Beata Pawlikowska

Blondynka w Kambodży

Fragment

tekst i rysunki Beata Pawlikowska 

Mister Snake

Moje serce biło w rytmie na trzy. Nie była to wesoła samba ani egzotyczny fokstrot. W zabójczo ponurej ciszy słyszałam szuranie po deskach i dziki taniec mojego serca, które podskakiwało w rytm melodii składającej się z trzech nut, z których każda była bardziej przerażająca, a brzmiały one tak: wąż, wąż, wąż!

Otworzyłam szeroko oczy, w dziwnej nadziei, że może dzięki temu zauważę coś, na co nie zwróciłam uwagi wcześniej, jakiś drobiazg, choćby kaganiec na pysku węża, a może wąż okaże się dżdżownicą, która wypełzła na pomost w poszukiwaniu wilgoci, a może odkryję z ulgą, że ten długi, cętkowany wąż o przenikliwym spojrzeniu jest tylko gumową zabawką i fatamorganą stworzoną przez obłoczki mgły nad jeziorem. Niestety. Im bardziej otwierałam oczy, tym lepiej widziałam prawdę.

Siedziałam na pomoście gdzieś pośrodku jeziora Tonle Sap w Kambodży, a po deskach sunął w moją stronę wielki, gładki i bez wątpienia niezwykle żywy WĄŻ. Co robić?! Uciekać do wody? Atakować? Udawać, że jestem kawałkiem drewna przez przypadek przyczepionym do pomostu?

Zresztą, co ja wiem o azjatyckich wężach?!

Spojrzeliśmy sobie w oczy, a wąż dodatkowo polizał powietrze językiem. Sprawdzał gdzie jestem. Węże mają wprawdzie zwykle dość dobry wzrok, ale natura dodała im w prezencie trzecie oko, które choć wygląda jak rozwidlony język, jest w istocie komputerem, który ogląda rzeczywistość dotykając cząsteczek powietrza, wody i ziemi, analizując ich skład chemiczny i wyciągając z tych danych wnioski dotyczące wielkości ofiary, jej położenia, przemieszczania się, przydatności do spożycia, a nawet stanu emocjonalnego.

– I co ze mnie wyczytałeś, Mister Snake?... – pomyślałam ostatkiem trzeźwych myśli, przypominając sobie opowieści o tym, że wąż potrafi zahipnotyzować wzrokiem mysz, żeby nie uciekła mu z kolacji.

Ten wąż? – spojrzałam na niego z powątpiewaniem. Miał wprawdzie ze trzy metry długości i był spasiony na tłustych azjatyckich szczurach, ale sądząc po wzorkach na skórze, nie pochodził z rodziny węży jadowitych, a jego siostry, ciotki i kuzynki nie należały do mafii zabójczych kobr, czyhających gdzieś w pobliżu. Mogły co najwyżej polować na pchły w ogonie zdechłego słonia.

Wąż zatrzymał się na chwilę i poruszył niespokojnie głową. Zwierzęta potrafią z daleka wyczuwać nastrój i charakter osobników spotykanych na swojej drodze, nawet jeśli tym osobnikiem jest blondynka z egzotycznie dalekiego kraju. Pewnie się zorientował, że nie trzęsę się ze strachu jak listek na baobabie, tylko podejmuję wyzwanie i też wlepiam się w jego ślepia.

– I co teraz, Mister Snake? – pomyślałam z satysfakcją, próbując skłonić go wzrokiem do natychmiastowego odwrotu.

Wąż wyraźnie się zawahał.

– Ssssssssmykaj sssssssssstąd – rozkazałam mu w myślach, a wąż niespodziewanie wykonał ślizg wstecz.

Z tego co wiem, jedynie kolibry potrafią fruwać do tyłu. Nie słyszałam też nigdy o wężu, który potrafiłby pełzać wstecz. Zagadka natury. Albo podstępny blef, którym wężowa rodzina próbuje mnie zwabić do pułapki. Rzuciłam mu kolejne rozkazujące spojrzenie, a wąż znów wślizgnął się z powrotem w swoje ślady, cofając się o co najmniej pół metra. Było to zjawisko tak zaskakujące, że najpierw wyciągnęłam szyję jak żyrafa, a potem mimo woli zrobiłam kilka kroków w jego kierunku. Wąż ani drgnął, natomiast na jego ogonie pojawiła się fatamorgana w postaci szeroko uśmiechniętej twarzy o skośnych oczach.

– Dżiumrip suo – zagadnęła mnie wesoło, jak gdyby jedyną fatamorganą w tym idyllicznym obrazku była nie ona, tylko rozciągający się przed nią wąż.

– Ciarapsuła[1] – odpowiedziałam grzecznie, starając się brzmieć możliwie najbardziej niewyraźnie. Jeśli tubylec wita cię uśmiechem i słowami nawet najbardziej niezrozumiałego powitania, mądrze jest odpowiedzieć dokładnie tym samym – w miarę możliwości, oczywiście.

Moja znajomość języka khmerskiego została nagrodzona. Wąż zniknął. Kobieta stojąca w łódce pod pomostem jednym zwinnym gestem nawinęła sobie węża na nadgarstek i szybkim ruchem umieściła go w koszu.

