Tytuł oryginału

THE POWER OF THE HEART: FINDING YOUR TRUE PURPOSE IN LIFE
by Baptist de Pape

Copyright © 2014 by TWOTH B.V.

All rights reserved, including the right to reproduce this book or portions thereof in any form whatsoever.

THE POWER OF THE HEART is a registered trademark of TWOTH B.V.

Wydanie polskie

Menedżer pionu wydawniczego: Monika Kalinowska

Wydawca: Dąbrówka Mirońska

Tłumaczenie: Maria Szafrańska-Brandt

Redakcja: Joanna Egert-Romanowska

Korekta: Katarzyna Juszyńska

Projekt graficzny okładki i wnętrza, rysunek na okładce: Simon Greiner

Przygotowanie wersji elektronicznej: Ewa Modlińska

Skład wersji elektronicznej na zlecenie Domu Wydawniczego PWN: Michał Latusek

Copyright © for the Polish edition by Dom Wydawniczy PWN Sp. z o.o., Warszawa 2015

ISBN 978-83-7705-788-9 (ePub)

ISBN 978-83-7705-789-6 (Mobi)

Dom Wydawniczy PWN Sp. z o.o.

02-460 Warszawa, ul. Gottlieba Daimlera 2

infolinia: 801 33 33 88

www.pwn.pl

Tekst: Baptist de Pape, Arnoud de Fioole. Współpraca: Isabel Allende, Maya Angelou, Michael Beckwith, Deepak Chopra, Paul Coelho, Joe Dispenza, Linda Francis, Jane Goodall, John Gray, Rollin McCraty, Howard Martin, Ruediger Schache, Marci Shimoff, Dean Shrock, Eckhart Tolle, Neale Donald Walsch, Marianne Williamson i Gary Zukav. Projekt i ilustracje: Simon Greiner, Inc. Układ stron: Dana Sloan. Oprawa graficzna: Jeanne Lee. Opieka produkcyjna: Judith Curr. Redakcja: Leslie Meredith. Redakcja techniczna: Jessica Chin. Produkcja filmu: Baptist de Pape, Arnoud Fioole, Mattijs van Moorsel. Reżyseria filmu: Drew Heriot

Wszelkie prawa zastrzeżone. Niniejsza publikacja ani jej żadna część nie może być kopiowana, zwielokrotniana i rozpowszechniana w jakikolwiek sposób bez pisemnej zgody wydawcy.

prawolubni Książka, którą nabyłeś, jest dziełem twórcy i wydawcy. Prosimy, abyś przestrzegał praw, jakie im przysługują. Jej zawartość możesz udostępnić nieodpłatnie osobom bliskim lub osobiście znanym. Ale nie publikuj jej w internecie. Jeśli cytujesz jej fragmenty, nie zmieniaj ich treści i koniecznie zaznacz, czyje to dzieło. A kopiując jej część, rób to jedynie na użytek osobisty.

Szanujmy cudzą własność i prawo.

Więcej na www.legalnakultura.pl

Polska Izba Książki

Baptist de Pape

(fot. Gerry Hurkmans)

Przedmowa
Moja własna droga

Spełnienie Własnej Legendy jest jedyną powinnością człowieka.

— PAULO COELHO, ALCHEMIK
(Paulo Coelho, Alchemik, przeł. Andrzej Kowalski, Basia Stępień, Drzewo Babel, Warszawa 1995)

W tamtym czasie ukończyłem właśnie studia prawnicze i otrzymałem lukratywną propozycję zatrudnienia w jednej z najbardziej prestiżowych instytucji prawniczych na świecie. Wystarczyło tylko, żebym podpisał, a wkroczyłbym na ścieżkę wielkiej kariery. Jednak postanowiłem nie podpisywać dokumentu.

Zacząłem się zastanawiać: Czego właściwie oczekuję od życia? Co jest moim celem? Przedtem przez długie miesiące szukałem odpowiedniego zajęcia, teraz jednak perspektywa pracy w znanej firmie, podróżowania po świecie i doradzania międzynarodowym korporacjom przestała mnie nęcić – chociaż musiałem ciężko zapracować na dyplom i to stanowisko. Miałem wrażenie, że coś bym utracił, i bałem się przyszłości. Co należało robić? Zamartwiając się tym wszystkim coraz bardziej, czułem, jak mój świat powoli rozpada się na kawałki.

