Gillian Flynn

Zaginiona dziewczyna

Fragment

Przełożyła
Magdalena Koziej 

Dla Bretta: światła mego życia, seniora

i

Flynna: światła mego życia, juniora

W miłości przejawia się nieskończona zmienność świata; kłamstwa, nienawiść, a nawet morderstwa są w nią wplecione; w miłości nieuchronnie rozkwitają jej przeciwieństwa, jest ona cudowną różą zalatującą lekko krwią.

Tony Kushner, The Illusion

CZĘŚĆ PIERWSZA

CHŁOPAK TRACI DZIEWCZYNĘ

NICK DUNNE

DZIEŃ ZAGINIĘCIA

Kiedy myślę o swojej żonie, od razu staje mi przed oczami jej głowa. Najpierw sam kształt. Gdy ujrzałem Amy po raz pierwszy, zobaczyłem właśnie tył jej głowy, i było coś pięknego w tych krzywiznach. Przypominała lśniące, twarde ziarno kukurydzy albo skamielinę z rzecznego łożyska. W epoce wiktoriańskiej powiedziano by, że ma wyborny kształt głowy. Łatwo sobie wyobrazić jej czaszkę.

Rozpoznałbym tę głowę wszędzie.

I to, co w środku. O tym też myślę: o jej umyśle. Jej mózg, wszystkie te zwoje i myśli kursujące po nich jak szybkie, oszalałe stonogi. Jak dziecko wyobrażałem sobie, że otwieram jej czaszkę, rozwijam mózg niczym szpulkę i przeszukuję go, próbując uchwycić i przyszpilić jej myśli. O czym myślisz, Amy? To właśnie pytanie zadawałem najczęściej w trakcie naszego małżeństwa, nawet jeśli nie wypowiadałem go na głos i nie kierowałem do osoby, która mogłaby na nie odpowiedzieć. Sądzę, że takie pytania wiszą jak chmury burzowe nad każdym związkiem. O czym myślisz? Jak się czujesz? Kim jesteś? Co sobie zrobiliśmy? Co zrobimy?

Moje oczy rozwarły się dokładnie o szóstej rano. Bez ptaszęcego trzepotu rzęs, łagodnego pomrugiwania przed całkowitym oprzytomnieniem. Przebudzenie było mechaniczne. Straszne kliknięcie powiek, jak u lalki brzuchomówcy: świat jest czarny i nagle, ta-dam! 6.00, powiedział mi budzik, prosto w twarz, to była pierwsza rzecz, którą zobaczyłem. 6.00. Inaczej niż zwykle. Rzadko budziłem się o tak równej godzinie. Byłem człowiekiem budzącym się o zwichrowanych porach: 8.43, 11.51, 9.26. Wiodłem życie bez budzika.

W tej właśnie chwili o 6.00 słońce wspięło się ponad kontur dębów na tle nieba, objawiając swoje jestestwo gniewnego bóstwa w pełnej letniej krasie. Jego odbicie mknęło ognistą smugą przez rzekę ku naszemu domowi, długi, grzmiący paluch wymierzony we mnie, przebijający się przez delikatne zasłony sypialni. Oskarżający: Byłeś widziany. Będziesz widziany.

Wylegiwałem się w łóżku, które było naszym nowojorskim łóżkiem stojącym w nowym domu, który wciąż nazywaliśmy „nowym”, choć przebywaliśmy w nim od dwóch lat. To wynajęty dom tuż nad Missisipi, podmiejski i krzykliwie nowobogacki, taki, do jakiego aspirowałem jako dzieciak mieszkający w wyłożonym kosmatymi dywanami dwupoziomowcu w skromniejszej części miasta. Ten dom od razu wydaje się znajomy – okazały, mało wyzywający, nowy, nowy dom, którego, jak można się było spodziewać, moja żona nie cierpi.

„Czy mam usunąć sobie duszę, zanim wejdę do środka?”. Jej pierwsze słowa po przyjeździe. To był kompromis: Amy zażądała, byśmy wynajęli, a nie kupili dom w moim małym, rodzinnym miasteczku w Missouri, kurczowo trzymając się nadziei, że nie utkniemy tu na długo. Jedyne domy do wynajęcia były skupione na tym splajtowanym osiedlu: miniaturowym wymarłym mieście zdegradowanych przez recesję, przecenionych rezydencji należących do banków, w dzielnicy, którą zamknięto, zanim jeszcze została otwarta. To był kompromis, ale ona postrzegała tę kwestię zupełnie inaczej. Dla Amy był to złośliwy kaprys z mojej strony, wredne, samolubne wwiercenia noża. Zawlokłem ją, niby jakiś jaskiniowiec, do miasta, którego zajadle unikała, i zmusiłem, by mieszkała w takim domu, z jakich zwykła szydzić. Sądzę, że nie ma mowy o kompromisie, gdy tylko jedna strona go dostrzega, lecz nasze kompromisy na ogół tak wyglądały. Jedno z nas było zawsze wściekłe. Zazwyczaj Amy.

Nie wiń mnie za ten konkretny żal, Amy. Żal Missouri. Zrzuć winę na ekonomię, pecha, wiń moich rodziców, swoich rodziców, internet, ludzi, którzy używają internetu. Parałem się piórem. Pisałem o telewizji, filmach i książkach. Gdy ludzie jeszcze czytali coś na papierze, gdy kogoś obchodziło jeszcze, co myślę. Przyjechałem do Nowego Jorku w późnych latach dziewięćdziesiątych, kiedy dobiegały już końca dni zachłystywania się świetnością, choć wówczas nikt jeszcze o tym nie wiedział. W Nowym Jorku roiło się od pisarzy, prawdziwych pisarzy, bo tu były czasopisma, prawdziwe czasopisma, całe mnóstwo. W tym czasie internet stanowił jeszcze coś w rodzaju egzotycznego zwierzaka trzymanego w kącie świata wydawniczego – rzućcie mu trochę karmy, patrzcie, jak podryguje na smyczce, ale słodziak, na pewno nie zagryzie nas w nocy. Pomyśleć tylko: były czasy, gdy świeżo upieczeni absolwenci college’ów mogli przyjechać do Nowego Jorku i zarabiać na pisaniu. Nie zdawaliśmy sobie sprawy z tego, że podejmujemy pracę w zawodzie, który zniknie w ciągu dekady.

Miałem pracę przez jedenaście lat, a potem nagle szast-prast zostałem bez niej. W całym kraju zaczęły padać czasopisma, ulegając nagłej infekcji wywołanej przez bankrutującą gospodarkę. Pisarze (mojego pokroju: początkujący powieściopisarze, zadumani myśliciele, ludzie, których mózgi nie pracują wystarczająco szybko, by mogli pisać na blogach, Tweeterze, tworzyć linki, głównie stare, uparte chwalipięty) mieli przerąbane. Byliśmy jak modystki albo producenci batów; nasz czas dobiegł końca. Trzy tygodnie po tym, jak trafiłem na zieloną trawkę, Amy też straciła pracę, jaka tam ona była. (Teraz czuję, jakby Amy zaglądała mi przez ramię, kwitując uśmieszkiem to, że tak długo omawiałem swoją karierę, swoje niepowodzenie, a jej doświadczenie zawodowe zbyłem jednym zdaniem. Powiedziałaby, że to typowe. Cały Nick, powiedziałaby. To taki jej refren: Cały Nick... i cokolwiek następuje potem, jest złe). Dwoje bezrobotnych dorosłych, przez wiele tygodni przewalaliśmy się po mieszkaniu w brooklyńskiej kamienicy, w skarpetkach i piżamach, ignorując przyszłość, rozrzucając nieotwarte listy po stolikach i sofach, jedząc lody o dziesiątej rano, a popołudniami zapadając w drzemkę.

A potem pewnego dnia zadzwonił telefon. Na drugim końcu linii była moja siostra bliźniaczka. Margo wróciła do domu, kiedy rok wcześniej wylali ją z pracy w Nowym Jorku – ta dziewczyna wyprzedza mnie o krok we wszystkim, nawet gdy chodzi o gówniane szczęście. Margo dzwoniła z dobrego starego North Carthage w Missouri, z domu, w którym się wychowaliśmy, i kiedy słuchałem jej głosu, stanęła mi przed oczami, gdy miała dziesięć lat, z ciemną czupryną włosów, w szortach ogrodniczkach, siedziała na pomoście dziadków. Jej ciało było przygarbione jak stara poducha, chude nogi majtały w wodzie, a ona patrzyła, jak rzeka obmywa jej rybiobiałe stopy, taka uważna, stateczna już jako dziecko.

Go mówiła ciepłym, opanowanym głosem, nawet gdy zmroziła mnie wieścią, że nasza niezłomna matka jest umierająca. Ojciec już prawie się wyniósł na tamten świat – jego (paskudny) umysł, jego (nędzne) serce osuwały się w mrok, kiedy kroczył, klucząc, w stronę wielkiej szarej niwy. Jednak wyglądało na to, że matka go wyprzedzi. Zostało jej pół roku, może rok. Domyśliłem się, że Go poszła sama na rozmowę z lekarzem, wszystko dokładnie zapisała swoim niechlujnym pismem, a teraz ze łzami w oczach próbowała odcyfrować to, co zanotowała. Daty i dawki.

– Kurwa, nie mam pojęcia, co tu jest napisane, to chyba dziewięć. Ale czy to ma sens? – zastanawiała się, a ja jej przerwałem.

Oto było zadanie, cel leżący na wyciągniętej dłoni mojej siostry jak śliwka. Omal nie krzyknąłem z ulgi.

– Wrócę, Go. Przeprowadzimy się z powrotem w nasze strony. Nie może być tak, że to wszystko będzie na twojej głowie.

Nie uwierzyła mi. Słyszałem jej oddech na drugim końcu linii.

– Mówię poważnie, Go. Bo czemu nie? Tu przecież nic nie ma.

Długi wydech.

– A co z Amy?

Nad tym nie zastanawiałem się odpowiednio długo. Po prostu założyłem, że spakuję swoją nowojorską żonę razem z jej nowojorskimi zainteresowaniami, nowojorską dumą, oderwę od nowojorskich rodziców – zostawimy za sobą rozgorączkowaną, fascynującą manhattańską krainę przyszłości – po czym przesiedlę ją do małego miasteczka nad Missouri i wszystko będzie dobrze.

Jeszcze nie rozumiałem, jak głupie i optymistyczne było to założenie. Tak, w stylu cały Nick. Nie wiedziałem, że doprowadzi do nieszczęścia.

– Amy się zgodzi. Amy...

W tym miejscu powinienem dodać „Amy kocha mamę”. Jednak nie mogłem powiedzieć Go, że Amy kocha naszą matkę, bo Amy wciąż ledwie ją znała. Spotkały się raptem kilka razy i zawsze rozstawały się skonsternowane. Amy roztrząsała potem całymi dniami rozmowy, które ze sobą odbyły – „A co ona miała na myśli, mówiąc...” – jakby moja matka była przedstawicielką jakiegoś starożytnego plemienia, przybywającą z tundry z naręczem surowego mięsa z jaka i kościanymi guzikami na wymianę i próbowała wyciągnąć od Amy coś, czego tamta nie była skłonna zaoferować.

Amy nie zależało na poznaniu mojej rodziny, nie chciała poznać miejsca mojego urodzenia, a jednak z jakichś powodów sądziłem, że przeprowadzka w rodzinne strony to dobry pomysł.

Mój poranny oddech ogrzał poduszkę i zmieniłem temat rozmyślań. To nie był dzień na przewidywania czy żale, lecz na działanie. Z dołu dobiegały od dawna niesłyszane odgłosy: Amy przygotowywała śniadanie. Łomot drzwiczek w drewnianych szafkach (stuk-stuk!), grzechot szklanych i blaszanych pojemników (dzyń-dzyń!), przestawianie i wybieranie spośród kolekcji metalowych garnków i rondli (szur-szur!). Kulinarna orkiestra dostrajająca instrumenty, a potem dziarsko klekocząca do finału, forma do ciasta tocząca się po podłodze, uderzająca w ścianę jak czynele. Powstawało coś imponującego, prawdopodobnie naleśniki, bo naleśniki są na specjalne okazje, więc dziś Amy chce przyrządzić coś takiego.

To nasza piąta rocznica ślubu.

