Już w księgarniach:

Johan Theorin Smuga krwi

Kjell Ola Dahl Czwarty napastnik

Thomas Enger Bóle fantomowe

Lotte i Søren Hammer Wszystko ma swoją cenę

Matti Rönkä Przyjaciele z daleka

Wojciech Chmielarz Podpalacz

Kjell Ola Dahl Wierny przyjaciel

Bernhard Jaumann Godzina szakala

Wojciech Chmielarz Farma lalek

Johan Theorin Święty Psychol

Friedrich Ani Ludzie za ścianą

Lars Kepler Świadek

Thomas Enger Żądza krwi

Kjell Ola Dahl Lodowa kąpiel

Bernhard Jaumann Kamienista ziemia

Jean-Luc Bannalec Śmierć w Pont-Aven

Lars Kepler Piaskun

Johan Theorin Duch na wyspie

Johan Theorin Zmierzch (wyd. 2)

Wojciech Chmielarz Przejęcie

Martín Solares Czarne minuty

Jean-Luc Bannalec Sztorm na Glenanach

W serii ukaże się także:

Wojciech Chmielarz Wampir

Więcej informacji: czarne.com.pl

Wszelkie powielanie lub wykorzystanie niniejszego pliku elektronicznego inne niż autoryzowane pobranie w zakresie własnego użytku stanowi naruszenie praw autorskich i podlega odpowiedzialności cywilnej oraz karnej.

Tytuł oryginału szwedzkiego Nattfåk

Projekt okładki Piotr Bukowski

Fotografia na okładce © by Mr. Exen / shutterstock

Projekt typograficzny Robert Oleś / d2d.pl

Copyright © by Johan Theorin, 2008

Copyright © for the Polish edition by Wydawnictwo Czarne, 2010

Copyright © for the Polish translation by Bogumiła Ratajczak, 2010

Redakcja Magdalena Kędzierska / d2d.pl

Korekta Ewa Czernatowicz / d2d.pl

Redakcja techniczna Robert Oleś / d2d.pl

Skład wersji elektronicznej Janusz Oleś / d2d.pl

ISBN 978-83-8049-197-7

Zmarli zbierają się co zimę, aby uczcić Boże Narodzenie. Jednak pewnego razu ich spokój zakłóciła niezamężna staruszka. Zegarek jej stanął, wstała więc wcześnie i w środku bożonarodzeniowej nocy poszła do kościoła. Dobiegł jej szum głosów, jak podczas mszy. Było tam pełno ludzi. Nagle dostrzegła swojego narzeczonego z młodości, który utonął przed wieloma laty, a teraz zasiadał w ławce z innymi.

Szwedzkie podanie ludowe z XIX wieku

ZIMA 1846

Tu właśnie zaczyna się moja książka, Katrine, w roku, gdy zbudowano gospodarstwo Åludden. Dla mnie znaczyło ono więcej niż tylko dom, w którym mieszkałam wraz z matką. To było miejsce, w którym osiągnęłam dorosłość.

Poławiacz węgorzy Ragnar Davidsson powiedział mi kiedyś, że spora część gospodarstwa została zbudowana ze szczątków łodzi niemieckich flisaków. I wierzę mu. Na bocznej ścianie obory, w rogu przy wejściu na stryszek z sianem, widnieje wyryty w desce napis: KU PAMIĘCI CHRISTIANA LUDWIGA.

Słyszałam szept zmarłych w tych ścianach. Mają co opowiadać.

Valter Brommesson w małym domku na Åludden składa ręce i modli się do Boga. Prosi o to, aby wiatr i fale nadchodzące tej nocy od morza nie rozbiły obu jego latarni na kawałeczki.

Widywał już złą pogodę, lecz nigdy dotąd takiej burzy. Białej ściany śniegu i lodu, która nadciąga od strony północno-wschodniej, wstrzymując wszelkie prace budowlane.

