Tytuł oryginału: HOW TO MAKE MONEY: THE 88 STEPS TO GET RICH AND FIND SUCCESS

Text © Felix Dennis 2010

First published as 88 The Narrow Road by Vermilion in 2010. Vermilion, an imprint of Ebury Publishing is part of the Penguin Random House group of companies.

Wydanie I, polskie

Copyright © for the Polish edition by Wydawnictwo OSMPOWER.

Copyright © for the translation by Agnieszka Kowalczyk-Nowak.

Warszawa, 2018.

Redakcja: Kamila Kruk

Korekta: Nina Lubiejewska, Anna Gidaszewska

Skład i łamanie: Adrian Szatkowski (zecernia.net)

Okładka: Norbert Wójcik

Wersja papierowa: ISBN: 978-83-951844-8-2

Wersja elektroniczna (ebook): 978-83-66232-23-5

Wydawnictwo:

OSMPOWER sp. z o.o.

ul. Nowogrodzka 50/515

00-695 Warszawa

www.osmpower.pl

shop@osmpower.pl

Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentu niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci jest zabronione i powoduje naruszenie praw autorskich. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji.

Autor oraz Wydawnictwo dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce informacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za ich wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub autorskich. Autor oraz Wydawnictwo nie ponoszą również żadnej odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych w książce. Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli.