Podszedłem boso do krawędzi schodów i przystanąłem, zasłuchany, przebierając palcami w miękkim, rozciągniętym od ściany do ściany dywanie, którego Amy z zasady nie cierpiała, i zastanawiałem się, czy jestem już gotów dołączyć do żony. Amy była w kuchni, nieświadoma moich wahań. Nuciła coś melancholijnego i znanego. Wytężyłem słuch, by rozpoznać melodię – jakiś folkowy kawałek? Kołysanka? – i wtedy poznałem temat z filmu M*A*S*H. Suicide is painless.[1] Zszedłem na dół.

Przystanąłem niepewnie w drzwiach, obserwując żonę. Jej pszeniczne włosy były związane, kucyk podrygiwał wesoło jak skakanka, z roztargnieniem ssała oparzony palec, nucąc pod nosem. Potrafiła zabawnie zmieniać słowa piosenek. Na pierwszej randce leciał w radiu utwór Genesis ze słowami: „Zdaje się, jakby jej dotyk był niewidzialny”. Amy zanuciła zamiast tego: „Ona bierze mój kapelusz i kładzie go na najwyższej półce”. Gdy spytałem ją, skąd jej przyszło do głowy, że te słowa choć w nikłym stopniu przypominają oryginał, odparła, że zawsze myślała, iż kobieta z piosenki naprawdę kocha mężczyznę, bo kładzie jego kapelusz na najwyższej półce. Wtedy już wiedziałem, że mi się spodobała, że naprawdę podoba mi się ta dziewczyna, która na wszystko ma wyjaśnienie.

Niepokojące jest przywoływanie ciepłego wspomnienia, jeśli czuje się całkowity chłód.

Amy zerknęła na naleśnik smażący się na patelni i oblizała coś z nadgarstka. Wyglądała triumfująco, żonkowato. Gdybym wziął ją w ramiona, poczułbym zapach jagód i cukru pudru.

Kiedy zauważyła, że stoję w drzwiach i gapię się na nią, odziany w wymięte bokserki, z nastroszonymi włosami, oparła się o blat kuchenny i powiedziała:

– No, cześć, przystojniaczku.

Żółć i lęk podeszły mi do gardła. Pomyślałem sobie: Dobra, spadam stąd.

Bardzo późno zbierałem się do pracy. Po powrocie w rodzinne strony siostra i ja popełniliśmy głupstwo. Zrealizowaliśmy to, o czym zawsze rozmawialiśmy. Otworzyliśmy bar. W tym celu pożyczyliśmy pieniądze od Amy, osiemdziesiąt tysięcy dolarów, co dawniej stanowiło dla niej drobną kwotę, ale teraz było niemal całym majątkiem. Przyrzekłem, że wszystko jej zwrócę, z odsetkami. Nie chciałem być facetem, który pożycza od własnej żony – czułem, jak ojciec krzywi usta na samą myśl o tym. No cóż, faceci są różni, jego najbardziej potępiające zdanie, którego niewypowiedziany dalszy ciąg brzmi: a z ciebie żaden facet.

Ale to była naprawdę praktyczna decyzja, sprytne posunięcie biznesowe. Zarówno Amy, jak ja musieliśmy obrać nową drogę zawodową, a ta miała być moja. Ona wybierze coś pewnego dnia, albo i nie, a tymczasem mogliśmy zapewnić sobie jakiś dochód dzięki ostatniemu z funduszy powierniczych Amy. Tak samo jak wypasione domiszcze, które wynająłem, bar nawiązywał symbolicznie do moich dziecięcych wspomnień – było to miejsce, dokąd chodzą jedynie dorośli i robią dorosłe rzeczy. Może dlatego uparłem się, by kupić ten bar, gdy zostałem pozbawiony środków do życia. To miało być przypomnienie, że mimo wszystko jestem dorosły, że jestem dojrzałym mężczyzną, użytecznym człowiekiem, chociaż straciłem pracę, która mi to wszystko zapewniała. Już więcej nie popełnię tego błędu: wielkie stada pismaków gazetowych będą nadal trzebione – przez internet, recesję, amerykańskich odbiorców, którzy wolą oglądać telewizję albo zabawiać się grami wideo czy drogą elektroniczną informować przyjaciół, że deszcz jest do dupy! Ale nie stworzono takiej aplikacji, która zapewni rausz po bourbonie w upalny dzień w chłodnym, ciemnym barze. Na świecie zawsze będzie zapotrzebowanie na drinki.

Nasz bar stoi na rogu ulicy i ma przypadkowy, chaotyczny wystrój. Najfajniejszym elementem jest masywny wiktoriański kontuar, z głowami smoków i anielskimi twarzami wyłaniającymi się z dębowego drewna – ekstrawagancka snycerka w tych gównianych plastikowych czasach. Reszta wystroju jest byle jaka, to wystawa najbardziej dziadowskiego designu ze wszystkich dekad: podłoga z linoleum z ery Eisenhowera o płytkach powyginanych na brzegach jak przypalone tosty; wątpliwej urody boazerie prosto z domowych pornosów z lat siedemdziesiątych; halogeny podłogowe, przypadkowy hołd dla mojej sypialni w akademiku z lat dziewięćdziesiątych. Wszystko razem tworzy dziwnie przytulne wnętrze i wygląda nie jak bar, lecz czyjeś nieco zaniedbane, niedokończone mieszkanie. I jest jeszcze taki wesoły, swojski akcent: dzielimy parking z miejscową kręgielnią, więc gdy drzwi otwierają się na oścież, wejściu klientów towarzyszy aplauz padających kręgli.

Nazwaliśmy bar Bar. „Ludzie będą myśleli, że jesteśmy ironistami, a nie kreatywnymi bankrutami”, wykoncypowała siostra.

Tak, sądziliśmy, że jesteśmy sprytnymi nowojorczykami, że nazwa jest dowcipem, którego nikt nie chwyci, a przynajmniej nie skuma tak jak my. Na metapoziomie. Wyobrażaliśmy sobie, że miejscowi będą kręcili nosami: „Co to za nazwa: Bar?”. Jednak nasza pierwsza klientka, siwowłosa kobieta w okularach dwuogniskowych i różowym dresie powiedziała: „Podoba mi się ta nazwa. Zupełnie jak w Śniadaniu u Tiffany’ego, gdzie kot Audrey Hepburn nazywa się Kot”.

Od razu przestaliśmy zadzierać nosa, co tylko wyszło nam na dobre.

Wjechałem na parking. Zaczekałem, aż z kręgielni dobiegnie stukot padających kręgli – dzięki, dzięki, przyjaciele – po czym wysiadłem z samochodu. Rozejrzałem się z podziwem po okolicy, gdyż nadal nie nudził mnie ten swojski widok: przysadzisty budynek poczty z jasnej cegły po drugiej stronie ulicy (obecnie zamknięta w soboty), skromny beżowy biurowiec nieco dalej (obecnie zamknięty, kropka). Miasto nie było zamożne, już nie, wcale. Cholera, nie było nawet oryginalne, jako jedno z dwóch Carthage w Missouri. Nasze to niby Północne Carthage, co brzmi, jakby to były dwa bliźniacze miasta, choć dzieli je kilkaset kilometrów, i to nasze jest gorsze: urocze miasteczko z lat pięćdziesiątych, które rozrosło się w typowe średniej wielkości przedmieście i uznano to za postęp. A jednak tu dorastała moja mama, tu wychowywała mnie i Go, więc miejsce ma pewną historię. Przynajmniej dla mnie.

Idąc do baru przez poprzerastany chwastami betonowy parking, spojrzałem w stronę drogi i ujrzałem rzekę. Zawsze to uwielbiałem w naszym mieście: nie jest wzniesione na jakiejś bezpiecznej skarpie z widokiem na Missisipi – lecz nad samą rzeką. Mógłbym iść dalej drogą i wejść prosto w toń, pokonać łagodny metrowy spadek i być w drodze do Tennessee. Każdy budynek w mieście ma wyrysowane ręcznie linie oznaczające, dokąd doszła rzeka w czasie powodzi z roku 1961, 1975, 1984, 1993, 2007, 2008, 2011. I tak dalej.

Teraz rzeka nie była wezbrana, choć płynęła natarczywie, poznaczona silnymi prądami. Wraz z rzeką poruszał się żwawo długi sznur idących gęsiego mężczyzn, sunących z oczami wbitymi w stopy, ze spiętymi ramionami, zmierzających z uporem donikąd. Gdy im się przyglądałem, jeden z nich niespodziewanie uniósł na mnie wzrok, jego twarz pogrążona była w cieniu, owalna ciemność. Odwróciłem się.

Poczułem nagłą, silną potrzebę, by wejść do środka. Zanim uszedłem sześć metrów, szyję pokryły mi kropelki potu. Słońce nadal było wściekłym okiem na niebie. Byłeś widziany.

Poczułem skurcz w brzuchu i przyspieszyłem kroku. Musiałem się napić.

[1] Suicide is painless (ang.) – samobójstwo jest bezbolesne (wszystkie przypisy pochodzą od tłumaczki).

AMY ELLIOTT

8 stycznia 2005

WPIS DO DZIENNIKA

Tra la la! Pisząc te słowa, uśmiecham się od ucha do ucha jak adoptowana sierota. Jestem zażenowana tym, że czuję się taka szczęśliwa, niby jakaś nastolatka z komiksu w technikolorze, która rozmawia przez telefon, włosy ma związane w kucyk, a w dymku nad jej głową widnieje napis: Poznałam chłopca!

Poznałam. To potwierdzony empirycznie fakt. Poznałam chłopaka, wspaniałego, świetnego faceta, zabawnego i bardzo cool. Pozwolę sobie odmalować tę scenę, bo zasługuje na to, by zachować ją dla potomności (nie, proszę, tak daleko jeszcze nie zaszłam. Potomność! Fe). A jednak. To nie sylwester, ale sam początek Nowego Roku. Jest zima: wcześnie zapada mrok, przejmujące zimno.

Carmen, prawie nowa przyjaciółka – no, niby-przyjaciółka, ledwie koleżanka, typ znajomej, z którą nie można w ostatniej chwili odwołać spotkania – namówiła mnie, żebym poszła z nią na jedno z przyjęć dla pisarzy w Brooklynie. Lubię przyjęcia dla pisarzy, lubię pisarzy, jestem dzieckiem pisarzy, jestem pisarką. Nadal uwielbiam pisać to słowo – PISARKA – w każdym formularzu, kwestionariuszu, dokumencie, gdy pada pytanie o moje zajęcie. No dobra, wymyślam quizy osobowościowe, nie wypowiadam się na łamach o Wielkich Sprawach, ale sądzę, że mam prawo nazywać siebie pisarką. Ten dziennik traktuję jako formę pracy nad sobą: doskonalenie umiejętności, zbieranie szczegółów i obserwacji. Próba wyrażenia tego, co nieopisywalne, i przećwiczenia tych wszystkich pisarskich chwytów. (Uśmiecham się od ucha do ucha jak adoptowana sierota, to przecież całkiem niezłe). Ale naprawdę sądzę, że moje quizy kwalifikują mnie przynajmniej do honorowej nazwy. Prawda?

Na przyjęciu znajdziesz się w otoczeniu prawdziwych utalentowanych pisarzy, zatrudnionych przez powszechnie znane, szacowne gazety i czasopisma. Ty piszesz jedynie quizy do szmatławców dla kobiet. Gdy ktoś spyta, czym się zajmujesz, to:

a) Z zażenowaniem odpowiadasz: „Piszę quizy, taka tam głupia robota”.

b) Przypuszczasz atak i mówisz: „Teraz zajmuję się pisaniem, ale myślę o czymś ambitniejszym i bardziej interesującym. A ty? Co robisz?

c) Szczycisz się swoimi osiągnięciami: „Piszę quizy osobowościowe, wykorzystując wiedzę, którą posiadam jako magister psychologii. A, i tak zabawnie się składa, że jestem prototypem bohaterki uwielbianej serii książek dla dzieci. Pewnie znasz Niezwykłą Amy? No właśnie, więc wypchaj się, snobie”.

Odpowiedź: c, oczywiście c.

W każdym razie przyjęcie organizuje jeden z dobrych znajomych Carmen, który pisze o filmach do specjalistycznego czasopisma i zdaniem Carmen jest bardzo zabawny. Przez chwilę martwię się, że ona chce nas ze sobą spiknąć, a mnie to nie odpowiada. Mnie trzeba zwabić w zasadzkę, przyłapać, gdy się tego nie spodziewam, niczym dzikiego szakala. W przeciwnym razie jestem zbyt skrępowana. Czuję, że staram się być czarująca, i wtedy zdaję sobie sprawę, że oczywiście to widać, w związku z czym próbuję być jeszcze bardziej czarująca, by zrekompensować ten fałszywy czar, a wówczas na ogół zmieniam się w Lizę Minnelli: tańczę w rajstopach i cekinach, błagam o miłość. Są i rozcapierzone, wyciągnięte dłonie, i melonik, i mnóstwo zębów.