Kiedyś, głęboką nocą, leżałem w ciemności znękany. Ponieważ nie mogłem zasnąć, postanowiłem wstać i obejrzeć jakiś film na YouTube. Kliknąłem na internetowy program z Oprah Winfrey i Eckhartem Tollem, zatytułowany A New Earth: Awakening to Your Life’s Purpose (Nowa Ziemia. Przebudzenie świadomości sensu życia). Moją uwagę przykuły słowa Oprah: „Uważam, że najważniejsze, to uświadomić sobie, co jest naszym celem w życiu”.

Zrodziła się we mnie refleksja: Czy do tego właśnie sprowadzały się moje obecne przeżycia? Czy próbowałem określić swój cel w życiu? Wraz z tą myślą poczułem potężny impuls płynący z serca – nigdy przedtem czegoś podobnego nie doświadczyłem. Jakby moje serce samo odpowiadało na rodzące się w głębi duszy pytania i pragnęło zostać wysłuchane, natychmiast.

Kiedy otrząsnąłem się z tego dziwnego uczucia i powróciłem do filmiku, Tolle mówił właśnie: „Dobrze, jeśli zastanawiasz się, czego chcesz od życia; o wiele ważniejsze jest jednak pytanie, czego życie chce od nas. Co chowa dla nas w zanadrzu?” Aby się tego dowiedzieć – ciągnął Tolle – trzeba dopuścić chwile ciszy, cisza pozwala bowiem uciec od umysłowego hałasu nazywanego „myśleniem”. Zwykłe myśli i troski potrafią zagłuszyć inne komunikaty wysyłane przez życie – nieme sygnały mogące pomóc nam w odnalezieniu celu. Przypominało to mój stan: czułem się tak znękany niepokojem, że nie wiedziałem, co robić.

Kiedy teraz spoglądam wstecz na tamten wieczór, myślę, że coś doprowadziło mnie do tego programu. Słowa Oprah i Tollego kompletnie odmieniły moją świadomość – i moje życie.

Następnego ranka postanowiłem posłuchać rady Tollego i poszukać ciszy. W ulewnym deszczu poszedłem na długi spacer do lasu. Gdy poddałem się ciszy, poczułem intensywny, nieznany mi dotąd spokój. To był spokój nie tylko wokół mnie, lecz także we mnie. Pierwszy raz w życiu byłem wolny od krępujących moją swobodę myśli i trosk. Czułem, że mogę zadać sobie pytanie o wybór drogi życiowej i otworzyć się na każdą odpowiedź – czy to zgodną z moimi wcześniejszymi wyobrażeniami na temat pracy i przyszłości, czy nie. Zrozumiałem jasno: wcześniej nie miałem odwagi przyznać się przed sobą, że – mimo całego wysiłku, jaki włożyłem w studia, i czasu, jaki im poświęciłem – nie chcę pracować jako prawnik. Nie chciałem też rozczarować rodziców, tak dumnych z moich akademickich sukcesów i wyboru kierunku.

Stałem tak, ciesząc się wewnętrznym spokojem, wolny od jakichkolwiek oczekiwań. W ciszy zadałem sobie pytanie: Czego życie ode mnie oczekuje? Wkrótce poczułem płynący z serca nowy impuls, jeszcze potężniejszy niż ten z ubiegłej nocy. Sprawił mi niemal ból, jak gdyby musiał być tak intensywny, żebym zwrócił na niego uwagę – żebym usłyszał w nim odpowiedź. Miałem wrażenie, że za chwilę pęknie mi serce. Pod wpływem fali emocji wybuchnąłem płaczem.

Nagle ujrzałem cel w życiu. Stał się dla mnie absolutnie klarowny: miałem zbadać ową moc serca, energię, która mną zawładnęła. Moim zadaniem było znaleźć największych współczesnych myślicieli, pisarzy, nauczycieli duchowości i zapytać ich, co myślą o sercu. A potem zapisać ich mądrość na wieki. Miałem nakręcić film o mocy serca.

Oczywiście rozum nigdy by mi czegoś takiego nie podpowiedział, ponieważ nie miałem żadnego przygotowania do robienia filmów. Nie wątpiłem jednak, że zostałem do tego powołany. Uświadomiłem sobie, jaki jest mój cel w życiu. Przeświadczenie to było tak silne, że nie pozostawało mi nic innego, jak pójść za wezwaniem: spojrzeć na życie przez pryzmat mocy serca i nakręcić na ten temat film.

Wróciłem do domu, spakowałem walizkę i zorganizowałem ekipę filmową. Nic nie mogło mnie powstrzymać przed zrealizowaniem tego, czego oczekiwało ode mnie życie.

