Redakcja

Redaktor prowadzący: Anna Rubinkowska

Kierownik marketingu i sprzedaży:Julita Lewandowska-Tomasiuk

Menedżer produktu: Alina Sulgostowska

Koordynator produkcji: Katarzyna Kopeć

ISSN: 2353-2580

Drukarnia: MDruk

Nakład: 1500 egz.

Projekt graficzny: Dominika Raczkowska

Skład: Raster studio, Norbert Bogajczyk

Prenumerata:

Zarządzanie placówką medyczną

Centrum Obsługi Klienta

tel.: 22 518 29 29

e-mail: cok@wip.pl

www.serwiszoz.pl

Masz pytanie? Skontaktuj się z nami:

serwiszoz@wip.pl

Wydawnictwo Wiedza i Praktyka

ul. Łotewska 9a, 03-918 Warszawa

NIP: 526-19-92-256

KRS: 0000098264 – Sąd Rejonowy

dla m.st. Warszawy, Sąd Gospodarczy

XIII Wydział Gospodarczy Rejestrowy

Wysokość kapitału zakładowego: 200.000 zł

Biuro reklamy

Menedżer projektu:

Agnieszka Zduńczyk

tel.: 660 404 122, e-mail: azdunczyk@wip.pl

„Zarządzanie placówką medyczną” chronione jest prawem autorskim. Przedruk materiałów bez zgody wydawcy jest zabroniony. Zakaz nie dotyczy cytowania publikacji z powołaniem się na źródło. W związku z powyższym redakcja nie ponosi odpowiedzialności prawnej za zastosowanie zawartych w „Zarządzaniu placówką medyczną” wskazówek, przykładów informacji itp. do konkretnych przypadków.

Od Redakcji

Drogi Czytelniku!

ANNA RUBINKOWSKA

redaktor prowadzący

Jedną z licznych kontrowersji tzw. pakietu kolejkowego jest zapis określający, że pacjenci, u których lekarz podstawowej opieki zdrowotnej stwierdzi podejrzenie nowotworu złośliwego, będą mieć prawo do diagnostyki onkologicznej na podstawie „Karty diagnostyki i leczenia onkologicznego” bez skierowania. Również pacjenci, u których w wyniku diagnostyki onkologicznej stwierdzono nowotwór złośliwy lub u których lekarz udzielający ambulatoryjnych świadczeń specjalistycznych lub świadczeń szpitalnych stwierdził taki nowotwór, będą mogli leczyć się onkologicznie na podstawie „Karty diagnostyki i leczenia onkologicznego” bez skierowania. O ile w przypadku tej drugiej grupy lekarzy wydanie takiej karty nie będzie skomplikowane – stwierdzony złośliwy nowotwór będzie upoważniał danego lekarza do wydania takiej karty – o tyle lekarz POZ będzie musiał ocenić, czy u danego pacjenta zachodzi podejrzenie nowotworu. Kwestia ta może być skomplikowana, bo trudno będzie ocenić, kiedy zachodzi podejrzenie nowotworu, a kiedy nie, zwłaszcza w sytuacji, w której wydanie wymienionej karty będzie przyznawało przywileje niektórym pacjentom.

O tym, co zmiany wprowadzone przez tzw. pakiet kolejkowy oznaczają dla placówek i jakie niosą za sobą zagrożenia, piszemy w Temacie numeru pt. „Pakiet onkologiczny może dyskryminować pacjentów” zamieszczonym na str. 8.

Może się wydawać, że system szafy lekowej jest drogi, nieopłacalny, a jej zakup przy dzisiejszych realiach finansowych mija się z celem. Czy to prawda? Czy każdy z zarządzających ma konkretną wiedzę na temat kosztów instalacji takiego systemu? Co takie rozwiązanie oznacza dla zarządzającego podmiotem leczniczym, personelu, kierownika apteki i pacjenta? Na ten temat – na przykładzie SPZOZ w Gostyniu, który przeprowadził takie wdrożenie – piszemy w Dobrych praktykach pt. „Nowy system gospodarki lekowej” na str. 39.

