Biblioteka Kaznodziejska nr 04/2019

Święty Wojciech Dom Medialny sp. z o.o.

W TYCH MIESIĄCACH

Dla kogo jestem?

ks. Maciej K. Kubiak

W swojej najnowszej adhortacji papież Franciszek przypomina – nie tylko młodym, którzy są pierwszymi adresatami tego papieskiego dokumentu – że „Słowo Boże zaprasza do życia teraźniejszością!” (ChV 146), rozumianą jako „cieszenie się małymi darami każdego dnia” i jako „umiejętność otwierania oczu i zatrzymywania się” (tamże).

Szukaj spokoju i ciszy

Przed nami lipiec i sierpień, dwa wakacyjne miesiące… Czas wypoczynku, nabierania sił, ale dla wielu z nas również refleksji, ciszy, skupienia…, a może właśnie także życia teraźniejszością, cieszenia się małymi darami, które przynosi nam Pan Bóg każdego dnia, a także otwierania oczu i zatrzymywania się – także na wakacyjnych szlakach, pielgrzymkach, rekolekcjach, czy po prostu w dniach tak potrzebnego po całorocznych trudach wypoczynku. Bolesne i bardzo trudne były doświadczenia Kościoła w Polsce w ostatnich tygodniach i miesiącach – tym bardziej potrzebna jest nam cisza, refleksja, skupienie: „Szukaj tych przestrzeni spokoju i ciszy – zachęca Franciszek – które pozwolą ci się zastanowić, pomodlić, spojrzeć lepiej na otaczający świat, a wtedy wraz z Jezusem będziesz w stanie rozpoznać, jakie jest twoje powołanie na tej ziemi” (ChV 277).

Cisza i skupienie, chwile wytchnienia, które stwarzają okazję do zadawania pytań – również samemu sobie: „Wiele razy w życiu marnujemy czas, pytając siebie: «Kim jestem?». Możesz zadawać sobie pytanie, kim jesteś, i spędzić całe życie, szukając tego, kim jesteś. Ale zadaj sobie pytanie: «Dla kogo jestem?». Jesteś niewątpliwie dla Boga. Ale On chciał, abyś był także dla innych, i wyposażył cię w wiele cech, skłonności, darów i charyzmatów, które nie są dla ciebie, ale dla innych” (ChV 286). Nie zapominajmy o tym!

Trwać na drodze marzeń

Bolesne przeżycia w najbliższej wspólnocie mogą rodzić niepokój i zwątpienie. I może dlatego Franciszek zachęca – przede wszystkim młodych, ale chyba warto żebyśmy wszyscy wzięli sobie do serca Jego słowa: „Musimy trwać na drodze marzeń – pisze papież. Niepokój może stać się wielkim wrogiem, gdy wiedzie nas do kapitulacji, gdy odkrywamy, że rezultaty nie przychodzą natychmiast. Najpiękniejsze marzenia zdobywa się mając nadzieję, cierpliwość i determinację, rezygnując z pośpiechu” (ChV 142).

Lipiec i sierpień – czas wakacyjnego wypoczynku, ale i pracy duszpasterskiej, a w sierpniu – a może i wcześniej – planowania działań, które podejmiemy w parafiach i wspólnotach po wakacjach. I dlatego wraz z tym zeszytem „Biblioteki Kaznodziejskiej”, w którym znajdziemy oprócz homilii niedzielnych i świątecznych, także homilie obrzędowe i okolicznościowe (np. na pielgrzymkę do sanktuarium NMP i na dożynki) oraz ciekawy materiał ks. Pawła Szpyrki SJ o najnowszej papieskiej adhortacji, wszyscy Czytelnicy i Prenumeratorzy otrzymają w formie suplementu homilie do dzieci na rok szkolny 2019/2020, które są integralną częścią projektu pomocy duszpasterskich „Niedziela z Owieczką” (więcej informacji na naszej stronie internetowej oraz w dołączonym suplemencie).

Zgodnie z logiką Twittera

Zanim wyruszymy na wakacyjne szlaki, zwróćmy jeszcze uwagę na ciekawe spostrzeżenia na temat sposobu komunikowania Bożej prawdy dzisiaj, którymi dzieli się kardynał Gianfranco Ravasi, przewodniczący Papieskiej Rady ds. Kultury w wywiadzie udzielonym na początku czerwca włoskiemu dziennikowi „Corriere della sera”. Kardynał zwraca uwagę, że we współczesnym świecie chrześcijanie coraz częściej są mniejszością, która nie może wypowiedzieć otwartej walki w polu, bo przegra z dominującą w siłę większością, ale musi stymulować i uwierać niczym oścień. Taką rolę odgrywa dziś papież Franciszek. „Zrozumiał on, że do współczesnego człowieka trzeba przemawiać prostymi zdaniami, sloganami i obrazami, zgodnie z logiką Twittera (…). W podobny sposób wypowiadał się również sam Jezus. «Oddajcie Cezarowi, co należy do Cezara, a Bogu, co należy do Boga» – to w greckim oryginale zaledwie 52 znaki, o wiele mniej niż pozwala Twitter, a dyskutowano o tym przez wieki” – zauważa szef watykańskiej dykasterii. Spróbujmy i my w ten sposób dotrzeć do tych, którzy będą chcieli nas słuchać w tych miesiącach…

7 lipca 2019

14NIEDZIELA OKRESU ZWYKŁEGO

rok C

I czytanie: Iz 66, 10. 12-14c

Psalm: 66

II czytanie: Ga 6, 14-18

Ewangelia: Łk 10, 1-12. 17-20

Chrześcijanin upodabnia się do Chrystusa ukrzyżowanego, stając się misjonarzem pokoju

Wyjaśnienie tekstów świętych – odsłonięcie obchodzonego misterium: W osobie Jezusa Chrystusa przyszło na ziemię królestwo Boże. W sobie samym Chrystus Pan objawił, na czym polega życie w królestwie. Przyjście tego królestwa najbardziej urzeczywistniło się przez wielkie misterium Paschy: śmierć Jezusa na krzyżu i zmartwychwstanie (por. KKK 542). Pan umiera i zmartwychwstaje po to, aby wprowadzić do tego królestwa wszystkich ludzi: „A Ja, gdy zostanę nad ziemię wywyższony, przyciągnę wszystkich do siebie” (J 12, 32). Dzięki temu wszyscy ludzie zostaną „wyniesieni do uczestnictwa w życiu Bożym” (KK 2). Ta nowina jest źródłem chrześcijańskiej radości. Stąd też w pierwszym czytaniu prorok ogłasza, że Boże pocieszenie płynie z Jerozolimy. Do Jerozolimy bowiem zdąża Jezus, aby tam oddać swoje życie i zmartwychwstać.