Ale nie, słuchając, jak Carmen rozpływa się nad swoim znajomym, wyciągam wniosek, że to ona na niego leci, więc dobrze.

Wdrapujemy się na trzecie piętro po wypaczonych schodach i wkraczamy w szum, ciepło bijące z ciał i aurę „pisarskości”: dużo okularów w czarnych oprawkach i bujnych czupryn, podrabiane kowbojskie koszule i wrzosowe golfy; czarne wełniane dwurzędowe kurtki rozrzucone na kanapie, spływające na podłogę; niemiecki plakat z filmu Ucieczka gangstera (Ihre Chance war gleich Null!) na jednej ze ścian pokrytych spękaną farbą. Ze stereo leci Take Me Out zespołu Franz Ferdinand.

Faceci okupują stolik karciany, na którym zgromadzony jest cały alkohol, po kilku łykach znów sobie dolewają, bo wiedzą, że niewiele zostało. Przepycham się tam, torując sobie drogę łokciami, i podtykam swój plastikowy kubek jak uliczny żebrak, po czym dostaję grzechoczące kostki lodu polane wódką od faceta o przemiłej twarzy w koszulce ze Space Invaders.

Wkrótce będziemy skazani na butelkę wyglądającego na truciznę zielonego likieru jabłkowego, ironiczny nabytek gospodarza, o ile ktoś nie wyskoczy po napitki, co wydaje się mało prawdopodobne, bo najwyraźniej każdy jest przekonany, że fatygował się ostatnim razem. Czuć, że to styczniowe przyjęcie, wszyscy są przeżarci i przesłodzeni po świętach, rozleniwieni, a jednocześnie poirytowani. To przyjęcie, na którym ludzie zbyt dużo piją i wszczynają wymyślne utarczki słowne, wydmuchują dym przez otwarte okno, chociaż gospodarz prosił, by wychodzili na zewnątrz. Rozmawialiśmy już ze sobą na tysiącu imprez świątecznych, nie mamy sobie nic do powiedzenia, jesteśmy gremialnie znudzeni, ale nie chce nam się wracać na styczniowy chłód, kości jeszcze nas bolą od wdrapywania się po schodach metra.

Carmen mnie porzuciła dla gospodarza-fatyganta, prowadzą ożywioną rozmowę w kącie kuchni, obydwoje przygarbieni, zwróceni do siebie twarzami, tworzą kształt serca. Dobrze. Zamierzam coś zjeść, żeby mieć jakieś zajęcie poza staniem pośrodku pokoju i uśmiechaniem się jak nowy dzieciak w szkolnej stołówce. Jednak prawie wszystko już zżarte. Na dnie wielkiej michy tupperware walają się resztki czipsów. Na stoliku kawowym stoi nietknięta taca z supermarketu ze zdrewniałymi marchewkami, sękatymi selerami i spermowatym dipem, wokół walają się pety niby bonusowe warzywka. Pod wpływem impulsu nachodzi mnie to, co zwykle: A co by było, gdybym teraz zeskoczyła z balkonu w teatrze? Gdybym zaczęła całować się z tym, który siedzi naprzeciwko mnie w metrze? Gdybym na tym przyjęciu usiadła sobie na podłodze i spałaszowała wszystko z tej tacy, łącznie z petami?

– Proszę, nie jedz nic stąd – mówi.

To jest on (dam-dam-DAM!), choć ja jeszcze tego nie wiem (dam-dam-dammm). Wiem, że ten facet będzie do mnie mówił, obnosi się z pewnością siebie jak z ironicznym T-shirtem, ale ona lepiej do niego pasuje. To typ faceta, którego zachowanie sugeruje, że często się bzyka, to facet, który lubi kobiety, facet, który by mnie dobrze zerżnął. A ja chciałabym być dobrze zerżnięta! Moje życie randkowe krąży wokół trzech typów mężczyzn: wymuskanych absolwentów Ivy League, którzy uważają siebie za postaci z powieści Fitzgeralda, wygadanych kolesiów z Wall Street z symbolem dolara w oczach, uszach i na ustach, i wrażliwych bystrzaków, którzy są tak samokrytyczni, że wszystko wydaje się żartem. Kolesie z Fitzgeralda odstawiają w łóżku nieudolne porno, robią dużo hałasu i akrobacji, z marnym skutkiem. Finansiści szaleją i wiotczeją. Bystrzaki pieprzą się tak, jakby komponowały jakiś kawałek minimalistycznego rocka: ta ręka brzdąka tutaj, a ten palec zapewnia miły basowy rytm... To brzmi, jakbym była niezłą zdzirą, co? Niech policzę... jedenastu. Nieźle. Zawsze sądziłam, że dwanaście to rozsądna liczba, że można by na tym poprzestać.

– Poważnie – ciągnie numer 12 (ha!). – Odejdź od tej tacy. James ma jeszcze ze trzy inne rzeczy do jedzenia w lodówce. Mógłbym przyrządzić ci oliwkę z musztardą. Jednak tylko jedną oliwkę.

Jednak tylko jedną oliwkę. To zdanie jest umiarkowanie śmieszne, ale zakrawa na wspólny dowcip, który będzie coraz śmieszniejszy w miarę nostalgicznego powtarzania. Myślę sobie: Za rok od dzisiaj będziemy szli razem przez Brooklyn Bridge o zachodzie słońca i jedno z nas szepnie „Jednak tylko jedną oliwkę” i zaczniemy się śmiać. (Przyłapuję się na tym. Koszmar. Gdyby wiedział, że już rozważam, co będzie za rok, wziąłby nogi za pas, a ja musiałabym mu w tym kibicować).

Głównie, muszę przyznać, uśmiecham się, bo jest cudowny. Rozpraszająco cudowny, tak że oczy wychodzą ci na wierzch i masz ochotę powiedzieć, na zasadzie: „koń, jaki jest, każdy widzi”, „Wiesz, że jesteś cudowny, prawda?” – po czym kontynuować rozmowę. Założę się, że faceci go nie znoszą: wygląda jak bogaty chłopak – łajdak z filmów dla nastolatków z lat 80. Taki, który dokucza wrażliwym odmieńcom, taki, który kończy z tortem na twarzy, bita śmietana spływa mu za kołnierz, a wszyscy w knajpie pękają ze śmiechu.

Jednak on się nie zachowuje jak taki facet. Ma na imię Nick. Jestem zachwycona. Sprawia wrażenie miłego i zwyczajnego, i taki właśnie jest. Gdy się przedstawia, ja odpowiadam:

– No, to jest prawdziwe imię.

Rozpromienia się i recytuje:

– Nick to taki gość, z którym możesz pójść na piwo, a jak mu zarzygasz samochód, słowa ci nie powie. Nick!

Bombarduje mnie okropnymi kalamburami. Łapię trzy czwarte z jego aluzji filmowych. No, może dwie trzecie. (Ku pamięci: wypożyczyć film Pewna sprawa). Nie muszę go prosić, by nalał mi kolejnego drinka, bo sam na to wpada, wywęszywszy gdzieś resztki dobrego alkoholu. Rości sobie prawa do mnie, oflagował mnie: Byłem pierwszy, jest moja, moja. Miło jest, po moich ostatnich doświadczeniach z nerwowymi, pełnymi szacunku postfeministycznymi mężczyznami, być terytorium. Ma piękny uśmiech, taki koci. Gdy się do mnie uśmiecha, niemal spodziewam się, że lada moment wykaszle żółte piórka kanarka Tweety’ego. Nie pyta, jak zarabiam na życie, co jest fajną odmianą. (Czy wspominałam o tym, że jestem pisarką?). Mówi do mnie z tym swoim akcentem znad krętej Missisipi: urodził się i wychował w Missouri, w okolicach Hannibal, rodzinnych stronach Marka Twaina, skąd tamten czerpał inspirację do Tomka Sawyera. Mówi, że będąc nastolatkiem, pracował na parowcu: obiady i jazz dla turystów. Gdy się zaśmiewam (impertynencka nowojorska dziewczyna, która nigdy nie odważyła się zapuścić do środkowych, nieogarnionych stanów, w których Mieszka Wielu Innych Ludzi), informuje mnie, że Missoura to magiczne miejsce, najpiękniejsze na świecie, że nie ma wspanialszego stanu. Spojrzenie ma szelmowskie, rzęsy długie. Wyobrażam sobie, jak wyglądał jako chłopiec.

Bierzemy razem taksówkę na powrót, uliczne światła zmieniają się w przyprawiające o zawrót głowy smugi, gdy samochód pędzi, jakbyśmy byli ścigani. Jest pierwsza w nocy, dwanaście przecznic od mego mieszkania utykamy w jednym z niespodziewanych nowojorskich korków, więc wymykamy się z taksówki w chłód, w wielkie Co Teraz?, a Nick zaczyna odprowadzać mnie do domu, obejmując mnie w pasie, twarze tężeją nam od chłodu. Kiedy skręcamy za róg, widzimy, że do miejscowej piekarni przyszła właśnie dostawa cukru pudru, który jest wsypywany do piwnicy z baryłki, jakby to był cement, i widzimy tylko cień dostawcy w białej, słodkiej chmurze. Ulica jest w kłębach, Nick przyciąga mnie do siebie, znów posyła mi ten swój uśmiech, ujmuje kosmyk moich włosów między dwa palce i przesuwa je do końca, a potem dwukrotnie pociąga, jakby szarpał dzwonek. Na końcach rzęs ma cukier puder i zanim się ku mnie pochyli, strzepuje cukier z moich ust, żeby poczuć ich smak.

NICK DUNNE

DZIEŃ ZAGINIĘCIA

Otworzyłem na oścież drzwi do swojego baru, wślizgnąłem się w mrok i po raz pierwszy tego dnia wziąłem głęboki oddech, wdychając zapach papierosów i piwa, ostrą woń lejącego się wąską strużką bourbona, kwaśny odór starego popcornu. W środku była tylko jedna klientka, siedziała samotnie na samym końcu baru: starsza pani o imieniu Sue, która bywała u nas w każdy czwartek ze swoim mężem, zmarłym przed trzema miesiącami. Teraz przychodzi co czwartek sama, nie tyle żeby porozmawiać, ile posiedzieć przy piwie z krzyżówką, dla zachowania rytuału.

Moja siostra stała za barem, włosy miała upięte do tyłu obciachowymi klamerkami, ręce zaróżowione od zanurzania szklanek po piwie w gorących mydlinach. Go jest szczupła i ma dziwną twarz, co nie znaczy, że nieładną. Po prostu trzeba jej się dokładniej przyjrzeć: mocno zarysowana szczęka, wąski, ładny nos, ciemne okrągłe oczy. Gdybyśmy przenieśli się do filmu z odpowiedniej epoki, na jej widok mężczyzna zsunąłby do tyłu fedorę, gwizdnął i powiedział: „Co za kobitka, niech mnie dunder świśnie!”. Twarz królowej komedii z lat trzydziestych nie zawsze przekłada się na nasze czasy wróżek-księżniczek, ale ze wspólnie spędzonego czasu wiem, że moja siostra bardzo podoba się mężczyznom, co stawia mnie w tym dziwnym braterskim położeniu, że jestem dumny i nieufny zarazem.

– Czy jeszcze robi się klops pimento? – spytała Go zamiast powitania, nie podnosząc wzroku, po prostu wiedziała, że to ja, a ja na jej widok jak zwykle czuję ulgę: może nie układa się świetnie, ale będzie dobrze.

Moja bliźniaczka Go. Tyle razy wypowiadałem te słowa, że stały się uspokajającą mantrą. Moja Twingo. Urodziliśmy się w latach siedemdziesiątych, a wtedy bliźniaki były dość rzadkie, trochę magiczne: kuzyni jednorożca, rodzeństwo elfów. Mamy ze sobą nawet pewną więź telepatyczną. Go jest naprawdę jedyną osobą na świecie, z którą jestem całkiem sobą. Nie czuję potrzeby tłumaczenia jej swego postępowania. Nie wyjaśniam, nie wątpię, nie martwię się. Nie mówię jej wszystkiego, już nie, ale jak dotąd mówię więcej niż komukolwiek innemu. Tyle, ile mogę. Spędziliśmy dziewięć miesięcy plecy w plecy, osłaniając się wzajemnie. Stało się to naszym życiowym nawykiem. Nigdy nie miało dla mnie znaczenia, że jest dziewczyną, dziwne u tak nieśmiałego dzieciaka. Co tu gadać? Ona zawsze była po prostu cool.