Wymieniłyśmy uśmiechy. Pomyślałam, że to całkiem dobry moment, żeby wycofać się na z góry upatrzone pozycje i już przystąpiłam do czynu, gdy nagle zorientowałam się, że jestem otoczona. Dookoła ze wszystkich stron nacierała flotylla małych łódek. Z pośpieszną niecierpliwością pruły przez drobne fale jeziora, zbliżając się jak armia fruwających żelaznych pocisków z Gwiezdnych Wojen. Najdziwniejsze jednak było to, że kapitanami tej morskiej dywizji były dzieci. Ubrane w okrągłe, szpiczaste czapki chroniące przed słońcem i rzucające na twarz lekko złowróżbny cień. Armia najwyraźniej została zorganizowana w naprędce, a dołączyli też do niej młodociani partyzanci, bo jedna z dziewczynek z braku łódki wsiadła do beczki i mocno trzymając w rękach wiosło, dopływała właśnie do pomostu.

Wiele słyszałam o Kambodży. O tajemniczych ruinach Angkor Wat połkniętych przez dżunglę, o imperium starożytnych Khmerów i o współczesnych Czerwonych Khmerach, którzy zabijali ludzi w okularach, uważając ich za wykształconych szpiegów obcych mocarstw. Nie spodziewałam się jednak, że w ciągu pierwszych kilkunastu godzin przyjdzie mi się zmierzyć z atakiem węża i morskiej floty kambodżańskich dzieci.

Podniosłam aparat fotograficzny. To zwykle działa odstraszająco. Kiedy ktoś widzi wycelowany w siebie obiektyw, najczęściej instynktownie się peszy i odwraca. Niestety. Działo się tu coś dziwnego. Dzieci rozświetliły się jak latarnie, a na ich opalonych twarzach zakwitły szerokie uśmiechy. Korzystałam z tej rzadkiej sposobności, żeby fotografować je z bliska i z daleka, gdy nagle usłyszałam wołanie. Z tyłu pod pomostem w łódce wciąż stała radosna Kambodżanka w stożkowym kapeluszu, ta sama, która porwała Mister Snake’a. Teraz równie szybkim gestem wydobyła z czeluści zawiniątek małego chłopca i posadziła go na deskach.

Zrozumiałam, że on także ma zostać sfotografowany, co widocznie sprawiało tubylcom ogromną przyjemność. Zrobiłam mu kilka zdjęć, ale kobieta zmarszczyła z namysłem brwi, jak gdyby próbowała sobie coś przypomnieć, a kiedy opuściłam aparat, nagle sięgnęła z powrotem do łodzi i triumfalnym ruchem wyjęła węża, którego okręciła na szyi swojego synka jak żywy szalik.

Rozległo się beztrosko wesołe chichotanie otaczających nas dzieci w łódkach, beczkach i na tratwach.

Chłopiec niezdarnie gramolił się spod splotów ciężkiego węża, któremu też raczej nie odpowiadała ta pozycja, więc usiłował się z niego wyplątać i jak bumerang znów zaczął pełznąć w moją stronę. Dzieci kibicowały. Ja fotografowałam. Mister Snake galopował w swoim wężowym tempie w moją stronę, a jezioro jak gdyby nigdy nic tonęło w promieniach tropikalnego słońca.

To nie jest kraj dla zwykłych ludzi – przemknęło mi przez myśl, gdy wąż podpełzł na tyle blisko, że mógłby lizać moje buty, po czym szybkim ślizgiem został pociągnięty za ogon, by powrócić do pozycji startowej na szyi trzyletniego chłopca. Wisiał na nim jak żywy, łuskowany naszyjnik, macając powietrze rozwidlonym językiem. Czy tylko ja widziałam w tym coś dziwnego? Dla tubylców widok ten wydawał się tak normalny, jak korale na szyi królowej Karoliny.

Ciąg dalszy w wersji pełnej

[1] Poprawnie: Chum reap suor – „witaj” w języku khmerskim.

Łandula

Dostępne w wersji pełnej

Mały Wiatr

Dostępne w wersji pełnej

Czwarty Harry Potter

Dostępne w wersji pełnej

Na polu ryżowym

Dostępne w wersji pełnej

Nowy świat Czerwonych Khmerów

Dostępne w wersji pełnej

Król w Angkor Wat

Dostępne w wersji pełnej

Wydawnictwo G+J RBA Sp. z o.o. & Co. Spółka Komandytowa

Licencjobiorca National Geographic Society

ul. Marynarska 15, 02-674 Warszawa

Copyright for the edition branded by National Geographic

© 2010, 2013 National Geographic Society. All right reserved.

Copyright © 2010, 2013 by Beata Pawlikowska

Dział handlowy: tel. 22 360 38 41–42

Sprzedaż wysyłkowa: tel. 22 360 37 77

Okładka: studio graficzne aorta www.aorta.com.pl na podstawie projektu Beaty Pawlikowskiej

Projekt graficzny: Hanna Szeliga-Czajkowska

Redaktor prowadząca: Agnieszka Radzikowska

Tekst, rysunki, fotografie, fotografia na okładce: Beata Pawlikowska, www.beatapawlikowska.com, www.facebook.com/BeataPawlikowska

ISBN: 978-83-7596-205-5

National Geographic i żółta ramka są zarejestrowanymi znakami towarowymi National Geographic Society.

Wszelkie prawa zastrzeżone. Reprodukowanie, kopiowanie w urządzeniach przetwarzania danych, odtwarzanie w jakiejkolwiek formie oraz wykorzystywanie w wystąpieniach publicznych – tylko za wyłącznym zezwoleniem właściciela praw autorskich.

Plik ePub przygotowała firma eLib.pl

al. Szucha 8, 00-582 Warszawa

e-mail: kontakt@elib.pl

www.eLib.pl