Krzysztof Wołk

Jak złożyć statyczną oraz interaktywną książkę.

Skład tekstu ciągłego w języku polskim (InDesign, Adobe Animate).

Wydanie II

Wersja Demonstracyjna

Wydawnictwo Psychoskok
Konin 2021

Krzysztof Wołk
„Jak złożyć statyczną oraz interaktywną książkę. 

Skład tekstu ciągłego w języku polskim (InDesign, Adobe Animate). Wydanie II”

Copyright © by Krzysztof Wołk, 2021

Copyright © by Wydawnictwo Psychoskok Sp. z o.o. 2021

Wszelkie prawa zastrzeżone. Żadna część niniejszej publikacji nie

 może być reprodukowana, powielana i udostępniana w 

jakiejkolwiek formie bez pisemnej zgody wydawcy.

Redaktor prowadząca: Renata Grześkowiak

Projekt okładki: Krzysztof Wołk

Skład epub, mobi i pdf: Kamil Skitek

ISBN: 978-83-8119-786-1

Wydawnictwo Psychoskok Sp. z o.o.

ul. Spółdzielców 3, pok. 325, 62-510 Konin

tel. (63) 242 02 02, kom. 695-943-706

http://www.psychoskok.pl/
http://wydawnictwo.psychoskok.pl/
e-mail:wydawnictwo@psychoskok.pl

Wstęp

Niniejsza książka jest poświęcona podstawowym zasadom składu tekstu ciągłego w programie InDesign. Nauczymy się jak poprawnie składać książkę w języku polskim.

Czytelnik dowie także jak tworzyć interaktywne cyfrowe publikacje i tworzyć interaktywne komponenty w programach takich jak Adobe Animate. Czytelnik nauczy się przy tym przygotowywać książki do publikacji cyfrowej jak i do druku klasycznego.

Minimalne wymagania jakie są potrzebne, aby poradzić sobie z ta publikacja, to podstawowa znajomość poruszania się w programach firmy Adobe. Jeżeli państwo nie pracowali w żadnym z programów Adobe, to nie będzie łatwo poradzić sobie z tym zadaniem. Staram się zawsze w najprostszy sposób pokazywać co jak należy zrobić. Nie zmienia to faktu, że niezbędne są pewne podstawy. W razie potrzeby zachęcam do zapoznania się z inna moja książka o Grafice 2D – bez wątpienia będzie to dobry wstęp do świata aplikacji Adobe jak również niezbędna cegiełka do tworzenia ilustracji do książki jak i komponentów interaktywnych. Poza znajomością podstawową programów Adobe, wymagana jest również podstawowa wiedza z zakresu zasad interpunkcji i gramatyki języka polskiego. Jest to wiedza z zakresu szkoły podstawowej.

W dzisiejszych czasach w erze Internetu bardzo często bagatelizuje się poprawne użycie odpowiednich znaków typograficznych w języku polskim. Te zasady obowiązują w składzie ciągłym i są niezbędne, aby poprawnie (profesjonalnie) zajmować się dziedziną składu tekstu. Wszystkie te zasady mają na celu ułatwić czytelnikowi przygodę, jaką jest czytanie książki. Po wielu latach niekonsekwencji w ich stosowaniu, wraca się do nich. Najlepsze studia projektowe w Polsce wracają do starych zasad składu tekstu w języku polskim. Jeżeli planują Państwo robić to trybie pracy „jakoś to będzie”, to lepiej żebyście nie zajmowali się tym zagadnieniem w przyszłości.

CZĘŚĆ 1. Adobe InDesign

1. Skład książki w Adobe InDesign

1.1. Konfiguracja programu InDesign

Pierwszą rzeczą, jaką musimy zrobić, jest właściwe ustawienie programu InDesign tak abyśmy mogli zobaczyć wszystkie niuanse dotyczące składu obowiązującego w języku polskim. Ustawienia programu po jego uprzednim zainstalowaniu nie będą dostatecznie zaawansowane, aby móc profesjonalnie podejść do tej kwestii.

Uwaga: Za pierwszym razem optymalnym rozwiązaniem jest wprowadzenie tych zmian w otwartym dokumencie tak, aby zmiany były wyraźnie widoczne. Jeśli chodzi o mnie, dzięki mojemu doświadczeniu, jestem już świadoma zmian, które będą miały miejsce, i są one dla mnie jasne. W przypadku osoby początkującej najlepiej by było, gdyby wpierw wykonała ustawienia przedstawione poniżej na otwartym dokumencie. Dopiero po zaobserwowaniu zmian, można je wprowadzić w programie już na stałe .

Na początek uruchamiamy program InDesign i przed otwarciem jakiegokolwiek dokumentu musimy dokonać zmian w ustawieniach programu (za pierwszym razem należy tego dokonać w otwartym dokumencie). Jeżeli zrobimy to zanim otworzymy jakikolwiek dokument, zostanie to na stałe zapisane przez program w ustawieniach. W innej sytuacji, ustawienia te zostaną tylko i wyłącznie zapisane w dokumencie, który jest aktualnie otwarty, i po jego zamknięciu nie zostaną one zapisane jako podstawowe.

Na sam początek zmusimy program do tego, aby wyświetlał dodatkowe elementy (guides, grids, threads), które mają za zadanie pomóc w projektowaniu składu.