„W mocy Bożego Ducha”Program duszpasterski Kościoła w Polsce 2018/2019

SUGESTIE SŁUCHACZA

Zażyłość z Chrystusem „w drodze”

Sławomir Zatwardnicki

Zwraca moją uwagę, że wszystko dzieje się poza „parafią”. Albo, od drugiej strony, że „każde miasto i miejscowość” stają się parafią dla posłanych przez Jezusa. Mistrz posyła uczniów, żeby szli do ludzi, a nie czekali aż ludzie przyjdą do nich. Nie chodzi o jakąś „zagrywkę taktyczną” w stylu: wyjdziemy do nich i przyprowadzimy ich do synagogi. Raczej o zrozumienie, że żniwo już dojrzało i trzeba wejść w nie, by je żąć.

Przechodzi od razu do czynu

Pustoszejące kościoły nie świadczą o tym, że ludzie dzisiejsi nie potrzebują Boga; mogą za to wskazywać na to, że propozycje ze strony wierzących nie odpowiadają współczesnym. W każdym razie: pozostawanie w budynku jawi się dziś grzechem zaniedbania misji. Kościół nie może nie iść do ludzi.

Jest znamienne, że ten sam Jezus, który poleca prosić Pana zbiorów o robotników, nie poprzestaje na modlitwie, owszem przechodzi od razu do czynu: posyła uczniów. Mają prosić i iść jak owce między wilki. Można się domyślać, że oni nie tylko sami stają się robotnikami-żniwiarzami, ale też będą w stanie szkolić innych żniwiarzy. Niebezpieczeństwo towarzyszące tej misji nie jest tutaj argumentem za klęczeniem w ławkach. Polecenia Mistrza nie przypominają dzisiejszej wersji chrześcijaństwa, które jako pobożne hobby „po godzinach” ma być „łatwe, lekkie i przyjemne”; broń Boże żadnego ryzyka! Chrystus zna jednak męskie serce, można powiedzieć, z autopsji.

Zażyłość Kościoła z Jezusem

Dzisiejsza ewangelia uczy jednego jeszcze: właściwego rozumienia życia duchowego. Chrystusa nie można mieć „statycznie”, pozostając w miejscu i usprawiedliwiając się niepełną gotowością. Ten, kto idzie za Nim, i dlatego na Jego polecenie przed Nim jako posłany, doświadcza Jego bliskości. Nawet uświęcenie i zwycięstwo nad diabłem nie poprzedza misji, ale jej towarzyszy. Papież Franciszek: „Zażyłość Kościoła z Jezusem jest zażyłością «w drodze», a komunia «w samej swej istocie przyjmuje kształt komunii misyjnej»” (Evangelii gaudium, 23).

HOMILIA DO DOROSŁYCH

Domy pokoju

ks. Maciej Szczepaniak

W tym wakacyjnym czasie wielu z nas wybiera się na spacer, na turystyczne szlaki, rozpoczyna wędrówkę w nieznane. Wiemy z własnego doświadczenia, jak łatwo jest pomylić drogę, wybrać tę niewłaściwą, zbyt długą albo zbyt uciążliwą. W życiu wiary też ciągle szukamy dróg, nasze życie to ciągła wędrówka.

W znanej książce o życiu duchowym pt. „Obłok niewiedzy” znajduje się następująca zachęta: „Przyjacielu mój w Bogu! Proszę cię usilnie, abyś jak najwnikliwiej zastanowił się nad drogą i rodzajem swego powołania. (…) Zatrzymaj się na chwilę, słabowity nędzarzu, i zastanów nad sobą”. Wnikliwie zastanów się nad drogą! Także dziś to wołanie jest jak najbardziej aktualne.

Chrystusowy pokój

Zachęca nas do tego liturgia przeżywanej przez nas niedzieli. W dzisiejszej ewangelii Jezus posyła siedemdziesięciu dwóch uczniów na drogi wiodące do miast i miejscowości, dokąd sam przyjść zamierzał. „Idźcie, oto was posyłam jak owce między wilki” – mówi do nich. Wie, że każda życiowa wędrówka jest związana z trudem, z mozołem, z samozaparciem. Misja uczniów, choć trudna, naznaczona jest jednak zadaniem umacniania wśród ludzi-wilków pokoju. Jezus podkreśla: „Najpierw mówcie: «Pokój temu domowi»”. Święty Paweł to podstawowe zadanie apostolskiego życia streści w słowach: „Sercami waszymi niech rządzi Chrystusowy pokój, słowo Chrystusa niech w nas przebywa z całym swoim bogactwem” (Kol 3, 15.16; por. Śpiew przed Ewangelią).

Pokój jak rzeka

Wiemy, jak bardzo świat wokół nas potrzebuje pokoju. Niekiedy wystarczy mała zapałka, by wybuchł pożar naszych złości, wyzwisk, złych myśli. Świat polityki, praca, rywalizacja z innymi, nawet wakacyjne przygody – chętnie budzą demony niepokoju, waśni i sporu. Chrystus zachęca: „Mówcie: «Pokój temu domowi»”. Jedyną sensowną odpowiedzią na gniew jest pokój jak rzeka, pokój, który rodzi radość, świeżość, pociechę. Taką wizję czasów mesjańskich kreśli przed nami dziś prorok Izajasz. „Oto skieruję ku Jeruzalem pokój jak rzekę. (…) Na ten widok rozraduje się serce wasze, a kości wasze nabiorą świeżości jak murawa”.

