiło wielką zagadkę.

Jej ojciec porzucił rodzinę, gdy Vera miała pięć lat. Pewnego wieczoru oznajmił, że nie wytrzyma z matką ani dnia dłużej. I owszem, ma inną. Skoro matka koniecznie chce wiedzieć, to Ursula, jej siostra.

Ciotka Ursula życzyła sobie, by zwracać się do niej Uschi, i była bardzo wyzwolona. Pracowała jako oświetleniowiec w firmie produkującej filmy, paliła gauloises’y, czytała Simone de Beauvoir i była matką dwunastoletniego Chrisa, którego wychowywała sama, robiąc wielką tajemnicę z tożsamości jego ojca. Nie chciała od niego nic poza dzieckiem, tak przynajmniej twierdziła. Jednak matka Very, Annemie, miała co do tego wątpliwości. Jakiś facet zrobił po prostu Uschi dziecko i zostawił ją, ale tego oczywiście nie mogła przyznać. I stąd to całe gadanie, że nigdy nie dopasuje swojego życia do patriarchalnych struktur i nie podporządkuje się jednemu mężczyźnie. Przekuwanie porażek w zwycięstwa zwykle udawało się Uschi bez trudu.

Oczywiście od dnia rozstania matka Very była przekonana, że to Joachim jest ojcem Chrisa, choć ten nigdy tego nie potwierdził, podobnie jak Uschi. Rok później zmarł na zapalenie mięśnia sercowego, ale Uschi milczała dalej, bo dzięki temu mogła dręczyć siostrę i w ten sposób mścić się za śmierć Joachima, choć mama nie miała z nią nic wspólnego.

Co za rodzina!

Dwa lata temu Vera pisała serię artykułów o kobietach wykonujących niezwykłe zawody, w związku z czym przeprowadzała wywiad z Tatjaną Thul, genetyczką, która kierowała ośrodkiem analiz DNA w Martinsried. Rozważała wtedy pomysł, czy nie uzyskać w tej kwestii pewności. Lecz Chris siedział w więzieniu i musiałaby go odwiedzić, żeby pobrać od niego próbkę DNA. Uznała, że nie warto.

A teraz stał naprzeciwko przed drzwiami obrotowymi biurowca i wyglądał jak jej ojciec, a ona znów się zastanawiała, czy nie jest jej przyrodnim bratem.

Vera wmieszała się w grupę turystów i niezauważona przez Chrisa dotarła do metra.

Z pięciominutowym spóźnieniem weszła do Café Cord i się rozejrzała. Lata pięćdziesiąte w nowoczesnej interpretacji, tak określiłaby wystrój. Przyjemne wnętrze z zacisznymi kącikami na pierwsze randki, dużymi stołami dla większych grup i długim barem dla wszystkich, którzy lubili i patrzeć, i być oglądanymi. Schodami wchodziło się na antresolę, a nad wszystkim czuwał sięgający od podłogi po sufit czarno-biały portret Marii Callas, który dekorator wnętrz umieścił na pomalowanej na złoto ścianie. Tylko jej usta były czerwone. Bracht jeszcze nie przyszedł.

Vera zajęła miejsce przy stoliku w ustronnym kącie. Monachium to wieś, a ona nie chciała, by ktoś zobaczył ją z szefem działu innego wydawnictwa.

Gdy podszedł kelner, zamówiła kawę z mlekiem i zauważyła Brachta, który ku niej zmierzał. Spotkała go osobiście tylko raz, gdy prowadził w Domu Literatury wykład o oczekiwaniu darmowych treści przez użytkowników internetu, a potem dyskutowali na towarzyszącym mu przyjęciu o piractwie i prawach autorskich w sieci. Sposób, w jaki przedstawiał swój punkt widzenia, wywołał w niej wrażenie, że jest człowiekiem przekonanym o własnej słuszności.

Był bardziej menedżerem niż szefem działu, zawsze zajęty, zawsze z telefonem przy uchu, nieustannie w sieci. Wiek: około pięćdziesiątki. Figura: lekka nadwaga. Wysokie czoło i jasne krzaczaste brwi, tak samo szpakowate jak rzednące włosy.