Wieże, Panie, pozwól nam je dokończyć…

Brommesson jest doświadczony w stawianiu latarni morskich, lecz po raz pierwszy buduje je nad Bałtykiem. Przybył na Olandię w marcu poprzedniego roku i od razu zabrał się do roboty: zatrudnił ludzi, zamówił glinę i wapień, wynajął silne konie pociągowe. Chłodna wiosna, ciepłe lato oraz słoneczna jesień na wybrzeżu były piękne. Prace szły gładko i obie latarnie powoli wznosiły się ku niebu.

A potem słońce znikło, temperatura spadła i nastała zima, a miejscowi zaczęli przebąkiwać o zamieci, o fåku, jak się tutaj mawia. I w końcu przyszedł fåk. Późnym wieczorem spadł na brzeg niczym dzikie zwierzę.

Krótko przed świtem wiatr wreszcie zaczyna słabnąć.

Rozlegają się krzyki od morza. Dobiegają z ciemności wokół Åludden – długie, rozdzierające wołania o pomoc w obcym języku.

Odgłosy budzą Brommessona, on z kolei wyrywa ze snu zmęczonych robotników.

– To ktoś na plaży – mówi. – Musimy iść.

Mężczyźni są zaspani i nie mają ochoty opuszczać łóżek, ale Brommesson stawia ich na nogi i zmusza do wyjścia na dwór.

Na nabrzeże brną przez śnieg skuleni, osłaniając się przed lodowatym wiatrem, który wieje im w twarze. Brommesson odwraca głowę, stwierdzając, że na wpół skończone wieże nadal stoją na brzegu.

Z drugiej strony, z zachodu, nic nie widać. Płaski krajobraz całej wyspy przeobraził się w falującą pustynię śnieżną.

Mężczyźni zatrzymują się na plaży i spoglądają w morze.

Przez szarobure cienie nad ławicą niczego nie mogą się dopatrzyć, ale nadal dobiega ich słabe wołanie zmieszane z szumem fal oraz trzask odrywających się gwoździ i pękającego drewna.

Duży statek ugrzązł na mieliźnie i schodzi pod wodę.

Stanie na brzegu i wsłuchiwanie się w dochodzące stamtąd odgłosy oraz nawoływanie o pomoc są ostatecznie jedynym, co robotnicy mogą zrobić. Trzy razy próbowali wyciągnąć na morze jedną z łodzi, ale wszystko na nic. Widoczność jest za słaba, fale za wysokie, poza tym w wodzie pływa mnóstwo ciężkich bali.

Rozbity statek musi mieć na pokładzie jakiś ogromny ładunek drewna. Kiedy kadłub zaczyna tonąć, fale porywają drewno i wdzierają się na dek. Długie jak taran pale wyrzucane są na ląd dużymi partiami. Zaczynają zapełniać zatoczki wokół przylądka, uderzając i ocierając się o siebie.

Gdy za ciemnosiwą warstwą chmur wschodzi słońce, robotnicy natykają się na pierwsze zwłoki. Jest to młody mężczyzna unoszący się na falach kilkanaście metrów od brzegu. Ma wyciągnięte ręce, jak gdyby mimo wszystko do samego końca próbował złapać się któregoś z bali. Dwóch robotników wchodzi do płytkiej wody, chwytają krzepko za grubą, wełnianą koszulę zmarłego i tak ciągną go po piaszczystym dnie w stronę lądu.

Na brzegu każdy łapie jeden lodowaty przegub dłoni i szarpie za niego. Wyciągają zmarłego, ale trudno go unieść, bo jest wysoki i barczysty. Muszą przeciągnąć go po pokrytej śniegiem plaży, w ubraniu ociekającym wodą.

Mężczyźni w milczeniu otaczają ciało, nie dotykając go.

W końcu Brommesson pochyla się i przewraca zwłoki na plecy.

Topielec jest marynarzem o czarnych włosach i szerokich ustach, teraz na wpół otwartych, jak gdyby zamarł, łapiąc oddech. Jego oczy wpatrują się w bure niebo.

Majster szacuje wiek mężczyzny na mniej więcej dwadzieścia lat. Prawdopodobnie kawaler, choć mógłby już być żywicielem rodziny. Zginął na obcym wybrzeżu, pewnie nawet nie wiedział, jak nazywa się wyspa, koło której statek poszedł na dno.