Skład wersji elektronicznej: Kamil Raczyński

konwersja.virtualo.pl

Spis treści

O Autorze

Przedmowa

1. O motywacji

2. O wymówkach

3. O tym, kto ma szanse na sukces

4. O szansach statystycznych

5. O prawdziwych szansach

6. O rozpoczynaniu

7. O wyborze właściwej góry

8. O odcięciu się

9. O najlepszych pozycjach startowych

10. O poniżeniu

11. O powszechnych przeszkodach

12. O tygrysie przykutym do twojej stopy

13. O oszczędności

14. O powszechnych błędach start-upów 1: mylenie pragnienia z przymusem

15. O powszechnych błędach start-upów 2: brak kontroli nad przepływem gotówki

16. O powszechnych błędach start-upów 3: nadmierne koszty

17. O powszechnych błędach start-upów 4: wzmacnianie porażki

18. O powszechnych błędach start-upów 5:oszczędzanie na talencie

19. O zuchwałości

20. O byciu w odpowiednim miejscu w odpowiednim czasie

21. O bogactwie i szczęściu

22. O pracy dla innych

23. O gromadzeniu kapitału 1: źródła kapitału

24. O gromadzeniu kapitału 2: zarobienie kapitału

25. O gromadzeniu kapitału 3: unikanie paktu z diabłem

26. O gromadzeniu kapitału 4: rekiny

27. O gromadzeniu kapitału 5: natura delfinów

28. O gromadzeniu kapitału 6: zabawa z delfinami

29. O gromadzeniu kapitału 7: banki

30. O gromadzeniu kapitału 8: pływanie z rybami

31. O gromadzeniu kapitału 9: inwestorzy większościowi

32. O tworzeniu właściwego otoczenia

33. O zatrudnianiu w start-upach

34. O zatrudnianiu w ogóle

35. O zarządzaniu

36. O wiecznych porucznikach

37. O start-upie i długim trzęsieniu ziemi

38. O „stabilizacji” w nieustającej rewolucji

39. O grze zespołowej

40. O poszukiwaczach sławy i ropuchach

41. O decyzjach na bazie konsensusu

42. O spółkach i inwestorach mniejszościowych

43. O meksykańskim pokerze

44. O tym, jak okiełznać strach przed porażką

45. O ułudzie świetnego pomysłu

46. O dress codzie

47. O rekrutacji wewnętrznej

48. O paradoksie posiadania

49. O posiadaniu

50. O klientach

51. O dostawcach

52. O negocjacjach

53. O priorytetach

54. O łucie szczęścia

55. O drogach na skróty

56. O uprzejmości

57. O długach

58. O własności intelektualnej

59. O naśladownictwie

60. O delegowaniu zadań

61. O ufaniu własnym instynktom

62. O wytrwałości

63. O nieustępliwości

64. O wierze w siebie

65. O przywództwie

66. O ochronie własnego kawałka tortu

67. O wejściu na giełdę

68. O pułapce Troi

69. O świętych krowach

70. O potrzebie dywersyfikacji

71. O doskonałości

72. O dodatkowych formach gratyfikacji

73. O konkurencji

74. O nieszczęściu

75. O ocenie sytuacji

76. O obowiązkowych transakcjach

77. O właściwej chwili na sprzedaż biznesu

78. O konsekwencjach

79. O statusie

80. O wykwalifikowanych księgowych

81. O dojeniu krowy

82. O klatkach dla smoków

83. O kupowaniu prywatnych jachtów, samolotów i tak dalej

84. O oszukiwaniu skarbówki

85. O tym, kto ma rację… a kto nie

86. O braku sprawiedliwości

87. O porażce

88. O sukcesie

ANEKS 1. Bogactwo liczone gotówką albo szybko zbywalnymi aktywami

ANEKS 2. Bogactwo liczone sumą aktywów (prawdziwa wartość netto)

Wszystkie rozdziały dostępne w pełnej wersji książki.

Dla

Dicka Pountaina

i Bunch Books Gang

z Goodge Street,

gdzie się to wszystko zaczęło

Byliśmy entuzjastyczni, że hej, i szaleni, że aj.

U brzegu potężnej Missisipi budowaliśmy raj.

O AUTORZE

Felix Dennis był poetą, wydawcą i hodowcą drzew. W wieku piętnastu lat wyprowadził się z domu. Jako muzyk mieszkał w kawalerce w Londynie i klepał biedę. Choć początkowo nie miał grosza przy duszy, ani doświadczenia w prowadzeniu biznesu, stworzył imperium wydawnicze i medialne, które dziś ma swoje siedziby na czterech kontynentach.

Jego nazwisko przez wiele lat widniało w rankingu stu najbogatszych ludzi w Wielkiej Brytanii – Sunday Times Rich List.

Był autorem licznych książek, w tym światowego bestsellera How to Get Rich [Jak zostać bogaczem – przyp. tłum.]. Napisał również pięć cieszących się dużym uznaniem tomików poezji, które nadal są wznawiane. Jego utwory były wykonywane przez Royal Shakespeare Company po obydwu stronach Atlantyku. Szósty tomik Dennisa, Tales From The Woods, został wydany przez Ebury Press w 2010 roku.

Wśród jego pozostałych zainteresowań wymienić można kupowanie rzeźb z brązu, hodowanie rzadkich gatunków świń (i zjadanie ich od czasu do czasu), popijanie francuskiego wina, zbieranie pierwszych wydań książek i unikanie spotkań biznesowych. Jego największą ambicją było zasadzenie w samym sercu Anglii dużego lasu liściastego z naturalnie występującymi drzewami.

Za życia miał domy w Soho, Stratford-upon-Avon, Connecticut, na Manhattanie i karaibskiej wyspie Mustique.

Adres jego strony internetowej to www.felixdennis.com.

PRZEDMOWA

Ci, którzy przemierzają wąską drogę,

Idą gęsiego.

Cienie pojawiają się z każdym ostrożnym krokiem,

A co milę niebezpieczeństwo czyha na każdego.

Kiedy kilka lat temu po raz pierwszy napisałem o bogaceniu się w książce How to Get Rich (z premedytacją wybrałem tak prostacki tytuł, ale ta ironia umknęła niemal wszystkim recenzentom), moim celem było dotarcie do szerszej publiczności. Przynajmniej to mi się udało. Internetowe wyszukiwarki wskazują na tysiące odniesień do różnych wydań tej książki.

Książka How to Get Rich w zamyśle miała pełnić rolę antysamouczka, który miał odwieść większość czytelników od prób osiągnięcia prawdziwego bogactwa. Okazało się jednak, że ten cel nie do końca został zrealizowany. Zbyt wielu krytyków i czytelników uznało ją za „inspirującą”.