Celem życia jest życie z celem.

— GEORGE BERNARD SHAW 

W ciągu następnych dwóch lat podróżowałem po świecie i miałem szczęście przeprowadzić rozmowy z osiemnastoma osobami – przywódcami duchowymi, naukowcami i myślicielami reprezentującymi różne kultury i środowiska. Byli to: Isabel Allende, Maya Angelou, Michael Beckwith, Paulo Coelho, Deepak Chopra, Joe Dispenza, Linda Francis, Jane Goodall, John Gray, Rollin McCraty, Howard Martin, Ruediger Schache, Marci Shimoff, Dean Shrock, Eckhart Tolle, Neale Donald Walsch, Marianne Williamson, Gary Zukav. Powierzając mi swoje inspirujące, niezwykłe historie o wpływie, jaki wywarło na nich serce, przyczynili się w istotny sposób do ukształtowania mojej wizji filmu – i mojej ścieżki życia. Dlatego uważam ich za współtwórców filmu oraz tej książki.

Zgodzili się na rozmowę przed kamerą i wspólnie stworzyliśmy wspaniały portret serca. W niezwykle wyrazisty, czasem poruszający sposób potwierdzili moje przekonanie, że serce to coś więcej niż organ pompujący krew w organizmie. Bez wątpienia serce stanowi niewyczerpane źródło miłości, intuicji oraz zrozumienia daleko głębszego niż inteligencja umysłu.

Współtwórcy udzielili mi wielu ważnych lekcji na temat mocy serca – lekcji, którymi dzielimy się w filmie, lecz o których chciałbym porozmawiać także w tej książce. Okazuje się, że istnieje wiele form mocy serca – wśród nich: intuicja, intencje, wdzięczność, przebaczenie, odporność psychiczna i oczywiście miłość. Nawiązanie łączności z tymi władzami może przynieść zadziwiającą przemianę w naszym nastawieniu wobec pieniędzy, zdrowia oraz relacji międzyludzkich i pomóc nam ujawnić ukryte talenty i możliwości, które pomogą nam wykreować własne życie w jak najlepszym kształcie. Jako że w książce opieram się na słowach współtwórców bardziej, niż potrafiłbym pokazać w filmie, mogę również szerzej przedstawić ich sugestie na temat sposobów rozwijania tego potencjału. Aby wspomóc cię na twoich drogach, w każdym rozdziale zamieszczam rozważania, dzięki którym będziesz umiał odczytać niepowtarzalny głos i mądrość własnego serca.

Z niewiarygodnego spotkania tych inspirujących autorów powstaje skarbnica duchowych i praktycznych wskazówek. Mam nadzieję, że książka i film pomogą ci znaleźć cel życia, wciąż jeszcze ukryty w tobie głęboko niczym niedostępny skarb. Czas otworzyć się na ten skarb. Odkryć moc serca.

A oto mój sekret. Jest bardzo prosty:
dobrze widzi się tylko sercem.
Najważniejsze jest niewidoczne dla oczu.

— ANTOINE DE SAINT-EXUPÉRY
(Antoine de Saint-Exupéry, Mały Książę, przeł. Jan Szwykowski, Muza, Warszawa 2007, s. 72)

CZĘŚĆ 1
Drogi prowadzące
do serca

Poddaj się w milczeniu przedziwnemu urokowi tego, co naprawdę kochasz.
Nie zaprowadzi cię to na manowce.

— RUMI

(Getty Images, Betsie van der Meer)

1. Twoja wewnętrzna moc

Wielu wybitnych mistrzów duchowości z całego świata ukazuje serce jako źródło prawdziwej mocy.

Droga prowadzi nie przez niebo. Droga prowadzi przez serce.

— BUDDA

Cokolwiek mają czynić twoje ręce, niech czynią to z miłością.

— JEZUS

Trwaj we wnętrzu siebie, im dalej bowiem od niego odchodzisz, tym mniej poznajesz. Szukaj swego serca – bądź sobą.

— LAO TZU

Współczesna nauka ma dzisiaj dowody na to, że moc serca sięga poza jego funkcje biologiczne.

ROLLIN MCCRATY

Niemal każda tradycja duchowa oraz wszystkie wielkie religie świata mówią o sercu jako miejscu, przez które można dotrzeć do duszy, uzyskać dostęp do ludzkiego ducha, mądrości, intuicji, tego typu sfery. I, jak pokazują badania, mają rację. Serce reaguje i poddaje się zmianom, jeszcze zanim odpowie mózg. Wysyła materialne sygnały do mózgu, który wówczas dopiero zostaje pobudzony do reakcji.

