Spis treści

Spis treści

Redakcja

OD REDAKCJI

Orzecznictwo i kalendarium

Jedna czwarta zleceń powinna być umowami o pracę

Ułatwienia dla pracodawców zatrudniających żołnierzy rezerwy

Zróżnicowanie wynagrodzeń nie musi oznaczać dyskryminacji

Tematy publikacji w pełnej wersji

Redakcja

Kierownik grupy wydawniczej: Agnieszka Konopacka-Kuramochi Redaktor prowadzący: Renata Kajewska Wydawca: Marlena Prószyńska Skład i łamanie: Triograf Druk: Paper&Tinta Nakład: 1200 egz.

ISSN: 1895-9733

Zamówienia: tel. 22 518 29 29, cok@wip.pl,http://wynagrodzeniawfirmie.wip.pl Wydawnictwo Wiedza i Praktyka sp. z o.o. z siedzibąw Warszawie, ul. Łotewska 9a, 03-918 Warszawa, numer KRS 0000098264, NIP 526-19-92-256, Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XIII Wydział Gospodarczy KRS. Kapitał zakładowy w wysokości 200.000 zł.

Materiały drukowane w „Wynagrodzeniach w Twojej firmie” wraz z innymi elementami subskrypcji chronione są prawem autorskim. Wykorzystanie tych materiałów wymaga zgody wydawcy. Zakaz ten nie dotyczy cytowania ze wskazaniem autora oraz źródła. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności prawnej za zastosowanie zawartych w „Wynagrodzeniach w Twojej firmie” lub w innych elementach subskrypcji informacji, wskazówek, przykładów itp. do konkretnych przypadków.

OD REDAKCJI

W ostatnich miesiącach można zauważyć sporo zamieszania w związku z zawieraniem przez firmy umów cywilnoprawnych, których liczba z oczywistych względów wielokrotnie przewyższa liczbę podpisywanych umów o pracę. Nie podoba się to instytucjom, takim jak ZUS czy PIP. Państwowa Inspekcja Pracy apeluje o wprowadzenie skutecznych instrumentów prawnych, które egzekwowałyby zawieranie umów o pracę w warunkach wskazanych w przepisach. Ma to związek z wynikami kontroli polskich przedsiębiorców za 2013 rok.

Z kolei ZUS kwestionuje prawidłowość zawierania umów o dzieło, które od wielu lat były stosowane i podczas wcześniejszych kontroli inspektorów ZUS nie budziły żadnych wątpliwości. W związku z tym Konfederacja Lewiatan wystąpiła do Prezesa ZUS o wnikliwą analizę działań kontrolerów ZUS.

Renata Kajewska specjalista w zakresie wynagrodzeń, redaktor prowadzący

Orzecznictwo i kalendarium

Wchodzą w życie:

1 sierpnia – ustawa z 24 kwietnia 2014 r. o zmianie ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2014 r. poz. 773). Szczegóły w numerze.

1 sierpnia – rozporządzenie Rady Ministrów z 9 lipca 2014 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych (Dz.U. z 2014 r. poz. 958). Szczegóły w numerze.

7 sierpnia – rozporządzenie ministra pracy i polityki społecznej z 16 lipca 2014 r. w sprawie trybu przyznawania samorządom powiatów środków Funduszu Pracy na finansowanie kosztów nagród specjalnych oraz składek na ubezpieczenia społeczne od nagród specjalnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 963). Szczegóły w poprzednim numerze.

10 sierpnia 2014 r. – ustawa z 9 ma-ja 2014 r. o ułatwieniu dostępu do wykonywania niektórych zawodów regulowanych (Dz.U. z 2014 r.poz. 768).

12 sierpnia 2014 r. – rozporządzenie ministra finansów z 23 lipca 2014 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od niektórych dochodów podatników podatku dochodowego od osób fizycznych i podatku dochodowego od osób prawnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 994).

5 września 2014 r. – ustawa z 11 lip-ca 2014 r. o zmianie ustawy o rachunkowości (Dz.U. z 2014 r. poz. 1100).

Kalendarium:

30 sierpnia – termin przekazania II raty środków na wyodrębniony rachunek bankowy zakładowego funduszu świadczeń socjalnych.