– Taki ostro przyprawiony klops mięsny z piklami i papryką podawany często na lunch? Chyba tak.

– Musimy kupić – powiedziała. Uniosła jedną brew. – Jestem zaintrygowana.

Bez pytania nalała mi z dozownika trochę piwa do kufla wątpliwej czystości. Gdy zauważyła, że patrzę na brudny brzeg, uniosła kufel do ust i oblizała brzeg, pozostawiając ślinę na szkle. Postawiła kufel przede mną.

– Lepiej, mój książę? – spytała.

Go uważa, że to ja dostałem od naszych rodziców wszystko co najlepsze, że byłem chłopcem, którego sobie zaplanowali, jedynym dzieckiem, na jakie ich było stać, a ona wślizgnęła się na ten świat, uczepiona mojej kostki, niechciana i obca. (Dla ojca szczególnie niechciana i obca). Uważa, że musiała radzić sobie sama przez całe dzieciństwo, żałosna istota w przypadkowych używanych ubraniach, bez (zapomnianych) pozwoleń na wycieczki szkolne, z ograniczonym kieszonkowym i pełna żalu. W tej wizji może być wiele prawdy, choć trudno mi to przyznać.

– Tak, mój nędzny kmieciu – odparłem i odprawiłem ją królewskim gestem.

Usiadłem skulony nad piwem. Musiałem posiedzieć i wypić jedno albo i trzy piwa. Nerwy miałem wciąż zszarpane po poranku.

– Co z tobą? – spytała. – Jesteś cały w nerwach.

Pstryknęła we mnie mydlinami, więcej wody niż mydła. Włączyła się klimatyzacja, mierzwiąc nam czubki włosów. Spędzaliśmy w Barze więcej czasu, niż trzeba. Stał się naszym dziecięcym klubem, którego nigdy nie mieliśmy. Pewnej pijackiej nocy w zeszłym roku, gdy mama jeszcze żyła, ale koniec był bliski, potrzebując pocieszenia, dorwaliśmy się do pudeł w jej piwnicy i buszowaliśmy wśród zabawek i gier, wydając z siebie achy i ochy, przerywane łykami piwa z puszki. Boże Narodzenie w sierpniu. Gdy mama zmarła, Go przeprowadziła się do naszego dawnego domu, po czym powoli i po trochu przenosiliśmy swoje zabawki do Baru: laleczka Strawberry Shortcake, teraz pozbawiona zapachu, wylądowała pewnego dnia na stołku przy barze (prezent ode mnie dla Go). Maleńki model samochodu Hot Wheels El Camino, bez jednego kółka, pojawił się na półce w rogu (prezent od Go dla mnie).

Myśleliśmy o wprowadzeniu wieczorów z grami planszowymi, choć większość naszych klientów była zbyt stara, by żywić sentyment do Głodnych Hipopotamów albo Gry Życia z tymi plastikowymi samochodzikami, do których trzeba powsadzać maleńkie pary małżeńskie i dzieci. Już nie pamiętam, kto wygrywa (Głębokie przemyślenia na temat produktów firmy Hasbro).

Go dolała mi piwa, i sobie też. Jej lewa powieka lekko opadała. Było dopiero południe i zastanawiałem się, jak długo już pije. Miała trudną dekadę. Moja oderwana od rzeczywistości siostra, korba naukowa o duszy rodeo, rzuciła college i przeniosła się na Manhattan w późnych latach dziewięćdziesiątych. Założyła oryginalną firmę typu dot.com, zarabiała wielki szmal przez dwa lata, a i potem mimo pęknięcia bańki spekulacyjnej na światowych giełdach w 2000 roku pozycja Go pozostała niezachwiana. Była bliżej dwudziestki niż trzydziestki; poradziła sobie. Następnie zrobiła dyplom i dołączyła do odzianego w szare garnitury świata bankowości inwestycyjnej. Utrzymywała się na średnim poziomie, nie robiła nic efekciarskiego, w niczym nie zawiniła, ale straciła pracę – szybko – gdy nastał krach finansowy w 2008. Nawet nie wiedziałem, że wyjechała z Nowego Jorku, dopóki nie zadzwoniła z domu mamy: „poddałam się”. Błagałem, żeby wróciła, przymilając się na wszelkie sposoby, lecz na drugim końcu linii słyszałem tylko naładowaną złością ciszę. Po odłożeniu słuchawki powędrowałem zmartwiony do jej mieszkania przy stacji Bowery i zobaczyłem Gary’ego, jej ukochanego fikusa z pożółkłymi liśćmi wystawionego na schody przeciwpożarowe, i wiedziałem, że już nigdy nie wróci.

Wydawało się, że Bar ją rozweselił. Prowadziła księgi rachunkowe, nalewała piwo. Prawie regularnie podkradała napiwki ze słoja, ale pracowała więcej ode mnie. Nigdy nie rozmawialiśmy o dawnym życiu. Było, minęło, a my o dziwo wcale się tym nie przejmowaliśmy.

– No i jak? – spytała Go, która zwykle w ten sposób zaczynała rozmowę.

– Ech.

– Co ech? Ech źle? Źle wyglądasz.

Wzruszyłem ramionami na tak, ona uważnie zlustrowała moją twarz.

– Amy? – spytała.

To było łatwe pytanie. Znów wzruszyłem ramionami na potwierdzenie, zawarłem też w tym geście pytanie: co robić?

Go poczęstowała mnie rozbawionym spojrzeniem, stojąc z łokciami rozpostartymi na barze, brodą podpartą na dłoniach, gotowa do przenikliwej analizy mojego małżeństwa. Go, jednoosobowy zespół ekspertów.

– Co z nią?

– Zły dzień. Po prostu zły dzień.

– Nie daj jej się dołować. – Go zapaliła papierosa. Paliła dosłownie jednego dziennie. – Kobiety są stuknięte.

Go nie zaliczała siebie do kategorii kobiet, słowa tego używała szyderczo.

Dmuchnąłem dym Go z powrotem w jej stronę.

– Dziś jest nasza rocznica. Pięć lat.

– Ho, ho.

Moja siostra odrzuciła głowę do tyłu. Była druhną, całą w fioletach – „cudowna, kruczowłosa, odziana w ametysty kobitka”, jak określiła ją matka Amy – ale ona nie zaprzątała sobie pamięci rocznicami.

– Rany. Kurwa. Koleś. Szybko zleciało.

Wydmuchała więcej dymu w moją stronę, leniwa zabawa w łapanie raka.

– A więc przygotuje to swoje, co się zowie, polowanie...

– Poszukiwanie skarbów – powiedziałem.

Moja żona uwielbiała gry, zwłaszcza umysłowe, ale też zwykłe zabawy, i na naszą rocznicę zawsze organizowała starannie przygotowane poszukiwanie skarbów, w którym każda wskazówka prowadziła do kryjówki z kolejną wskazówką, aż wreszcie docierałem do końca i znajdowałem prezent. Tak robił zawsze jej ojciec w rocznicę ślubu jej rodziców, i nie myślcie sobie, że nie dostrzegam genderowej zamiany ról, że nie łapię aluzji. Jednak ja nie wychowałem się w domu Amy, wyrosłem w swoim domu, i ostatnim prezentem ojca dla mamy, jaki pamiętam, było żelazko, stojące na blacie kuchennym, niezawinięte w papier.

– Zrobimy zakład o to, jak bardzo wścieknie się na ciebie w tym roku? – pyta Go, uśmiechając się nad brzegiem kufla.

Problem z poszukiwaniem skarbów Amy jest taki, że nigdy nie kapuję jej wskazówek. W pierwszą rocznicę, jeszcze w Nowym Jorku, rozgryzłem dwie na siedem. To był mój najlepszy rok. Wskazówka wprowadzająca:

Mała knajpka, w której wcześniej nie bywałeś,

Ale na jesieni, we wtorek, tam mnie całowałeś.

Czy jako dzieci braliście udział w konkursach ortograficznych? Ta sekunda w śnieżnej zadymce po ogłoszeniu słowa, gdy przeszukujesz mózg, by zobaczyć, czy potrafisz je napisać? To było coś takiego, panika w pustce.

– Irlandzki bar w niezbyt irlandzkim miejscu – nie dawała za wygraną Amy.

Zagryzłem usta i zacząłem wzruszać ramionami, omiatając wzrokiem nasz salon, jakby mogła się gdzieś w nim pojawić odpowiedź. Dała mi kolejną bardzo długą minutę.

– Zgubiliśmy się w deszczu – dodała błagalnym tonem podszytym złością.

Dokończyłem wzruszenie ramion.

– McMann’s, Nick. Pamiętasz, jak zgubiliśmy się w czasie deszczu w Chinatown, szukając restauracji dim sum, która miała być w pobliżu pomnika Konfucjusza, ale okazało się, że są dwa takie pomniki, i skończyliśmy w tym przypadkowym irlandzkim barze, cali przemoknięci, wypiliśmy kilka kolejek whisky, a wtedy ty złapałeś mnie i pocałowałeś, i to było...

– Jasne! Trzeba było wspomnieć o Konfucjuszu, od razu bym załapał.

– Pomnik się nie liczył. Chodziło o knajpę. O chwilę. Sądziłam, że to było coś wyjątkowego. – Wypowiedziała te słowa ze śpiewną dziecinną intonacją, która kiedyś wydawała mi się urocza.

– Bo było. – Przyciągnąłem ją do siebie i pocałowałem. – Oto moja wyjątkowa rocznicowa rekonstrukcja tego historycznego wydarzenia. Chodźmy zrobić to znowu w McMann’s.

Barman w McMann’s, wielki, brodaty niedźwiadek, wyszczerzył zęby w uśmiechu na nasz widok, nalał nam whisky i podsunął mi kolejną wskazówkę.

Kiedy mi źle, smutno i nic mnie nie bawi,

Idę tam, gdzie humor mi się poprawi.

Okazało się, że chodzi o pomnik Alicji z krainy czarów w Central Parku – Amy mówiła mi o nim, wie, że mówiła, wiele razy – który w dzieciństwie pocieszał ją w trudnych chwilach. Nie pamiętam żadnej z tych rozmów. Uczciwie przyznaję, że nie pamiętam. Mam trochę ADHD, a poza tym moja żona zawsze wydawała mi się olśniewająca, w najczystszym znaczeniu tego słowa: że traci się ostrość spojrzenia, jak przy patrzeniu w jasne światło. Wystarczyło mi, że jestem blisko niej i słucham, jak mówi, ale nie zawsze było ważne, co mówi. Powinno być, ale nie było.

Zanim dobrnęliśmy do końca dnia i wymiany prezentów – tradycyjnych papierowych prezentów na pierwszą rocznicę – Amy już się do mnie nie odzywała.

– Kocham cię, Amy. Wiesz, że cię kocham – powiedziałem, drepcząc krok w krok za nią wśród rodzinek otumanionych turystów stojących pośrodku chodnika z rozdziawionymi gębami. Amy przemykała się wśród tłumu w Central Parku, manewrując pomiędzy biegaczami o laserowych oczach i wrotkarzami o nożycowych nogach, klęczących rodziców i maluchów pędzących wężykiem, jak pijacy, tuż przede mną, z zaciśniętymi ustami, spiesząc się donikąd. Próbowałem ją dogonić, chwycić za rękę. Wreszcie przystanęła i z nieruchomą twarzą słuchała, jak się tłumaczę. Z trudem powstrzymywałem jednocześnie wybuch złości.

– Amy, nie rozumiem, dlaczego muszę udowadniać ci swoją miłość, pamiętając te same rzeczy co ty, w ten sam sposób co ty. To nie znaczy, że nie kocham naszego wspólnego życia.

Stojący w pobliżu klown wydmuchał balon w kształcie zwierzątka, jakiś mężczyzna kupił różę, dziecko polizało lody w rożku, i narodziła się autentyczna tradycja, której nigdy nie zapomnę: Amy zawsze popadała w przesadę, a ja nigdy nie byłem wart wysiłku. Wszystkiego najlepszego z okazji rocznicy ślubu, dupku.