Krótko mówiąc, wiele egzemplarzy sprzedało się z niewłaściwych pobudek, co zresztą prawidłowo przewidzieli moi wydawcy (albo tak mi się tylko teraz wydaje), kiedy zlecili mi jej napisanie. Taki obrót spraw sam w sobie nie jest zły. Wydawcy muszą mieć co jeść, a autorzy piszą po to, by ich książki czytać. Niemniej, to tylko półśrodki.

Książka Jak zarobić (duże) pieniądze jest konsekwencją powyższej sytuacji. Jest krótsza i ma służyć raczej za narzędzie niż za fotelową rozrywkę. Nie jest skierowana do rzeszy osób, które bez wyraźnego celu po prostu pragną się wzbogacić lub które kupują poradnik za poradnikiem, myląc czytanie z działaniem. To krótki przewodnik dla tych, którzy z determinacją starają się zdobyć pieniądze i są skłonni brać na swoje barki potencjalne konsekwencje swoich działań. Jeśli brakuje ci tej determinacji, lepiej porzuć lekturę tej książki i sięgnij po jeden z setek innych tytułów napisanych specjalnie dla ciebie (często przez szarlatanów).

Na stronach tej książki znajdziesz wybrane fragmenty How to Get Rich, jednak wszystkie z nich zostały napisane na nowo i zredagowane tak, by stały się zwięzłe i jasne. Jak zarobić (duże) pieniądze to zbiór zasad, jakimi kieruję się w kwestii bogacenia się, choć trzeba zaznaczyć, że wiele związanej z tym pracy odbywa się w cieniu i wymaga zapuszczenia się w obszary, na które inni (pewnie mądrze) boją się wkroczyć.

Jak ujął to T. S. Eliot:

Pomiędzy ideę

I rzeczywistość

Pomiędzy zamiar

I dokonanie

Pada Cień

1

O MOTYWACJI

Powszechnie wiadomo, że czyny mężczyzn i kobiet są wypadkową genów oraz wychowania. Zdobywanie pieniędzy nie stanowi wyjątku od tej zasady.

Każda osoba, która dąży do osiągnięcia bogactwa musi utkać z tych wyimaginowanych sił nowy materiał, nawet jeśli wie, że nie są one niczym innym jak cieniem rzucanym przez przeszłość na teraźniejszość. Tkanina ta powinna mieć kolory i wzory odzwierciedlające umiejętności, inteligencję oraz determinację danej jednostki w dążeniu do celu, a także poziom jej szacunku do władzy lub strachu przed karą – boską lub jakąkolwiek inną.

Krótko mówiąc, tyrania genów i wychowania, tak powszechnie hołubiona przez otaczających nas ludzi, jest widmem, a także ułudą. W najlepszym razie pojmuje się ją na tyle błędnie, że łatwo staje się ona podstawą do wymówek i bierności.

Po co się przejmować, skoro i tak stanie się to, co ma się stać?

Jeśli chcesz być bogaty, musisz się przejmować. Ukryte motywacje stale wychodzą na jaw i odwracają twoją uwagę, co nie zawsze jest przyjemne. Ich zrozumienie pozwala oprzeć się chęci uciekania od działania oraz tłumienia pragnień i ambicji.

W procesie gromadzenia pieniędzy warto więc zastanowić się nad motywami, jakie nas do tego popychają. Niekoniecznie po to, by czuć z ich powodu zażenowanie lub skrycie się z nich śmiać (choć w tym ostatnim akurat nie ma nic złego), ale po to, by w świetle dnia pochować te duchy i upewnić się, że nie wrócą nawiedzać nas w trudnych chwilach.

Twoje motywacje to twoja sprawa, ale działanie bez ich pełnego zrozumienia jest jak proszenie się o katastrofę, która prawdopodobnie następi w najmniej odpowiednim momencie. Motywy są jak dobry koń, gdy oswoimy je przez zrozumienie i okiełznamy przez mądrość. Sprawy mogą się jednak skomplikować, kiedy w środku bitwy dzika klacz nagle zrzuci cię z grzbietu.