Porządek od Boga

Budowanie pokoju nie jest jednak biernym akceptowaniem zastanego porządku i przyklaskiwaniem napotkanym ludziom. Uczniowie zostali posłani, żeby głosić prawdę o królestwie Bożym. Przyjęcie uczniów było przyjęciem Jego nauki. Dlatego Jezus mówił do nich: „Jeśli do jakiego miasta wejdziecie, a nie przyjmą was, wyjdźcie na jego ulice i powiedzcie: Nawet proch, który z waszego miasta przylgnął nam do nóg, strząsamy wam. Wszakże to wiedzcie, że bliskie jest królestwo Boże”. Tę dynamikę głoszenia pokoju, który domaga się uszanowania Bożych przykazań i jest przyjęciem nauki o królestwie Bożym, dobrze ilustruje pierwsze zdanie z encykliki świętego papieża Jana XXIII Pacem in terris. „Pokój na ziemi, którego wszyscy ludzie wszystkich czasów tak żarliwie pragnęli, nie może być budowany i utrwalany inaczej, jak tylko przez wierne zachowywanie porządku ustanowionego przez Boga”. Budowanie tak rozumianego pokoju – opartego na Bogu – jest ważnym zadaniem stojącym przed każdym człowiekiem wiary, przed każdym z nas.

Dom naszego życia

„Pokój temu domowi”. Nawiązując do słów Jezusa z dzisiejszej ewangelii papież Franciszek ‒ w przesłaniu na tegoroczny Światowy Dzień Pokoju ‒ pisał: „«Domem», o którym mówi Jezus, jest każda rodzina, każda wspólnota, każdy kraj, każdy kontynent, w swojej wyjątkowości i historii. Jest to przede wszystkim każda osoba, bez żadnego wyjątku czy jakiejkolwiek dyskryminacji. Jest to także nasz «wspólny dom»: planeta, na której umieścił nas Bóg, byśmy na niej zamieszkiwali, a naszym powołaniem jest otoczenie jej troskliwą opieką” (Franciszek, Orędzie na Światowy Dzień Pokoju, 1 stycznia 2019). Papież zachęcał, by budować pokój z samym sobą, odrzucając bezkompromisowość, gniew i zniecierpliwienie; pokój z innym: członkiem rodziny, przyjacielem, obcym, ubogim, cierpiącym..., ośmielając się spotkać i wysłuchać przesłania, które ze sobą niesie; i pokój ze światem stworzonym, odkrywając wspaniałość Bożego daru oraz część odpowiedzialności, jaka spada na każdego z nas, jako mieszkańców świata, obywateli i twórców przyszłości.

Otoczmy więc troskliwą opieką dom naszego życia. Choć chodzimy różnymi drogami, wnikliwie zastanawiajmy się nad drogą! Dostrzeżmy, jak wiele jest domów, w których powinien zabrzmieć nasz głos, nasze przesłanie, nasze świadectwo pokoju.

HOMILIA DO DOROSŁYCH

Bądź apostołem prawdy

ks. Piotr Winkler

Mówić prawdę zawsze i w każdych okolicznościach – dziś to zadanie wydaje się być trudne do zrealizowania. Dlaczego? Ludzie, którzy są wokół nas często nie chcą znać prawdy. Boją się jej, wolą niedopowiedzenia, wybierają wygodne półprawdy… Prawda częstokroć boli, jest kłopotliwa. Pociąga za sobą trudy, klęski, prześladowania. Być może dlatego tyle kłamstw w mediach, w kręgach znajomych, a nawet w rodzinach. Żyjemy otoczeni informacjami, które niewiele mają wspólnego z prawdą, a czasem są po prostu perfidnym kłamstwem. Tak zwany fake news, czyli fałszywa wiadomość o charakterze sensacyjnym, która ma poniżyć, zniszczyć człowieka – panoszy się w przestrzeni Internetu. Bywa, że żyjemy w oparach nieprawdy. Taka sytuacja jest niestety po myśli księcia kłamstwa – szatana.

Posłany

Dzisiejsza „prawda” i jej konsekwencje nie są jednak niczym nowym. Tak było zawsze, a w odniesieniu do uczniów Chrystusa już od samego początku ich apostolstwa. „Idźcie, oto was posyłam jak owce między wilki” (Łk 10, 3). To oni, z pełnym zaangażowaniem, mieli głosić prawdę Ewangelii całemu światu. Apóstolos – znaczy po grecku „posłany”. Być posłanym to mieć jakąś misję do spełnienia. Chrystus wysłał tych, którzy byli z Nim, słuchali Go, kochali i pragnęli Go naśladować. W ten sposób stawali się apostołami prawdy. Tak wówczas, jak i współcześnie, rodziło i rodzi to określone konsekwencje: prześladowanie a nawet śmierć. Na szczęście nie wyłącznie. Prawda, choć trudna, rodzi również dobre owoce. Jednym z nich jest pokój. Człowiek prawdomówny ma go w sobie, nie obawia się o swój los, ma czyste sumienie, duchową równowagę. Taki stan ostatecznie wywołuje radość. „Cieszcie się, że wasze imiona zapisane są w niebie” (Łk 10, 20). Mimo trudności, niechęci, szyderstw – warto być apostołem żywej Prawdy – Jezusa Chrystusa.