– Trzeba będzie trochę później posłać po pastora – stwierdza Brommesson, zamykając powieki zmarłego, chcąc uciec przed jego pustym spojrzeniem.

Po trzech godzinach ciała pięciu marynarzy wypływają na ląd koło Åludden. Morze wyrzuca też złamaną deskę z napisem: CHRISTIAN LUDWIG – HAMBURG.

I drewno, mnóstwo drewna.

Dobra z wraku są darem. Należą teraz do korony szwedzkiej, tej samej, która finansuje budowę latarni w Åludden. Robotnicy niespodziewanie otrzymują doskonałe drewno sosnowe warte wiele setek rixtalarów.

– Wszyscy muszą pomóc, kiedy będziemy to zbierać – oznajmia Brommesson. – Ułożymy drewno w stosy, z dala od fal.

Kiwa głową sam do siebie i patrzy na zaśnieżoną równinę. Na wyspie lasy są skąpe. Teraz na Åludden, zamiast małego gospodarstwa z kamienia, z leżącego tu drewna może zbudować dużo większe domy dla latarników i ich rodzin.

Ma wizję solidnego folwarku, domu pełnego izb i przestronnych sal – bezpiecznej siedziby dla tych, którzy zajmować się będą jego latarniami na krańcu świata.

Będzie to jednak gospodarstwo wybudowane z materiałów z rozbitego statku, coś takiego może sprowadzić nieszczęście. Potrzebna byłaby jakaś ofiara, aby temu zapobiec. Może nawet kapliczka. Miejsce pamięci o tych, którzy zginęli przy Åludden, o wszystkich nieszczęsnych duszach, które nie spoczęły w poświęconej ziemi.

Myśl o większym gospodarstwie nie opuszcza Brommessona. Jeszcze tego samego dnia długimi krokami zacznie mierzyć powierzchnię.

Sztorm ustał i zmarznięci murarze zabierają się do wyciągania bali – układają jeden na drugim w stos na trawie. Wielu z nich wciąż jeszcze słyszy echo krzyków tonących.

Jestem przekonana, że robotnicy nigdy nie zapomnieli wołania tonących marynarzy, zapewne najbardziej przesądni podważali decyzję Brommessona o budowie dużego domu z drewna pochodzącego z wraku.

Folwark powstały z bali, których w rozpaczy chwytali się umierający marynarze, nim pochłonęło ich morze – czyż ja i moja matka nie powinnyśmy były być mądrzejsze i nie wprowadzać się tam pod koniec lat pięćdziesiątych? I ty, Katrine, czy naprawdę słusznie przeniosłaś się tam z rodziną trzydzieści pięć lat później?

Mirja Rambe

Odmień swoje życie – zamieszkaj na wsi

Obiekt: Gospodarstwo Åludden, północno-wschodnia Olandia.

Opis: Rozległe gospodarstwo latarnika z połowy XIX wieku, położone w spokojnym, odludnym miejscu, z cudownym widokiem na Bałtyk, niecałe trzysta metrów od plaży i ze słońcem jako najbliższym sąsiadem.

Nad brzegiem spory ogród z równym trawnikiem – idealny do zabawy dla dzieci. Od północy otoczony rzadkim lasem, a na południu rezerwatem ptaków (Offermossen) oraz plażą i polem.

Zabudowania: Piękny budynek mieszkalny, dwupoziomowy (bez piwnicy) o łącznej powierzchni 280 m². Wymaga remontu i modernizacji. Drewniane wiązanie, belkowanie oraz fasada. Dach pokryty dachówką. Oszklona weranda od południa. Pięć sprawnych pieców kaflowych. Sosnowa podłoga we wszystkich pomieszczeniach. Woda komunalna, odpływ osobny.

Budynek dodatkowy (pralnia z piecem kaflowym), jeden poziom o powierzchni 80 m² z doprowadzoną wodą i elektrycznością – po renowacji idealny pod wynajem.

