Tytuł oryginału: Beautiful Thing

Wydawca: Małgorzata Maruszkin

Redaktor prowadzący: Elżbieta Łanik

Współpraca: Anna Tłomacka

Redakcja: Monika Jakubowicz

Konsultacja merytoryczna: Katarzyna Kluge

Korekta: Magdalena Kamel

Zdjęcia na okładce:

DreamPictures/Getty/FPM

Przygotowanie publikacji elektronicznej: Ewa Modlińska

Copyright © 2010 Sonia Faleiro

All rights reserved

Copyright © for the Polish edition

by Dom Wydawniczy PWN Sp. z o.o., Warszawa 2014

ISBN 978-83-7705-393-5 (ePub)

ISBN 978-83-7705-566-3 (Mobi)

Dom Wydawniczy PWN

02-460 Warszawa

ul. Gottlieba Daimlera 2

www.dwpwn.pl

Wszelkie prawa zastrzeżone. Reprodukowanie, kopiowanie w urządzeniach przetwarzania danych, odtwarzanie w jakiejkolwiek formie oraz wykorzystywanie w wystąpieniach publicznych w całości lub części tylko za wyłącznym zezwoleniem właściciela praw autorskich.

Skład wersji elektronicznej:

Virtualo Sp. z o.o.

SPIS TREŚCI

- Podziękowania

- CZĘŚĆ I: STYCZEŃ 2005

- Rozdział 1. Czekam na wyzwanie! Każdy facet, o każdej porze

- Rozdział 2. Manohar chciał, żebym została modelką i mówił, że jestem pikna

- Rozdział 3. Zadanie tancerki to okraść i oszukać klienta

- Rozdział 4. Moja matka jest gruba. I bardzo, bardzo prosta

- Rozdział 5. Chcę grać główną rolę, jaar, moja droga. Nie jakąś drugoplanową

- Rozdział 6. Warto leżeć w czyichś objęciach, nawet jeśli są to ramiona złodzieja

- Rozdział 7. Ja też cię kocham, dźanu!

- Rozdział 8. Obedrę cię ze skóry i rzucę psom na pożarcie!

- Rozdział 9. Najszczęśliwsza dziewczyna na świecie

- Rozdział 10. Jeśli upadnę, czy ktoś poda mi pomocną dłoń?

- Rozdział 11. Sprzedaję arbuzy. Arbuzy i zegarki

- CZĘŚĆ II: WRZESIEŃ 2005

- Rozdział 1. Jak się czujesz na bezrobociu?

- Rozdział 2. Wszyscy piją! Wszyscy biją!

- Rozdział 3. W razie czego uciekaj, tak jak Sita powinna była uciec od Rawany!

- Rozdział 4. Pokazywali mi, pokazywali mi przez całą noc

- Rozdział 5. Odejdź. Zapomnij. Zostaw mnie w spokoju

- Rozdział 6. Kiedy te randi wyjadą, ich ćamri, skóry będą należeć do mnie

- Rozdział 7. Powiedz, widzisz strach w moich oczach?

Wszystkie rozdziały dostępne w pełnej wersji książki.

CZĘŚĆ I

STYCZEŃ 2005

Rozdział 1

CZEKAM NA WYZWANIE! KAŻDY FACET, O KAŻDEJ PORZE

Lila oświadczyła, że jest piękna. Kiedy patrzyłam, jak przegląda się w wielkim lustrze, ubrana tylko w kamizelkę i bokserki należące do śpiącego na łóżku klienta, trudno mi było zaprzeczyć.

Nie była zbyt wysoka, jak sama przyznawała. I miała nieco „podrasowane” piersi, dzięki temu, że nosiła biustonosz push up. W jej długich do ramion włosach przeświecały pasemka w karmelowym kolorze. Oczy, jakich nie miała żadna inna dziewczyna z jej rodzinnego miasta Mirutu na północy, były aksamitno-fioletowe jak niebo, kiedy zanosi się na deszcz. Jeśli jakiś klient, gestykulując, dopytywał się: – Asli, prawdziwe? Ja nakli, czy sztuczne?[1] – Lila udawała, iż nie wie, że chodzi o kolor jej oczu i tylko uśmiechała się niewinnie aż do chwili, kiedy pełen nerwowego podniecenia klient miał wrażenie, że dostrzega coś, czego nie powinien – delikatną krągłość czekoladowych piersi dziewczyny między metalowymi haczykami spinającymi sari.

Lila była taka od urodzenia. Przy tym najbardziej chełpiła się swoim zgrabnym tyłeczkiem, dziełem natury „prosto spod bożego dłuta”. Inne dziewczęta, jak twierdziła, były czarne niczym Banglijki i kiedy już zeskrobały z siebie warstwę tapety, bez której nie ruszały się z domu, nie były ładniejsze od żebrzących małp wyrywających banany z rąk wiernych w świątyni Hare Kryszny na końcu ulicy.

Ale nie Lila. Odarta ze wszystkiego, nagusieńka i nawet bez bielizny wciąż była pięknością. Mawiała, że jest niczym Tadź Mahal w Agrze skąpany blaskiem księżyca.

Powiem wam tylko tyle: twarz Lili miała idealny kształt serca, taki jak rysują w magazynach, żeby pokazać, jaki makijaż jest najodpowiedniejszy dla danej twarzy. Jej dłonie i stopy były zgrabne i gładkie, i tak jak policzki miały ciemnozłotawą barwę. Palce były zakończone twardymi, opiłowanymi na kwadratowo paznokciami, z których czyniła użytek, gdy na parkiecie robiło się jej zdaniem za tłoczno. Lila dobrze wiedziała, że ma idealny mały nosek, więc obnosiła się z nim z taką dumą, jak świeżo upieczona narzeczona z pierścionkiem zaręczynowym. W niektóre wieczory, gdy chciała, aby zwitek sturupiowych banknotów wyściełających jej biustonosz stał się jeszcze grubszy, koncentrowała się wyłącznie na swojej sylwetce.

Liczyła się nie tylko uroda. Pięćdziesiąt czy pięćset rupii? To zależało od tego, w co byłaś ubrana.

Najważniejsze jednak były słowa, które mówiłaś klientowi wahającemu się, czy spędzić kolejny wieczór gapiąc się na ciebie. Równie istotny był sposób, w jaki je wypowiadałaś. Pamiętasz mądre słowa sławnej kurtyzany Umrao[2]? „Nikt lepiej od nas nie wie, jak kochać, jak wydawać z siebie głębokie westchnienia, zalewać się łzami z najbłahszych powodów, przez długie dni głodować i grozić zażyciem arszeniku...”.

Umrao była pięknością, ale to jej wspaniały talent dramatyczny sprawił, że stała się legendą. Lila rozumiała, że jest to stały element jej profesji, więc była ostra. – Ostra – mówiła – jak dobrze naostrzona brzytwa.

– Czekam na wyzwanie! – mawiała. – Każdy facet, o każdej porze. Facet z klasą, właśnie taki jakiego chcesz. Złapię go, jak rybę w sieć. – Czekam na wyzwanie – domagała się wieczorami, kiedy pijana zaczynała już bełkotać i zataczać się, a czarne odrosty, tak jak i prawdziwy kolor jej oczu widać było nawet w świetle dwudziestowatowych żarówek, których używała w swojej miniaturowej kawalerce. Wtedy w jej oczach tlił się jakby promyczek nadziei.

Lila prosiła się o kłopoty, bo kłopoty były za darmo.

– Czekam na wyzwanie! – Strzelała ramiączkiem mojego biu-stonosza.

– Wyzwanie! – Udawała, że przypala mnie papierosem Gold Flake, którego niemal zawsze trzymała w ręce, póki nie krzyknęłam:

– Wierzę ci, Lila! Ty zawsze wygrywasz.

Nie starałam się jej podlizać. Po prostu Lila była typem zwycięzcy – dziewczyną, którą chcesz mieć przy sobie, kiedy kupujesz przy dworcu Churchgate stosik losów piątkowej loterii.

