Sprawozdania z zakresu ochrony środowiska

Część 2.

Opłaty za korzystanie ze środowiska

Sprawozdanie o wysokości należnej opłaty produktowej

Redakcja

Autorzy:

Bartłomiej Matysiak

specjalista ds. ochrony środowiska w firmie konsultingowej specjalizujący się w gospodarce odpadami,

opłatach za korzystanie ze środowiska oraz sporządzaniu raportów o oddziaływaniu przedsięwzięć na środowisko

Dorota Rosłoń

specjalista z zakresu ochrony środowiska, absolwentka Inżynierii Środowiska Politechniki Warszawskiej

Redakcja: Anna Kolasa

Menedżer produktu: Mariusz Miętusiewicz

Kierownik marketingu i sprzedaży: Julita Lewandowska-Tomasiuk

Zdjęcie na okładce: fotolia.pl

Korekta: Zespół

Koordynator produkcji: Mariusz Jezierski

Projekt graficzny okładki: Piotr Fedorczyk

Skład i łamanie: Dariusz Ziach

Druk: MDRUK

ISBN: 978-83-269-3577-0

Copyright by Wydawnictwo Wiedza i Praktyka sp. z o.o. Warszawa 2015

Wydawnictwo Wiedza i Praktyka sp. z o.o.

03-918 Warszawa, ul. Łotewska 9a

Tel. 22 518 29 29, faks 22 617 60 10, e-mail: cok@wip.pl

NIP: 526-19-92-256

Numer KRS: 0000098264 – Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy, Sąd Gospodarczy XIII Wydział Gospodarczy Rejestrowy

Wysokość kapitału zakładowego: 200.000 zł

◗ WSTĘP

Koniec marca to czas, kiedy wielu przedsiębiorców musi zmierzyć się z ciążącymi na nich obowiązkami sprawozdawczymi. Muszą rozliczyć się z opłat za korzystanie ze środowiska oraz z opłaty produktowej.

Obowiązek wnoszenia opłat za korzystanie ze środowiska dotyczy przedsiębiorców, którzy wprowadzają gazy lub pyły do powietrza, składują odpady, wprowadzają ścieki do wód lub do ziemi, pobierają wody powierzchniowe i podziemne.

Opłatę produktową natomiast muszą uiszczać i składać sprawozdanie o jej wysokości przedsiębiorcy, którzy wprowadzają na rynek produkty w opakowaniach i którzy nie zapewnili wymaganych poziomów odzysku i recyklingu odpadów opakowaniowych.

Błędne obliczenie opłat, niezłożenie w terminie sprawozdań o ich wysokości lub złożenie nierzetelnych sprawozdań niesie za sobą niemałe konsekwencje finansowe. Dlatego też zachęcamy do zapoznania się z naszą publikacją, w której podpowiadamy, jak krok po kroku wyliczać opłaty, jakich błędów unikać w sprawozdaniach oraz gdzie i w jakiej formie złożyć sprawozdanie.

Zapraszamy do lektury

Redakcja Wydawnictwa Wiedza i Praktyka

◗ 1. Opłaty za korzystanie ze środowiska

1.1. Kto musi zapłacić za korzystanie ze środowiska

Do 31 marca 2015 r. podmioty korzystające ze środowiska muszą uiścić opłatę za korzystanie ze środowiska oraz złożyć do urzędu marszałkowskiego informację o zakresie korzystania ze środowiska. Opłatę wnosi się za cały poprzedni rok kalendarzowy. Zgodnie z zapisami ustawy Prawo ochrony środowiska z 27 kwietnia 2001 r. przez podmiot korzystający ze środowiska rozumie się:

a) przedsiębiorcę w rozumieniu art. 4 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2013 r. poz. 672 ze zm.), tj. osobę fizyczną, osobę prawną i jednostkę organizacyjną niebędącą osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną – wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą,

b) przedsiębiorcę zagranicznego w rozumieniu art. 5 pkt 3 ww. ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, tj. osobę zagraniczną wykonującą działalność gospodarczą za granicą oraz obywatela polskiego wykonującego działalność gospodarczą za granicą,

c) osoby prowadzące działalność wytwórczą w rolnictwie w zakresie upraw rolnych, chowu lub hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego,

d) jednostkę organizacyjną niebędącą przedsiębiorcą w rozumieniu ww. ustawy o swobodzie działalności gospodarczej,

e) osobę fizyczną niebędącą podmiotem, o którym mowa w lit. a, b i c powyżej, korzystającą ze środowiska w zakresie, w jakim korzystanie ze środowiska wymaga pozwolenia.

Jeżeli obowiązek poniesienia opłaty jest związany z eksploatacją instalacji, podmiotem zobowiązanym do poniesienia opłat z tytułu:

a) emisji: gazów lub pyłów do powietrza, wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi oraz odpadów – jest prowadzący instalację;

b) poboru wody – jest użytkownik urządzenia wodnego. Urządzenia wodne są to urządzenia służące kształtowaniu zasobów wodnych oraz korzystaniu z nich, a w szczególności:

budowle: piętrzące, upustowe, przeciwpowodziowe i regulacyjne, a także kanały i rowy,

zbiorniki, obiekty zbiorników i stopni wodnych,

stawy rybne oraz stawy przeznaczone do oczyszczania ścieków, rekreacji lub innych celów,

obiekty służące do ujmowania wód powierzchniowych oraz podziemnych,

obiekty energetyki wodnej,

wyloty urządzeń kanalizacyjnych służące do wprowadzania ścieków do wód lub urządzeń wodnych oraz wyloty urządzeń służące do wprowadzania wody do wód lub urządzeń wodnych,

stałe urządzenia służące do połowu ryb lub do pozyskiwania innych organizmów wodnych,

mury oporowe, bulwary, nabrzeża, pomosty, przystanie, kąpieliska,

stałe urządzenia służące do dokonywania przewozów międzybrzegowych.