– Pani Mändler, witam – powiedział. Wyciągnął dłoń, rozpiął marynarkę i położył na stole smartfona. Siadając, rozejrzał się wokół. – Miło tutaj. Podoba mi się.

Całkiem dobry wstęp do pogawędki.

– Też odkryłam to miejsce całkiem niedawno. Podoba mi się przede wszystkim Callas. – Vera wskazała na olbrzymi portret w tylnej części.

Bracht odchylił się, by lepiej przyjrzeć się grafice, poprawił przy tym okulary w ciemnoczerwonej oprawie i zaczął przesuwać wzrok z Callas na Verę i z powrotem.

– Macie takie same usta – powiedział w końcu. – Identyczny kształt. Jakieś pokrewieństwo?

– Nic mi o tym nie wiadomo.

– A jak ze śpiewem?

Vera się roześmiała.

– Na scenę za kiepsko. Najwyżej pod prysznicem.

– Tak? Chętnie bym posłuchał.

Zabrzęczał jego telefon. Sięgnął i przeczytał nową wiadomość, podczas gdy Vera zastanawiała się, co to miało być. Niewinna uwaga rozkojarzonego faceta czy kretyński podryw? Po co wspominała o prysznicu?

Kelner wrócił z kawą z mlekiem i zapytał Brachta, czego sobie życzy. Bracht spojrzał na niego, poprosił o espresso, po czym odpowiedział na SMS-a, jakby Very tam nie było. Powoli wzbierał w niej gniew i przez moment rozważała, czy się nie pożegnać.

Wreszcie skończył i odłożył komórkę.

– Proszę mi wybaczyć. To bardzo brzydki zwyczaj zajmować się ciągle tymi gadżetami. Niedługo staniemy się ich niewolnikami.

– Tak, ja również się tego obawiam.

– Ojoj, jest pani na mnie zła.

– Ależ skąd. Zgadzam się z panem. Obyczaje się zmieniają.

I tak znaleźli wspólny temat: uzależnienie od internetu i smartfonów. Ciągła dostępność i niepohamowana, nieprzemyślana potrzeba dzielenia się wszystkim w mediach społecznościowych. Gdy odbijali piłeczki, podano espresso Brachta. Po pięciu minutach Vera była rozluźniona i gotowa przejść do sedna. Jej rozmówca wpadł na ten sam pomysł. Odchylił się na krześle.

– O co chodzi z tym naszym konspiracyjnym spotkaniem?

– Powiedzmy, że o rozmowę kwalifikacyjną.

– Ach? Pani u nas? – Uniósł brew. – Interesująca perspektywa. Czy ja mam jakieś wolne stanowisko?

Verze nie podobał się ton jego głosu, zdawał się na wpół rozbawiony.

– Wkrótce będzie pan miał. Więc pomyślałam, że od razu się zgłoszę, zanim dacie ogłoszenie.

– Chyba nie ma sensu prosić panią o podanie źródła.

To było stwierdzenie, a Vera widziała, jak przegląda teraz w myślach wszystkich członków swojej redakcji po kolei. Kto chce złożyć wypowiedzenie? I dlaczego?

To była Anita Lemper.

Studiowała razem z Verą w szkole dziennikarskiej w Hamburgu. Męża Anny oddelegowano właśnie do Kolonii, a ona zamierzała z nim wyjechać. To od niej Vera dostała cynk, by zagadnąć Brachta o obsadę stanowiska, zanim sprawa stanie się oficjalna, bo wtedy kandydatów będą setki. Z drugiej strony Anita chciała złożyć wypowiedzenie dopiero wtedy, gdy mąż podpisze umowę, toteż poprosiła Verę, by na razie o niej nie wspominała.

I dlatego tylko skinęła wymijająco głową, wyciągnęła z torby teczkę ze swoimi dokumentami i położyła ją na stole.