Głoś prawdę

Dziś my jesteśmy posłani. Jesteśmy „apóstoloi” – apostołami współczesnego świata. Jak wypełnić to posłannictwo? Mówić, głosić prawdę. Właśnie my, napełnieni słowem Bożym, nakarmieni Ciałem Chrystusa, ze swego bogactwa, którego źródłem jest On sam, mamy obdarowywać innych. Nie wolno nam dusić prawdy w sobie. Jezus potrzebuje takich właśnie apostołów: pełnych mocy, bogatych wewnętrznie, silnych komunią z Nim. Powinniśmy być głosicielami prawdy, swym życiem mówić innym, że to Jezus jest Prawdą; odważnie i konsekwentnie, licząc się nawet z odrzuceniem i wzgardą. Iluż dziś jest takich chrześcijan, który potwierdzają swą wiarę męczeństwem… Warto sobie czasem postawić proste pytania: czy ja jestem gotów oddać życie za Chrystusa? Czy w obliczu prześladowań nie wyparłbym się swej wiary? Czy Chrystusowa prawda jest dla mnie najważniejsza? Odpowiedź stanowi życie – to codzienne. Być apostołem znaczy trwać przy Jezusie, trwać przy prawdzie, by z mocą głosić ją światu.

HOMILIA DO DZIECI

W Bogu moja radość

Danuta Szelejewska

W lesie mieszkał elf o imieniu Dorian. Obok niego mieszkała mała, urocza wróżka Emilka, która była w nim bardzo zakochana. Ale on tego nie zauważał, była dla niego tylko koleżanką. Sam Dorian bardzo chciał znaleźć szczęście. Pewnej nocy miał wizję, w której ujrzał mężczyznę ubranego w białą, lśniącą szatę, jego twarz spowijała siwa broda lśniąca jak brokat. Miał wyrazisty, przeszywający, błyszczący wzrok, jakby zaglądał w głąb duszy. Powiedział Dorianowi, że ma na imię Szczęście. Obiecał też, że jak go znajdzie, to będzie szczęśliwy.

Nareszcie mnie znalazłeś

Dorian wyruszył na poszukiwania. Pożegnał się z Emilką i obiecał, że jej wszystko opowie, jak wróci. Przeszedł tysiące kilometrów, przemierzył wiele krajów, poznał wielu ludzi, ale nie znalazł tajemniczego mężczyzny w białych szatach. Wrócił do domu bardzo nieszczęśliwy i zawiedziony swoim niepowodzeniem. Tak jak obiecał, poszedł odwiedzić Emilkę. Gdy wszedł do jej skromnego domku, osłupiał ze zdziwienia. Przy stole zobaczył tego samego mężczyznę w białych szatach i błyszczących oczach, dla którego przebył tyle kilometrów. Wtedy mężczyzna rzekł do niego: – Nareszcie mnie znalazłeś. Tutaj na ciebie cały czas czekałem (por. www.adonai.pl, W pogoni za szczęściem).

Potrzeba radości

Z usłyszanego przed chwilą fragmentu Ewangelii dowiedzieliśmy się, że Pan Jezus wysłał w drogę siedemdziesięciu dwóch swoich uczniów. Wyruszyli z konkretną misją, nie byli jednak pewni tego, co ich spotka. Wyruszali więc w nieznane. Pociechą im była świadomość, że zostali posłani przez Chrystusa właśnie tam, a nie gdzie indziej. Ufali Mu, dlatego bez wahania uczynili to, co im nakazał. I nie zawiedli się. Nawet więcej: wrócili z radością mówiąc: „Panie, przez wzgląd na Twoje imię, nawet złe duchy nam się poddają” (Łk 10, 17). Ogromna była ich radość z powodu umiejętności radzenia sobie ze złem.

O tym, jak ważna jest potrzeba radości, wiedziano już w czasach Starego Testamentu. Prorok Izajasz nawoływał: „Radujcie się wraz z Jerozolimą, weselcie się w niej wszyscy, co ją miłujecie!” (Iz 66, 10), po czym – kierując naszą uwagę na Boga miłującego człowieka – dodał słowa, w których zawarta jest nadzieja: „Ja was pocieszać będę (…) doznacie pociechy” (Iz 66, 13). Starotestamentalny prorok Izajasz wskazał tym samym na Boga, będącego źródłem radości, z którego wszyscy możemy czerpać.

Ogromną miłość i radość z przynależności do Chrystusa odczuwał również Święty Paweł, który w swoim liście do Galatów wyznaje: „Co do mnie, nie daj Boże, bym się miał chlubić z czego innego, jak tylko z krzyża Pana naszego Jezusa Chrystusa” (Ga 6, 14). Apostoł Narodów w krzyżu Chrystusa dostrzegał to, co jest najważniejsze dla każdego człowieka. Miał świadomość ogromu miłości Boga do ludzi.

Znajdziesz szczęście

I my w swoim codziennym życiu wiele razy przeżywamy momenty smutku, niepokoju i niepewności. Robimy wszystko, by takich chwil było jak najmniej. Z utęsknieniem czekamy, aż trudne sprawy znajdą najlepsze rozwiązanie. Szukamy chwil przyjemności. Chcemy przedłużyć dni pełne radości. By to osiągnąć, przede wszystkim trzeba „zapuścić” swoje korzenie w Panu. Tylko z Nim jesteśmy w stanie osiągnąć radość i szczęście, które nie przemija i nie kończy się wraz z czasem. Jest to ważne tym bardziej, że nasze „imiona zapisane są w niebie” (Łk 10, 20).

Elf o imieniu Dorian koniecznie chciał znaleźć szczęście. Tęsknił za nim tak bardzo, że wybrał się na jego poszukiwanie. Przemierzając tysiące kilometrów, niczego jednak nie wskórał. Kroki, które podjął, okazały się przedsięwzięciem nie najlepszym. Dobrze że w końcu odnalazł szczęście. I ty je odnajdziesz – wystarczy, że rozejrzysz się wokół siebie a dostrzeżesz tych, którzy czekają na miłość. Przyjdź im z pomocą, czyń dobro każdego dnia a znajdziesz szczęście, którego szukasz. Wtedy twoja radość nie będzie miała końca.