Przy okazji zachęcam do skorzystania z nowej, bezpłatnej usługi dla naszych prenumeratorów – dyżuru telefonicznego. Kolejny odbędzie się już 23 października w godz. 15.30–17.30. Tematyka to Standardy jakości w ochronie zdrowia. Na pytania pod nr. tel. 22 318 07 62 będzie odpowiadać Arkadiusz Trela, ekspert oraz trener systemów zarządzania, menedżer jakości.

Życzę udanej lektury

Łatwiejszy i szybszy dostęp do onkologów

Wyższe standardy opieki nad pacjentami onkologicznymi oraz lepsze zarządzanie listami oczekujących na udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej to oczekiwane efekty nowelizacji ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw, jednej z tzw. pakietu kolejkowego i onkologicznego.

Od 1 stycznia 2015 r. pacjenci onkologiczni będą mogli zgłaszać się do swojego lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, który określi, czy wizyta u specjalisty jest konieczna. Lekarz POZ, po przeprowadzeniu dokładnego wywiadu oraz ocenie dolegliwości pacjenta, zleci wykonanie niezbędnych badań. Jeśli u pacjenta zostanie stwierdzone podejrzenie wystąpienia nowotworu złośliwego, pacjent otrzyma „Kartę diagnostyki i leczenia onkologicznego” i zostanie skierowany do onkologa bądź innego specjalisty. Karta będzie własnością pacjenta i da mu możliwość zapisu na odrębną listę oczekujących na udzielenie świadczenia opieki zdrowotnej.

Ustawa rozszerza zakaz dotyczący wpisywania się na więcej niż jedną listę na podstawie skierowania bądź na listę dotyczącą świadczeń udzielanych bez skierowania. Świadczeniobiorcy mają być informowani o pierwszym wolnym terminie udzielenia świadczenia.

Jeśli pacjent nie zgłosi się na wizytę w ustalonym terminie w celu uzyskania świadczenia, zostanie skreślony z listy oczekujących. Dodatkowo, lekarz znając stan pacjenta, będzie mógł bez przeprowadzenia osobistego badania wystawić receptę niezbędną do kontynuacji leczenia oraz zlecenie na zaopatrzenie w wyroby medyczne jako kontynuację zaopatrzenia.

Zgodnie ze zmianami prezes Narodowego Funduszu Zdrowia oraz członkowie Rady Funduszu będą powoływani i odwoływani przez ministra właściwego do spraw zdrowia.

Ustawa z 22 lipca 2014 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw wejdzie w życie 1 stycznia 2015 r., z wyjątkiem kilku przepisów, które mają wejść w kolejnych latach. 

Podstawa prawna:

ustawa z 22 lipca 2014 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1138).

W bieżącym numerze polecamy również temat numeru pt. „Pakiet onkologiczny może dyskryminować pacjentów” zamieszczony na str. 8.

Sejm poparł transgraniczną opiekę zdrowotną

Pacjenci korzystający z odpłatnych świadczeń opieki zdrowotnej w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej będą mogli ubiegać się o zwrot kosztów tych świadczeń.

Przyjęta przez Sejm 29 sierpnia nowelizacja ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw implementuje dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2011/24/UE, która odnosi się do praw pacjentów w transgranicznej opiece zdrowotnej. Nowelizacja reguluje między innymi zwrot kosztów leczenia za granicą.

Podstawą do uzyskania zwrotu od NFZ będzie rachunek wystawiony przez zagraniczną placówkę opieki medycznej. Ponadto pacjenci będą mogli uzyskać zwrot kosztów leków i/lub wyrobów medycznych kupionych w innym państwie członkowskim UE na podstawie polskiej recepty lub recepty wystawionej za granicą, a także kupionych w polskich aptekach na podstawie recept wystawionych przez lekarzy innych państw.

Gdy pacjenci będą musieli uzyskać świadczenia, które wymagają zastosowania specjalistycznej i kosztownej infrastruktury medycznej lub stwarzają szczególne ryzyko, będą mogli ubiegać się o zwrot kosztów. W takiej sytuacji zaistnieje konieczność wydania zgody przez dyrektora oddziału wojewódzkiego NFZ. Nie będą one mogły być wydane w przypadku świadczeń niewymienionych w koszyku świadczeń gwarantowanych. 