Jedna czwarta zleceń powinna być umowami o pracę

Zastępowanie umowy o pracę umową cywilnoprawną jest niedopuszczalne i niezgodne z prawem, a mimo to często praktykowane przez pracodawców. Dlatego też PIP apeluje o wprowadzenie skutecznych instrumentów prawnych, które egzekwowałyby zawieranie umów o pracę w warunkach wskazanych w przepisach.

Wyniki ubiegłorocznych kontroli Państwowej Inspekcji Pracy pokazują, że umowy cywilnoprawne są nadużywane i wykorzystywane jako tańszy sposób pozyskiwania rąk do pracy. Dlatego też PIP, m.in. w odpowiedzi na kierowane do niej skargi, wzięła pod lupę 44 tys. umów cywilnoprawnych zawartych w 9 tys. firm. Naruszenie przepisów w tym zakresie stwierdzono u niemal 2 tys. pracodawców. I niestety jest to tendencja wzrostowa.

Korzyści umowy o pracę dla pracownika i pracodawcy

Zawarcie umowy o pracę jest korzystne przede wszystkim dla pracownika. Gwarantuje mu ona bowiem m.in.:

• większą stabilność zatrudnienia (zwłaszcza jeśli jest zawarta na czas nieokreślony) i niemożność zakończenia umowy z dnia na dzień (poza wyjątkami przewidzianymi w przepisach umowa o pracę rozwiązuje się po upływie okresu wypowiedzenia),

• przywileje pracownicze (tj.: urlop wypoczynkowy, uprawnienia z tytułu rodzicielstwa jak dni wolne na dziecko czy urlopy macierzyńskie, rodzicielskie i wychowawcze),

• podleganie przepisom o czasie pracy (obowiązek przestrzegania przez pracodawcę norm czasu pracy i zapewniania przepisowych okresów odpoczynku),

• podleganie ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu oraz możliwość korzystania z tego tytułu ze świadczeń z tych ubezpieczeń (zasiłki z tytułu choroby i macierzyństwa, świadczenia wypadkowe, opiekę zdrowotną).

Również pracodawcy – mimo zwiększonych kosztów z tytułu składek oraz obowiązkowych wypłat dla pracownika (m.in. wynagrodzenie urlopowe, wynagrodzenie chorobowe, odprawy itp.) – opłaca się zatrudniać w ramach stosunku pracy. Dzięki temu ma on możliwość m.in. zobowiązać pracownika do wykonywania pracy w określonym miejscu, może planować czas pracy pracownika zgodnie z potrzebami zakładu pracy oraz polecać pracę w godzinach nadliczbowych (w uzasadnionych przypadkach), wydawać zatrudnionemu polecenia co do sposobu wykonywania pracy i je egzekwować.

Wysokość kar

Jeśli mimo istnienia przesłanek do zawarcia umowy o pracę, pracodawca zawiera umowę cywilnoprawną, naraża się na surowe sankcje. Artykuł 22 § 1^2 kp wprost zakazuje bowiem zastępowania umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu wskazanych warunków wykonywania pracy, a pracodawca, który tego przepisu nie przestrzega, może zostać ukarany grzywną od 1.000 do 30.000 zł.

Dodatkowe konsekwencje finansowe

Dodatkowo inspektor pracy może wystąpić do sądu z wnioskiem o ustalenie istnienia stosunku pracy. Jeśli sąd orzeknie zgodnie z wnioskiem inspektora PIP, pracodawca będzie zobowiązany do zapłacenia składek na ubezpieczenia społeczne za daną osobę jak za pracownika – od momentu rozpoczęcia wykonywania przez nią pracy. Dodatkowo taki pracownik będzie miał roszczenie o urlop wypoczynkowy i inne przywileje i świadczenia pracownicze – nawet do 3 lat wstecz.

Emilia Wawrzyszczuk

specjalista w zakresie prawa pracy

ŹRÓDŁO

www.pip.gov.pl

Ułatwienia dla pracodawców zatrudniających żołnierzy rezerwy

Od 1 sierpnia pracodawca ma 90 (wcześniej 30) dni od dnia zwolnienia żołnierza Narodowych Sił Rezerwowych (NSR) rezerwy z ćwiczeń wojskowych lub z pełnienia okresowej służby wojskowej na złożenie wniosku. Zmieniła się również wysokość świadczenia.