– Nie zawsze pisałam dla prasy kolorowej. Po ukończeniu studiów w Hamburgu przez dziesięć lat pracowałam dla różnych gazet. Znam ten fach, wiem, jaka to presja, by codziennie dostarczyć materiał. Zajmowałam się polityką i sprawami społecznymi i chętnie bym do tego wróciła. – Wymieniła gazety i czasopisma, dla których pisała, pokazała wywiady i artykuły z teczki, ale zauważyła, że Bracht przybiera obronną postawę.

– To było lata temu, a od tamtej pory pracowała pani dla czasopism kobiecych. – W jego ustach zabrzmiało to tak, jakby „Amélie” była najgorszym śmieciem w bagnie prasowych odpadów. – Botoks, silikonowe cycki, brazylijski wosk. Błagam panią. Naprawdę nie widzę pani z tym u nas. Tylko proszę nie myśleć, że mam jakiś problem z kobietami. Ani w redakcji, ani podczas śpiewu pod prysznicem.

Obdarzył ją uśmiechem, który miał pokazać, co sobie właśnie wyobraża.

4

Mieszkanie Manolisa znajdowało się niedaleko salonu na poddaszu budynku z końca XIX wieku w najładniejszej części Schwabing, obok Ogrodu Angielskiego. Wysokie ściany, duże powierzchnie okien wychodzących na taras. Jasne barwy i nowoczesny wystrój, miodowy parkiet ułożony w jodełkę i sztukaterie na sufitach. Nie uważał tych luksusów za oczywistość i codziennie się nimi cieszył. Bo nigdy nie zapomniał, jak mogła wyglądać alternatywa.

Gdyby przed ponad dwudziestu laty nie spotkał na swojej drodze Köstera, siedziałby teraz prawdopodobnie w więzieniu albo leżał dwa metry pod ziemią. Bez Köstera, który wziął go pod swoje skrzydła i w pewien sposób zastąpił mu ojca, ani nie zapanowałby nad swoim gniewem, ani nie odkrył pięknych stron życia, ani nie nauczył się nimi cieszyć. Malarstwo, muzyka, teatr, dobre jedzenie, literatura. W żadnym razie nie dorobiłby się własnego salonu samochodowego. Czysty przypadek sprawił, że jego życie obrało inny kierunek.

Zaczęło padać. Po szybach spływały strugi deszczu. Zapalił światło we wszystkich pomieszczeniach, wszedł do kuchni i przygotował sobie czajniczek japońskiej senchy, a potem włączył w gabinecie komputer i przelał obiecane pięć tysięcy euro na konto stowarzyszenia Christiny. Przeszedł z herbatą do salonu, wyszukał na półce z winylami płytę z koncertem fortepianowym Mozarta i nastawił ją.

Mozart, Beethoven, Haydn. Kiedyś ich nie cierpiał. Gdy miał dwadzieścia lat, słuchał punka, który odpowiadał jego ówczesnemu nastawieniu tak dobrze jak dziś muzyka klasyczna. Zawdzięczał Kösterowi naprawdę wiele.

Z filiżanką w dłoni podszedł do okna. Wiatr przybrał na sile, porywał stare liście z rynien dachowych domu naprzeciwko i unosił je w powietrze, gdzie tańczyły niczym duchy dawno minionego lata.

Minęły dwadzieścia trzy lata, odkąd w pewną duszną sierpniową noc pełną krwi i przemocy los zetknął go we Frankfurcie z Kösterem. Był wtedy zdezorientowanym dwudziestolatkiem, który rzucił liceum tuż przed maturą, a po kolejnym roku przerwał szkolenie na mechanika. Mógł się za to pochwalić wyrokiem w zawieszeniu za uszkodzenie ciała, rozczarowaniem rodziców i brakiem jakichkolwiek perspektyw. Gdyby to się tak dalej toczyło, prędzej czy później trafiłby za kratki. Nawet wtedy zdawał sobie z tego sprawę. Jednak siły, które nim władały, były potężniejsze niż rozsądek.

Największy problem miał z tym, że nie panował nad sobą. Był niepohamowany, zapalczywy, łatwy do zranienia, skory do urazy, a na dodatek prędko gotowy, by ze wszystkiego zrezygnować, wszystko rzucić, szczególnie zaś niszczyć, by móc odetchnąć i rozładować gniew, który się w nim gotował. Gniew, którego przyczyn nie rozumiał. Prawdopodobnie psychoterapeuta, gdyby go wtedy miał, wyjaśniłby mu, skąd się on bierze. A tak musiał się dowiedzieć sam i to trochę potrwało.

