Redakcja

Partner magazynu

Stowarzyszenie Menedżerów Opieki Zdrowotnej

Redaktor naczelny grupy czasopism:Aldona Kapica

Redaktor prowadzący: Anna Rubinkowska

Kierownik marketingu i sprzedaży:Julita Lewandowska-Tomasiuk

Menedżer produktu: Alina Sulgostowska

Koordynator produkcji: Katarzyna Kopeć

ISSN: 2353-2580

Drukarnia: MDruk

Nakład: 1350 egz.

Projekt graficzny: Dominika Raczkowska

Skład: Raster studio, Norbert Bogajczyk

Prenumerata:

Zarządzanie placówką medyczną

Centrum Obsługi Klienta

tel.: 22 518 29 29

e-mail: cok@wip.pl

www.serwiszoz.pl

Masz pytanie? Skontaktuj się z nami:

serwiszoz@wip.pl

Wydawnictwo Wiedza i Praktyka

ul. Łotewska 9a, 03-918 Warszawa

NIP: 526-19-92-256

KRS: 0000098264 – Sąd Rejonowy

dla m.st. Warszawy, Sąd Gospodarczy

XIII Wydział Gospodarczy Rejestrowy

Wysokość kapitału zakładowego: 200.000 zł

„Zarządzanie placówką medyczną” chronione jest prawem autorskim. Przedruk materiałów bez zgody wydawcy jest zabroniony. Zakaz nie dotyczy cytowania publikacji z powołaniem się na źródło. W związku z powyższym redakcja nie ponosi odpowiedzialności prawnej za zastosowanie zawartych w „Zarządzaniu placówką medyczną” wskazówek, przykładów informacji itp. do konkretnych przypadków.

Biuro reklamy

Menedżer projektu:

Beata Drogowska

tel.: 660 404 086, e-mail: bdrogowska@wip.pl

list od redakcji

ANNA RUBINKOWSKA

redaktor prowadzący

Szanowny Czytelniku

Oddajemy w Twoje ręce numer specjalny magazynu „Zarządzanie placówką medyczną” poświęcony jakości i bezpieczeństwu opieki zdrowotnej. Pojęcie to nabiera w ochronie zdrowia coraz większego znaczenia, m.in. ze względu na fakt, że Narodowy Fundusz Zdrowia, jako publiczny płatnik, zaczyna przywiązywać coraz większą wagę do posiadanych przez placówki medyczne systemów zarządzania jakością. Efektem tego jest wzmocnienie kryterium jakości w ocenie ofert podczas kontraktowania na 2014 rok i następne lata. Oznacza to, że premiowane będzie posiadanie certyfikatów ISO i systemu akredytacji, a jakość stanie się wyróżnikiem najlepszych placówek.

W związku z tym pojawia się wiele wątpliwości, nie tylko tych dotyczących wdrożenia systemów, ale i takich, jak tę jakość mierzyć. Najlepiej byłoby sprawdzać poziom zadowolenia pacjentów z uzyskanych w danej placówce świadczeń medycznych, który przekłada się na wybór konkretnego świadczeniodawcy, jednak jest to zadanie niezmiernie trudne. Z pomocą może przyjść System PASAT oferowany przez Centrum Monitorowania Jakości w Ochronie Zdrowia w Krakowie. Powstał po to, aby dostarczyć placówkom medycznym narzędzie oceny satysfakcji, z myślą o stałym podwyższaniu jakości.

Przedstawiamy przykłady dwóch szpitali, które go stosują. Kierownictwo obu podkreśla, że dzięki temu rozwiązaniu mogą skutecznie podejmować działania w celu poprawy leczenia i komfortu pacjentów. Wcześniejsze badania, które były prowadzone samodzielnie, były obciążone wadami z powodu braku specjalistów.

Nie sposób przy tej okazji nie wspomnieć o nowej normie dedykowanej ochronie zdrowia, będącej odpowiedzią na zbytnią uniwersalność ISO 9001. W większym stopniu reguluje ona kwestie bezpieczeństwa pacjenta, ryzyka wystąpienia zagrożeń czy komunikacji i szkoleń z zakresu bezpieczeństwa, czyli elementów, na które NFZ kładzie duży nacisk.

Zachęcam do lektury!

Placówki będą konkurować jakością świadczeń

Od 2014 roku jakość usług stanie się ważnym kryterium oceny świadczeniodawców ubiegających się o kontrakty z NFZ. Elementami oceny jakościowej będą certyfikaty ISO i system akredytacji przyznawane przez Centrum Monitorowania Jakości w Ochronie Zdrowia.

Akredytacja ministra zdrowia będzie miała dwukrotnie wyższą punktację niż ISO, ponieważ jest adresowana tylko do podmiotów medycznych. Oceniane będzie nie tylko jej posiadanie, ale także wysokość uzyskanej punktacji. Dodatkowo premiowane będą wyniki standardów akredytacyjnych w dziale zakażenia szpitalne.

W założeniu ustawodawcy jakość dla pacjentów ma stać się wyróżnikiem placówki, który będzie tożsamy z ich bezpieczeństwem. System jakości ma też minimalizować zakażenia wewnątrzszpitalne.