Nowe uprawnienia pielęgniarek i położnych

Pielęgniarki będą mogły ordynować niektóre leki oraz badać pacjentów. Umożliwia to nowelizacja ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej oraz niektórych innych ustaw.

Zgodnie z nowelizacją ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej, która wchodzi w życie 11 września, w ramach samodzielnego wykonywania świadczeń zapobiegawczych, diagnostycznych, leczniczych oraz rehabilitacyjnych pielęgniarka i położna mające dyplom ukończenia studiów drugiego stopnia na kierunku pielęgniarstwo lub położnictwo, a także pielęgniarka i położna z tytułem specjalisty w dziedzinie pielęgniarstwa lub położnictwa mogą samodzielnie:

ordynować leki, które zawierają określone substancje czynne, z wyłączeniem jednak leków zawierających substancje bardzo silnie działające, środki odurzające i substancje psychotropowe, a także ordynować środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego, w tym również wystawiać na nie recepty;

ordynować określone wyroby medyczne, w tym również wystawiać na nie recepty.

Warunkiem skorzystania z tego uprawnienia jest ukończenie specjalistycznego kursu.

Pielęgniarki i położne z dyplomem ukończenia studiów co najmniej pierwszego stopnia na kierunku pielęgniarstwo lub położnictwo w ramach realizacji zleceń lekarskich w procesie diagnostyki, leczenia i rehabilitacji zyskały prawo do wystawiania recept na leki, z wyłączeniem leków zawierających substancje bardzo silnie działające, środki odurzające i substancje psychotropowe oraz środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego niezbędne do kontynuowania leczenia. Również w tym przypadku wymagane jest ukończenie specjalnego kursu.

Pielęgniarki i położne będą mogły również ordynować leczenie na podstawie wyników badań lub dokumentacji medycznej i po uprzednim wykonaniu badania fizykalnego.

To, jakie leki i wyroby medyczne będą mogły przepisywać pielęgniarki i położne, a także, do wykonania jakich badań diagnostycznych będą uprawnione, określi minister zdrowia w porozumieniu z prezesem NFZ, w drodze rozporządzenia. Będzie ono również zawierało druki recept. 

Podstawa prawna:

ustawa z 22 lipca 2014 r. o zmianie ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1136).

Nowe konkursy w programie Horyzont 2020

W ramach nowego programu ramowego Komisji Europejskiej na rzecz badań i innowacji Horyzont 2020 na lata 2014–2020 trwają konkursy, w których brać mogą udział m.in. placówki medyczne z naszego kraju.

W programie szczegółowym pt. „Zrozumienie chorób: systemy medyczne” (oznaczenie konkursu: PHC-2-2015) można składać projekty z uwzględnieniem medycyny, nauk biologicznych, matematycznych, obliczeniowych, które pozwolą na stosowanie w praktyce systemów biomedycznych. KE oczekuje m.in. przedstawienia nowych kierunków diagnostyki chorób, prognoz oraz rozwoju terapii.

Z kolei program szczegółowy pt. „Zrozumienie wspólnych mechanizmów chorób i ich znaczenia we wzajemnym współistnieniu” (PHC-3-2015) za cel stawia lepsze zrozumienie mechanizmów wspólnych dla wielu chorób oraz wytyczenie nowych kierunków badań na rzecz lepszego zapobiegania chorobom, promocji zdrowia, rozwoju terapii oraz zarządzania chorobami współistniejącymi.

Celem programu pt. „Promocja zdrowia i profilaktyka zdrowotna: udoskonalona międzysektorowa współpraca na rzecz interwencji opartych na aspektach środowiska i zdrowia” (PHC-4-2015) jest zachęcanie różnych środowisk, medycznych i pozamedycznych do edukacji obywateli w zakresie profilaktyki zdrowotnej i znaczenia zdrowia we współczesnym świecie. Finansowane będą wszelkiego rodzaju akcje informacyjne i promocyjne.

W programie szczegółowym pt. „Rozwój nowych narzędzi i technologii diagnostycznych: technologie in vivo” (PHC-11-2015) chodzi głównie o rozwój innowacyjnych technologii in vivo, które mają na celu ulepszenie m.in. diagnostyki i monitoringu stanu pacjenta.