W ową parną letnią noc przed dwudziestu trzema laty we Frankfurcie był pełen gniewu i szukał sprzeczki, rozróby, bójki. Dziewczyna go spławiła i jeśli ktoś mu jeszcze podpadnie, to dostanie za swoje. To było oczywiste i wyglądało na to, że się spełni, gdy swoją stuningowaną beemką – na którą mógł sobie pozwolić tylko dlatego, że zadał się z dwoma gośćmi z Polski, którzy kombinowali z autami – trafił na kontrolę drogową i oczywiście policjanci zatrzymali właśnie jego wóz. Funkcjonariusz, który zajrzał do auta przez opuszczoną szybę, niezbyt uprzejmym tonem zażądał dowodu rejestracyjnego oraz prawa jazdy i zapytał, skąd Manolis jedzie.

– Czy to ważne?

– Tylko jeśli pan coś pił. – Policjant zamknął prawo jazdy i oddał mu je. – I? Pił pan coś?

– Pewnie. Dwa litry wody. Dbam o zdrowie.

Na wspomnienie tej sceny Manolis mimowolnie się uśmiechnął. Dobry Boże, ale był z niego wtedy arogancki gnojek. Jednak policjant zachował spokój.

– A wydawało mi się, że alkohol.

Znowu go spławił, aż glina zapytał kolejny raz i w końcu kazał mu dmuchnąć w balonik. Zero przecinek trzy promila. Manolis już myślał, że może jechać dalej, ale wtedy tamten ważniak zauważył tylny spojler, który nie miał jeszcze certyfikatu nadzoru technicznego, a przez to nie był wpisany do dokumentów, i uśmiechnął się szeroko.

– Zapewne nie będzie to dla pana problem, jeśli resztę drogi pokona pan piechotą. Dba pan przecież o zdrowie.

Zanim się obejrzał, policjant wycofał bmw z ruchu i zdrapał naklejkę TÜV. Manolis zacisnął zęby, aż rozbolała go żuchwa, i zacisnął dłonie na kierownicy, żeby się pohamować. Miał wyrok w zawiasach i nie chciał trafić do więzienia. A to właśnie by się stało, gdyby walnął tego dupka pięścią prosto w twarz.

Opanował się i na piechotę ruszył dalej. Zaraz potem zaczął biec. Musiał rozładować gniew i obniżyć poziom adrenaliny. Cholera! Był wściekły jak diabli, słuchał rytmicznego echa swoich kroków na asfalcie, czuł łomoczące w piersi serce i pot, który spływał mu po tułowiu. Koszulka kleiła się do ciała, to była duszna, parna noc. Żadnej gwiazdy na niebie, żadnego powiewu wiatru, który przyniósłby odrobinę ochłody. Ponad nim błyskawice, a obok migoczące światła ruchu ulicznego.

Zwrócił uwagę na swoje otoczenie dopiero wtedy, gdy zaskoczyła go cisza i nie miał pojęcia, gdzie się znajduje. Gdzieś w okolicy dworca, w jakiejś zaniedbanej uliczce. Po jednej stronie opuszczone metalowe rolety sklepików, po drugiej plac zabaw. Działała co druga lampa uliczna, a znad krawężnika unosił się odór szczyn i wymiocin. Cholera, gdzie on trafił? Skręcił za róg i w ułamku sekundy zorientował się, co się dzieje pięć metrów przed nim w kręgu słabego światła latarni. Dwóch mężczyzn się biło. Jeden z nadwagą, w garniturze, i drugi o wyglądzie czeczeńskiego windykatora. Elegantowi krew zalewała twarz i oczy. Można było łatwo przewidzieć finał. Nie najlepszy dla eleganta.

I wtedy błysnął nóż.