Część danych niezbędnych do oceny jakości znajduje się w bazach NFZ. Posiadanie przez oferentów certyfikatów ISO i akredytacji (obecnie 137 podmiotów medycznych ma akredytacje ministra zdrowia) też łatwo sprawdzić.

Niektóre kryteria jakościowe nie są jednak łatwe do weryfikacji. Żeby je wyznaczyć i zobiektywizować, powołano zespół ds. ustalania kryteriów oceny jakościowej ofert. Jego pracami kieruje Marek Haber, były wiceminister zdrowia (wywiad zamieszczamy na następnej stronie – przyp. red.).

Jednym z przykładów trudno mierzalnego kryterium jest renoma świadczeniodawcy. Dobra opinia placówki oznacza, że pacjenci chcą się w niej leczyć, ale trzeba rozstrzygnąć, jak ją mierzyć.

Innym elementem tego rodzaju oceny mogą być też skargi pacjentów. Zidentyfikowanie obszarów, w których pojawia się ich najwięcej, powinno zwrócić uwagę zarządzających na ten problem.

Od 2014 roku przy kontraktowaniu oceniane mają być ponadto elementy bezpieczeństwa epidemiologicznego pacjenta oraz stosowanie antybiotykoterapii. Placówki oceniane będą w aspekcie prowadzenia programu kontroli zakażeń szpitalnych, m.in. pod kątem stosowania procedur profilaktycznych, wiarygodności monitorowania zakażeń oraz szkolenia personelu. 

W skrócie

Uwaga na firmy wykorzystujące renomę CMJ

W związku z pojawiającymi się w Internecie reklamami podmiotów świadczących usługi doradcze Centrum Monitorowania Jakości w Ochronie Zdrowia w Krakowie przypomina, że nie współpracuje z żadnym podmiotem w zakresie przygotowania podmiotów leczniczych do przeglądu akredytacyjnego prowadzonego przez tę jednostkę. Nikomu też nie udzieliło upoważnienia do prowadzenia szkoleń lub świadczenia usług z tego obszaru. CMJ uważa, że sugestie wskazujące, iż współpraca z daną firmą może wpływać na pozytywny wynik procesu akredytacyjnego, wynikające z niektórych przekazów promocyjnych, są nieuprawnione.

Nowe akredytacje dla trzech szpitali

Minister zdrowia przyznał akredytację trzem szpitalom. Wyróżnione jednostki to Konfederacja Związków Zawodowych Górnictwa w Polsce w zakresie działalności Zespołu Sanatoryjno-Szpitalnego Rehabilitacji Narządu Ruchu „GWAREK” – Szpital w Goczałkowicach Zdroju, Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w Międzyrzecu Podlaskim oraz Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny nr 7 Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach Górnośląskie Centrum Medyczne im. prof. Leszka Gieca w Katowicach. Szpitale zdobyły akredytacje w ramach projektu „Wsparcie procesu akredytacji zakładów opieki zdrowotnej”, który jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Wszystkie certyfikaty ważne są do 20 listopada 2016 r. Obecnie certyfikat akredytacyjny ma 136 szpitali.

Inne systemy zarządzania też będą punktowane

Zgodnie z zapowiedziami Narodowego Funduszu Zdrowia wyżej będą oceniane te podmioty i oferty, które mają Akredytację Centrum Monitorowania Jakości oraz certyfikat ISO 9001 zarządzania jakością, 14001 zarządzania środowiskiem, 18001 zarządzania bezpieczeństwem higieny pracy oraz 27001 zarządzania bezpieczeństwem informacji. Wszystkie będą brane pod uwagę przy ocenie złożonych ofert kontraktowania świadczeń medycznych i odpowiednio punktowane przez komisję w NFZ.

w skrócie

Jakość zwiększa bezpieczeństwo pacjentów

Akredytacja i certyfikaty ISO, wdrożone procedury postępowania w zakresie zakażeń szpitalnych oraz posiadanie polityki antybiotykowej będą miały największy wpływ na ocenę świadczeniodawców podczas kontraktowania.

Wywiad z dr. MARKIEM HABEREM, przewodniczącym zespołu ds. ustalania kryteriów oceny jakościowej ofert w Ministerstwie Zdrowia

DR MAREK HABER

Z wykształcenia lekarz i menedżer. Obecnie jest dyrektorem szpitala ZOZ w Suchej Beskidzkiej. Od czerwca 2008 roku do czerwca 2012 roku był podsekretarzem stanu w Ministerstwie Zdrowia. Jako wiceminister pracował m.in. nad przepisami związanymi z samorządem pielęgniarskim i szpitalami. Był odpowiedzialny m.in. za opracowanie projektu autopoprawki resortu dotyczącej ustawy o działalności leczniczej, przyjętej przez Radę Ministrów w maju 2012 roku. Przed objęciem funkcji wiceministra był przez kilkanaście lat dyrektorem szpitala w Suchej Beskidzkiej, prezesem Stowarzyszenia Szpitali Powiatowych Województwa Małopolskiego oraz członkiem małopolskiego oddziału Stowarzyszenia Menedżerów Opieki Zdrowotnej.