Budynek gospodarczy (obora z wapienia i drewna) o powierzchni 450 m² – do gruntownego remontu.

Status: SPRZEDANE

PAŹDZIERNIK

1

Ciemności pokoju przecięło piskliwe wołanie:

– Mamooo?!

Drgnął na dźwięk tego głosu. Sen był niczym jaskinia wypełniona dziwacznymi echami – ciepła i mroczna. Z bólem się z niego wyrywał. Przez chwilę świadomość nie miała ani imienia, ani miejsca – jedynie chaotyczne wspomnienia i myśli. Ethel? Nie, nie Ethel, lecz… Katrine, Katrine. Para zagubionych, błyszczących oczu szukała światła w ciemności.

Parę sekund później przypomniał sobie, jak się nazywa: Joakim Westin. Śpi w podwójnym łożu w Åludden na północy Olandii.

Był w domu. Mieszkał w nim od wczoraj. Jego żona Katrine oraz dwoje ich dzieci przebywali tu już od dwóch miesięcy. On sam dopiero co przyjechał.

01:23. Czerwone cyfry budzika roztaczały jedyne światło w pokoju bez okien.

Nie słychać już było dźwięków, które go obudziły, ale wiedział, że były rzeczywiste. Dobiegło go głuche zawodzenie i pojękiwania kogoś, kto śnił niespokojnie w innej części domu.

Postać obok niego spoczywała nieruchomo. To była Katrine. Pogrążona w głębokim śnie zsunęła się na brzeg łóżka, pociągając swoją kołdrę za sobą. Leżała plecami do niego, widział miękkie kontury jej ciała i czuł jej ciepło. Przez prawie dwa miesiące spała tu sama – Joakim mieszkał i pracował w Sztokholmie, w odwiedziny przyjeżdżał w co drugi weekend.

Nie służyło to żadnemu z nich.

Wyciągnął rękę, aby dotknąć jej pleców, kiedy po raz kolejny usłyszał wołanie:

– Maamoo…!

Rozpoznał cienki głos Livii. Kazało mu to podnieść kołdrę i wstać z łóżka.

Piec kaflowy stojący w rogu sypialni nadal emanował ciepło, ale drewniana podłoga pod stopami okazała się lodowata. Trzeba będzie coś pod nią podłożyć, dodać izolację jak pod podłogą w kuchni i pokojach dzieci, ale to plany na przyszły rok. Zanim nadejdzie zima, można kupić parę dywanów. I opał. Trzeba gdzieś tanio zdobyć drewno do pieca, bo w gospodarstwie nie ma lasu do przecinki. On i Katrine mają jeszcze sporo rzeczy do załatwienia przed nadejściem prawdziwych mrozów – rano trzeba będzie zacząć robić listę.

Joakim wstrzymał oddech i wytężył słuch. Nic nie słyszał.

Miał na sobie tylko spodnie od piżamy, włożył więc szlafrok wiszący na krześle. Zrobił długi krok między dwoma kartonami i wymknął się z pokoju.

Poszedł w złą stronę. W willi w Sztokholmie idąc do dzieci, zawsze skręcał w prawo, ale w nowym domu spały w lewej części.

Sypialnią Joakima i Katrine było małe pomieszczenie w wielkim systemie jaskiń tego domu. Na zewnątrz ciągnął się korytarz z mnóstwem pudeł ustawionych jedno na drugim wzdłuż ściany, który kończył się większym holem z szeregiem okien. Wychodziły one na wyłożony kocimi łbami dziedziniec, z dwóch stron osłonięty budynkami.

Åludden było zamknięte od strony lądu, ale otwierało się na morze. Joakim podszedł do okna w holu i spojrzał na plażę za płotem. W dole połyskiwała czerwona łuna, pochodziła od dwóch latarni stojących na małych wysepkach. Snopy światła południowej wieży omiatały hałdy wodorostów przy brzegu i rozchodziły się daleko po Bałtyku, podczas gdy północną latarnię spowijały ciemności. Katrine powiedziała, że ona nigdy nie świeci.