14 lipca 2019

15NIEDZIELA OKRESU ZWYKŁEGO

rok C

I czytanie: Pwt 30, 10-14

Psalm: 69

II czytanie: Kol 1, 15-20

Ewangelia: Łk 10, 25-37

Chrześcijanin jest uważny, wrażliwy i hojny wobec cierpień i potrzeb bliźniego

Wskazanie na życie chrześcijanina przemienionego przez Ducha Świętego: Chrześcijanin, który doświadczył uzdrowienia na Eucharystii, naśladuje Jezusa poprzez zauważenie cierpiącego bliźniego, wzruszenie się jego niedolą oraz udzielenie mu pomocy. Wierzący stają się w ten sposób „gospodarzami” dla braci w „gospodzie” Kościoła. We wspólnocie Kościoła mają leczyć cierpiących i troszczyć się o potrzebujących. W homilii wezwanie do miłosierdzia warto ukonkretnić, wzywając do realizacji któregoś z uczynków miłosiernych co do ciała: „głodnych nakarmić, bezdomnym dać dach nad głową, nagich przyodziać, chorych i więźniów nawiedzać, umarłych grzebać. Spośród tych czynów jałmużna dana ubogim jest jednym z podstawowych świadectw miłości braterskiej” (KKK 2447).

„W mocy Bożego Ducha”Program duszpasterski Kościoła w Polsce 2018/2019

SUGESTIE SŁUCHACZA

Co się z nami stało?

Teresa Zatryb

Scenka zaobserwowana w Wielkim Tygodniu: Droga ogólnie dostępna. Po jednej stronie ulicy bloki odgrodzone od jezdni płotem i chodnikiem, po drugiej las. Na krawężniku stoi sznurkiem około dziesięć samochodów. Zatrzymuje się następny i wysiadają dwie panie. Jedna około 90 lat, druga w sile wieku. Na 3. piętrze otwiera się okno i wychyla się głowa mężczyzny, który coś wykrzykuje. Z tonu głosu można się domyśleć, że coś nieciekawego. Pani rozgląda się, widać, że szuka znaku zakazu, lecz tam nie było takiego. Pan z okna wykrzykuje coś dalej. Starsza pani powiedziała spokojnym głosem: „Życzę panu na święta błogosławieństwa Bożego”. Druga pani rozpłakała się i odjechały, podczas gdy pan ze złością i hałasem zatrzasnął okno.

Słowo choć nie z głazu może rozbić kości

Te panie widocznie jechały do Jerycha. Zbójca je poranił. Komunikacja przez dwa tysiące lat się zmieniła, ale człowiek – nie, ponieważ człowiek nad rozwojem komunikacji pracował, ale nad sobą – nie. A nie pracował nad sobą, bo to już wymagało duchowego wysiłku. Żeby uczynić coś dobrego jako człowiek dla człowieka trzeba mieć oczy otwarte. Kapłan i lewita nie zwrócili uwagi na leżącego, rannego człowieka. Człowiek z okna zauważył staruszkę i co z tego wynikło? Nawet przecież nie musiał niczego robić ani wydawać pieniędzy. „Słowo choć nie z głazu może rozbić kości” (aforyzm chiński). Co się stało z naszym ponadtysiącletnim chrześcijaństwem?

HOMILIA DO DOROSŁYCH

Miłosierny Samarytanin wczoraj i dzisiaj

ks. Jacek Zjawin

Do jakiej relacji można porównać stosunki pomiędzy Samarytanami i Żydami? Czy dobrą analogią byłyby relacje pomiędzy Rosjanami, Niemcami i Polakami podczas II wojny światowej? W przypadku Samarytan i Żydów bardziej chodziło o nienawiść na tle religijnym, ale był tam także element historyczno-polityczno-militarny. Szukając dalej dobrej analogii możemy przywołać sytuację w polskim Kościele. Kościół jest dziś mocno podzielony i trudno nawet z ambony te podziały ponazywać, żeby nie zostać posądzonym o sprzyjanie jednej z opcji. Poszczególne stronnictwa w Kościele unikają się, obrażają na siebie, rzucają oszczerstwa lub wchodzą w otwarty konflikt. Wielu katolików gorszy się Kościołem i pyta: Czy to jest ta wspólnota, której chciał Jezus Chrystus? Relacja Samarytan do Żydów może rzucić trochę światła na naszą obecną sytuację, abyśmy odkryli w niej nie tyle ostateczną katastrofę, co kryzys, który jest szansą rozwoju.

Po prostu dobry człowiek

Punktem konfliktowym pomiędzy Żydami i Samarytanami był fakt, że poprzez zawirowania historyczne (m.in. niewola babilońska w VI w. p.n.e.), Żydzi nie uznawali Samarytan za godnych udziału w kulcie Boga Jedynego w świątyni jerozolimskiej. Samarytanie posiadali własną świątynię na górze Gerazim, co przez Żydów uważane było za bałwochwalstwo, a sami Samarytanie traktowani byli jako nieczyści. W Ewangelii według św. Jana odnajdujemy lapidarne stwierdzenie: „Żydzi bowiem i Samarytanie unikają się nawzajem” (J 4, 9), co staje się zrozumiałe w szerszym tle historycznym. Jednak dzisiejsza ewangelia oraz inne fragmenty z Nowego Testamentu zdają się radykalnie przełamywać starotestamentalne stereotypy. Ewangelista Łukasz w rozdziale siedemnastym zapisuje, że z dziesięciu uzdrowionych trędowatych tylko jeden przyszedł i oddał pokłon Jezusowi – „a był to Samarytanin” (por. Łk 17, 16). Katecheza ewangelisty Łukasza, opierając się na słowach i czynach Jezusa, mocno podkreśla, że ta ustalona przez wydarzenie historyczne nienawiść pomiędzy narodami na płaszczyźnie duchowej nie ma racji bytu. Co więcej staje się doskonałym tłem do ukazania oryginalności miłości bliźniego według pomysłu Jezusa Chrystusa. A jest to rzeczywiście miłość, której nie spotykamy nigdzie poza Ewangelią. Przyjęło się sprowadzać przykazanie miłości bliźniego do zwykłej dobroczynności. Chrześcijanin to w oczach świata po prostu dobry człowiek. Tylko, jeśli tak rzeczywiście jest, to po co Ewangelia? Po co wiara? Po co sakramenty? Dobroczynność wynika z dobrego wychowania, a nie z wiary. Od dziecka przecież jesteśmy uczeni, że trzeba być dobrym dla innych.