W przypadku składowania lub magazynowania odpadów podmiotem korzystającym ze środowiska jest posiadacz odpadów. Przez posiadacza odpadów należy rozumieć wytwórcę odpadów lub osobę fizyczną, osobę prawną oraz jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej będące w posiadaniu odpadów. Domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości.

Jeżeli natomiast odpady zostały przekazane podmiotowi, który nie uzyskał wymaganego zezwolenia w zakresie gospodarki odpadami (zezwolenia na zbieranie lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów), podmiotem korzystającym ze środowiska jest podmiot, który przekazał te odpady. Jeżeli odpady przekazane są podmiotowi nieposiadającemu stosownych zezwoleń przez osoby fizyczne niebędące przedsiębiorcami, podmiotem korzystającym ze środowiska jest podmiot, któremu zostały przekazane odpady.

◗ UWAGA! Opłatę za korzystanie ze środowiska muszą wnosić zarówno duże firmy, np. takie, które eksploatują instalację powodującą emisję technologiczną, pobierają wodę i posiadają flotę samochodów, jak również podmioty prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą, gdzie wykorzystywany jest jeden samochód służbowy.

Za co konkretnie uiszczana jest opłata

Opłata za korzystanie ze środowiska jest ponoszona za:

wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza np. z:

kotłowni (dla pieców o nominalnej mocy cieplnej do 5 MW opalanych węglem kamiennym, koksem, drewnem, olejem lub paliwem gazowym, dla których nie ma obowiązku posiadania pozwolenia na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza albo pozwolenia zintegrowanego),

procesów technologicznych (np. lakierni, obróbki drewna, drukarni, spawania, malowania, klejenia, przeładunku paszy),

spalania paliw w środkach transportu, maszynach roboczych,

chowu lub hodowli drobiu,

przeładunku benzyn silnikowych;

wprowadzanie do wód lub do ziemi ścieków bytowych, komunalnych, przemysłowych, innych ścieków niż wymienione powyżej, wód chłodniczych, wód zasolonych, wód pochodzących z chowu i hodowli ryb łososiowatych lub hodowli ryb innych niż łososiowate lub innych organizmów wodnych, oraz wód opadowych lub roztopowych pochodzących z powierzchni zanieczyszczonych o trwałej nawierzchni, ujęte w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacyjne z wyjątkiem kanalizacji ogólnospławnej;

pobór wód podziemnych, powierzchniowych śródlądowych, morskich wód wewnętrznych;

składowanie odpadów.

Faktyczne korzystanie ze środowiska

Opłatę za korzystanie ze środowiska wnosi się tylko w przypadku, gdy dochodzi do faktycznego korzystania ze środowiska, a więc np. gdy podmiot pobiera wodę z własnego ujęcia, odprowadza ścieki do rzeki czy rowu melioracyjnego lub spala paliwo w piecu, by ogrzać obiekt. W zestawieniu dotyczącym opłat nie uwzględnia się więc wody, która pobierana jest np. z wodociągu miejskiego. Opłat za korzystanie ze środowiska nie trzeba też wnosić, w przypadku gdy np. biura czy też powierzchnia produkcyjna jest wynajmowana i sami nie ogrzewamy pomieszczeń.

1.2. Opłatę należy wnieść na konto urzędu marszałkowskiego

Opłaty za korzystanie ze środowiska należy wnieść na konto urzędu marszałkowskiego:

właściwego ze względu na miejsce korzystania ze środowiska – w przypadku stacjonarnych źródeł emisji, np. ogrzewania zakładu (kotłowni), emisji technologicznej, przeładunku benzyn, z chowu lub hodowli zwierząt,

właściwego ze względu na miejsce rejestracji podmiotu korzystającego ze środowiska – dla wszelkiego rodzaju źródeł mobilnych, np. samochodów osobowych, ciężarowych, do 3,5 Mg czy maszyn budowlanych.

◗ przykład Firma prowadzi działalność polegającą na świadczeniu usług serwisowania i wymiany akumulatorów przemysłowych. Siedziba firmy znajduje się w Poznaniu. Dodatkowo firma posiada oddział we Wrocławiu. W siedzibie oraz w oddziale wykorzystywane są piece grzewcze na gaz ziemny. W takiej sytuacji firma musi złożyć informację o zakresie korzystania ze środowiska i wysokości należnych opłat do:

Marszałka Województwa Wielkopolskiego – za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza z pieca używanego w siedzibie oraz za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza z procesów spalania paliw w samochodach,

Marszałka Województwa Dolnośląskiego – za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza z pieca wykorzystywanego w oddziale we Wrocławiu.

Obecnie opłatę za korzystanie ze środowiska rozlicza się w systemie rocznym. Zmiana ta została wprowadzona przy rozliczaniu opłat za korzystanie ze środowiska za 2013 rok. Za poprzednie okresy, tj. do 2012 roku, obowiązuje półroczny system rozliczania opłat (co ma znaczenie, gdy składamy po raz pierwszy zestawienie z opłat).

Więcej znajdziesz w wersji pełnej publikacji

Tematy publikacji w pełnej wersji

WSTĘP

1. Opłaty za korzystanie ze środowiska

2. Sprawozdanie o wysokości należnej opłaty produktowej

Podstawa prawna

Ważne pojęcia

Przygotowanie do wersji elektronicznej: RASTER studio, 603 59 59 71