Wygrała ze swoim kochankiem Purszottamem Szettim. Ten krótkonogi, żonaty facet o ostrych rysach twarzy, ojciec dwojga dzieci, był jej „mężem” i wedle wszystkich możliwych standardów, nawet tych z nocnych klubów, ona była jego sekretną metresą. Jednak to, co jej dawał, przekraczało wartość tego, co sama poświęciła, aby z nim być. Chociaż Lila temu zdecydowanie zaprzeczała, jak dziecko, które uparcie twierdzi, że bawiąc się na deszczu, nie złapie kataru.

Wygrała również ze swoją matką, Apsarą, choć w tym wypadku jej postępowanie nie było zbyt uczciwe. Apsara[3] to znaczy „niebiańska nimfa”, ale matka Lili ważyła ponad osiemdziesiąt kilo i miała twarz płaską jak deska. Jej beżowo-pomarańczowe zęby tak bardzo wystawały z ust, że równie dobrze mogły należeć do kogoś innego. Gdy stara coś mówiła, zgodnie z opisem córki brzmiała jak przyspieszona kaseta. – Kiedy matka wchodziła do pokoju – mówiła dalej Lila – to tak jakby nagle zapadała noc. Jesteś taka gruba – szydziła z niej, nie przejmując się tym, czy jej dowcip – jeśli to w ogóle był dowcip – był śmieszny, a tym bardziej faktem, że matka wcale nie wyglądała na rozbawioną.

Lila wygrała nawet z własnym ojcem Manoharem. Ale to zdarzyło się znacznie później, długo po tym, jak wynajął ją ghoda[4] – policjantom z komisariatu naprzeciwko jej szkoły. Gdy ją rozdziewiczali, przeklinali, że tak ciasno zasznurowała szarawary, jakby to był worek atty, grubo zmielonej mąki. Wszystko co miała wówczas przed oczami to korona fikusa rosnącego na podwórzu komisariatu. Zdawało się jej, że gęsto zbite listowie drzewa szepcze cichutko o tym, jak została zhańbiona.

Kiedy po raz pierwszy spotkałam Lilę, była najlepiej opłacaną tancerką w Kochankach Nocy, nocnym klubie (zwanym dance bar), w którym wtedy pracowała. A może nawet w całym Mira Road, na przedmieściach Bombaju. Prawdopodobnie zarabiała najwięcej ze wszystkich, wśród których żyła. Pracowałam wtedy jako dziennikarka poszukująca informacji do artykułu o tancerkach z Bombaju. Artykuł nigdy się nie ukazał, bo nie były to materiały warte opublikowania. Nikt nie chciał czytać o starym jak świat problemie – środowisku wykluczonych ze społeczeństwa tancerek. Jednak już zawsze potem znajdowałam jakiś pretekst, aby spotkać się po raz kolejny z Lilą.

Zaraz wyjaśnię dlaczego.

Lili płacono za tańczenie dla mężczyzn. A ja – zresztą tak jak większość znanych mi osób – widywałam takie tancerki tylko w filmach wyprodukowanych w Bollywood, w których oczywiście nie występowały w roli głównej, ale jako drugoplanowa rozrywka, manipulowane i wykorzystywane piękne kobiety. Po tym, co widziałam w filmach, sukces i optymizm Lili oraz jej porażająca żywiołowość, tak rzucająca się w oczy w chwili naszego pierwszego spotkania, stanowiły dla mnie tajemnicę.

Dość szybko się przekonałam, jak bardzo się różnimy. Lila była wolnym duchem. Żyła zgodnie ze swoimi zasadami, stosowała się do własnego kodeksu moralnego, nie kierowała się przykazaniami żadnej religii. Zdarzało się, że mówiła klientowi „gaand meri ćaat, pocałuj mnie w dupę”. Zdecydowanie nie była święta. Ale jej wady czyniły ją ludzką. Nawet jej skłonność do mijania się z prawdą dodawała jej wdzięku. Zanim się dowiedziałam, gdzie się naprawdę urodziła, minęło prawie pół roku. Mówiła mi, że zmuszano ją do nierządu i do oddawania się mężczyznom za pieniądze. Chociaż pieniędzy miała teraz tyle, że mogła na nich spać. Mówiła, że jej uczucia do Szettiego są prawdziwe i dziwiła się, dlaczego nie odwzajemnia ich w sposób, w jaki pragnęła – w romantycznym, sentymentalnym stylu, jak mąż grany przez Amitabha Baććana w filmie Baghban[5], na którym za każdym razem płakała rzewnymi łzami.

Lila pragnęła tylko – zwierzyła mi się z głębokim westchnieniem jak Mina Kumari w filmie Pakiizah[6]– zakochać się i zostać żoną oraz matką.

Z punktu widzenia Lili nasza przyjaźń była przygodą. Była ode mnie o siedem lat młodsza, ale tylko ona mogła opowiedzieć mi o tym, o czym chciałam się jak najwięcej dowiedzieć: o świecie, który mnie fascynował, onieśmielał, a kiedy poznałam go trochę lepiej, sprawił, że poczułam się bezradna i sfrustrowana. Kiedy spotkałyśmy się po raz pierwszy, mieszkałam na bombajskim Manhattanie położonym w południowej części miasta. Niektórzy południowy Bombaj nazywają miastem – miastem w mieście Bombaj. Jest to miejsce tak wyjątkowe, że ich zdaniem zasługuje na posiadanie własnych granic.

Brytyjczycy pozostawili tu po sobie królewskie budynki o śnieżnobiałych kopułach i lśniących filarach. Ulice południowego Bombaju są systematycznie zamiatane, a gołębie obsiadają stare drzewa z liśćmi rozłożystymi jak wachlarze. To tutaj znajduje się hotel Ritz Four Seasons, hotel Taj Mahal Palace, gdzie miał miejsce zamach bombowy oraz inny hotel Taj, w którym zamachu nie było. Są tutaj restauracje serwujące sushi i kawiarnie, w których podają ponad 30 rodzajów świeżo upieczonych ciasteczek brownies. Mieszkają tu mężczyźni ubierający się u Roberto Cavalliego i kobiety miłośniczki mody Lanvin, a także pary, które pragną ogłosić całemu światu, że to o nich pisano w magazynie „Vogue”, że są „bombajskim beau monde”.

Jednak istnieje także druga strona tego olśniewającego wizerunku, charakterystyczna nie tylko dla południowego Bombaju, ale i dla całych Indii – dzieci ulicy. Bosonogie, brudne, obszarpane, które wciskają ci pirackie wydania książek Gladwella, Rowling i Roya na jednym skrzyżowaniu i bezczelnie proszą o podwiezienie do następnego.

Tam, gdzie mieszkała Lila, nie było żadnych kopuł, filarów ani restauracji sushi. Kobiety nie nosiły dizajnerskich torebeczek, a co najwyżej thaili, tradycyjny worek ściągany troczkami, a jeśli miały odrobinę dobrego smaku – torebkę ze skaju na metalowym łańcuszku. Oczywiście były tu restauracje i hotele, ale jeśli mieszkałeś z dala od Mira Road, raczej w ogóle o nich nie słyszałeś, a tym bardziej nie miałeś ochoty do nich wejść.

Było to miejsce nietypowe ze względu na znajdujące się tam saliny, warzelnie soli. A z drugiej strony było takie, jak inne miejsca z warczącymi, rozpadającymi się na nierównych drogach samochodami, sforami psów uganiającymi się za rowerzystami i z budynkami mieszkalnymi wyglądającymi jak gigantyczne sznury do suszenia bielizny. W tych domach wszystkie okna i balkony ukryte były za plątaniną metalowych prętów, które nadawały im wygląd więzień, a żyjących tam ludzi zamieniały w więźniów.

Pomimo oczywistych różnic, które dzieliły nasze światy, Lila nie była ciekawa mojego życia. Raz spytała mnie, ile zarabiam i czy kiedykolwiek chodziłam z chłopakiem, a jeśli tak, to ile zarabiał. Nie wiedziała wiele o życiu, które wiodłam z dala od niej i nawet nie miała pojęcia, gdzie mieszkam. Lila nie wiedziała, bo Lila po prostu nie słuchała. Pragnęła tylko, żeby jej słuchano, i dlatego nie należało zmieniać tematu, kiedy mówiło się o niej.