Wiele społeczności uznaje poszukiwanie bogactwa za nikczemny cel – i pewnie mają rację. Lepiej chyba jednak wcześnie zmierzyć się ze swoimi motywacjami oraz na spokojnie rozważyć ich mocne strony, niż dać się zaskoczyć znienacka, doprowadzając tym samym do kryzysu?

2

O WYMÓWKACH

Istnieją trzy istotne powody, by nie starać się osiągnąć bogactwa. Oto one: 1) Nie chcę być bogaty, 2) Chciałbym być bogaty, ale mam inne priorytety, 3) Jestem zbyt głupi, by podjąć próbę.

Pierwsza wymówka jest śliska jak teflon i polega na ignorowaniu wyzwań. Zastanówmy się jednak, ile zasłaniających się nią osób, odmówiłoby przyjęcia pieniędzy, gdyby niespodziewanie otrzymało spadek w wysokości dziesięciu milionów funtów.

Przejdźmy do drugiego powodu. W jakim świecie byśmy dziś żyli, gdyby Vincent van Gogh nigdy nie namalował obrazu, Beethoven nie miał czasu komponować, a Emily Dickinson nie napisałaby ani jednego wiersza? Cała ta trójka zmarła, będąc raczej relatywnie biednymi, a nawet spłukanymi. Nigdy też nie słyszałem, by wielcy myśliciele czy filozofowie radzili sobie znacznie lepiej.

Trzecia wymówka to istna zagadka. Ci, którzy są na tyle błyskotliwi, by zauważyć, że wcale nie są tacy inteligentni, mogą mieć większą szansę na wąskiej drodze, niż sobie wyobrażają¹. Na listach najbogatszych ludzi na świecie znajduje się wielu skutecznych, ale głupich przedsiębiorców.

Oprócz wymienionych wyżej powodów, co do których po części można się spierać, nie ma żadnych innych przesłanek, byś się nie bogacił.

Prawda jest taka, że większość tak zwanych „powodów”, by nie dążyć do bogactwa to żadne powody, a raczej wymówki. Żałosne alibi, półprawdy i egoistyczne wykręty, które tworzysz, by oszczędzić sobie cichego terroru brania we własne ręce swojej przyszłości finansowej i przekuwania marzeń w rzeczywistość.

Te wymówki to dzieci strachu, a zarazem rodzice tysięcy zdań rozpoczynających się od słów „gdybym tylko”.

3

O TYM, KTO MA SZANSE NA SUKCES

Każda zdrowa osoba o przeciętnej inteligencji może odnieść sukces na wąskiej drodze, o ile w pełni poświęci się podróży. Poświęcenie jest tutaj kluczowe, a jego części składowe omawiam w dalszej części książki.

Pomaga wizja tunelu. Pomaga bycie dupkiem. Pomaga gruba skóra. Istotna jest wytrzymałość, tak samo jak zdolność do pracy na tyle ciężkiej, by najlepsi przyjaciele ci dokuczali, ukochani rozpaczali, a konkurenci i znajomi ukradkiem przyglądali ci się zza linii bocznej, po części ze zdumieniem, a po części z pogardą.

Pomaga pewność siebie – można ją udawać lub zyskać po drodze. Nieustępliwość jest absolutną koniecznością. Szczęście również pomaga, ale tylko wtedy, gdy nie tracisz czasu na szukanie go. Przekonanie, że masz świetny pomysł nie jest warte splunięcia. Pomysły są tanie jak barszcz. To umiejętność wprowadzania ich w życie jest bezcenna dla sukcesu przedsięwzięcia.

Odpowiedź na pytanie, kto ma największe szanse powodzenia może być zatem taka: nie ten, kto chce, nie ten, kto tego potrzebuje, ani też nie ten, kto na to zasługuje, ale ten, kto wykazuje całkowitą determinację, bez względu na to, ile będzie to kosztować jego i jego otoczenie.