Gdzie ja mogę być dziś miłosiernym Samarytaninem?

Ewangelia o miłosiernym Samarytaninie nie jest moralitetem o „byciu dobrym człowiekiem”. Miłosierny to ten kto okazuje miłość temu, kto na nią nie zasługuje. Miłosierny Samarytanin pokazuje, że można przełamać historyczno-religijne stereotypy. Pobity i leżący w kałuży krwi pobożny Żyd, który wraca ze świątyni jerozolimskiej, od swoich współziomków (kapłana i lewity) nie otrzymuje najmniejszej nawet pomocy. Od Samarytanina, z którym mógłby prowadzić spór o czystość wiary w Jednego Boga, otrzymuje pomoc w ilości i formie całkowicie niespodziewanej.

Pierwszym miłosiernym Samarytaninem jest Bóg przez to, że stworzył człowieka, dał mu wolność i mimo grzechu nie przestaje się nim opiekować. „Samarytańskość” Boga osiągnęła szczyt w Jezusie Chrystusie, który umarł za swoich wrogów – sam dał się okaleczyć i ograbić demonowi, aby ustrzec człowieka przed zagładą. Jezus Chrystus podnosi nas, ograbionych i okaleczonych przez grzech, do nowego życia przez sakrament pokuty i pojednania. Pielęgnuje nas i leczy w domu, którym jest Kościół, karmi Eucharystią.

Co to znaczy być miłosiernym Samarytaninem? Zanim podejmiemy dyskusje i spory na temat „kto ma rację” w tej czy innej sprawie, mamy po prostu kochać i to kochać w obfitości i hojności. Niektórzy żyjący jeszcze świadkowie wydarzeń wojennych wspominają o Rosjanach i Niemcach, którzy nie byli tacy jak wszyscy inni. Mimo że Polacy spodziewali się z ich strony najgorszego, otrzymali pomoc, troskę i wsparcie. A gdzie ja mogę być dziś miłosiernym Samarytaninem?

HOMILIA DO DOROSŁYCH

Pomagać zawsze każdemu

ks. Piotr Śliżewski

Dzięki Ewangelii wg św. Łukasza możemy rozważyć bardzo ciekawą rozmowę między Jezusem, a uczonym w Prawie. Dowiadujemy się z niej, że w wierze nie wystarczy tylko teoria. Posiadanie wiedzy to dopiero początek. Prawdziwa wiara realizuje się w czynach. Zobaczmy, jak zadaje pytanie uczony w Prawie: „Nauczycielu, co mam czynić, aby osiągnąć życie wieczne?”. Kształt tego pytania mówi sam za siebie. Uczony podchodzi do zbawienia jak do jakiejś jednorazowej czynności. Chce poznać metodę. Wie jak czytać słowo Boże, wie jak wykonywać różne codzienne zadania, więc chętnie poznałby także „sposób na niebo”. On nie chce się na nie powoli otwierać, tylko chce je osiągnąć. Prosi więc o rozpisanie planu. Na szczęście tego nie otrzymuje. Jezus nie mówi mu, że poprzez coś zdobędzie klucze do nieba. Zdecydowanie nie! Zbawiciel zamiast tego komentuje: „To czyń, a będziesz żył”. Jezus pokazuje przez to, że nieba się nie osiąga, tylko jest ono konsekwencją całego życia, a realizowanie przykazań już teraz nadaje piękniejszy kształt życiu. W niebie znajdą się zatem ci, którzy żyją. Nie jest to tylko jednorazowy zabieg, lecz ciągłe otwieranie się na inny sposób postrzegania Boga, drugiego człowieka jak i nas samych.

Kto jest moim bliźnim?

Wsłuchując się w tę rozmowę trzeba podjąć decyzję, że rezygnujemy z wypowiadania okrągłych słów, a skupiamy się na praktyce. Dostrzeżmy, że chociaż uczony w Prawie znał przykazania, to jednak nie za bardzo chciał je wprowadzać w czyn. Dlatego od razu zapytał: „A kto jest moim bliźnim?”. Myślał, że tym ułatwi sobie zdobywanie nieba. Aby mu to wytłumaczyć Jezus opowiedział przypowieść. Każdy jej element jest bardzo znaczący. Rozważmy ją w szczególe, by stała się dla nas motywacją do praktykowania miłości, a nie tylko wypowiadania ładnych słów.

Na początku tej przypowieści dowiadujemy się o bezduszności względem półumarłego człowieka, który został zaatakowany przez zbójców. Człowiek ten był potraktowany „jak powietrze” zarówno przez kapłana jak i przez lewitę, czyli prawie-kapłana. W końcu lewici zajmowali się pilnowaniem i sprzątaniem świątyni, przygotowywaniem liturgii oraz innymi pracami, zleconymi im przez kapłanów. Słowem, dwie pierwsze mijające poszkodowanego osoby były bliskie Bogu. Przynajmniej ze względu na swoją funkcję. Jak się jednak okazało, nie chciały przyjść z realną pomocą. Wolały ograniczyć swoją miłość bliźniego do wypowiadanych słów modlitwy. Ich zachowanie ograniczyło się do „zobaczenia go” i minięcia. Uczony w Prawie słuchający tej przypowieści od razu musiał poczuć, że Jezus odwołuje się do jego patrzenia na religijność. On był wyszkolony w wiedzy, ale niechętny do miłości. Co słyszymy dalej? Dowiadujemy się, że trzecią osobą, która przechodzi obok jest Samarytanin. Uczony w Prawie na pewno założył, że scenariusz będzie bardzo podobny jak w poprzednich dwóch przypadkach. Przecież Samarytanie są pokłóceni z Żydami! Nie ma opcji, by doszło do udzielenia pomocy. Jak musiał się uczony w Prawie zdziwić, gdy usłyszał dalszą część przypowieści. Okazało się, że ten, który powinien systemowo odrzucić pobitego Żyda, zaopiekował się nim w niezwykły sposób! Jezus układając tę historię w ten sposób pokazał, że miłość do bliźniego nie dotyczy tylko ściśle wyselekcjonowanej grupy, lecz każdego człowieka. Także tego, którego dotąd uważałem za wroga!