Naszą, często jednostronną, relację można było scharakteryzować w następujący sposób: to ja dzwoniłam do Lili, a gdy ona dzwoniła, ponoć nigdy nie odbierałam telefonu.

Wróćmy na razie do pewnego wtorku tuż po Nowym Roku, kiedy jedynym zmartwieniem Lili było to, żeby popołudnie nie skończyło się jakąś aferą. Wpadłam, aby się z nią zobaczyć. Uścisnąwszy mi dłoń, wskazała w milczeniu faceta odsypiającego wczorajsze ekscesy.

– Dekho, lund-fakiir, popatrz tylko na tego seksoholika – powiedziała bezlitośnie.

Spojrzałam na twarz mężczyzny pokrytą bliznami, napuchniętą i obrośniętą zarostem tak, jakbym patrzyła na znalezione nagle pod łóżkiem nieznane zwierzę. Nie zbliżyłam się. Szukałam śladów agresji i zastanawiałam się, czy mężczyzna wyjdzie stąd z własnej woli, czy raczej wykorzystamy jego stan zamroczenia i wywalimy go siłą.

– Jak się nazywa? – wyszeptałam.

Lila wzruszyła ramionami.

– Co robimy? – wypytywałam.

Lila ziewnęła.

Mogłyśmy równie dobrze rozmawiać o kimś zupełnie obcym. Po chwili zdałam sobie sprawę, że rzeczywiście mówimy o kimś obcym. Lila prawie nigdy nie zadawała swoim klientom pytań, bo zwyczajnie jej nie obchodzili. I z reguły zwykła opowiadać im o sobie same kłamstwa.

I wtedy go rozpoznałam, a raczej rozpoznałam jego paskudną bliznę, która ciągnęła się od czoła w dół aż do brody. Była to blizna, o której Lila lubiła sobie wyobrażać, że powstała podczas gangwar, wojny gangów, na przykład jakiejś szarpaniny o rewolwer kaliber 45. Jednak, o ile pamięć mnie nie myliła, to przede mną leżał skulony menadżer hotelu Pure Vegetarian, facet, o którym kelnerzy mówili bhonsdi ka, skurwysyn, ponieważ podkradał im napiwki. Jego malownicza szrama to skutek wypadku. Kiedyś, próbując wypluć kawałek paan[7], spadł ze stopni wagonu kolejowego. Jeśli się nie myliłam, patrzyłyśmy na mężczyznę, którego żona była trochę beśaram, bezwstydna. Kiedy szła odwiedzić przyjaciółkę mieszkającą w tym samym domu, przemykała się w podomce i kapciach, co było normalną rzeczą na ich ulicy, ale przy tym nie zakrywała piersi nawet tradycyjną chustą ćunni. W ten sposób pokazywała całemu światu, łącznie z miejscowym sprzedawcą jajek, który miał zaćmę, że gustuje w seledynowych staniczkach z Tajlandii.

Lila chciała, żeby facet się wyniósł, bo jak mówiła, miała zmysł do biznesu. On już załatwił swój „biznes” i teraz, jak uważała, powinien się wynieść patli gatli se, w try miga. Śpieszyło się jej, bo musiała pędzić do Kochanków Nocy, klubu, którego właścicielem i menadżerem był Szetti.

Ponieważ byli jak „mąż i żona”, mówiła mi Lila, musiała zachowywać się profesjonalnie. Nie mogła się spóźniać. Z drugiej strony nie mogła też zostawić klienta samego w domu, i chociaż mówiąc o nim, używała słowa bhai, brat, to ów „brat” prawdopodobnie wiedział, że Lila nie zadała sobie trudu, żeby naprawić zepsuty zamek w drzwiach.

Oprócz tego jednego niedociągnięcia Lila bardzo dbała o swoje bezpieczeństwo. Nosiła ze sobą ostry kawałek szkła. Miała też plastikowy gwizdek, który jak na razie używała tylko i wyłącznie do wygwizdywania swojej ulubionej melodyjki Tudźhe dekha to jeh dźaana sanam[8]. Lila wciąż się martwiła, że ktoś ją może szantażować.

– Kogo ty się boisz? – spytałam ją pewnego razu.

– Ludzie łatwo mogą wykorzystać samotną dziewczynę – odparła.

Lila zbierała pocztówki, które dostawała od „przyjaciółek” pracujących w nocnych klubach w Dubaju. Były to pocztówki przedstawiające takie miejsca jak Wild Wadi, Jumeirah Beach i Safa Park, w których, jak myślała, jej „przyjaciółki” prawdopodobnie nigdy nie były. „Dziwki w eleganckich miejscach, kto to widział coś podobnego!” – mawiała.

Niszczyła wszystkie rachunki z restauracji, w których zamawiała dania na wynos i darła lub paliła zapalniczką wszystko, co mogło zdradzić jej prawdziwe imię lub adres. Nie trzymała zdjęć ani swoich, ani cudzych. Miała jeden telefon komórkowy, ale aż trzy karty SIM. Całą resztę swoich drogocennych rzeczy chowała w najdziwniejszych miejscach – w bucie lub na samym dnie słoja z suszonymi papryczkami chilli, których nasionami pocierała sobie zęby, czasem bezmyślnie, a czasem z zamiarem odświeżenia ust.

Lila do tego stopnia nikomu nie ufała, że nawet zwykłych rzeczy nie zostawiała rozrzuconych przypadkowo w mieszkaniu. Po przyjaciółce, o której mawiała z zazdrością, że poślubiła zamożnego klienta tak starego, że nawet do sikania potrzebował pomocy, odziedziczyła metalową szafę. Była pełna ubrań: 25 par dżinsów, pół tuzina pasków i taka ilość T-shirtów, że można by nimi zaopatrzyć niewielki sklepik.

Spała na wygniecionym, zapadniętym materacu, telewizję oglądała na odbiorniku LG i przeglądała się w dużym lustrze. Miała chłodziarkę, starą, przepełnioną różnymi artykułami lodówkę marki Kelvinator oblepioną naklejkami z opakowań jej ulubionych ciasteczek kminkowych, czekolady oraz pasty do zębów. Lila gromadziła również święte figurki Ganeśy[9]i uwielbiała każdą z nich tak, jak mała dziewczynka kocha kolekcję swoich ulubionych lalek Barbie. Nie kochała ich jednak na tyle mocno, by je odkurzać.

Pewnego razu wpadłam na klienta machającego nad nimi swoją chusteczką.

– Apsik! – przeprosił, kichając.

Teraz Lila szeptała do ucha klienta:

– Dźan-oooo, obudź się, dźan-oooo. Wstawaj. – A ten dalej spał jak zabity. Podniosła głos – Przyśtojniaku! Hej, przyśtojniaku!

Klient, który w rzeczywistości wcale nie był przyśtojny, odwrócił się do niej i beknął z głębi trzewi.

– Saala ćutija! – wrzasnęła Lila, wyskakując z łóżka. – Pieprzony cipas!

Klient Lili śmierdział wódką, kurczakiem, cebulą, chilli i cytryną i jak łatwo można było zauważyć, nie był wcale facetem z klasą – wyrafinowanym gościem z górnej półki. W dodatku brakowało mu wychowania.

– Kolacja oznacza alkohol – podsumowała Lila. Upięła aksamitne włosy w elegancki kok i wetknęła w niego zatłuszczoną łyżkę znalezioną pod łóżkiem.

I ten maderćod, pieprzony skurwysyn, namówił ją do wypicia tak dużej ilości alkoholu, że straciła świadomość i przespała się z nim za friko.

– Jak on to zrobił, Lila? Co ci powiedział?