– Skoro to piąta rocznica, domyślam się, że naprawdę się wścieknie – ciągnęła Go. – Mam nadzieję, że kupiłeś jej naprawdę dobry prezent.

– Mam go na liście sprawunków.

– Jaki jest symbol piątej rocznicy? Papier?

– Papier jest na pierwszą – odpowiedziałem.

Po nieoczekiwanie bolesnym pierwszorocznicowym poszukiwaniu skarbów Amy sprezentowała mi wykwintną papeterię. Moje inicjały były wytłoczone u góry strony, a papier był tak kremowy, że niemal spodziewałem się, że zwilgotnieją mi od niego palce. Ja z kolei ofiarowałem żonie jaskrawoczerwonego latawca kupionego w sklepie wielobranżowym, wyobrażając sobie park, pikniki, ciepłe powiewy letniego wiatru. Żadnemu z nas nie podobał się prezent, każde z nas wolałoby dostać to, co otrzymało to drugie. O.Henry na opak[2].

– Srebro? – zgadywała Go. – Brąz? Kość słoniowa? Muszla? Pomóż.

– Drewno – podpowiedziałem. – Z drewna nie ma romantycznych prezentów.

Przy drugim końcu baru Sue starannie złożyła gazetę i zostawiła ją na blacie wraz z pustym kuflem i pięciodolarowym banknotem. W milczeniu wymieniliśmy uśmiechy, po czym wyszła.

– Już wiem – powiedziała Go. – Idź do domu, zerżnij ją jak należy, a potem chlaśnij ją penisem, krzycząc: „masz tu swoje drewno, suko!”.

Roześmialiśmy się. A potem oboje w tym samym momencie i tak samo się zarumieniliśmy. To był jeden z tych świńskich, niesiostrzanych żartów, które Go lubiła ciskać we mnie jak granat. Z tego też powodu w szkole średniej krążyły plotki o tym, że się potajemnie bzykamy. Byliśmy ze sobą nader blisko; mieliśmy swoje dowcipy, szeptaliśmy po kątach w czasie balang. Jestem pewien, że nie muszę tego mówić, ale wy nie jesteście Go, moglibyście coś opacznie zrozumieć, więc jednak powiem: moja siostra i ja nigdy się nie pieprzyliśmy ani nawet nigdy o tym nie myśleliśmy. Po prostu naprawdę się lubimy.

Go odstawiła pantomimę przedstawiającą chlastanie mojej żony kutasem.

Nie, Amy i Go nigdy nie mogły się zaprzyjaźnić. Obie zbyt zachłannie broniły swego terytorium. Go przyzwyczaiła się do bycia dziewczyną alfa w moim życiu, Amy przywykła do tego, że jest dziewczyną alfa w życiu każdego. Chociaż mieszkały w tym samym mieście – i to dwukrotnie: najpierw w Nowym Jorku, potem tutaj – ledwie się znały. Przemykały przez moje życie jak świetnie skoordynowane czasowo aktorki na scenie, jedna już była za drzwiami, gdy wchodziła ta druga, a przy rzadkich okazjach, gdy obie znalazły się w tym samym pokoju, wydawały się skonsternowane sytuacją.

Zanim Amy i ja związaliśmy się na serio, zaręczyliśmy się, pobraliśmy, dowiadywałem się czasem, co myśli o niej Go, bo zapisywała gdzieś tu czy tam jakieś zdanie. To dziwne, ale nie mogę jej namierzyć, znaczy rozgryźć, kim jest naprawdę. Albo: Gdy jesteś z nią, tak jakbyś nie był sobą. I: Jest różnica pomiędzy kochaniem kogoś a kochaniem samej idei tej osoby. A wreszcie: Najważniejsze, że jesteś z nią naprawdę szczęśliwy.

Wtedy jeszcze Amy rzeczywiście potrafiła mnie uszczęśliwić.

Amy też miała różne uwagi na temat Go: Ona jest bardzo... taka z Missouri, prawda? Albo: Gdy się jest z nią, trzeba być w odpowiednim nastroju. I: Trochę się na tobie wiesza, pewnie dlatego, że nie ma nikogo innego.

Miałem nadzieję, że gdy wszyscy znajdziemy się w Missouri, te dwie wreszcie sobie odpuszczą – zgoda na niezgodę, wolność bycia sobą. Żadna nie dała za wygraną. Go jest zabawniejsza niż Amy, więc walka była nierówna. Amy jest bystra, nieznośna, sarkastyczna. Amy potrafi mnie rozwścieczyć, umie rzucić inteligentną, zjadliwą uwagę, ale Go zawsze mnie rozśmieszała. Niebezpiecznie jest śmiać się ze współmałżonków.

– Go, umawialiśmy się chyba, że już nigdy więcej nie wspomnisz o moich genitaliach – powiedziałem. – Bo w naszej bliźniaczej relacji ja nie mam żadnych genitaliów.

Odezwał się telefon. Go wzięła jeszcze jeden łyk piwa i odebrała, przewróciła oczami i odrzekła z uśmiechem:

– Oczywiście, że tu jest, chwileczkę! – Bezgłośnie wyszeptała: – Carl.

Carl Pelley mieszkał po drugiej stronie ulicy, naprzeciwko naszego domu. Od trzech lat na emeryturze. Od dwóch rozwiedziony. Tuż po rozwodzie przeprowadził się na nasze osiedle. Zajmował się handlem obwoźnym – wyposażenie na przyjęcia dla dzieci – i czułem, że po czterdziestu latach życia w motelach w domu wcale się nie czuje po domowemu. Zjawiał się w Barze niemal codziennie z cuchnącą torebką z baru szybkiej obsługi Hardee’s, narzekając na wydatki, dopóki nie zaproponowaliśmy mu pierwszego drinka na koszt firmy. (To była kolejna rzecz, której dowiedziałem się o Carlu z jego wizyt w Barze – że był nieźle funkcjonującym, lecz poważnie uzależnionym alkoholikiem). Wyrażał chęć spożycia wszystkiego, „czego chcemy się pozbyć”, i rzeczywiście: przez cały miesiąc Carl pił jedynie mętny napój alkoholowy Zimas, circa 1992, który odkryliśmy w piwnicy. Gdy kac zatrzymywał Carla w domu, znajdował jakiś pretekst, by zadzwonić: „Twoja skrzynka jest dziś zapchana, Nicky, chyba przyszła jakaś paczka”. Albo: „Zanosi się na deszcz, może chcesz zamknąć okna”. Oczywiście wszystko zmyślał. Chciał po prostu usłyszeć brzęk szkła, gulgot nalewanych drinków.

Wziąłem słuchawkę, zacząłem potrząsać przy niej pojemnikiem z lodem, żeby Carl mógł sobie wyobrazić swój dżin.

– Hej, Nicky – odezwał się bełkotliwie Carl. – Przepraszam, że przeszkadzam. Pomyślałem jednak, że powinienem cię zawiadomić... twoje drzwi są otwarte na oścież, a kot wyszedł na zewnątrz. Chyba coś jest nie tak, no nie?

Mruknąłem coś w odpowiedzi.

– Poszedłbym sprawdzić, ale niezbyt dobrze się czuję – dodał z trudem Carl.

– Nie ma sprawy – powiedziałem. – I tak już miałem się zbierać do domu.

To piętnaście minut samochodem, prosto na północ River Road. Gdy wjeżdżam na nasze osiedle, czasem przechodzi mnie dreszcz od samego patrzenia na te wszystkie ziejące ciemnymi oknami domy – domostwa, które nigdy nie zaznały obecności mieszkańców albo miały właścicieli i widziały, jak ich eksmitują, i odtąd budynek stał triumfalnie opróżniony, wyzuty z ludzi.

Kiedy wprowadziliśmy się z Amy, nasi nieliczni sąsiedzi zrobili nam nalot: kobieta w średnim wieku, samotna matka trójki dzieci przybyła z zapiekanką, młody ojciec trojaczków z sześciopakiem piwa (żonę zostawił w domu z trojaczkami), starsza para chrześcijan mieszkających parę domów dalej i oczywiście Carl z naprzeciwka. Rozsiedliśmy się na naszej tylnej werandzie i patrzyliśmy na rzekę, a oni wszyscy mówili z żalem o regulowanych stawkach kredytów hipotecznych, zerowych odsetkach i zerowych zaliczkach, a potem zauważyli, że Amy i ja jako jedyni mamy dostęp do rzeki i jako jedyni nie mamy dzieci.

– Tylko was dwoje? W tym ogromnym domu? – dziwiła się samotna matka, rozdzielając między gości jakąś breję jajeczną.

– Tylko nas dwoje – potwierdziłem z uśmiechem i pokiwałem z uznaniem głową, gdy wziąłem do ust trochę jej potrawy.

– Może być wam samotnie.

Co do tego miała rację.

Cztery miesiące później pani Jajeczna przegrała batalię o hipotekę i zniknęła w nocy wraz z trójką dzieci. Jej dom stał teraz pusty. Na szybie okna salonu wisiał przyklejony taśmą dziecięcy rysunek przedstawiający motyla, jaskrawe flamastry wyblakły i zbrązowiały na słońcu. Nie tak dawno, gdy przejeżdżałem wieczorem koło tego domu, ujrzałem mężczyznę z brodą, zapuszczonego, wyglądającego zza rysunku, unoszącego się w ciemności jak jakaś smutna ryba akwariowa. Zobaczył, że go zauważyłem, i wycofał się w głąb pomieszczenia. Następnego dnia zostawiłem na schodkach wejściowych papierową torbę z kanapkami, przez tydzień stała nietknięta w słońcu, gnijąc, aż wreszcie ją zabrałem i wyrzuciłem.

Cisza. Na osiedlu zawsze panowała niepokojąca cisza. Gdy zbliżałem się do naszego domu, wyraźnie słysząc warkot silnika, zobaczyłem, że kot istotnie siedzi na schodach. Nadal na schodach, dwadzieścia minut po telefonie Carla. To było dziwne. Amy kochała kota, kot został pozbawiony pazurów, nigdy nie wypuszczała go na zewnątrz, nigdy przenigdy, ponieważ ten kot, Bleecker, był słodki, ale niezwykle durny, i pomimo czipa wszczepionego gdzieś w jego tłuste, futrzaste ciało Amy wiedziała, że nigdy już nie ujrzy zwierzaka, jeśli wypuści go z domu. Od razu podreptałby do Missisipi – tu-tup – i popłynął do Zatoki Meksykańskiej, prosto w paszczę głodnego rekina.

Okazało się, że kot nie miał nawet tyle rozumu, by przebrnąć przez schody. Bleecker siedział przycupnięty na skraju ganku – tłusty, lecz dumny wartownik. Kiedy wtoczyłem się na podjazd, Carl wyszedł z domu i stanął na swoich schodkach wejściowych, i czułem, że zarówno kot, jak i starszy pan przyglądają mi się, gdy wysiadam z samochodu i idę w stronę domu, czerwone peonie rosnące na granicy działek wyglądały na grube i soczyste, jakby prosiły, by je zjeść.

Już się zasadzałem, by złapać kota, gdy ujrzałem, że drzwi frontowe są otwarte. Wprawdzie Carl już mi to powiedział, ale co innego usłyszeć, a co innego zobaczyć. To nie było zwykłe uchylenie- drzwi- na chwilę- przy wystawianiu śmieci. To było ziejące-na oścież- złowieszcze otwarcie.

Carl przystanął po drodze, czekając na moją reakcję, a ja jak w jakiejś okropnej sztuce performance odegrałem Zaniepokojonego Męża. Przystanąłem pośrodku schodków i zmarszczyłem brwi, a potem pokonałem szybko ganek, przeskakując po dwa stopnie i wołając żonę po imieniu.

Cisza.

– Amy, jesteś tu?

Pobiegłem od razu na górę. Nie ma Amy. Deska była rozłożona, żelazko włączone, sukienka czekała na prasowanie.

– Amy!

Gdy zbiegłem na dół, ujrzałem Carla ujętego w ramę otwartych drzwi, z rękami na biodrach, wgapionego we mnie.

Skręciłem gwałtownie do salonu i stanąłem jak wryty. Dywan lśnił pokryty szklaną miazgą, stolik do kawy był strzaskany. Boczne stoliki były przewrócone na bok, książki rozłożone na podłodze niczym talia kart. Nawet ciężki zabytkowy podnóżek sterczał z cienkimi nóżkami w górze, niby jakieś martwe stworzenie. Wśród tego całego bałaganu leżały ostre nożyczki.