Wzruszył się głęboko

Ta przypowieść nie tylko zachęca do tego, by pomagać każdemu i w każdym widzieć swojego brata, ale daje konkretne wskazania, jak to zrobić. Wsłuchajmy się w nie, by wiedzieć, jak się za to zabrać, by każdy nasz bliźni poczuł się pokochany w swoim cierpieniu.

Samarytanin „wzruszył się głęboko” – pokazuje to, że do prawidłowej miłości potrzeba przejęcia się czyimś losem. Nie wystarczy tylko zareagować. Aby kochać, trzeba wręcz współodczuwać. Poczuć jakby się samemu leżało przy drodze i umierało z bólu. Następnie Ewangelista zanotuje, że Samarytanin „podszedł do niego i opatrzył mu rany”. Nie da rady dobrze pomóc, gdy nie zbliżymy się do kogoś. Nie sposób z wysokości drogi rozwiązywać problemu. Trzeba przerwać podróż i podejść bliżej. Zobaczyć cierpienie z czyjejś perspektywy. Od razu pojawia się pytanie, kiedy ostatnio pomagaliśmy komuś według jego pomysłu i biorąc pod uwagę jego położenie, a nie tylko według naszego zamysłu? Kolejne działania Samarytanina są nie mniej wspaniałomyślne. Nie oszczędzał on na pobitym. Wykorzystał cenne produkty, takie jak olej i wino. Ponadto wsadził na swoje bydle, co zmusiło go do tego, by samemu iść pieszo. Czy i my potrafimy się zgodzić na to, by poranionemu było przez chwilę lepiej niż nam samym? Nie w takim sensie, że będzie się lepiej czuł, ale obdarzymy kogoś większą troską niż samych siebie. W działaniu Samarytanina zachwyca również to, że jego pomoc nie skończyła się na jednorazowym wydarzeniu, tylko dalej pielęgnował pokrzywdzonego człowieka. A gdy sam już nie mógł otoczyć go należną troską, przekazał to zadanie osobie, którą opłacił.

Kiedy będziemy się zastanawiać, co jeszcze możemy zrobić dla naszego bliźniego, to wracajmy do tego fragmentu Ewangelii. Kryje on w sobie tyle dobroci. Chwała Panu za tak niekonwencjonalnego Samarytanina!

HOMILIA DO DZIECI

Jezu, ufam Tobie!

ks. Grzegorz Świecarz

Dzisiaj jesteśmy świadkami niesamowitego spotkania z człowiekiem, który pokazał czym jest to, o czym mówił św. Jan Paweł II i św. Faustyna – wyobraźnia miłosierdzia. Dzisiejsze słowo, to wspaniała lekcja na temat okazywania miłosierdzia ludziom będącym w potrzebie. Odczytaną dziś przypowieść Jezusa prowokuje jakiś uczony w Piśmie, który przychodzi, aby zapytać, co trzeba zrobić by osiągnąć życie wieczne, czyli innymi słowy – dostać się do nieba. My już doskonale wiemy, że to co powiedział dziś do nas Jezus, to przykazanie miłości Boga i bliźniego, które później zostanie nazwane najważniejszym z przykazań. Zobaczcie jak bardzo trudno w swoim życiu umieć zrealizować to przykazanie. Mamy kochać Boga całym sercem, całą swoją duszą, całą swoją mocą i całym swoim umysłem. Pan Bóg ma wypełniać całe nasze życie. Ale przykazanie to odnosi się również do relacji z drugim człowiekiem, który jest naszym bliźnim.

Depresja

Myślę, że każdy z was bez problemu powie, kim jest nasz bliźni. Powiemy, że to osoba żyjąca obok nas, którą spotykamy na co dzień. Ale jak trudno zobaczyć naszego bliźniego w osobie żyjącej na skraju ubóstwa. Zobaczcie jak bardzo często jesteśmy świadkami, że ludzie spotykając osobę na przykład bezdomną, odwracają się, nie chcą pomóc. I to właśnie ten przykład dziś przytacza Jezus w przypowieści. Słyszymy o pewnej osobie, która szła z Jerozolimy do Jerycha. Nie jest to daleko, bo około 1100 metrów, ale droga ta była dość niebezpieczna, bowiem często skradali się tam różni zbójcy. W pierwszym momencie myślimy, że czekali na jakieś kosztowności lub pieniądze. Wyobraźcie sobie, że najczęstszym łupem była długa szata, dość cenna. Jerozolima była położona na górze wznoszącej się na około 580 m n.p.m. Ów człowiek schodzi z Jerozolimy do Jerycha, które było położone w depresji, czyli poniżej poziomu morza. Ten szczegół jest niezwykle ważny, bowiem człowiek schodzący z Jerozolimy do Jerycha jest obrazem człowieka, który odchodzi od Boga, odwraca się do Boga plecami, z każdym kolejnym krokiem stacza się coraz bardziej, świadomie odchodzi od Boga, rezygnuje z Jego miłości i miłosierdzia. Może w nas jest też taka postawa, że poprzez grzech stajemy plecami do Boga, świadomie rezygnujemy z przykazań i nie kierujemy się w swoim życiu prawem miłości Boga i bliźniego? A jak wtedy postępuje z nami Bóg? Jest jak miłosierny Samarytanin z dzisiejszej przypowieści.