Dobiegł go szum wiatru wokół domu i ujrzał niespokojne cienie wznoszące się koło latarni. Fale. Zawsze przywodziły mu na myśl Ethel, mimo że to nie one doprowadziły do jej śmierci, lecz ziąb.

Minęło zaledwie dziesięć miesięcy.

Znowu usłyszał za sobą cichy głos, ale już nie jęki. Zdawało się raczej, jakby Livia cichutko mówiła coś sama do siebie. Joakim wrócił na korytarz. Ostrożnie przestąpił wysoki próg i wszedł do pokoju córki, w którym znajdowało się tylko jedno okno i panowała nieprzenikniona ciemność. Okno zasłaniała zielona roleta z piątką różowych świnek tańczących radośnie w kółku.

– Uciekaj… – odezwał się w mroku cienki, dziewczęcy głos. – Uciekaj.

Joakim poczuł pod stopą miękkiego, szmacianego zwierzaczka, który leżał na podłodze koło łóżka. Podniósł go.

– Mama?

– Nie. To tylko tata.

Słyszał jej lekki oddech, w mroku majaczyły mu senne ruchy małego ciałka okrytego kołdrą w kwiatki. Pochylił się nad posłaniem.

– Śpisz?

Livia uniosła głowę.

– Co?

Joakim położył maskotkę na pościeli, blisko dziecka.

– Foreman spadł na podłogę.

– Uderzył się?

– Skąd… chyba się nawet nie obudził.

Objęła ulubieńca ramieniem – pluszak był dwunożnym stworzeniem z głową owcy, kupiła go zeszłego lata na Gotlandii. W połowie owca, w połowie mężczyzna. Joakim nazwał tę osobliwą postać Foremanem, na cześć boksera, który parę lat temu jako pięćdziesięciopięciolatek ogłosił powrót do sportu.

Delikatnie pogłaskał Livię po czole. Było chłodne. Rozluźniła się, jej głowa na powrót opadła na poduszkę i dziewczynka, zerkając na ojca, zapytała:

– Tato, długo tu już jesteś?

– Nie.

– Ktoś tu był.

– Tylko ci się przyśniło.

Dziecko pokiwało głową i zamknęło oczy. Znowu zapadało w sen.

Joakim wyprostował się i odwrócił wzrok. Ponownie ujrzał nikły blask południowej wieży, który pulsował przez zasłonę. Podszedł bliżej i uchylił firankę o parę centymetrów. Okno wychodziło na zachód, stąd nie było widać latarni, ale czerwone światło docierało aż do pustego pola za domem. Livia znów oddychała spokojnie i smacznie spała. Rano nie będzie pamiętać, że do niej zaglądał.

Zajrzał do drugiego dziecka. Tę sypialnię właśnie wyremontowali. Katrine położyła tapety i umeblowała ją, kiedy Joakim przebywał w willi w stolicy, zajmując się sprzątaniem po wyprowadzce. W środku panowała zupełna cisza. Dwuipółletni Gabriel leżący w krótkim łóżeczku wyglądał niczym sztywne zawiniątko. Od kilkunastu miesięcy kładł się co wieczór o ósmej i przesypiał bez przerwy niemal dziesięć godzin. Takie przyzwyczajenia są marzeniem każdego rodzica, który ma małe dzieci. Joakim odwrócił się w milczeniu i cicho przemknął korytarzem. Dom wokół niego skrzypiał nieznacznie dźwiękiem przypominającym kroki.

Kiedy wrócił do łóżka, Katrine spała głęboko.

Po południu tego samego dnia rodzinie złożył wizytę pięćdziesięcioletni mężczyzna o spokojnym uśmiechu. Zapukał do tylnych drzwi mieszczących się w północnej ścianie domu. Joakim pospiesznie otworzył w nadziei, że to ich sąsiad.

– Dzień dobry – odezwał się nieznajomy. – Bengt Nyberg z gazety „Ölands-Posten”.

Nyberg stał na schodach z aparatem opierającym się na grubym brzuchu i notesem w dłoni. Gospodarz z ociąganiem uścisnął rękę dziennikarza.