– Pójdziemy na zakupy, obiecał – wyjaśniła Lila. – Zrób listę, Lila meri dźaan, kochanie moje! Sone ki anguuthi, pierścionek ze złota? Zapisz wszystko. Jedwabna koszula nocna? Zapisz! Nie, poczekaj, zanotuj dwie koszule i andar ke kapde, bielizna pod kolor. Nowa Nokia, która pasowałaby do twojej czerwonej torebki? To też zapisz! – tak mówił. A ja się dałam na to nabrać! Byłam tak zajęta robieniem mojej listy, piciem drinków, śnieniem na jawie o tych wszystkich rzeczach, które grubas miał mi kupić, że się zupełnie zapomniałam! I po co? – wskazała z odrazą w stronę klienta, zaciskając usta z niechęci. – Dla tego khatara, oberwańca? Zero kalasy! – mruczała pod nosem z amerykańskim akcentem zasłyszanym w MTV. – Kompletny bakwas, śmieć. Cholerny łgarz.

Dokonywała złych wyborów, jak sama przyznała, sięgając po papierosa marki Gold Flake, którego wykradła z kieszeni szortów klienta.

Choć co noc zarabiała tysiące i mogła spać na pieniądzach, za każdym razem dawała się skusić obietnicą, że może zarobić jeszcze więcej. I uwielbiała darmowe przyjemności. Po zamknięciu baru Lila tańczyła między stolikami w poszukiwaniu wypalonych do połowy petów. Podnosiła do swoich karminowych ust niedopite butelki piwa. Było to absurdalne, że resztki, które gromadziła z taką satysfakcją, pozostawiali mężczyźni, którzy przed chwilą stracili na nią fortunę. Być może dlatego właśnie niedopite piwo tak bardzo jej smakowało. Lila uważała, że fakt, iż zarabia dużo pieniędzy, nie powinien powstrzymywać jej od takiego zachowania. Wręcz przeciwnie, była tak szczera w swoim zamiłowaniu do darmochy, że nie zauważała zupełnie, że jej dziwaczne zachowanie komentują inne tancerki.

– Nie tylko kładzie swoje usta na naszym szefie – szydziły – ale także na tych, którzy nim rządzą!

Tancerki nie mogły czuć się przy Lili bezpieczne. W Kochankach Nocy żartowano z jej kleptomanii, ale były to żarty, które traktowano dość poważnie. Jeśli Lila prosiła o pożyczenie szminki, narażała się na odmowę:

– Aćća, dobra, ale Rosy poprosiła mnie pierwsza. Dam ci po niej, okej? – Rosy przez dłuższy czas malowała się, po czym z niewinnym wyrazem twarzy mówiła:

– Arre, och, zapomniałabym! Pinky chciała jeszcze odświeżyć makijaż. Minutka! – I tak dalej i dalej, aż Lila przestawała się dopytywać o szminkę. Jej zainteresowanie tematem nagle się ulatniało, a wkrótce potem i ona sama ulatniała się z garderoby. Zresztą ku uldze koleżanek, które na przestrzeni lat straciły puzderka najjaśniejszych pudrów, którymi hojnie posypywały swoje czekoladowe policzki i piersi, niezliczoną ilość pozłacanych spinek do włosów oraz komplety ćuudi, bransoletek, a wszystko to przez smukłe, filigranowe, ale przy tym lepkie paluszki Lili.

Lila wcale nie „pożyczała” dla zysku. Nie chciała też nikomu sprawić przykrości. Kleptomania była po prostu nieodłączną cechą jej osobowości, czynnością tak bezwiedną jak kołysanie biodrami, gdy słyszała muzykę.

Lila czuła też, że coś jej się należy za to, że została wykorzystana, kiedy była bezbronną, młodą dziewczyną. Być może nigdy nie uda jej się odegrać na tych skurwysynach, ale wszyscy inni byli łatwą zdobyczą.

– Jestem tancerką – wzruszała ramionami. – Faceci chcą wydawać na mnie pieniądze. A ja im na to pozwalam.

Lila namawiała swoich klientów, żeby kupowali jej prezenty nie tylko na urodziny, które wypadały w zasadzie co miesiąc, ale przy okazji każdego spotkania. Inne dziewczyny również odstawiały numer z urodzinami. Rolowały klientów tak umiejętnie, aby zapraszali je wraz z dziećmi i ich przyjaciółmi na hamburgery, a na dodatek zamawiali jeszcze torty z lukrowymi kwiatami. Z westchnieniem opowiadały, jak bardzo czują się samotne i jak trudno jest im dochować wierności, a gdyby chociaż mogły oglądać seriale z Tulsi, Prerną i Ba[10] – „które są dla nich jak rodzina” – wtedy czas mijałby im szybciej i nie miałyby pokusy, żeby zbłądzić.

Tego typu rozmowy, wystarczająco często powtarzane, skutkowały podarowanym telewizorem, czasem mini lodówką pełną opakowanych srebrną folią mithai, słodyczy z grubą warstwą klarowanego masła ghii i orzechów albo nowym ciuchem pokrytym oczywiście taką ilością cekinów, by wieczorem w mdłym świetle latarni tancerka w drodze ze swojego mieszkania do autorikszy błyszczała tak mocno i jasno, żeby spacerujące pary i grające w krykieta między samochodami dzieci gapiąc się na nią, myślały, że obwieszona jest prawdziwymi diamentami.

Ale Lili nie interesowały gesty na pokaz. Jej motto brzmiało: „Klient to cipas”.

Nie zwykła sypiać z klientami i jeśli już się to zdarzało raz na kilka miesięcy, robiła to tylko dla kasy. Lila domagała się płatności z góry (5 tys. rupii za jednorazowy numerek) i była to kwota niepodlegająca zwrotowi, nawet gdy nagle dostawała bólów menstruacyjnych i musiała odmówić.

Nawet gdy wiedziała, że klient jej zapłaci, najpierw czekał go próbny okres upokorzeń, zanim wreszcie zdecydowała mu się oddać. Musiał starać się o jej względy, dzwoniąc dziesiątki razy i obsypując ją pieniędzmi, kiedy tańczyła. Za pośrednictwem ochroniarza stojącego przed Kochankami Nocy musiał przekazywać jej codziennie dowody miłości, dając jej w prezencie szminki, kolczyki lub perfumy. Ochroniarzem był rosły, muskularny facet, którego ognistoczerwony turban odzwierciedlał jego charakter.

Kandydat musiał też biegać na posyłki. Klienta, który pojawiał się w mieszkaniu Lili z dwudziestoma litrami wody Bisleri na plecach, można było z łatwością pomylić z dostawcą z lokalnego sklepiku.

W kwestii lojalności Lila zupełnie nie ufała mężczyznom. Do tego stopnia, że nawet jej osobisty „mąż” nie był zwolniony ze świadczenia usług, jeśli miał na nią ochotę. Miała zwyczaj dzwonić do Szettiego, kiedy był już w drodze do niej:

– Kuuuuchany, podjedź jeszcze do supermarketu Apna Bazaar, na? – I prosiła o ryż, soczewicę, szpinak i ziemniaki, o bakłażany i fasolę, które potem gniły na dnie jej Kelvinatora, nawet nie wypakowane z różowych i białych plastikowych toreb, w których je przyniósł. Psuły się, bo nikt ich nie jadł. Lila broniła się przed gotowaniem jak lwica.

Niczym modelka w reklamie L'Oréala, chciała udowodnić mężczyźnie, że jest tego warta. Mając dziewiętnaście lat, wiedziała też, że do drzwi dziewcząt takich jak ona szczęście dwa razy nie puka. Wyciskała więc mężczyzn swojego życia jak cytryny, a potem wyrzucała ich jak skórki.

Ale każda przysługa ma swoją cenę. Czasem dla pieniędzy, a kiedy indziej, kiedy wzięła od mężczyzny zbyt dużo, żeby mogła odmówić, Lila musiała uprawiać galat kaam, seks z obcymi facetami w zamian za to, co jak była przekonana, należało jej się za darmo.

I choć wszystkie dziewczyny tak robiły, żadna tancerka nie przyznawała się do galat kaam. W tej kwestii miały gotową odpowiedź:

– Main mar dźaongi magar galat kaam nahin karungi, wolę umrzeć, niż uprawiać galat kaam.

O nadgorliwej, która się do tego przyznawała, mówiło się, że jest randi, dziwką. Można jej było rzucić to prosto w twarz, nawet gdy robiła to kobieta, która miała na sumieniu te same grzechy.