Dlaczego obecny system wyboru ofert jest niezadowalający i wymaga zmian?

Obecnie stosowany system nie uwzględnia wszystkich kluczowych i istotnych elementów funkcjonowania placówki medycznej. W dotychczasowych kryteriach ocenie poddawano zasoby świadczeniodawcy, w tym poziom zatrudnienia pracowników i posiadany sprzęt oraz wyposażenie placówki, nie zaś jakość świadczeń, która – naszym zdaniem – w najwyższym stopniu decyduje o wyniku placówki, podobnie jak posiadane certyfikaty ISO oraz systemy akredytacji, przyznawane przez Centrum Monitorowania Jakości w Ochronie Zdrowia, będące gwarantem jakości właśnie. Najlepiej byłoby zmierzyć poziom zadowolenia pacjentów z jakości uzyskanych w danej placówce świadczeń medycznych, który przekłada się na wybór konkretnego świadczeniodawcy, jednak jest to zadanie niezmiernie trudne. Dlatego – jako zespół – podejmujemy działania, aby kryteria oceny ofert były najbliższe temu, czego oczekuje pacjent. Chcemy zbudować system, który pozwoli – już w najbliższej przyszłości – na ocenę efektywności wyników działalności medycznej poszczególnych świadczeniodawców.

Jakie kryteria kluczowe będą miały największy wpływ na ocenę świadczeniodawców?

Stawiamy na posiadanie akredytacji i certyfikatów ISO, ale także – w przypadku szpitali – na wdrożone procedury postępowania w zakresie zakażeń szpitalnych oraz posiadanie polityki antybiotykowej. Obecnie będziemy brać pod uwagę m.in. monitorowanie przez placówkę realizacji przepisów ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych, ale także wdrożenie prawidłowej polityki antybiotykowej. Istotne dla nas będzie także wykorzystanie przez szpitale projektu ankiety dotyczącej kontroli zakażeń szpitalnych lub jej części. Chodzi tu np. o udział w zewnętrznych badaniach wieloośrodkowych, zgodnie z metodologią opracowaną przez Europejskie Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób. Choć wszystkie placówki, zgodnie z obowiązującymi przepisami, posiadają opracowane procedury w tym zakresie, wciąż jest dużo do zrobienia, zwłaszcza jeżeli chodzi o maksymalne zwiększenie bezpieczeństwa pacjentów. Bezpieczeństwo epidemiologiczne jest istotne także ze względu na niższe koszty funkcjonowania placówki. Gdy wprowadzimy działania ograniczające zapadalność pacjentów na zakażenia szpitalne, wówczas ograniczymy wydatki. Zmniejszeniu ulega ryzyko wystąpienia poszkodowanych – w wyniku zakażeń – pacjentów z roszczeniami przeciwko szpitalowi, ale skróceniu ulega także czas hospitalizacji po zabiegach lub inne planowe leczenie. Z tym tematem w istotny sposób jest związana polityka antybiotykowa. Mamy do czynienia z sytuacją, w której oporność szczepów bakterii zaczyna być dużym problemem. Ale to już temat na inną rozmowę. W kolejnych latach zamierzamy położyć nacisk – w ramach komponentu „Wyniki leczenia i bezpieczeństwo pacjenta” – na dostosowanie systemu do wdrożenia kryteriów oceniających wyniki leczenia – obecnie ani system, ani świadczeniodawcy nie są do tego przygotowani. Potrzeba będzie większej koncentracji na obszarach generujących największą liczbę skarg pacjentów, dotyczących grup powikłań, w tym prowadzenia odległych obserwacji wyników leczenia i ich analizy oraz rejestru oceny stanu pacjenta wraz ze stosowaniem skali oceny ciężkości stanu pacjenta. Istotną rolę będzie odgrywać także poszpitalna kontrola wyników, dodatkowe punkty za udział w zewnętrznym rejestrze wyników leczenia i bezpieczeństwa pacjentów, wreszcie – stosowanie np. „Okołooperacyjnej Karty Kontrolnej”, związanej z realizacją przez świadczeniodawcę procedur minimalizujących możliwość popełnienia pomyłki.

Więcej znajdziesz w wersji pełnej publikacji

Tematy publikacji w pełnej wersji

W skrócie

Uwaga na firmy wykorzystujące renomę CMJ

Nowe akredytacje dla trzech szpitali

Inne systemy zarządzania też będą punktowane

Jakość zwiększa bezpieczeństwo pacjentów

Rośnie rola norm jakościowych

Jakość trzeba stale doskonalić

Nowy standard jakości dla ochrony zdrowia

ISO 9001:2008 jest wciąż popularna

Premia za inne systemy zarządzania jakością

Akredytacja to prestiż dla placówki

Certyfikat – kapitał na kolejne lata

Najważniejsze jest dobre zaplanowanie wdrożenia

PASAT – narzędzie oceny satysfakcji