Chodzi o rekompensatę kosztów (bez kwot wynagrodzenia) poniesionych przez pracodawcę z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę na czas określony nowego pracownika w celu zastępstwa pracownika odbywającego ćwiczenia wojskowe lub pełniącego okresową służbę wojskową, lub z tytułu powierzenia tego zastępstwa innemu pracownikowi zatrudnionemu dotychczas u tego pracodawcy.

Kwota świadczenia za każdy dzień odbywania ćwiczeń wojskowych lub pełnienia okresowej służby wojskowej przez żołnierza rezerwy od 1 sierpnia 2014 r. nie może być wyższa od 1/21 (dotychczas 1/30) dwuipółkrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw obowiązującego w okresie poprzedzającym termin powołania do odbycia ćwiczeń wojskowych albo w okresie poprzedzającym dany miesiąc pełnienia okresowej służby wojskowej.

Komendanci wojskowi mają obecnie obowiązek informować pracodawców o terminach zaplanowanych ćwiczeń i ich zmianach.

WAŻNE

Wyjątkiem jest służba wojskowa pełniona w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny oraz gdy powołanie następuje w trybie natychmiastowego stawiennictwa.

PODSTAWA PRAWNA

Ustawa z 24 kwietnia 2014 r. o zmianie ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2014 r. poz. 773).

Renata Kajewska

specjalista w zakresie wynagrodzeń

Zróżnicowanie wynagrodzeń nie musi oznaczać dyskryminacji

Pracodawca ma prawo wyznaczenia kryteriów doboru pracowników do zwolnienia z pracy w ramach zwolnień grupowych, które umożliwiają wyselekcjonowanie pracowników posiadających cechy (kompetencje, predyspozycje, umiejętności) pożądane przez pracodawcę. Możliwe jest odmienne potraktowanie pracowników w zakresie zatrudnienia, w tym wynagradzania. Musi jednak ono wynikać z uzasadnionej potrzeby, dla której dopuszcza się taką dyferencjację.

Wyrok Sądu Najwyższego z 3 czerwca 2014 r. (sygn. akt III PK 126/13)

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną pracodawcy, który zwolnił pracownicę zatrudnioną na stanowisku referenta ekonomicznego w ramach umowy na czas nieokreślony. Jednostka zatrudniała drugą osobę na podobnym stanowisku, jednak płaca tej osoby była wyższa od wynagrodzenia zwolnionej. Zwolniona pracownica skierowała sprawę do sądu, domagając się odszkodowania za nierówne traktowanie pod względem wynagrodzenia, a także za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę. Sądy I i II instancji przyznały rację pracownicy. Jednak stanowiska tego nie podzielił Sąd Najwyższy.

Wyznaczenie kryteriów doboru pracowników do zwolnienia

Przede wszystkim SN wskazał, że pracodawca ma prawo wyznaczenia kryteriów doboru pracowników do zwolnienia z pracy w ramach zwolnień grupowych, w tym także przy dokonywaniu indywidualnych zwolnień z pracy z przyczyn wymienionych w ustawie o zwolnieniach grupowych. Chodzi o kryteria, które umożliwiają wyselekcjonowanie pracowników posiadających kompetencje, predyspozycje i umiejętności pożądane przez pracodawcę.

Więcej znajdziesz w wersji pełnej publikacji

Tematy publikacji w pełnej wersji

Orzecznictwo i kalendarium

Jedna czwarta zleceń powinna być umowami o pracę

Ułatwienia dla pracodawców zatrudniających żołnierzy rezerwy

Zróżnicowanie wynagrodzeń nie musi oznaczać dyskryminacji

Przywrócenie do pracy po nieprawidłowej „dyscyplinarce” nie zawsze jest możliwe

Odsetki za zwłokę mogą być liczone od wezwania do próby ugodowej

Gdy nauka się skończy, trzeba podnieść zatrudnionemu wysokość pensji

Jak płacić za pracę w podmiotach leczniczych działających w formie jednostki budżetowej

Niektórzy pracownicy dzielnic m.st. Warszawy są wynagradzani na nowych zasadach

Do 30 września należy przekazać II ratę środków na konto ZFŚS

Lewiatan chce sprawdzić działania kontrolerów ZUS

Zostanie określony maksymalny czas trwania umów terminowych

Wskaźniki i stawki aktualne od 1 września