– Jesteś bezwstydną kłamczuchą, opowiadając, że pracujesz jako tancerka! Nie jesteś żadną barwali, tancerką! Jesteś kelnerką! Jesteś kelnerką w Cichym Barze i jeśli temu zaprzeczysz, niech twoja matka wstanie z grobu i skopie ci dupę. To znaczy to, co z niej jeszcze zostało, oczywiście!

Cichy Bar lub Free Bar jak niektórzy go nazywali, uważano za spelunkę. Było to biedne, ciemne i głośne miejsce, wypełnione intensywnym zapachem kadzideł, sosów chutney i mięsa tandoori. W Cichym Barze mężczyźni zamawiali jedzenie i picie tylko po to, żeby móc również zamówić jedną z „kelnerek”, jak nazywano kobiety, które podawały im do stołu oraz zaspakajały, pieszcząc rękami ich członki. Kelnerki były zwykle alkoholiczkami albo narkomankami. Za paskiem sari chowały butelki syropu na kaszel. Wychodziły za mąż za mężczyzn, którzy kradli i sprzedawali pokrywy od studzienek kanalizacyjnych. Wszystko z desperacji, żeby zdobyć kasę na kolejną dawkę heroiny.

– Kobieta pracująca w Cichym Barze to przynajmniej waiśja[11] – powiedziała mi Lila. – Ale tutaj jest przecież zwykłą dziwką. Nie jest szanowana, bo nie zasługuje na szacunek. Przemyka się bezszelestnie jak cień, ukrywa twarz, nie odzywa się. Tylko jej ręce mogą kogokolwiek zainteresować, dlatego musi ich używać aż do bólu. Cichy Bar to miejsce dla upadłych prostytutek – wyjaśniła Lila.

W bombajskiej hierarchii takimi kobietami gardzono tak samo jak napływowymi kandydatkami do seksbiznesu, które sprzedawały swoje ciała niemal na każdym rogu. Wyżej od nich były kobiety pracujące w burdelach, których związek z burdelmamami był niczym niewolnictwo. Ponad dziewczynami z burdeli stały call girls, które chwaliły się często: „Skończyłam Mithibai College!”, „Uczyłam się angielskiego u Świętego Ksawerego”. Podkreślały w ten sposób: „Jestem z dobrej rodziny, która aktualnie przeżywa przejściowe trudności”. Kiedy call girl miewała wyjątkowo ciężki czas, ubierała się w bikini z lycry kupione w Lokhandwala, którego krój poprawiała agrafkami, zakładała na nos podrabiane okulary przeciwsłoneczne D&G i prześlizgiwała się przez ochronę, bo wyglądała na gościa, a następnie kładła się przy basenie pięciogwiazdkowego hotelu i czekała na podryw. Call girl zwykle nie radziła sobie dużo lepiej niż dziewczyna z salonu masażu, której usługi alfons ogłaszał na ulotkach przyklejonych do słupów telefonicznych. Na ulotkach widniał napis: „Najlepszy masaż tajski. Zapewniamy całkowity relaks. Dzwoń 98201****”. Takie dziewczyny pracowały na zapleczach „salonów piękności” stłoczonych na tyłach hotelu Taj. Niestety narażone były na aresztowania podczas policyjnych obław organizowanych najczęściej na podstawie poufnej informacji od konkurencji. Dlatego zawsze, na wszelki wypadek trzymały przy drzwiach torbę z podręcznymi rzeczami, którą zabierały ze sobą na posterunek.

Wszystkie te dziewczyny stały w hierarchii poniżej bombajskich tancerek, przede wszystkim dlatego, że najważniejszym zadaniem tancerek była nie sprzedaż usług seksualnych, ale taniec. Jeśli już uprawiały seks, to robiły to po cichu i we własnym łóżku.

Zdaje się, że Lila nie dostrzegała podobieństw łączących jej bar z domem publicznym. Wydawało się jej, że ma prawo szydzić z dziewcząt pracujących w burdelach. I robiła to z pychą i wyższością. Robiła to, chociaż także wszystkie te dziewczyny zraniono i wykorzystano tak jak ją kiedyś. Dlatego często, choć nie zawsze, sprzedawały swoje ciało, bo czuły się do tego zmuszone.

Niektórzy ludzie, patrząc na Lilę, widzieli w niej dhandewali, prostytutkę. Kiedy ona patrzyła na samą siebie w wielkim lustrze wiszącym za drzwiami jej sypialni albo obserwowała się w osławionej lustrzanej ścianie Kochanków Nocy, widziała tancerkę. Różnica zdaniem Lili polegała na tym, że jej życie było błogosławieństwem, natomiast los tamtych dziewczyn był przeklęty.

Odwróciwszy wzrok od klienta, Lila spojrzała na mnie. W palcach wciąż trzymała niezapalonego Gold Flake’a. – Ognia?

Z przyjemnością się podniosłam. Siedziałam ze skrzyżowanymi nogami naprzeciwko metalowej szafki, w której stał wydrążony tomik Hanuman Ćalisa[12] wypełniony napiwkami, które Lila otrzymywała codziennie za taniec.

Do kuchni przylegała typowa indyjska ubikacja, w której potrzeby załatwiało się w kucki. W kuchni obok chyboczącego się stosu brudnych naczyń – pozostałości po błędach poprzedniej nocy, leżało pudełko zapałek. Rozejrzałam się w poszukiwaniu wody do picia, ale baniak Bisleri był pusty. Otworzyłam lodówkę, lecz tylko po to, żeby natychmiast ją zamknąć ze względu na smród gnijących warzyw. Warzyw, które Lila dostała i których tak bardzo pragnęła, bo były dla niej symbolem sukcesu, a może bezpieczeństwa, ale których nigdy nie wykorzystywała.

Na wprost kuchni znajdowało się jedyne okno. Promienie słońca wciskały się do pokoju wraz z natrętnymi odgłosami ulicy. Dochodziły z niej dzwonki rowerów, ujadanie psów i rozdzierający uszy dźwięk klaksonów. Wyjrzałam na zewnątrz. Przede mną rozciągał się znajomy już widok. Na zachodzie Mira Road mieniło się hektarami słonych rozlewisk, płaskich i oślepiająco białych. Setki pracujących za minimalną stawkę imigrantów, którzy zostawili rodziny w Biharze czy Gudźaracie, mieszkało w namiotach rozbitych wzdłuż brzegów. Naprzeciwko słonych jezior stały bloki mieszkalne. Ściany budynków wciskały się jedna w drugą jak pasażerowie pociągu szybkobieżnego do Wiraru. W blokach mieszkali zarówno zwykli ludzie jak i tacy, którzy wzbudzali zainteresowanie innych – Nigeryjczycy i imigranci z Ghany, na których skarżyła się lokalna policja:

– Natychmiast po przyjeździe do Indii niszczą swoje paszporty, a później nawiązują znajomości z tancerkami, żeby przy ich pomocy prać brudne pieniądze, pochodzące z oszustw internetowych i handlu narkotykami.

Dziewczyny z Nepalu, mieszkające w dużych grupach w podnajmowanych klitkach na poddaszach w Mira Road, przedstawiały się jako bojowniczki zbiegłe z Manipuru. W ten sposób chroniły się przed ciekawskimi sąsiadami, którzy mogli odkryć, że są tu nielegalnie i tylko po to, aby maska-mari, dobrze wypaść, mogli wydać je policjantom – strażnikom Mira Road.

Policjanci pobierali hafta-wassoli, łapówki od ludzi, których ich zdaniem było na to stać: od pracowników firm budowlanych, operatorów telewizji kablowej, właścicieli nocnych klubów oraz od tancerek. Brali też od tych, których nie było na to stać, ale którzy samym swoim istnieniem prosili się o karę: od narkomanów, dziewczyn i chłopców pracujących w seksbiznesie oraz od klaszczących, ubranych w sari hidźr[13], które niezależnie od tego, czy policjant był dla nich dobry czy zły, zawsze mówiły: – Pewnie diabeł cię przysłał, żebyś nam zmarnował życie?