Miłosierdzie

W czasach Jezusa Chrystusa Żydzi i Samarytanie byli ze sobą skłóceni a nawet można powiedzieć wrogo wobec siebie nastawieni. Pobity człowiek mógł być pełen obaw, że zostanie źle potraktowany przez Samarytanina, może się go zwyczajnie bał. Czy czasem i tak nie jest w naszym życiu? Kiedy przychodzimy do kratek konfesjonału, jesteśmy pełni obaw, budzą się w nas różne emocje. Ale trzeba w tym momencie przypomnieć sobie obraz Jezusa Miłosiernego. Ma On w kierunku każdego z nas wyciągniętą lewą rękę i stopę. To znak, że Jezus jest nieustannie gotowy do tego, aby poszukiwać ludzi, którzy się od niego odwrócili. Jezus nie zraża się naszymi grzechami, tym, że człowiek odwraca się od Jego miłości. On gotowy jest nam wybaczyć i błogosławić każdego dnia we wszystkich naszych trudnościach. Jezus podnosi nas z upadku dodając sił, abyśmy umieli stanąć na własnych nogach. To tu Jezus opatruje wszystkie nasze rany duchowe, opatruje je oliwą rozgrzeszenia i winem pocieszenia. Jezus jest miłosiernym Samarytaninem, który przychodzi do nas, aby nam pomóc. Musimy pozwolić sobie pomóc i całym sercem zaufać. Czy będziecie chcieli przyjąć pomoc Jezusa? Czy będziecie potrafili Jemu prawdziwie zaufać? Jeżeli jest nam ciężko, zawsze powtarzajmy: Jezu, ufam Tobie!

Dalsza część książki dostępna w wersji pełnej

21 lipca 2019

16NIEDZIELA OKRESU ZWYKŁEGO

Dostępne w wersji pełnej

28 lipca 2019

17NIEDZIELA OKRESU ZWYKŁEGO

Dostępne w wersji pełnej

4 sierpnia 2019

18NIEDZIELA OKRESU ZWYKŁEGO

Dostępne w wersji pełnej

11 sierpnia 2019

19NIEDZIELA OKRESU ZWYKŁEGO

Dostępne w wersji pełnej

15 sierpnia 2019

WNIEBOWZIĘCIE NMP

Dostępne w wersji pełnej

18 sierpnia 2019

20NIEDZIELA OKRESU ZWYKŁEGO

Dostępne w wersji pełnej

25 sierpnia 2019

21NIEDZIELA OKRESU ZWYKŁEGO

Dostępne w wersji pełnej

SYTUACJE DUSZPASTERSKIE

Rozpoczęcie pielgrzymki do sanktuarium Maryjnego

Kazanie na pieszą pielgrzymkę

Nabożeństwo fatimskie

Świętego Krzysztofa

Przemienienie Pańskie

Dziękczynienie za plony

NMP Częstochowskiej

Homilia ślubna

Homilia pogrzebowa

Pierwszy czwartek i piątek miesiąca

Spotkanie wspólnoty różańcowej

Apostolstwo modlitwy

Słuchając Franciszka

Z archiwum „Biblioteki”

Rozważania na dni powszednie

NA ROZPOCZĘCIE PIELGRZYMKI DO SANKTUARIUM MARYJNEGO • LIPIEC LUB SIERPIEŃ

Dostępne w wersji pełnej

LIPIEC • SIERPIEŃ

Z archiwum „Biblioteki Kaznodziejskiej”

Dostępne w wersji pełnej

Poniedziałek, 1 lipca

„Nauczycielu, pójdę za Tobą, dokądkolwiek się udasz”.

Dostępne w wersji pełnej

14 NIEDZIELA OKRESU ZWYKŁEGO • 7 lipca

WPROWADZENIE

Dostępne w wersji pełnej

Wprowadzenie

Dostępne w wersji pełnej

WYDAWCA

Święty Wojciech Dom Medialny sp. z o.o.

ul. Chartowo 5

61-245 Poznań

www.swietywojciech.pl

Redakcja „Biblioteki Kaznodziejskiej”

www.bkaznodziejska.pl

tel. 61 659 37 44

bkaznodziejska@swietywojciech.pl

Prenumerata

tel. 61 659 37 56

prenumerata@swietywojciech.pl

ISSN 0208-7413

Na zlecenie Woblink

woblink.com

plik przygotowała Weronika Panecka

Spis treści

Karta tytułowa

W TYCH MIESIĄCACH

ks. Maciej K. Kubiak

SUGESTIE HOMILETYCZNE

7 lipca 2019 • 14 niedziela okresu zwykłego

Sławomir Zatwardnicki

ks. Maciej Szczepaniak

ks. Piotr Winkler

Danuta Szelejewska

14 lipca 2019 • 15 niedziela okresu zwykłego

Teresa Zatryb

ks. Jacek Zjawin

ks. Piotr Śliżewski

ks. Grzegorz Świecarz

21 lipca 2019 • 16 niedziela okresu zwykłego

28 lipca 2019 • 17 niedziela okresu zwykłego

4 sierpnia 2019 • 18 niedziela okresu zwykłego

11 sierpnia 2019 • 19 niedziela okresu zwykłego

15 sierpnia 2019 • Wniebiowzięcie NMP

18 sierpnia 2019 • 20 niedziela okresu zwykłego

25 sierpnia 2019 • 21 niedziela okresu zwykłego

SYTUACJE DUSZPASTERSKIE

Homilie duszpasterskie

Rozpoczęcie pielgrzymki do sanktuarium maryjnego

Z archiwum „Biblioteki Kaznodziejskiej”

Rozważania na dni powszednie

NIEDZIELA Z OWIECZKĄ. Homilie do dzieci na rok szkolny 2019/2020

Wprowadzenie

Karta redakcyjna