Dopiero po latach Manolis uświadomił sobie, że to właśnie ten nóż sprawił, iż musiał działać, nie wahając się ani chwili. To tamtego drugiego Manolisa chciał wtedy ratować, a wraz z nim swojego ojca.

Na oślep rzucił się na Czeczena od tyłu. Przewrócił go, przygniótł swoim ciężarem do ziemi i przycisnął dłoń z nożem do asfaltu. Przeciwnik próbował go z siebie zrzucić i jakoś wstać. Manolis nie był w stanie dłużej kontrolować noża. Tamten był silniejszy. Zaraz go zadźga. To było jak impuls. Jego przedramię samo objęło głowę tamtego i pociągnęło do tyłu. Rozległ się chrupot i ciało pod nim zwiotczało. Usłyszał charkot i jakby westchnienie, a potem dłoń wypuściła nóż. Wszystko nie trwało nawet minuty i przebiegło niemal bezgłośnie.

Palący gniew zgasł. Ogarnęła go panika. Bezradnie wpatrywał się w zmarłego. Kurwa, kurwa, kurwa! Co on narobił? To niemożliwe. Nie chciał tego. Przecież to był taki drobny ruch. Może on jeszcze żyje.

Manolis rzucił się na asfalt, przytknął palce do tętnicy szyjnej Czeczena, ale nie wyczuł pulsu. Rozejrzał się za pomocą. Mężczyzna w garniturze stał oparty o czarne audi i ocierał sobie chusteczką higieniczną twarz z krwi. Przez moment patrzyli na siebie w milczeniu. Manolis był jak sparaliżowany, tamten wyraźnie zaskoczony.

– Dziękuję – powiedział w końcu. – Uratowałeś mi życie.

„Jestem mordercą” – to jedyne, co był w stanie pomyśleć Manolis. Pójdzie siedzieć. Do końca życia.

– Właśnie – wydukał. – To obrona konieczna. Tak musi pan powiedzieć policji. – Może byłoby lepiej, gdyby stąd jak najszybciej zniknął. Kiedy się wahał, mężczyzna nachylił się zaskakująco zręcznie jak na swoją tuszę i podniósł teczkę z dokumentami oraz bladoróżowy kartonik, który leżał mu u stóp. To było prawo jazdy Manolisa! Nożeż!

Grubas przyjrzał się dokumentowi, zamknął go i się uśmiechnął.

– Wiesz co? Wcale nie odczuwam potrzeby, by obciążać tą sprawą policję, a ty pewnie też nie.

Dźwięk dzwonka do drzwi przywołał Manolisa do teraźniejszości. Kolejny podmuch wiatru porwał następną porcję liści z rynny budynku naprzeciwko. Przez chwilę obserwował ich wirujący taniec, a potem podszedł do drzwi i odebrał domofon.

– Tak, słucham?

– Kurier City. Mam dla pana przesyłkę.

Manolis zapłacił doręczycielowi i odebrał kopertę. Widniał na niej jako nadawca antykwariat we Frankfurcie, którego w żaden sposób nie dałoby się połączyć z kancelarią Köstera. Nawet gdyby ktoś próbował.

Köster nadal obstawał przy zachowaniu ostrożności. Był za stary na cyfrowy świat. Nie ufał internetowi ani poczcie elektronicznej, ani oczywiście smartfonom. Manolis wielokrotnie i daremnie próbował mu wyjaśnić, czym są serwery w sieci Tor i bitcoiny.

Przesyłkę otworzył w gabinecie. Na samym wierzchu była koperta, a w niej trzy dzienne stawki po trzy tysiące euro. Gdy je przeliczył, schował pieniądze do sejfu w ścianie. Manolis był dobry jako fachowiec od rozwiązywania problemów po cichu, a klienci Köstera mogli sobie pozwolić na odpowiednie wynagrodzenie.

Z salonu dobiegał fragment trzeciej części koncertu, przypominający adagio. Było w niej miejsce, które nie zawsze, ale często, wywoływało u niego gęsią skórkę. Lekko rozsypane perlenie się melodii, nieco odwleczone uderzenie w klawisze, które wyrażało niemal nieznośne napięcie i które sprawiało, że czuł się, jakby tkwił sam w pomieszczeniu bez okien i drzwi. To było jednocześnie straszne i piękne, napełniało go na krótki moment nienasyconą tęsknotą, a potem mijało. Czas, który na kilka sekund wypadał z taktu, powracał do rytmu. Wszystko było jak zawsze. Wszystko było dobrze.