Policjant mógł złapać również Lilę i przy pomocy kopniaków oraz lathi, kija zapędzić ją do autorikszy. Mógł powiedzieć: Paisa nikal kutija, dawaj pieniądze suko – żądając pieniędzy w zamian za zwolnienie z aresztu.

– Za co chcesz mnie aresztować? – spytała, gdy zdarzyło się to po raz pierwszy.

– Za to, że jesteś randi, dziwką – odparł.

Równie dobrze mógł jej po prostu zabrać pieniądze, zerwać złote łańcuszki, okraść i sponiewierać.

Lila płaciła, bo wszyscy, których znała, tak robili. Bała się. Policja, jak mi mówiła, lubi używać lathi, kijów i skórzanych pasów. Ma dostęp do paralizatorów i używa ich bez wahania.

Nawet garstka niemłodych już kobiet pochodzących z klasy średniej z Maharasztry, mieszkających w Mira Road opłacała policjantów. Robiły tak, bo miały w tym interes. Wyczekiwały, aż ich mężowie wyjdą do pracy, i wtedy otwierały drzwi przed miejscowym alfonsem i jego dziewczynami. Zajmowały się swoimi codziennymi obowiązkami domowymi, czyli gotowaniem, sprzątaniem, zamiataniem i odkurzaniem, a tymczasem przez ich domy przetaczali się coraz to nowi goście. Po południu, za kwadrans szósta, gospodyni otrzymywała cienki zwitek banknotów od alfonsa, który pośpiesznie wychodził, popędzając swoje dziewczyny. Wtedy gospodyni przygotowywała się na powrót męża. Nastawiała wodę na herbatę, szykowała tacę pełną przekąsek i odświeżała makijaż. Kobiety nazywały to ćai-paani ka paisa, kieszonkowe.

Ta część ulicy, która znajdowała się pod oknami Lili, pełna była straganów z owocami i warzywami, salonów gier oraz sklepów monopolowych. Kuchcik rozwałkowywał ciasto na ćapati na chodniku przed miejscowym hotelem. Sprzedawca kaset wideo szkicował i kolorował obrazki na okładki swoich pirackich nagrań. Nastolatek w okularach przeciwsłonecznych pchał wózek wypełniony płytami kompaktowymi przed Laboratorium Fotografii Paresza, w którym Paresz władczym głosem instruował: – Wypłucz usta karo! Baal thiik karo, popraw włosy! Prawa noga trochę do przodu! Pochyl się trochie do przodu! Uśmiech! Uśmiech karo jaar, koleś! Okej, dobra robota!

Nagle pojawił się najdziwniejszy sadhu, asceta, jakiego w życiu widziałam. Przypominał skrzata w purpurowych rajstopach, purpurowej puchowej kurtce i pomarańczowym sięgającym aż do kolan szlafroku.

Ryczał: – Śani ke naam, w imię Śaniego[14] – i potrząsając naczyniem w takt brzęku monet w manierce, zachęcał tłoczących się ludzi, aby się przed nim w cudowny sposób rozstąpili.

Paanwala[15] Śjam zwrócił błyszczący biały wąs w stronę słońca, tak jakby wiedział, że ktoś go obserwuje. Zauważył mnie, a ja mu pomachałam.

Śjam Kuman handlował orzechami supari, tymi, których używa się do przygotowania paan. Szeptano też, że zajmuje się również innego rodzaju supari. Był to kryptonim jakim nazywano zabójstwa na zlecenie dla Firmy D – organizacji przestępczej, działającej w podziemiu, na czele której stał Dauud Ibrahim, międzynarodowy terrorysta.

Przy straganie z betelem Paanwali Śjama, w pobliżu budki telefonicznej siedział krawiec Aftab, przyjaciel Lili. Aftab pracował pod szyldem, który własnoręcznie namalował. Widniał na nim napis: „Krawiec Fszyskie Poprafki Krawieskie” (ale nie przyganiając Aftabowi, jego najbliższym sąsiadem był ślósaż). Co parę miesięcy Aftab projektował i szył warte krocie stroje dla tancerek z nocnego klubu, w którym pracowała Lila. Oboje spędzali mnóstwo czasu, deliberując nad modnym obecnie stylem rodem z Wytwórni Filmów Jash Radźa: – Krótki rękaw? Bez rękawów? Bufki? Spodnie typu szarawary, sari z żorżety a pod tym rozkloszowana lehenga, spódnica?

Targowali się o każdy centymetr koronki, każdy koralik, cekin, pajetkę, krysztalik i pewnie w razie czego oskarżaliby siebie nawzajem o brak gustu.

– Chyba ty się, dziewczyno, blekotu najadłaś – naigrywał się Aftab z Lili, spoglądając na nią przez błyszczące jak cekiny okulary. – A skąpa jesteś jak Bengalczyk, nie przymierzając.

– A ty chyba wczoraj przeleciałeś jedną ze swoich żon – Lila uśmiechała się szeroko pod swoimi wielkimi przeciwsłonecznymi okularami w złotych oprawkach. – Masz humor tak czarny jak tyłek Bengalczyka.

Rozdział 2

MANOHAR CHCIAŁ, ŻEBYM ZOSTAŁA MODELKĄ I MÓWIŁ, ŻE JESTEM PIKNA

W bloku Lili mieszkały same tancerki. Żyły jak na wystawie, nie ukrywając niczego. Zawsze przy otwartych na oścież drzwiach. W niewielkich mieszkankach gnieździło się po sześć kilkunastolatek lub najwyżej dwudziestoparolatek wyglądających na nastolatki. Dobierały się według wyznania: sześć wedyjek, sześć czamarek, natyjek, sześć szyitek, sunnitek, kalbelijek. Sześć dziewczyn stłoczonych w ciasnej kawalerce i wegetujących w takim rozgardiaszu, że ktoś obcy mógłby pomyśleć, że właśnie przed chwilą się wprowadziły. Sześć młodych kobiet wyciągniętych na materacach, które z czasem były tak wygniecione, ubite i twarde, jak podłoga, na którą je rzucono. Sześć dziewczyn, z których żadna nie miała nawet kompletu pościeli. Sześć podgłówków zrobionych ze zwiniętych dupatta, długich szali, czasem używanych także zamiast pościeli. Sześć tancerek, które upychały napiwki w biustonosze, biżuterię do butów, a buty i ubrania do plastikowych toreb. Miało się wrażenie, że w każdej chwili mogą wstać i wyjść tak jak stoją.

Widząc, jak mieszkają, można by pomyśleć, że są biedne, ale tancerki z bloku Lili nie żyły w nędzy. Z całą pewnością nie należały do bombajskiej biedoty, bo to oznaczało nędzną wegetację w rozpadającej się ruderze o powierzchni 3x3 m, w której kilka pokoleń spało stłoczonych po cztery, pięć osób w jednym łóżku. Nie należały też do hinduskiej biedoty, bo niezależnie od przeszłości, teraźniejszość nie skazała ich na życie w slumsach, gdzie musiałyby spać na chodniku, na prowizorycznym legowisku wielkości skrawka sari, a sęki okolicznych drzew służyłyby im za wieszaki na ubrania, gałęzie zaś za półki na różne drobiazgi, zabawki i szczoteczki do zębów.

Lila oraz jej sąsiadki wracały co noc do domu z setkami, a zdarzało się, że nawet tysiącami rupii, a płaciły 10 tys. rupii bhada, czynszu. Kasa łatwo przychodziła i łatwo się rozchodziła, a tancerki z taką samą łatwością przyzwyczajały się do tego. Kupowały około pięćdziesięciu opakowań gutki[16] dziennie, bo gutka zabija apetyt i pozwala utrzymać linię. Piły piwo, bo piwo rozwesela. I uwielbiały zamawiać jedzenie na wynos i to prawie codziennie. Głównie biriani[17] i kebaby. Lila kupowała ubrania, których nie nosiła więcej niż dwa razy i buty, które rzucała znudzona w kąt po jednym wyjściu. Zawsze, gdy spotykała jakąś kobietę, którą uznała za ładną, bez wahania wypytywała o markę kosmetyków, jakich używała, po czym kupowała takie same, nie zważając na cenę.