– Amy!

Zacząłem biegać, wykrzykując jej imię. Wpadłem do kuchni, gdzie czajnik przypalał się na kuchence, zbiegłem do sutereny, gdzie zastałem pusty pokój gościnny, wyskoczyłem na zewnątrz przez tylne drzwi. Pognałem przez podwórko na wąski pomost wychodzący na rzekę. Wyjrzałem na bok, by sprawdzić, czy Amy nie siedzi w łódce wiosłowej przywiązanej do pomostu, w której znalazłem ją pewnego dnia, bujającą się na wodzie, z twarzą wystawioną do słońca i przymkniętymi oczami. Gdy zerknąłem wtedy w dół i oślepiany refleksami na wodzie spojrzałem na jej piękną, nieruchomą twarz, nagle otworzyła niebieskie oczy, ale nic do mnie nie powiedziała, ja też się nie odezwałem, a potem wróciłem sam do domu.

– Amy!

Nie było jej na wodzie ani w domu. Amy tam nie było.

Amy zniknęła.

[2] Aluzja do opowiadania O.Henry’ego The Gift of the Magi.

AMY ELLIOTT

18 WRZEŚNIA, 2005

WPIS DO DZIENNIKA

Ho, ho, ho. Zgadnijcie, kto wrócił? Nick Dunne, chłopak z przyjęcia na Brooklynie, całujący w cukrowej chmurze, pan Znikalski. Osiem miesięcy, dwa tygodnie, kilka dni ani słowa, i nagle się wyłania, jakby to była część planu. Okazuje się, że zgubił mój numer telefonu. Miał wyładowaną komórkę, więc zapisał go na kartce samoprzylepnej. Włożył kartkę do kieszeni w dżinsach, a dżinsy do pralki, która zamieniła kartkę w papkę w kształcie cyklonu. Próbował ją rozprostować, ale odczytał tylko 3 i 8. (Tak powiedział).

Potem miał kocioł w pracy i nagle zrobił się marzec, więc było żenująco późno na próby odnalezienia mnie. (Tak powiedział).

Oczywiście, że byłam wściekła. Ale już nie jestem. Pozwólcie, że ustawię scenę. (Ona powiedziała). Dzisiaj. Porywisty wrześniowy wiatr. Idę sobie Siódmą Aleją, oddając się lunchowej kontemplacji wystaw przed knajpkami na chodniku – sznury plastikowych pojemników z różnymi odmianami melonów, ułożone na lodzie niczym okazja dnia – i nagle czuję, że jakiś facet uczepił się mnie jak rzep. Zmierzyłam intruza kątem oka i rozpoznałam. To był on. Chłopak z „Poznałam chłopaka!”.

Nie przestałam iść, tylko odwróciłam się do niego i powiedziałam:

a) Czy ja cię znam? (manipulacyjne, wyzywające)

b) O rany, ale się cieszę, że cię widzę! (ochocze, służalcze)

c) Pierdol się. (agresywne, gorzkie)

d) No cóż, zajęło ci to sporo czasu, prawda, Nick? (lekkie, żartobliwe, niefrasobliwe)

Odpowiedź: d

A teraz jesteśmy ze sobą. Razem, razem. To było takie proste.

Timing jest dość interesujący. Można by rzec, korzystny. (I ja tak powiem). Wczoraj wieczorem odbyła się promocja książki moich rodziców. Niezwykła Amy i Wielki Dzień. Rand i Marybeth nie mogli się powstrzymać. Dali imienniczce swojej córki to, czego nie potrafią dać córce: męża! Tak, w dwudziestej książeczce serii Niezwykła Amy wychodzi za mąż! Juhuuuu! Nikogo to nie obchodzi. Nikt nie chciał, żeby Amy dorosła, a ja najbardziej ze wszystkich. Zostawcie ją w podkolanówkach i wstążkach we włosach i pozwólcie dorosnąć mnie, nieskrępowanej przez literackie alter ego, broszurową lepszą połowę, „ja”, którym powinnam być.

Elliottowie zawdzięczają Amy chleb z masłem, i dobrze nam służyła, więc chyba nie mogę pożałować jej doskonałego partnera. Oczywiście jej mężem zostanie ten zacniak Zdolny Andy. Będą jak moi rodzice: taaacy szczęśliwi.

A jednak niepokojące jest to, że wydawca zaplanował tak niski nakład. Nowy tomik Niezwykłej Amy w latach osiemdziesiątych wychodził w stu tysiącach egzemplarzy. Teraz wydano go w dziesięciu tysiącach. Impreza promocyjna była, zgodnie z tym, niezbyt olśniewająca. Od czapy. Jak wydać przyjęcie dla osoby fikcyjnej, która zaczęła swój żywot jako nad wiek rozwinięta słodka sześciolatka, a teraz jest trzydziestoletnią przyszłą panną młodą, która nadal wyraża się jak dziecko? („Jejciu, pomyślała Amy, mój kochany narzeczony zamienia się w okropnego zrzędziocha, kiedy nie może postawić na swoim...”. To prawdziwy cytat. Cała książka doprowadza mnie do szału i mam ochotę walnąć Amy prosto w jej głupią, nieskazitelną waginę). Ten tomik jest wydany na fali nostalgii, w nadziei że kupią go kobiety, które wychowały się na Niezwykłej Amy, ale nie wiem, kto chciałby to czytać. Ja oczywiście przeczytałam. I dałam książce swoje błogosławieństwo – wielokrotnie. Rand i Marybeth obawiali się, że mogę potraktować małżeństwo Amy jako przytyk do mojego stanu cywilnego. („Sądzę, że kobieta nie powinna wychodzić za mąż przed ukończeniem trzydziestu pięciu lat”, powiedziała moja mama, która wyszła za ojca jako dwudziestotrzylatka).

Rodzice zawsze obawiali się, że będę traktowała Amy zbyt osobiście – powtarzali, że nie powinnam odczytywać jej przez swój pryzmat. A jednak nie mogę nie zauważyć, że ilekroć coś schrzanię, Amy robi to dobrze. Gdy wreszcie rzuciłam skrzypce w wieku dwunastu lat, w następnym tomiku Amy okazała się talentem muzycznym. („Jejciu, gra na skrzypcach to ciężka praca, ale tylko dzięki temu można się doskonalić w tej dziedzinie!”). Gdy w wieku szesnastu lat olałam zawody tenisowe juniorów, by spędzić weekend na plaży z przyjaciółmi, Amy wybrała grę. („Jejciu, wiem, że fajnie jest spędzać czas z przyjaciółmi, ale gdybym nie zjawiła się na turnieju, zawiodłabym siebie i innych”). To wszystko wkurzało mnie na maksa, jednak kiedy poszłam na Harvard (a Amy wybrała, jak należało, Alma Mater moich rodziców), uznałam, że to zbyt groteskowe, by się nad tym zastanawiać. To, że moi rodzice, psychologowie dziecięcy, wybrali tę szczególną, publiczną formę wyrażania pasywnej agresji wobec własnego dziecka, było nie tylko pokręcone, lecz również głupie, dziwne, a nawet w pewnym sensie komiczne. Olać to.

Przyjęcie promocyjne było równie schizofreniczne jak sama książka. Odbywało się w Bluenight w okolicy Union Square, w jednym z tych cienistych salonów z fotelami uszakami i lustrami w stylu art déco, dzięki którym masz się niby poczuć jak młoda przedstawicielka bohemy. A do tego jeszcze kieliszki z martini chwiejące się na tacach niesionych wysoko przez kelnerów z przyklejonymi uśmiechami na ustach i zachłanni, znacząco łypiący dziennikarze, którzy za kołnierz nie wylewają, więc rzucają się na darmowe drinki przed udaniem się w jakieś lepsze miejsce.

Moi rodzice krążą po sali, trzymając się za ręce – ich miłość jest zawsze częścią opowieści o Niezwykłej Amy: mąż i żona wykonujący wspólnie kreatywną pracę przez całe ćwierćwiecze. Bratnie dusze. Właśnie tak o sobie mówią, i chyba tak jest. Mogę zaręczyć, studiując ich przez wiele lat, samotne jedyne dziecko. Nigdy nie zderzali się ostrymi krawędziami, nie wbijali w siebie kolców, po prostu płynęli przez życie jak dwie złączone meduzy – instynktownie kurcząc się i rozkurczając, płynnie wypełniając wzajemną przestrzeń. Wydaje się, że łatwo osiągnąć takie braterstwo dusz. Mówi się, że dzieci z rozbitych rodzin mają ciężko, ale te pochodzące z zaczarowanych małżeństw muszą się zmierzyć ze szczególnymi wyzwaniami.

Ja muszę oczywiście siedzieć na jakiejś aksamitnej kozetce w rogu sali, z dala od hałasu, by udzielać wywiadów żałosnej garstce młodych stażystów, którym wydawcy wyznaczyli zadanie „pochwycenia cytatu”.

Jak odbiera pani to, że Amy ostatecznie wychodzi za Andy’ego? Bo pani chyba nie jest mężatką, prawda?

Pytanie zadaje:

a) Zażenowany chłopak z wyłupiastymi oczami, balansujący notatnikiem na torbie kurierskiej.

b) Przesadnie wystrojona dziewczyna o gładko zaczesanych włosach w szpilkach w stylu „zerżnij mnie”.

c) Rozentuzjazmowana, wytatuowana dziewczyna w stylu rockabilly, która jest zainteresowana Amy bardziej, niż wskazuje na to jej wygląd.

d) Wszyscy wyżej wymienieni.

Odpowiedź: d

Ja: Och, jestem zachwycona małżeństwem Amy i Andy’ego, życzę im wszystkiego najlepszego. Ha, ha.

Moje odpowiedzi na wszystkie inne pytania, kolejność przypadkowa:

Niektóre fragmenty są zainspirowane przeze mnie, a niektóre to zwykła fikcja.

Obecnie jestem szczęśliwą singielką, nie ma w moim życiu żadnego Zdolnego Andy’ego!

Nie, nie sądzę, że Amy zbytnio upraszcza dynamikę relacji damsko-męskich.

Nie, nie powiedziałabym, że Amy jest staroświecka; myślę, że to klasyka.

Tak, jestem singielką. Obecnie nie ma w moim życiu Zdolnego Andy’ego.

Dlaczego Amy jest niezwykła, a Andy tylko zdolny? Hm, no cóż, czy nie znasz wielu silnych, wspaniałych kobiet, które wiążą się ze zwykłymi facetami, jakimiś Przeciętnymi Joe i Zdolnymi Andy’mi? Nie, żartuję, nie zapisuj tego.

Tak, jestem singielką.

Tak, moi rodzice to bez wątpienia bratnie dusze.

Tak, chciałabym, żeby pewnego dnia mnie też to spotkało.

Tak, singielką, zasrańcu.

W kółko te same pytania, a ja próbuję udawać, że są inspirujące. Oni z kolei próbują udawać, że pobudzają do myślenia. Dzięki Bogu za otwarty bar.

Potem już nikt nie chce ze mną rozmawiać – szybko poszło – a dziewczyna z PR-u udaje, że to dobrze: Możesz wreszcie wrócić do znajomych! Wkręcam się ponownie w (mały) tłumek, przed którym moi zarumienieni z emocji rodzice odgrywają na całego rolę gospodarzy. Rand obdarza gości zębicznym uśmiechem prehistorycznej ryby-potwora, Marybeth epatuje wesołymi kurzymi podrzutami głowy. Dłonie mają splecione, rozśmieszają się wzajemnie, cieszą swoim towarzystwem, zachwyceni sobą wzajemnie – a ja myślę: Kurwa, jaka jestem samotna.

Idę do domu i łykam łzy. Mam prawie trzydzieści dwa lata. Jeszcze nie jestem stara, zwłaszcza jak na Nowy Jork, ale prawda jest taka, że od lat nikt mi się nawet nie spodobał. Jakie jest więc prawdopodobieństwo, że poznam kogoś, kogo pokocham, nie mówiąc już o tym, że pokocham na tyle mocno, by za niego wyjść? Jestem znużona tym, że nie wiem, z kim będę i czy w ogóle z kimś będę.