HOWARD MARTIN

Współczesna nauka pozwala mojemu umysłowi wierzyć w inteligencję serca. Zakrojone na wielką skalę badania pokazują, że serce fizyczne stanowi ośrodek wysyłania informacji, nie zaś jedynie urządzenie pompujące krew. Łączność między sercem, umysłem i ciałem warunkuje powstanie emocji kojarzonych z „sercem” – takich jak: serdeczność, uznanie, współczucie, miłość i tak dalej. Ludzie wyczuwają intuicyjnie, że serce i cechy z nim związane są czymś realnym. Informacje o fizycznej roli serca, jakich dostarcza współczesna nauka, wychodzą naprzeciw oczekiwaniom naszego umysłu: pozwalają nam pełniej wierzyć w to, co wyczuwamy intuicyjnie. Wskazują na skojarzoną z sercem inteligencję.

W jaki sposób możemy się porozumieć z ową inteligencją i mocą? Jak możemy ją wykorzystać, by dowiedzieć się więcej na temat tego, czym jesteśmy i co powinniśmy czynić? „Twoim zadaniem jest odkryć własny świat, a następnie powierzyć mu się całym sercem”, mówił Budda. W tym właśnie pomogą nam współtwórcy książki – pomogą nam odkryć nasze wnętrze, centrum nas samych, nasz cel.

MAYA ANGELOU

Uważam, że serce stanowi najpotężniejszy, najsilniej oddziałujący element w życiu. Pomaga nam zrozumieć, kim jesteśmy, gdzie przebywamy i w jaki sposób istniejemy.

Pierwszym krokiem do nawiązania więzi z sercem jest uznanie w nim zasadniczej istoty nas samych.

ECKHART TOLLE

Moc serca to moc samego życia, moc inteligencji, która przenika cały wszechświat jako jego fundament. Moc serca polega na złączeniu z tym, kim jesteśmy w najgłębszej istocie. Wykracza ona daleko poza nasze wyobrażenia o nas samych. Znajduje się w samym centrum wszechświata. Zatem jeśli utrzymujesz porozumienie z tą sferą wewnątrz siebie, utrzymujesz porozumienie z istotą tego, czym jesteś, i z istotą wszechświata.

NEALE DONALD WALSCH

Kiedy serce pozostaje otwarte, zyskujemy dostęp do najgłębszej tajemnicy życia, a jest to tajemnica prawdziwej tożsamości człowieka.

Serce pozwala ci odnaleźć się w świecie.

PAULO COELHO

Nigdy nie osiągniesz pełni swoich możliwości, jeśli nie otworzysz serca.

Serce pozwala ci się połączyć z wyższą formą poznawania.

GARY ZUKAV

Wyższy porządek logiki i zrozumienia bierze początek z twojego serca. W sercu go doświadczasz. W sercu przeżywasz.

Serce pozwala ci odnaleźć inspirację.

ISABEL ALLENDE

Inspiracja jest dla mnie sprawą zasadniczą. Najważniejsza jest kreatywność, którą odnaleźć mogę jedynie na drodze serca.

Serce, wreszcie, pozwala ci zyskać głębszy wgląd w życie. To serce daje zrozumienie, którego potrzebujesz, jak również to, którego być może się nie spodziewasz – zrozumienie, dzięki któremu odnajdujesz własną drogę.

DEEPAK CHOPRA

Twoje serce zna wszystkie odpowiedzi, a więc zatrzymaj się przy nim i zastanów. Od tego zacznij.

Twoje serce stwarza miłość i łączy cię z innymi – z tymi, których kochasz, i tymi, których kochać powinieneś. Serce łączy cię z całym życiem świata.

JANE GOODALL

Pomyślmy o sercu, w sensie poetyckim, jako o siedzibie miłości i współodczuwania. Takie właśnie serce jest niesłychanie ważne.

MARIANNE WILLIAMSON

Prawda o tym, kim jesteśmy, to prawda serca, to drzemiąca w ciele miłość.

Twoje serce łączy cię z całym stworzeniem, ze wszechświatem – z Bogiem.

MICHAEL BECKWITH

Martin Luther King nazywał to po prostu „miłością Boga działającą w ludzkim sercu”.

Zastanówmy się, razem ze współtwórcami książki, nad wszystkimi aspektami funkcjonowania serca oraz więzią z jego zadziwiającą mocą.