Pewnie ze względu na duże wydatki, a może po prostu z niewiedzy ani Lila, ani jej koleżanki nie oszczędzały i nie inwestowały pieniędzy. – Banki domagają się dowodu tożsamości – mówiła. – Bóg jeden wie, kim jestem – kwękała, mając na myśli, że nie ma żadnych papierów.

Lila zarabiała gotówkę i gotówką płaciła za wszystko. Właściciel domu, w którym mieszkała, był zwykłym gangsterem. A bez kwitu za wynajem nie mogła ani potwierdzić miejsca zamieszkania, ani otrzymać numeru identyfikacji podatkowej, ani załatwić kartek na żywność, ani założyć konta w banku. Jednak lwią część zarobków, tak jak i pozostałe tancerki, Lila wydawała na rodzinę: na rodziców, rodzeństwo, szwagierki i na ich dzieci. Na początku każdego miesiąca Lila wysłała większość swoich dochodów do domu. – Ogrodźcie teren – rzucała polecenie przez telefon. – Rozbudujcie dom. Opiekujcie się dziewczynkami. – Troszczyła się o bratanice. – Wyślijcie je do szkoły. Nie przysyłajcie ich do mnie!

Domem dla tancerki takiej jak Lila mógł być sam Bombaj, mogła to być Kamatipura albo pobliski Foras czy Falkland Road słynące z tego, że kupczyło się tam ciałem.

Jej domem mógł być Sangli, region rolniczy niedaleko Bombaju z najwyższym w zachodniej Maharasztrze odsetkiem samobójstw wśród rolników, spowodowanych zadłużeniem farm. Pochodząca z Sangli tancerka była najczęściej córką ubogiego rolnika, który z powodu suszy zmuszony był sprzedać ziemię i pozwolić córce szukać pracy w wielkim mieście.

Domem tym mogły być także przemysłowe miasta położone na północy takie jak Lucknow czy Agra, w których niegdyś znakomicie prosperowały rodziny khandani[18] wywodzących się od miejscowych dworzan. Ich możni protektorzy – rodziny królewskie, wielcy właściciele feudalni, zamindarowie oraz przez krótki czas Brytyjczycy – wymarli lub po prostu zniknęli, porzucając ich na pastwę losu. Dla takich rodzin pieniądze oznaczały izzat ki roti, szacunek. Wiązały się z niezależnością oraz awansem społecznym. Rodzice z dumą i radością pokazywali zdjęcia swoich córek śpiewających i tańczących w nocnych klubach i nadawali tym fotografiom większe znaczenie niż portretom w sepii przedstawiającym ich czcigodnych przodków.

Dziewczynki z innych społeczności khandani takich jak Kandźar, Nat czy Kalibelija nakłaniano do wyboru zawodu tancerki już w wieku sześciu lub siedmiu lat. Zaczynały w ulicznych teatrach Maharasztry znanych pod nazwą tamaśa lub w wędrownych trupach akrobatów, linoskoczków czy innych sztukmistrzów. Uprawiały seks z kierowcami ciężarówek i nawet w dobrym okresie zarabiały tak mało, że ledwie stać je było na plastikową torbę, na której mogły usiąść, czekając na klientów przy autostradzie.

W latach siedemdziesiątych bary w Bombaju zaczęły zatrudniać młode dziewczyny bez względu na ich doświadczenie. Przyjmowano je do wykonywania całkiem nowego zajęcia nazwanego serwisem kelnerskim. W tym kontekście słowo „kelner” oznaczało służącą płci żeńskiej. Kobiety, które zatrudniano nosiły sari zamiast uniformów i dostawały raz na miesiąc pensję, dzięki czemu nie musiały żyć z napiwków. Różniły się całkowicie od kelnerek pracujących w Cichych Barach. Kolejną wprowadzoną innowacją był serwis muzyczny, czyli wykonywane na żywo koncerty. Następnie zaczęto przedstawiać, inspirowane hinduskimi filmami i zyskujące coraz większą popularność spektakle taneczne z wydekoltowanymi gwiazdeczkami w rolach głównych. Ich występy miały w zawoalowanej formie dodać przedstawieniu odrobinę pikanterii. Bary płaciły coraz częściej młodym dziewczynom za wykonywanie tańca do popularnych przebojów i wkrótce stało się to ich główną atrakcją. Tak więc same zaczęły się nazywać nocnymi klubami z tańcem.

Sukces przełożył się na lawinowy wzrost liczby takich miejsc. W 1984 roku istniały zaledwie dwadzieścia cztery zarejestrowane nocne kluby. Dziesięć lat później było ich ponad dwieście. W 2005 roku ich liczba wzrosła aż do 1500.

Kobietom, które nie zostały jeszcze wciągnięte w seksbiznes, tańczenie w barach przynosiło duże korzyści w porównaniu z innymi pracami zaliczanymi do niższej kategorii. W 2005 roku tancerka w średniej jakości barze takim jak Kochankowie Nocy w ciągu nocy zarabiała tyle, co w ciągu miesiąca sprzątaczka lub bai, służąca.

Najczęściej to nowe zajęcie przyciągało dziewczyny takie jak Lila – biedne i niewykształcone uciekinierki, które nie miały innego wyjścia. Taniec w barze był dla młodej dziewczyny jedyną szansą na natychmiastową finansową niezależność i jednocześnie jedyną drogą ucieczki od horroru, jaki przeżywała w rodzinnym domu.

Jednakże takie miasto jak Bombaj, ze wszelkimi korzyściami jakich dostarczało, było przy tym bezwzględne. Czasem wręcz toksyczne jak jątrząca się rana. Naiwne dziewczyny stawały się łatwą zdobyczą, a piękności, których nikt nie strzegł, dostawały to, na co sobie zasłużyły. Wśród klienteli nocnych klubów krążyło bowiem powiedzonko, że „świeżynka nie potrafi się obronić nawet przed małym chłopcem”.

Żeby udowodnić mi, że ma rację, Lila poznała mnie ze swoją przyjaciółką Anitą. Tak jak wiele innych tancerek Anita przedstawiała się wszystkim spoza swojego kręgu tylko imieniem, aby chronić prywatność.

Anitę zgwałcił w dzieciństwie własny ojciec. Ale to w końcu żadna aadź ki taaza khabar, szokująca wiadomość. Miała dwóch synów, z dwóch różnych ojców. A może nawet z czterech różnych? Sama była zdezorientowana i nie do końca pewna, jak to właściwie było. Anita dwoiła się i troiła, żeby zapewnić swoim synom mleko, zabawki oraz odpowiednie wykształcenie w angielskiej szkole. Marzyła też, że kiedy już zdobędą naprawdę dobrą pracę, powiedzą jej wspaniałomyślnie: – A teraz odpocznij, mamusiu. Twoi synowie wszystkim się zajmą. – Niestety jej starszy syn, Sridhar, kiedy skończył szesnaście lat, pewnej monsunowej nocy powiedział do Anity szorstkim głosem: khat pe ćal, kładź się na łóżko.

– Udałam, że go nie słyszę – opowiadała Anita. – Naszą chatę zalało i woda dochodziła nam do kolan. Nawet generator przestał działać. Pomyślałam sobie: – „Biedny chłopiec, mózg zmienił mu się w wodę. Chyba oszalał”.

Ale Sridhar wcale nie oszalał i następnej nocy już nie był taki uprzejmy. Zgwałcił własną matkę. Kolejnej zgwałcił ją znowu, a po wszystkim wrócił grzecznie do swojego łóżka w ciemnym kącie. Anita wsunęła się pod swoją ćunni i sama pogłaskała się po policzku, szepcząc słowa pocieszenia: „Przynajmniej mnie nie uderzył. Nie jestem już pierwszej młodości ani nazbyt piękna i gdyby mnie oszpecił, pewnie wyleciałabym z nocnego klubu i musiałabym szukać pracy w jakimś Cichym Barze. To dopiero byłoby upokorzenie! Bogu, zatem, niech będą dzięki”.