Mam wiele zamężnych przyjaciółek – niewiele szczęśliwych w małżeństwie, ale wiele zamężnych. Te nieliczne szczęśliwe są jak moi rodzice: zdziwione tym, że jestem sama. Bystra, ładna, miła dziewczyna, dziewczyna z tyloma zainteresowaniami i pasjami, fajną pracą, kochającą rodziną. I powiedzmy to sobie: z pieniędzmi. Marszczą brwi i udają, że się zastanawiają, z jakimi facetami mogłyby mnie zeswatać, lecz wszystkie wiemy, że brakuje takich, że ci fajni są już zajęci. Wiem, że w skrytości ducha myślą, że coś ze mną nie tak, że mam jakiś ukryty feler, przez który trudno mnie zadowolić i przez który ja nie potrafię zadowolić mężczyzn.

Te przyjaciółki, które nie odnalazły swoich bratnich dusz – tylko po prostu założyły rodziny – traktują mój stan cywilny jeszcze bardziej lekceważąco. Nie tak trudno znaleźć męża, powiadają. Żaden związek nie jest doskonały, mówią; one, które zadowalają się obowiązkowym seksem i rytualnym pierdzeniem w łóżku, zasiadają wspólnie z mężami przed telewizorem zamiast rozmawiać, wierzą, że kapitulacja ze strony męża – tak, kotku, dobrze, kotku – oznacza ugodę. Robi, co mu każesz, bo nie obchodzi go to na tyle, by się spierać, myślę. Twoje małostkowe żądania sprawiają tylko, że czuje się lepszy albo zaczyna żywić urazę, i pewnego dnia zerżnie swoją śliczną, młodą koleżankę z pracy, która niczego się od niego nie domaga, a tobie szczęka opadnie ze zdziwienia.

Dajcie mi faceta, który ma w sobie trochę woli walki, faceta, który potrafi wytknąć mi jakieś głupoty. (Ale zarazem trochę je lubi). I nie pakujcie mnie w taki związek, w którym będziemy ciągle się dziobać, przemycać obraźliwe słowa pod płaszczykiem dowcipów, przewracać oczami i „żartobliwie” sprzeczać się w obecności naszych przyjaciół, w nadziei że przeciągniemy ich na naszą stronę kłótni, która w ogóle ich nie obchodzi. Te okropne związki pod hasłem gdyby tylko: To małżeństwo byłoby wspaniałe, gdyby tylko... i czujesz, że lista tych gdyby tylko jest o wiele dłuższa, niż każde z nich sądzi.

Wiem, że dobrze robię, unikając takiej stabilizacji, choć wcale nie czuję się przez to lepiej, gdy moi znajomi kojarzą się w pary, a ja zostaję w piątkowy wieczór w domu z butelką wina, przygotowuję dla siebie jakieś ekstrawaganckie danie i mówię sobie: jest doskonale, jakbym miała randkę sama ze sobą. Albo gdy szlajam się po przyjęciach i imprezach w barach, wyperfumowana i pełna nadziei, obnosząc siebie po sali niby jakiś podejrzany deser. Tak samo gdy chodzę na randki z mężczyznami, którzy są mili, przystojni i bystrzy – idealni na papierze – przy których jednak czuję się, jakbym była za granicą, próbując wytłumaczyć, o co mi chodzi, dać się poznać. Czyż nie o to właśnie chodzi w każdym związku: dać się komuś poznać, zrozumieć? On mnie rozumie. Ona mnie rozumie. Czy to nie magiczne zdanie?

Tak więc męczysz się przez cały wieczór z mężczyzną idealnym na papierze – wyterkotane dowcipy do niego nie docierają, błyskotliwe uwagi trafiają jak kulą w płot. A może nawet facet rozumie, że rzuciłaś błyskotliwą uwagę, ale, nie wiedząc, co z nią począć, trzyma ją w ręku jak konwersacyjną flegmę, którą później wytrze. Spędzacie kolejną godzinę, próbując się odnaleźć, wyczaić, pijecie nieco za dużo i trochę za bardzo się staracie. I wracasz do domu, do zimnego łóżka i myślisz, było świetnie. I twoje życie jest ciągiem takich świetnie.

I oto nagle wpadasz na Nicka Dunne’a na Siódmej Alei, gdy kupujesz melona pokrojonego w kostkę, i bum, on cię zna, on cię wyczuwa, i ty jego też. Oboje te same rzeczy uważacie za warte zapamiętania. (Jednak tylko jedną oliwkę). Macie ten sam rytm. Klik. Po prostu się znacie. I oto nagle ni stąd, ni zowąd masz: czytanie w łóżku i gofry w niedzielę i śmianie się z niczego i jego usta na twoich. To tak dalece wykracza poza świetnie, że wiesz, że już nigdy więcej do tego świetnie nie możesz wrócić. Szybko poszło. Myślisz: Oto reszta mojego życia. Wreszcie nadeszła.

NICK DUNNE

DZIEŃ ZAGINIĘCIA

Najpierw czekałem na policję w kuchni, ale gryzący swąd spalonego czajnika osadzał mi się w gardle i nasilał odruch wymiotny, więc przeniosłem się na ganek, usiadłem na najwyższym schodku i siłą woli starałem się uspokoić. Ciągle próbowałem dodzwonić się na komórkę Amy, ale wciąż włączała się poczta głosowa i szybki komunikat z obietnicą, że Amy oddzwoni. Amy zawsze natychmiast oddzwaniała. Minęły trzy godziny i zostawiłem pięć wiadomości, a Amy nie oddzwoniła.

Nie spodziewałem się, że to zrobi. Powiedziałem potem policji: Amy nigdy nie zostawiłaby czajnika na ogniu, wychodząc z domu. Ani otwartych drzwi. Ani ubrania, które czeka na uprasowanie. Ta kobieta robiła, co miała zrobić, i nigdy nie rezygnowała z podjętego projektu (na przykład swego niewydarzonego męża), nawet gdy uznała, że jej się nie podoba. W czasie naszego dwutygodniowego miodowego miesiąca na plażach Fidżi stanowiła dość posępny widok, gdy z uporem przedzierała się przez milion mistycznych stron Kroniki ptaka nakręcacza, rzucając wściekłe spojrzenia na mnie, gdy pożerałem kolejny thriller. Po naszej przeprowadzce do Missouri, utracie pracy, jej życie obracało się (wywracało?) wokół niekończących się małych, nieistotnych projektów. Sukienka zostałaby wyprasowana.

No i był jeszcze salon ze śladami walki. Już wiedziałem, że Amy nie oddzwoni. Chciałbym, by zaczęła się kolejna część.

Była najładniejsza pora dnia, bezchmurne lipcowe niebo, wolno zachodzące słońce niby reflektor punktowy zamieniający wszystko w złote i luksusowe, we flamandzki obraz. Przyjechała policja. To wydawało się takie zwyczajne, ja siedzący na schodkach, ptak dający popołudniowy koncert na drzewie, dwójka policjantów wysiadająca niespiesznie z samochodu, jakby wpadli na piknik do sąsiadów. Młodzi funkcjonariusze, po dwudziestce, pewni siebie i bez inwencji, przyzwyczajeni do uspokajania zmartwionych rodziców nastolatków, które nie przestrzegają godziny policyjnej. Latynoska z długim ciemnym warkoczem i czarnoskóry chłopak o postawie komandosa. Carthage stało się nieco (bardzo nieco) mniej białe podczas mojej nieobecności, ale nadal panowała w nim silna segregacja. Jedynymi kolorowymi, jakich widywałem na co dzień, byli dostawcy, sanitariusze, listonosze. Gliny. „Tu jest tylu białych, że to aż niepokojące”, powiedziała raz Amy, która w manhattańskim tyglu miała tylko jedną przyjaciółkę Afroamerykankę. Zarzuciłem jej mydlenie oczu tym, że kręcą ją mniejszości etniczne, jako malownicze tło. Skutki były opłakane.

– Pan Dunne? Jestem posterunkowa Velásquez – przedstawiła się kobieta. – A to posterunkowy Riordan. Zdaje się, że martwi się pan o swoją żonę?

Riordan spojrzał na drogę, ssąc cukierek. Widziałem, że śledzi ptaka, który poderwał się z rzeki. Potem skierował wzrok na mnie, a pogardliwy grymas jego ust powiedział mi, że zobaczył to co wszyscy. Mam gębę, w którą chce się przywalić: jestem irlandzkim dzieciakiem z klasy robotniczej uwięzionym w ciele zarozumialca z funduszem powierniczym. Dużo się uśmiecham, by to nadrobić, ale strategia działa sporadycznie. W college’u nosiłem nawet przez jakiś czas fałszywe okulary, z nieoptycznymi szkłami, dzięki którym chciałem zyskać przyjazną, niegroźną aurę. „Chyba wiesz, że wyglądasz w nich na jeszcze gorszego kutasa?”, zauważyła trzeźwo Go. Wyrzuciłem okulary i uśmiechałem się jeszcze szerzej.

– Proszę wejść do środka – powiedziałem, gestem zapraszając policjantów.

Weszli na schodki przy akompaniamencie piskliwych i szurających odgłosów, jakie wydawały ich pasy i broń. Stanąłem w drzwiach do salonu i wskazałem na zniszczenia.

– Ojej – jęknął posterunkowy Riordan i szybko strzelił kłykciami. Nagle przestał wyglądać na znudzonego.

Wsparci o blat stołu w jadalni Riordan i Velásquez zadawali mi te wszystkie wstępne pytania: kto, gdzie, jak długo. Aż strzygli uszami z ciekawości. Zadzwonili, gdzie trzeba, poza zasięgiem mojego słuchu, i Riordan poinformował mnie, że oficerowie z dochodzeniówki są już w drodze. Odczułem posępną dumę, że potraktowano mnie poważnie.

Riordan pytał mnie po raz drugi, czy ostatnio widziałem jakichś obcych w okolicy, po raz trzeci przypominał o włóczących się po Carthage bandach bezdomnych, kiedy odezwał się telefon. Rzuciłem się do aparatu i odebrałem.

– Panie Dunne, tu Wzgórze Wygody – odezwał się opryskliwy głos kobiecy. Dzwoniła kobieta z domu opieki, w którym umieściliśmy naszego wyniszczonego przez alzheimera ojca.

– Nie mogę teraz rozmawiać, oddzwonię – warknąłem i odłożyłem słuchawkę.

Nie znosiłem bab, które pracowały na Wzgórzu Wygody: nigdy się nie uśmiechały, nie umiały człowieka pocieszyć. Prawdopodobnie dlatego, że tak marnie im płacono. Wiedziałem, że moja złość tak naprawdę nie jest skierowana przeciw nim – do szału doprowadzało mnie to, że mojemu ojcu nie spieszyło się na tamten świat, podczas gdy mama była już w ziemi.

To Go powinna wysłać czek. Byłem prawie pewien, że w lipcu wypadała jej kolej. I całkiem pewien, że ona sądziła to samo o mnie. Już nam się to wcześniej zdarzało. Go powiedziała, że oboje wciąż podświadomie zapominamy o wysyłaniu czeków, bo tak naprawdę chcemy zapomnieć o ojcu.

Opowiadałem właśnie Riordanowi o dziwnym mężczyźnie, którego widziałem w opuszczonym domu w sąsiedztwie, gdy odezwał się dzwonek przy drzwiach. Dzwonek przy drzwiach. Zabrzmiał tak normalnie, jakbym czekał na pizzę.

Weszło dwoje śledczych, wyraźnie zmęczonych wielogodzinną służbą. Mężczyzna był chudy jak szczapa, o twarzy gwałtownie zwężającej się do drobnego podbródka. Kobieta była zaskakująco, wręcz bezczelnie brzydka, brzydsza „niż ustawa przewiduje”: okrągłe oczka osadzone głęboko jak guziczki, długi krzywy nos, skóra upstrzona kaszakami, długie rzadkie włosy w kolorze kotów z kurzu. Mam dużo sympatii do brzydkich kobiet. Zostałem wychowany przez trio kobiet, na które trudno było patrzeć – moją babcię, mamę i jej siostrę – i wszystkie były bystre, na swój sposób zabawne, silne, bardzo dobre kobiety. Amy była pierwszą ładną dziewczyną, z którą się spotykałem, tak na serio.

Brzydula odezwała się pierwsza, niby echo panny posterunkowej Velásquez.

– Pan Dunne? Jestem oficerem z wydziału dochodzeniowo-śledczego, nazywam się Rhonda Boney. To mój partner, detektyw Jim Gilpin. Podobno niepokoi się pan o żonę.