Poczekał na ten moment, ale dziś muzyka nie poruszyła w nim żadnej struny. Poszedł więc do kuchni, by znów zaparzyć sobie herbaty. Usiadł z nią przy biurku i przejrzał dokumenty. Było wśród nich trochę zdjęć. Ktoś zrobił je z odległości kilku metrów od jakiegoś lokalu, prawdopodobnie prywatny detektyw, z którym Köster współpracował. Mężczyzna, na którego Manolis miał mieć oko, miał czterdzieści parę lat i wyglądał na robotnika. Brudne spodnie, kurtka z czarnej skóry, która wydawała się zbyt duża, włosy w strąkach, kanciasty podbródek. Coś w jego postawie sprawiało, że emanował zdecydowaniem, ale w jego oczach widać było coś innego: strach.

5

Manolis przeczytał dane osobowe mężczyzny. Christian Wiesinger, lat czterdzieści jeden, urzędnik bankowy, przed sześcioma miesiącami zwolniony z więzienia. Podano także jego adres w dzielnicy Giesing oraz numery rejestracyjne samochodu, numer komórki i adres mailowy.

Manolis zadzwonił do Köstera.

– Wszystko już mam. O co chodzi?

– Wiesinger ma ciotkę. Nazywa się Kathrin Engesser i mieszka w Monachium przy Treffauerstrasse. Dokumenty mojego klienta są w jej posiadaniu. Wiesinger ich szuka. Mój klient wie, że są dobrze zabezpieczone, ale nie zna miejsca ich przechowywania. Na pewno nie znajdują się w mieszkaniu pani Engesser. Musisz tylko obserwować Wiesingera i zabrać mu te dokumenty, gdy tylko je znajdzie.

– Czego dokładnie mam wypatrywać? Pamięci USB, teczki z papierami czy zdjęć? Powinienem mieć jakieś wyobrażenie.

Köster odchrząknął.

– Papierów. Czegoś w rodzaju dossier.

– Okej. Odezwę się.

Komputer miał jeszcze włączony. Za pomocą przeglądarki Veiled wszedł do darknetu i napisał wiadomość do Rebekki.

Możemy spotkać się teraz na Wyspach?

Odpowiedź nadeszła niemal natychmiast.

Daj mi pięć minut.

Wyspy Scilly. Tak Rebecca nazywała miejsce na tyłach internetu, które urządziła na ich spotkania. Komunikacja była wielokrotnie szyfrowana w sieci Tor i niemożliwa do monitorowania.

Wyspy Scilly to archipelag niemal niezamieszkanych wysepek na Atlantyku. Manolis wygooglował je sobie i stwierdził, że pasowały do Rebekki, która wybrała taką nazwę.

Była dobrą przyjaciółką i poza Kösterem jedyną osobą, której ufał. Poznał ją, gdy siedem lat temu kupowała od niego range rovera. Wtedy była kutą na cztery nogi i wspinającą się szybko po szczeblach kariery specjalistką od IT tuż po trzydziestce. W firmie telekomunikacyjnej, w której pracowała, dosłownie rozwijano przed nią czerwony dywan i obiecywano nawet wkrótce miejsce w zarządzie.

Manolis zaproponował jej najpierw próbną przejażdżkę nowym discovery, a kilka dni później freelanderem. Rebecca była atrakcyjną, ale przede wszystkim silną kobietą, a on miał słabość do silnych kobiet. W końcu wylądowali na randce. Zaczęło między nimi iskrzyć i coś mogło z tego być, gdy pewnej nocy zadzwoniono do niego ze szpitala. Dwóch małolatów napadło na Rebeccę, gdy wracała do domu z wykładu, i pobiło ją drewnianym słupkiem. Pobiło na miazgę. Manolis wiele już w życiu widział, lecz na jej widok łzy stanęły mu w oczach.