Z kolei konkurs pt. „Nowe terapie dla chorób rzadkich” (PHC-14-2015) adresowany jest do placówek medycznych i instytucji badawczych, które zajmują się pacjentami z chorobami rzadkimi. Głównym celem konkursu jest rozwój nowych opcji terapii dla pacjentów cierpiących na choroby, które nie są do końca zdiagnozowane i nieznane jest źródło ich pochodzenia.

Terminy i wysokość dofinansowania

Wstępne propozycje pomysłów należy składać do 14 października 2014 r. Po zakwalifikowaniu do drugiego etapu do 21 kwietnia 2015 r. trzeba będzie złożyć kompletny wniosek o dofinansowanie. Projekty otrzymają 100% finansowania, co oznacza, że beneficjenci nie muszą wnosić tzw. wkładu własnego. KE zamierza finansować najlepsze projekty w kwotach od 4 do 6 mln euro.

W programie pt. „Narzędzia i technologie dla terapii zaawansowanych” (PHC-16-2015) konieczne jest zastosowanie nowoczesnych technologii, będących kompilacją propozycji z różnych sektorów medycyny i przemysłu, w celu stworzenia lepszych, bezpieczniejszych i przyjaznych pacjentom produktów medycznych.

Ciekawą propozycją dla placówek, których działalność koncentruje się wokół pomocy małym pacjentom, jest konkurs pt. „Stworzenie efektywnych interwencji w zakresie opieki zdrowotnej w populacji pediatrycznej” (PHC-18-2015). Projekty powinny zawierać najlepsze rozwiązania, które muszą być dostosowane do potrzeb małych pacjentów, lekarzy, ale także – wymogów stawianych przez europejski system ochrony zdrowia przed placówkami.

Do placówek specjalizujących się w opiece psychiatrycznej i profilaktyce chorób psychiatrycznych skierowany jest konkurs pt. „Promocja psychicznego dobrostanu w starzejącej się populacji” (PHC--22-2015). Propozycje projektów powinny koncentrować się m.in. na prowadzeniu wielodyscyplinarnych badań w celu poprawy zapobiegania chorobom psychicznym.

Praktycznie do wszystkich instytucji i placówek ochrony zdrowia adresowana jest propozycja konkursu pt. „Pilotażowa, spersonalizowana medycyna w systemach opieki zdrowotnej” (PHC-24-2015). Oczekiwane są wnioski, w których opisane będą nowe, innowacyjne modele opieki, oparte na indywidualnym podejściu do pacjenta, ale także prezentujące podejście wielodyscyplinarne, łączące m.in. zagadnienia medyczne, psychologiczne i socjologiczne.

Szczegółowe informacje znajdują się na stronie:

http://ec.europa.eu/research/participants/portal/desktop/en/opportunities/h2020/calls/h2020-phc-2015-two-stage.html.

Magdalena Pokrzycka-Walczak

Stop dyskryminacji prywatnych placówek

Zintegrowane Inwestycje Terytorialne to szansa dla regionów i placówek ochrony zdrowia, które mają realizować inwestycje wspólnie. Jednak znowu mamy do czynienia z dyskryminacją, bo w niemal połowie kraju w ZIT nie uwzględniono prywatnych placówek medycznych.

Wywiad z Andrzejem Sokołowskim, prezesem Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Szpitali Prywatnych

ANDRZEJ SOKOŁOWSKI

Lekarz medycyny, specjalista chorób wewnętrznych. W 1979 roku ukończył Akademię Medyczną w Gdańsku. Założyciel i pierwszy prezes zarządu utworzonego w 2002 roku w Gdyni Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Szpitali Niepublicznych, członek, założyciel i członek prezydium Europejskiej Unii Szpitali Prywatnych (EUHP) z siedzibą w Brukseli, prezes zarządu Centrum Rehabilitacji i Odnowy Biologicznej sp. z o.o. W III kadencji Okręgowej Rady Lekarskiej w Gdańsku wiceprzewodniczący Okręgowej Rady Lekarskiej.