W brzuchu mi zaburczało tak głośno, że wszyscy usłyszeli, ale udaliśmy, że nie.

– Możemy się rozejrzeć, proszę pana? – spytał Gilpin.

Miał wory pod oczami i białe włoski w nastroszonych wąsach. Jego koszula nie była pognieciona, lecz nosił ją tak, jakby była, wyglądał, jakby cuchnął papierosami i wystygłą kawą, chociaż wcale nie cuchnął. Pachniał mydłem firmy Dial.

Wprowadziłem ich do salonu, jeszcze raz pokazując zniszczenia. Dwoje młodych posterunkowych klęczało na podłodze, jakby chcieli, by ich zastano przy jakimś pożytecznym zajęciu. Boney poprowadziła mnie do krzesła w jadalni, z dala od śladów walki, które jednak pozostały w zasięgu wzroku.

Rhonda Boney zadała mi te same podstawowe pytania, na które już odpowiedziałem Velásquez i Riordanowi, nie odrywając ode mnie uważnych wróblich oczu. Gilpin przykucnął, lustrując salon.

– Czy dzwonił pan do przyjaciół albo rodziny, do ludzi, z którymi mogłaby przebywać pańska żona? – spytała Rhonda Boney.

– Ja... Nie. Jeszcze nie. Chyba czekałem na was.

– Aha. – Uśmiechnęła się. – Niech zgadnę: beniaminek?

– Co?

– Jest pan najmłodszym dzieckiem w rodzinie.

– Mam siostrę bliźniaczkę. – Wyczułem, że mnie ocenia. – Czemu pani pyta?

Ulubiony wazon Amy leżał na podłodze, nienaruszony, oparty o ścianę. Był to prezent ślubny, japońskie dzieło sztuki, które Amy chowała co tydzień, gdy przychodziła sprzątaczka, w przekonaniu, że zostałby stłuczony.

– Tak tylko zgaduję, bo to wyjaśnia, dlaczego pan czekał na nas: jest pan przyzwyczajony do tego, że ktoś inny wszystkim kieruje – odparła Boney. – Mój młodszy brat też jest taki. Chodzi o kolejność narodzin. – Zapisała coś w notatniku.

– Okej. – Wzruszyłem z irytacją ramionami. – Podać pani też mój znak zodiaku czy możemy wreszcie zacząć?

Boney uśmiechnęła się do mnie uprzejmie, wyczekująco.

– Czekałem, bo ona najwyraźniej nie jest z jakąś zaprzyjaźnioną osobą – powiedziałem, wskazując na bałagan panujący w salonie.

– Mieszka pan tu od mniej więcej dwóch lat, tak?

– Dwa miną we wrześniu.

– Skąd się pan przeniósł?

– Z Nowego Jorku.

– Miasta czy stanu?

– Miasta.

Wskazała na górę, pytając o pozwolenie bez pytania, a ja skinąłem i ruszyłem za nią, Gilpin za nami.

– Zarabiałem pisaniem – wyrzuciłem z siebie, zanim zdążyłem się powstrzymać. Nawet teraz, po dwóch latach, nie chciałem, by ktoś przypadkiem pomyślał, że nie miałem innego życia poza tym tutaj.

– Robi wrażenie – zauważyła Boney.

– A o czym pan pisał? – spytał Gilpin.

Rozłożyłem odpowiedź na kilka schodków: pisałem do czasopisma (stopień), o popkulturze (stopień) do czasopisma dla mężczyzn. Na szczycie schodów zerknąłem za siebie i zobaczyłem, że Gilpin ogląda się na salon. Ale zareagował.

– Popkulturze? – zawołał, wspinając się na schody. – Z czym dokładnie się to wiąże?

– Pisałem o kulturze popularnej – wyjaśniłem. Weszliśmy na szczyt schodów, gdzie czekała na nas Boney. – O filmach, telewizji, muzyce, a nie, no wiecie, o sztuce wysokiej, wyrafinowanych dziełach.

Skrzywiłem się. Wyrafinowanych dziełach? Jakie to protekcjonalne. Chyba muszę wam, kmiotki, przetłumaczyć swoją wypowiedź z języka angielskiego z Wykształconego Wschodniego Wybrzeża na angielski ze Środkowozachodniej Wiochy: łoglądałem ruchome łobrazki, rozkminiałem, ło co tam biega, i wszyćko łopisywałem.

– Ona bardzo lubi filmy – powiedział Gilpin, wskazując na Boney.

Boney potwierdziła skinieniem głowy.

– Teraz prowadzę Bar w mieście – dodałem.

Miałem też zajęcia w college’u, ale dodawanie tej informacji wydało mi się nagle zbyt namolne. Nie byłem przecież na randce.

Boney zajrzała do łazienki, zatrzymując mnie i Gilpina w przejściu.

– Bar? – spytała. – A, wiem który. Zamierzałam tam wpaść. Spodobała mi się nazwa. Bardzo meta.

– Niezły pomysł – zauważył Gilpin. Boney ruszyła w stronę sypialni, a my za nią. – Życie w otoczeniu piwa nie jest takie złe.

– Czasami odpowiedź tkwi na dnie butelki – powiedziałem, po czym znów się skrzywiłem, bo pomyślałem, że to niestosowna uwaga.

Weszliśmy do sypialni.

– Znam to uczucie – zaśmiał się Gilpin.

– Widzicie, że żelazko jest włączone? – zacząłem.

Boney pokiwała głową, otworzyła drzwi garderoby i weszła do środka, pstrykając we włącznik światła, po czym przesuwała rękami w lateksowych rękawiczkach po bluzkach i sukienkach, wchodząc w głąb. Nagle wydała okrzyk zaskoczenia, schyliła się, odwróciła – trzymała doskonale kwadratowe pudełko opakowane w wykwintny srebrny papier.

Poczułem skurcz żołądka.

– Czyjeś urodziny? – spytała.

– Nasza rocznica ślubu.

Boney i Gilpin drgnęli jak pająki i próbowali to zatuszować.

Gdy wróciliśmy do salonu, młodych posterunkowych już nie było. Gilpin przyklęknął i przyglądał się uważnie przewróconemu podnóżkowi.

– Trochę już świruję... – zacząłem.

– Nie dziwię ci się, Nick – powiedział szczerze Gilpin. Miał bladoniebieskie oczy, które jakby drgały w miejscu, taki wnerwiający tik.

– Czy możemy coś zrobić? Żeby znaleźć moją żonę. No bo widać, że jej tu nie ma.

Boney wskazała portret ślubny na ścianie. Ja w smokingu, cały zestaw zębów zastygły w twarzy, ramiona otaczają oficjalnym gestem talię Amy. Amy z blond włosami nakręconymi i polakierowanymi, z welonem powiewającym na wietrzyku Cape Cod, oczy otwarte zbyt szeroko, ponieważ zawsze mrugała w ostatniej chwili i wtedy bardzo starała się tego nie zrobić. Dzień po Dniu Niepodległości, siarka z fajerwerków mieszająca się z solą oceanu – lato.

Na Cape Cod było nam dobrze. Pamiętam, jak po paru miesiącach znajomości dowiedziałem się, że Amy, moja dziewczyna, jest całkiem zamożną, wychuchaną jedynaczką bardzo twórczych rodziców. Wręcz swego rodzaju ikoną dzięki imienniczce z serii książek dla dzieci, którą mgliście pamiętałem z dzieciństwa. Niezwykła Amy. Amy wytłumaczyła mi to spokojnym, wyważonym tonem, jakbym był pacjentem wybudzającym się ze śpiączki. Jakby musiała to już robić wiele razy przedtem i zawsze sprawiało jej to przykrość – przyznanie się do bogactwa było odbierane ze zbyt wielkim entuzjazmem, odkrywała sekretną tożsamość, której sama nie stworzyła.

Amy powiedziała mi, kim jest, a potem pojechaliśmy do zabytkowego domu Elliottów nad Nantucket Sound, pływaliśmy żaglówką, a ja myślałem: Jestem chłopakiem z Missouri i sunę po oceanie z ludźmi, którzy widzieli o wiele więcej ode mnie. Nawet gdybym zaczął teraz starać się to nadrobić, żył na wysokiej stopie, i tak mogę im nie dorównać. Ale nie czułem zawiści. Byłem zadowolony. Nigdy nie aspirowałem do bogactwa ani sławy. Moi rodzice nie byli wielkimi wizjonerami, którzy widzieli swoje dziecko jako przyszłego prezydenta. Wychowali mnie pragmatyczni ludzie, którzy wyobrażali sobie swego syna jako przyszłego urzędnika, zarabiającego jakieś tam pieniądze. Byłem oszołomiony już samym przebywaniem w towarzystwie Elliottów, z którymi żeglowaliśmy po oceanie, a potem wracaliśmy do ich luksusowego domu, wybudowanego w 1822 roku przez kapitana wielorybnictwa, i przygotowywaliśmy posiłki z organicznych, zdrowych produktów, których nazw nie umiałem nawet wymówić. Quinoa. Myślałem, że to jakaś ryba.

Wzięliśmy ślub na plaży pod ciemnoniebieskim letnim niebem, jedliśmy i piliśmy w białym namiocie, który wydymał się jak żagiel, a po paru godzinach wymknąłem się z Amy w ciemność, ku falom, bo czułem się nierealnie, byłem przekonany, że stałem się jedynie migotaniem. Wilgotna mgła na skórze zniechęciła mnie do spaceru. Amy zaciągnęła mnie z powrotem do złociście rozświetlonego namiotu, w którym ucztowali bogowie; wszystko było ambrozją. Całe moje zaloty tak wyglądały.

Boney nachyliła się, by dokładnie przyjrzeć się Amy.

– Pańska żona jest bardzo ładna – zauważyła.

– Tak, jest piękna – przyznałem i poczułem, jak ściska mnie w brzuchu.

– Która to dziś rocznica?

– Piąta.

Przestępowałem z nogi na nogę, chcąc coś wreszcie zrobić. Nie chciałem, by rozmawiali o urodzie mojej żony, lecz żeby poszli mojej pieprzonej żony poszukać. Jednak nie powiedziałem tego głośno; często nic nie mówię, nawet jeśli powinienem. Powstrzymuję się i gromadzę niepokojąco wiele złogów: w piwnicy mojego brzucha są setki butelek wściekłości, rozpaczy, lęku, ale nie widać tego po mnie.

– Piąta, wielka sprawa. Niech zgadnę, rezerwacja w Houston? – spytał Gilpin.

To była jedyna ekskluzywna restauracja w mieście. „Koniecznie musicie wpaść do Houston”, powiedziała moja mama, gdy tu się sprowadziliśmy, uważając, że to taki wyjątkowy sekret Carthage, mając nadzieję, że to zadowoli moją żonę.

– Oczywiście, w Houston.

Ciąg dalszy w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

CZĘŚĆ DRUGA

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

CZĘŚĆ TRZECIA

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

NICK DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

AMY ELLIOTT DUNNE

Dostępne w wersji pełnej

PODZIĘKOWANIA

Dostępne w wersji pełnej

Tytuł oryginału: Gone Girl

Copyright © 2012 by Gillian Flynn

This translation published by arrangement with Crown Publishers, an imprint of the Crown Publishing Group, a division of Random House, Inc.

All rights reserved.

Copyright for the Polish Edition © 2013 G+J Gruner+Jahr Polska

Sp. z o.o. & Co. Spółka Komandytowa

02-674 Warszawa, ul. Marynarska 15

Dział handlowy: tel. 22 360 38 41–42

faks 22 360 38 49

Sprzedaż wysyłkowa:

Dział Obsługi Klienta, tel. 22 360 37 77

Redakcja: Małgorzata Grudnik-Zwolińska

Korekta: Bronisława Dziedzic-Wesołowska

Projekt okładki: Wioletta Wiśniewska

Zdjęcie na okładce: Arman Zhenikeyev/Shutterstock

Redakcja techniczna: Mariusz Teler

Redaktor prowadząca: Agnieszka Koszałka

ISBN: 978-83-7778-297-2

Wszelkie prawa zastrzeżone. Reprodukowanie, kopiowanie

w urządzeniach przetwarzania danych, odtwarzanie w jakiejkolwiek formie

oraz wykorzystywanie w wystąpieniach publicznych – również częściowe

– tylko za wyłącznym zezwoleniem właściciela praw autorskich.

Plik ePub przygotowała firma eLib.pl

al. Szucha 8, 00-582 Warszawa

e-mail: kontakt@elib.pl

www.eLib.pl