Połamane kości czaszki, kilka złamanych żeber, pęknięta śledziona, przecięty lewy łuk brwiowy i krwiaki na całym ciele. Leżała w szpitalu przez wiele tygodni. Nie miała rodziny, więc on się wszystkim zajął. Rozmawiał z ubezpieczycielem, kontaktował się z policją, szukał dobrej kliniki rehabilitacyjnej, ale uczucia, które do siebie żywili, się zmieniły. Nie zostali parą, tylko najlepszymi przyjaciółmi.

Po rehabilitacji Rebecca nie odnalazła się już w dawnym życiu. Dostawała ataku paniki, gdy tylko wychodziła z domu. Całkowicie straciła poczucie pewności siebie, podobnie jak zaufanie do innych. Manolis doradził jej terapię, gdy zaczęło wyglądać na to, że w ogóle przestanie opuszczać swoje mieszkanie. Tylko w nim czuła się bezpiecznie. Jednak terapia nie pomogła. Ataki paniki jeszcze się pogłębiły. Wreszcie skończyły się cierpliwość i zrozumienie jej pracodawcy. Po półrocznej nieobecności Rebekki zwinięto czerwony dywan i wypowiedziano jej posadę, przez co jeszcze bardziej zaszyła się w domu. Kupiła apartament z tarasem na dachu i widokiem na Alpy. Obserwowani stamtąd ludzie byli mali jak mrówki i niegroźni. Poza tym przyzwyczaiła się do załatwiania wszystkiego, co się dało, przez internet, a jemu coraz rzadziej udawało się wywabić ją za drzwi.

Proces wytrzymała tylko dlatego, że chciała, żeby obaj siedemnastolatkowie trafili za kraty. Choć brała środki uspokajające, załamała się podczas składania zeznań, a sędzia skazał tych gnoi na pięć miesięcy poprawczaka w zawieszeniu. To był ogromny cios dla Rebekki. Po wyroku wycofała się jeszcze bardziej. Straciła nie tylko poczucie pewności siebie, ale także zaufanie do państwa. Nic nie była mu już winna. Nie miała z nim nic wspólnego.

Ze względu na okoliczności została samodzielnym konsultantem do spraw IT. Dla szczególnych klientów włamywała się do niemal każdej sieci, do każdego serwera i oczywiście do smartfonów, które tak łatwo zamienić w przenośne urządzenia do monitoringu. Gdy Manolis potrzebował kiedyś jej pomocy, wtajemniczyła go w swój sekret. Od tamtej pory był nie tylko jej przyjacielem, lecz także jednym ze specjalnych klientów.

Rozległ się cichy dźwięk sygnału. Rebecca była online, a Manolis kliknął stronę Scilly Islands. Była skromna, przypominała forum, które miało tylko dwóch użytkowników.

Cześć, Manolis,

jak było na cmentarzu? Wszystko u Ciebie okej?

Może kiedyś przestanę się gniewać na babás. W każdym razie miło było spotkać się z Christiną. Więc właściwie wszystko u mnie okej. A u Ciebie?

Przez najbliższe miesiące będę widzieć tylko błękit. Zarząd budynku zmienia termoizolację. Ustawili rusztowanie i rozwiesili niebieskie płachty. Może zainstaluję parę kamerek i odzyskam widok na świat. Ale co to znaczy, że „właściwie” u Ciebie okej? Co jest nie tak?

Nie przejmuj się tym „właściwie”. Co powiesz na spacer?

Zmieńmy temat. Chciałeś ze mną porozmawiać. O co chodzi? Mam nadzieję, że nie masz kłopotów przez Hutha?

Żadnych. Poszło jak z płatka. Mam kogoś obserwować i podam Ci numer jego komórki. Fajnie by było, jakbym go mógł podsłuchiwać. Jak człowieka namierzysz, mógłbym go wziąć na długą smycz.

To nie powinien być problem. To na razie. A o tym „właściwie” to jeszcze porozmawiamy.

O niebieskich plandekach i spacerach w takim razie też.