1.1.1. Podgląd Siatki

Na początek włączamy pogląd siatki linii bazowych oraz siatki dokumentu w programie InDesign.

Widok > Siatki i linie > Pokaż siatkę linii bazowych (View>Grids & Guides>Show Baseline Grid)

Widok > Siatki i linie > Pokaż siatkę dokumentu (View>Grids & Guides>Show Document Grid) (tym przypadku nie musimy tego włączać )

W następnej kolejności wprowadzimy zmianę w pewnych ustawieniach siatki, ponieważ aktualne nie są zbyt dobre ani intuicyjne.

Edycja > Preferencje > Siatki (Edit>Preferences>Grids)

Ustawiamy opcje tak, aby linie bazowe były tworzone od krawędzi strony (a nie od jej marginesu) oraz aby siatka dokumentu była dzielona na 12 części (a nie na 8). Dzięki temu siatka dokumentu i linie bazowe będą się na siebie odpowiednio nakładać. Co druga linia dokumentu będzie się pokrywać z siatką linii bazowych. Odległość między liniami siatki dla dokumentu wynosi dokładnie 6 pt.

1.1.2. Przelewane ramki tekstu

Podświetlenie tej opcji musi zostać obowiązkowo uruchomione. Bardzo ważne jest, aby w składzie ciągłym ramki tekstu przelewały się na następną stronę. Domyślnie, nie jest możliwe zaobserwowanie podglądu połączeń między ramkami tekstu.

Widok > Dodatki > Pokaż wątki tekstu (View>Extras>Show Text Thread)

1.1.3. Skład (Composition)

Kerning to proces, który polega na zwiększaniu lub zmniejszaniu odległości między określonymi parami znaków. Światło to proces polegający na rozrzedzaniu lub zagęszczaniu bloku tekstu.

1.1.3.1. Rodzaje kerningu

Procedura kerningu może zostać zautomatyzowana w oparciu o kerning metryczny lub kerning optyczny. W kerningu metrycznym używa się par kerningu, które są obecne w zdecydowanej ilości czcionek. W parach kerningowych znajdują się informacje o odległościach pomiędzy danymi parami znaków. Oto niektóre z nich: LA, P., To, Tr, Ta, Tu, Te, Ty, Wa, WA, We, Wo, Ya i Yo.

Kerning merytoryczny jest domyślnie stosowany przez program InDesign, więc w trakcie importowania lub wpisywania tekstu dane pary są automatycznemu poddawane procesowi kerningu. W celu włączenia kerningu metrycznego wybierz opcję „0”.

Kerning optyczny natomiast wiąże się z dostosowywaniem odstępów pomiędzy sąsiadującymi znakami w oparciu o ich kształty. W niektórych czcionkach można znaleźć szczegółowe specyfikacje par kerningu. Natomiast jeśli czcionka obejmuje jedynie znikome wbudowane funkcje procesu kerningu, albo nie zawiera ich wcale, lub jeśli stosowane są dwa różne kroje lub rozmiary czcionki w słowach znajdujących się w pojedynczym wierszu, użycie opcji kerningu optycznego może okazać się użyteczne.

Kerning optyczny obejmuje dostosowywanie odległości pomiędzy sąsiadującymi znakami w oparciu o ich kształty oraz jest zoptymalizowany w kierunku jego zastosowania dla glifów romańskich. W poszczególnych czcionkach można znaleźć szczegółowe specyfikacje dotyczące par kerningu. Natomiast jeśli w czcionce znajdują się jedynie minimalne wbudowane funkcje procesu kerningu, albo nie ma ich wcale, lub też jeżeli dwa różne kroje lub rozmiary czcionki są stosowane w słowach znajdujących się w jednym wierszu, użycie opcji kerningu optycznego może okazać się użyteczne w tekście łacińskim w dokumencie.

Przed użyciem kerningu optycznego do pary „W” i „a” (na górze), oraz po użyciu kerningu (na dole)

Można również stosować kerning ręczny, który idealnie nadaje się do dostosowania odległości pomiędzy dwiema literami. Dochodzi do kumulacji efektów światła i kerningu ręcznego , możliwe jest więc wyregulowanie odstępów pomiędzy danymi parami liter, a następnie zagęszczenie lub rozszerzenie blok tekstu, bez naruszania relatywnych odległości (efektów kerningu) pomiędzy tymi literami.

Widoczna jest różnica dla kerningu pomiędzy słowami a opcją odległości pomiędzy słowami w oknie dialogowym Justowanie. Kerning między słowami jedynie wprowadza zmianę w odległości pomiędzy pierwszym znakiem danego słowa, a odstępem który poprzedza dany znak.

Kerning a światło A. Oryginał B. Po użyciu kerningu pomiędzy literami „W” i „a” C. Po użyciu światła

Uruchamiamy tutaj funkcje podświetlenia wszystkich niestandardowych ustawień (Highlights), które znajdują się w tekście, tj.: zmiany kerningu, nieodpowiedni tracking lub ligatury. Nie wszystkie te podświetlenia wskazują na błąd. Część z nich będzie podświetlana tylko po to, aby przekazać nam informacje o tym, że pewne ustawienia zostały uruchomione.

Zaznaczamy:

– Naruszenia zasad (Keep Violation)

– Naruszenia dzielenia wyrazów I justowania (H&J Violation)

Koniec Wersji Demonstracyjnej