Z czasem Anita stała się, jak mawiały jej koleżanki, sentymentalna. W leniwe poniedziałkowe wieczory powoli malowały się w przebieralni przy muzyce płynącej z wieży Sony – a nie były to melodie, przy których wykonywały taneczne numery w barze, ale ich ulubione stare przeboje filmowe takie jak Wakt ne kija czy Ćaudwin ka ćaand albo Inhi logon Ne – szlagiery, których teksty znały na pamięć. Ich słowa sprawiały, że wzdychały z rozrzewnieniem. Anita i jej przyjaciółki siadały wtedy na podłodze, każda z ćwiartką whisky Royal Challenge i zwierzały się sobie ze wszystkiego, o czym nie mogły opowiedzieć nikomu spoza swojego grona. Dzieliły się przeżyciami, tak jak jedzeniem. Opowiadały, jak zmuszono je do tej pracy i jak ta praca jednocześnie uratowała je przed małżeństwem z mężczyzną, któremu ojciec winien był pieniądze. Dzieliły się nowinkami i drobnymi radościami. Mówiły o tym, że ich dziecko uwielbia chodzić do szkoły, że kochanek nagle zaniemógł na dziwną chorobę i teraz dziąsła mu pękają i krwawią, i że „to kara za miłość do barwali”.

Anita jednak zawsze przesadzała, jak twierdziły jej koleżanki. Nie potrafiła zachować granicy między zwierzeniami, a po prostu przynudzaniem. Gdy tylko opróżniła butelkę, alkohol uderzał jej do głowy, oczy zaczynały błyszczeć, a twarz czerwieniała i wtedy jak zwykle ze łzami w oczach recytowała starą śpiewkę. Lamentowała tak, jakby opowiadała to pierwszy raz: – Tamtej deszczowej nocy, Bóg płakał, a ja razem z nim.

Jej łzy, jak stwierdzały lekceważąco przyjaciółki, były wymuszone. Szydziły: – Łzy są słabością tych, którzy nie dość się jeszcze nacierpieli.

Aby uniknąć takich doświadczeń jakie miała Anita, tancerki mieszkające w bloku Lili nie zgadzały się, żeby mieszkali z nimi mężczyźni. Zawsze można było tam wpaść na jakieś dziecko, które było zbyt małe, żeby mogło zrozumieć, czym zajmuje się jego matka, albo które wierzyło, że pracuje ona w biusze, albo uczy słupków w odległej szkole. Mijałam co prawda mężczyzn na schodach albo przed drzwiami, nieraz natarczywie dzwoniących lub przyciskających czoło do framugi. Ale zazwyczaj był to dostawca z daniami na kolację albo menadżer próbujący przypodobać się śaan, gwieździe swojego baru i skłonić ją do powrotu do pracy. Przepraszał, że nazwał ją za jej plecami ćalu ćamak ćallo albo rapćak, czyli łatwą. Arre, przecież tylko żartował, prawda?

Mężczyźni to ćutije, skurwiele, rzucała z pogardą Lila, wykonując pięścią wulgarny gest oznaczający kopulowanie. Żyją tylko po to, żeby wykorzystywać kobiety. Anita nie była wyjątkiem. Jeśli jej nie wierzę, to mogę przeprowadzić sondaż, chodząc z tym swoim notesikiem i ołówkiem. Wtedy się przekonam, że każda tancerka mieszkająca w bloku Lili albo została sprzedana przez jakiegoś krewniaka, albo przez niego zgwałcona.

Lila znała nawet dziewczynę, którą zmuszono do przespania się z trzema kuzynami prawiczkami po kolei. Na dodatek to filmowali.

Ale to był dopiero początek koszmaru.

PRZYPISY

[1] Wszystkie cytaty w książce w tłumaczeniu Katarzyny Kluge.

[2] Umrao – sławna kurtyzana, której życie opisała Mirza Hadi Ruswa w powieści Umrao Dźaan Ada (1905). Jest to historia 12-letniej dziewczynki uprowadzonej i sprzedanej do domu publicznego, która staje się tawaif, wysokiej klasy kurtyzaną wyszkoloną w tańcu, śpiewie i poezji. Powieść była dwukrotnie ekranizowana w wytwórniach Bollywood w 1981 i 2006 roku (przyp. tłum.).

[3] Apsara – w mitologii indyjskiej nazwa boginek wody, mgieł, chmur i deszczu. Wiecznie młode i piękne, w literaturze staroindyjskiej są uosobieniem kobiecej urody i wdzięku (przyp. tłum.).

[4] Ghoda (hindi) – dosłownie „koń”, osoba wykonująca prostą, niewymagającą myślenia i kwalifikacji pracę (przyp. konsult.).

[5] Baghban (Ogrodnik) – melodramatyczna bollywoodzka saga rodzinna z 2003 roku (przyp. tłum).

[6] Pakiizah (Czyste serce) – indyjski film z 1972 roku opowiadający historię kurtyzany, którą zagrała Mira Kumari (przyp. tłum.).

[7] Paan – popularna używka o działaniu orzeźwiającym i odkażającym, przeznaczona do żucia. Zawiniątko z liścia betelu wypełnione orzechami arekowymi (supari), mlekiem wapiennym i różnymi przyprawami. Barwi ślinę i zęby na czerwono-brunatny kolor (przyp. konsult.).

[8] Tudźhe dekha to jeh dźaana sanam – piosenka z popularnego bollywoodzkiego filmu Dilwale Dulhania Le Dźajenge (Żona dla zuchwałych) z 1995 roku (przyp. konsult.).

[9] Ganeśa – indyjski bóg mądrości i sprytu, patron uczonych i nauki, opiekun ksiąg, liter, skrybów i szkół, przedstawiany zwykle jako otyły mężczyzna z głową słonia. Ganeśa usuwa wszelkie przeszkody i zapewnia powodzenie w najróżniejszych przedsięwzięciach. Jest także uznawany za boga obfitości i dobrobytu, w związku z czym patronuje kupcom i bankierom (przyp. konsult.).

[10] Tulsi, Prerna i Ba – postacie z popularnych indyjskich oper mydlanych wyświetlanych na kanale STAR Plus (przyp. konsult.).

[11] Waiśja – w tym kontekście oznacza osobę pochodzącą z klasy średniej. Waiśja to kasta rolników i kupców (przyp. konsult.).

[12] Hanuman Ćalisa – Czterdzieści wersów o Hanumanie, pieśń religijna autorstwa Tulsidasa (przyp. tłum.).

[13] Hidźra – w kulturach Azji Południowej to określenie osobnika „trzeciej płci”. Hidźrą zostają osoby urodzone biologicznie jako mężczyźni, ale utożsamiający się psychicznie z płcią żeńską: transseksualiści, obojnacy, osoby urodzone z narządami obojga płci lub o płci nieokreślonej, mężczyźni wykastrowani z jakiegoś powodu. Mówią o sobie, używając zwykle rodzaju żeńskiego (przyp. tłum.).

[14] Śani – hinduski bóg, uosobienie planety Saturn. Jest kojarzony ze sprawiedliwością. Zsyła powodzenie w nagrodę za dobre uczynki, zaś za złe karze (przyp. konsult.).

[15] Paanwala – wytwórca i sprzedawca paan (przyp. konsult.).

[16] Gutka – to substancja przygotowana ze zgniecionych orzechów arekowych (supari), tytoniu, katechu, parafiny, wapna i słodkich lub pikantnych przypraw. Jest to łagodny środek stymulujący, sprzedawany w całych Indiach. Gutka używana jest tak samo jak tytoń do żucia (przyp. konsult.).

[17] Biriani – tradycyjne danie kuchni indyjskiej. W szczelnie zamkniętym garnku, zapiekane są ułożone na przemian warstwy ryżu i mięsa, z dodatkiem różnych przypraw np. kurkumy, kardamonu, imbiru, chilli, curry, szafranu (przyp. konsult.).

[18] Khandani – w językach urdu i pendżabskim określenie rodzin o wysokim statusie społecznym. Khandani to potomkowie warstwy rządzącej (przyp. konsult.).