Chociaż nie zostały jeszcze ogłoszone pierwsze nabory wniosków do konkursów w nowej perspektywie finansowej 2014–2020, coraz częściej pojawiają się informacje, że w regionalnych programach operacyjnych poszczególnych województw prywatne placówki ochrony zdrowia – w przeciwieństwie do publicznych przychodni i szpitali – nie będą mogły być beneficjentami tych programów. Czy faktycznie istnieje takie niebezpieczeństwo?

Niestety, jest to bardzo realny scenariusz, dlatego jako Ogólnopolskie Stowarzyszenie Szpitali Prywatnych podejmujemy wiele ważnych inicjatyw. Ich zadaniem jest przede wszystkim nawiązanie kontaktu z ekspertami Komisji Europejskiej, odpowiedzialnymi za negocjacje programów z zakresu ochrony zdrowia. Zależy nam na tym, aby pokazać, że propozycje, przedstawione przez polski rząd i polskie regiony w zakresie finansowania projektów w perspektywie 2014–2020, są nie do przyjęcia i mogą rodzić wiele nieprzyjemnych konsekwencji. Ale dziś jeszcze za wcześnie o tym mówić – na razie podejmujemy działania i będziemy czekać na odpowiedź z Komisji Europejskiej. Obawiamy się, że zbyt szczegółowe informacje w mediach mogą zaszkodzić naszym staraniom i – czego byśmy nie chcieli – spowodować, że lobbing regionów i polskiego rządu skutecznie zablokuje nasze działania.

Placówki działające w obszarze ochrony zdrowia powinny mieć równe szanse w dostępie do zewnętrznego finansowania.

Problem braku konkursów adresowanych do prywatnych placówek ochrony zdrowia był już znany w minionej perspektywie finansowej 2007–2013 i dotyczył np. województwa lubelskiego. Placówki te traktowane były jak grupa małych i średnich przedsiębiorstw i tylko w ramach tej grupy mogły ubiegać się o dofinansowanie.

Istotnie, nie sposób oceniać innowacji produktowej w firmie usługowej i placówce ochrony zdrowia, ale takie były realia, przynajmniej jeżeli chodzi o Lubelszczyznę. O fundusze unijne ubiegały się NZOZ-y, praktyki stomatologiczne i np. piekarze czy salony kosmetyczne. Niestety, wiele wskazuje na to, że ten przykry dla ochrony zdrowia scenariusz powtórzy się w kolejnym rozdaniu unijnych funduszy. Dlatego jeszcze przed pierwszymi konkursami w nowej perspektywie finansowej postanowiliśmy, jako stowarzyszenie, zaprotestować także przeciwko takim jak na Lubelszczyźnie praktykom, które poniekąd aprobuje Komisja Europejska, zatwierdzając regionalne programy operacyjne. Dostęp do funduszy unijnych powinien być równy – co oznacza, że placówki publiczne i prywatne, działające w obszarze ochrony zdrowia powinny mieć równe szanse w dostępie do zewnętrznego finansowania. Przecież placówki prywatne świadczą także usługi medyczne w ramach kontraktów z NFZ, który nie dyskryminuje szpitali i przychodni, tak jak obecnie w przypadku – pośrednio – Komisji Europejskiej.

Jakie działania planuje podjąć OSPP, by stanowisko polskich szpitali prywatnych zostało usłyszane?

Więcej znajdziesz w wersji pełnej publikacji

Tematy publikacji w pełnej wersji

Łatwiejszy i szybszy dostęp do onkologów

Sejm poparł transgraniczną opiekę zdrowotną

Nowe uprawnienia pielęgniarek i położnych

Nowe konkursy w programie Horyzont 2020

Stop dyskryminacji prywatnych placówek

Pakiet onkologiczny może dyskryminować pacjentów

Korekta faktury bez zwolnienia z VAT

Optymalizacja kosztów musi być rozsądna

Lekarz kontraktowy odpowie nie tylko za błędy w sztuce

Jak ustalić limit godzin nadliczbowych

NIK krytycznie o realizacji programu walki z rakiem

Jakie uprawnienia kontrolne ma organ prowadzący

Sekretarka może prowadzić dokumentację medyczną

Czy można gromadzić dane bez zgody pacjenta

Jak przygotować placówkę na zagrożenie epidemią

Jak informować o obowiązku szczepienia

Nowy system gospodarki lekowej