Tak zmanipulować komórkę, żeby móc ją kontrolować, to była dla Rebekki pestka. Właściciel nawet tego nie zauważał. Ani tego, że pozostaje włączona, nawet gdy jemu się wydaje, że ją wyłączył, ani że aktywowany został zestaw głośnomówiący, dzięki czemu można go podsłuchiwać, ani że działa lokalizator GPS, który Rebecca przemyciła do systemu.

Manolis przesłał jej dane i chciał dopić herbatę, ale zdążyła wystygnąć. W drodze do kuchni minął w korytarzu ścianę z rodzinnymi zdjęciami. Układały się na kształt wzoru niczym tapeta, której już właściwie świadomie nie dostrzegał. Lecz dziś był wyjątkowy dzień, fotografie zwróciły jego uwagę i zatrzymał się przy nich.

Zdjęć było zaledwie kilka, między innymi fotografia ślubna jego rodziców. Babás taki poważny w garniturze z dzwonami, z sięgającymi ramion ciemnymi włosami i w lenonkach na nosie. Pewna siebie mama w hipisowskim stylu. Miała na sobie sięgające kolan piaskowe zamszowe kozaczki, czarny dzianinowy sweterek, krótkie szorty, a na to aksamitny surdut w kolorze oberżyny. Stroju weselnego dopełniały szeroki pas na biodrach i mnóstwo sztucznej biżuterii. Rodzice mamy byliby oburzeni, gdyby to zobaczyli. Ale oni nawet nie wiedzieli, że ich córka wychodzi za mąż. Za obcokrajowca. Gastarbeitera.

Pod ślubną fotografią wisiała migawka z urlopu nad Morzem Północnym. To Manolis zrobił to zdjęcie. To musiał być rok 1976, tuż przed pójściem do szkoły. Razem z babás budowali zamki na plaży i cali byli obsypani piaskiem. Nie można było nawet dostrzec koloru ich kąpielówek. Mama stała obok z Christiną na ręce, w turkusowym bikini i chustce na długich włosach.

Ależ to była przygoda ten wyjazd. Spali w volkswagenie busie, biwakując na dziko, bo mama nie miała zamiaru płacić za kemping. Gotowali na butli gazowej i przy ognisku. Zwęglone kiełbaski, które w środku były niemal surowe. No i bezkresne morze, fale, wiatr, który porywał pianę z kipieli. Ale też babás i powódź słów. Po raz pierwszy nad Morzem Północnym.

Mama poprosiła go, żeby poszukał babás, bo jedzenie jest gotowe. Manolis znalazł go na plaży, siedzącego na kamieniu. Dwie puste butelki po piwie leżały na piasku, jedna pełna stała obok. Prawą stopę oparł o kolano i wpatrywał się w nią. Gdy Manolis podszedł bliżej, zorientował się, dlaczego ojciec tak siedzi. Krew kapała z rany prosto na połamaną muszlę w piasku.

– Skaleczyłeś się? – Manolis walczył z uczuciem słabości w żołądku, bo nie znosił widoku krwi. – Musisz przykleić plaster.

Babás nie spojrzał na niego.

– To nic – powiedział cicho, jakby rozmawiał z wiatrem. – To akurat nie boli.

A co boli? Ojciec wydawał się nieobecny. Jak mama, gdy wypaliła skręta. Ale babás nigdy nie jarał. Nigdy tego nie robił, bo wtedy prześladowały go duchy. Tak kiedyś powiedział. I dlatego zachowanie ojca zaniepokoiło Manolisa.

Może ta rana wcale nie pochodziła od skorupy muszli, tylko od ostrosza. Te ryby mają trujące kolce i dlatego mama zabraniała im biegać boso po skraju wody. Bo one zakopują się w piasku i kłują, gdy ktoś na nie nadepnie.

– Zawołać mamę?

– Nie. To nic. – Ojciec znów odezwał się tak cicho, że Manolis ledwo go rozumiał, a potem sięgnął po butelkę z piwem i się napił.

– Jedzenie gotowe. Powinieneś przyjść.

– Opowiadałem ci już kiedyś, że miałem brata?

Manolis potrząsnął głową.