– Słyszałem, że do Åludden zajechały ostatnio wielkie ciężarówki z firmy transportowej, więc pomyślałem, że może zastanę was w domu.

– Tylko ja się ostatnio wprowadziłem – odparł Joakim. – Reszta rodziny mieszka tu już od jakiegoś czasu.

– Przeprowadzaliście się etapami?

– Jestem nauczycielem. Byłem zmuszony pracować aż do teraz.

Reporter pokiwał głową.

– Musimy więc o tym wspomnieć. Na pewno pan rozumie. Wiosną dostaliśmy informację, że Åludden zostało sprzedane, jasna sprawa, ale teraz ludzie, oczywiście, chcieliby się dowiedzieć, kim są kupujący…

– Jesteśmy po prostu zwyczajną rodziną – skwitował szybko Joakim. – Proszę tak napisać.

– Skąd jesteście?

– Ze Sztokholmu.

– Jak rodzina królewska, no – skomentował Nyberg. Spojrzał na niego. – Czy tak jak król będziecie tu mieszkać tylko wtedy, kiedy jest ciepło i słonecznie?

– Nie, przez cały rok.

Z holu nadeszła Katrine i stanęła obok męża. Rzucił jej porozumiewawcze spojrzenie, a ona skinęła głową. Zaprosili gościa do środka. Reporter powoli, nie spiesząc się, przekroczył próg. Zdecydowali, że usiądą w kuchni, która nowo wyposażona i z wycyklinowaną podłogą ze wszystkich pomieszczeń w domu najbardziej nadawała się do przyjmowania wizyt.

Podczas prac w sierpniu Katrine i tutejszy stolarz natknęli się na coś interesującego: niewielką skrytkę między deskami – szkatułkę zrobioną z płaskich kamieni. Wewnątrz znaleźli srebrną łyżeczkę i zbutwiały bucik dziecięcy. Była to, jak stwierdził majster, ofiara dla bóstw domowych mająca zapewnić mieszkańcom gospodarstwa liczne potomstwo oraz dostatek pożywienia.

Joakim parzył kawę. Nyberg rozsiadł się przy długim, dębowym stole. Otworzył notatnik.

– Jak się to wszystko zaczęło?

– No więc… lubimy domy z drewna – odparł Joakim.

– Uwielbiamy – podkreśliła Katrine.

– To musiała być jednak poważna zmiana… zakup Åludden i przeprowadzka ze Sztokholmu?

– Nawet ogromna – powiedziała pani domu. – Mieliśmy willę w Brommie, ale chcieliśmy zamienić ją na lokum tutaj. Zaczęliśmy się rozglądać w zeszłym roku.

– Dlaczego akurat północna Olandia?

Tym razem odpowiedzi udzielił Joakim:

– W Katrine płynie trochę olandzkiej krwi… mieszkała tu jej rodzina.

Kobieta rzuciła mu szybkie spojrzenie i już wiedział, co myśli – jeśli ktokolwiek będzie opowiadać o jej pochodzeniu, to tylko ona. A rzadko miała na to ochotę.

– Doprawdy? Gdzie?

– W różnych miejscach. Sporo się przemieszczali – ucięła Katrine, nie patrząc na reportera.

Joakim mógłby dodać, że żona jest córką Mirji Rambe i wnuczką Torun Rambe. Pewnie zachęciłoby to Nyberga do napisania dużo większego artykułu, ale się nie odezwał. Jego małżonka i teściowa prawie ze sobą nie rozmawiały.

– Ja jestem dzieckiem betonu – wyznał. – Dorastałem w ośmiopiętrowym wieżowcu w Jakobsbergu, gdzie przez asfalt i ruch samochodowy było bardzo ponuro. Dlatego też tęskniłem do domu na wsi.

Początkowo Livia spokojnie siedziała tacie na kolanach, ale w końcu znudzona rozmową pobiegła do swojego pokoju. Gabriel, którego trzymała Katrine, skoczył na ziemię i poszedł w ślady siostry. Joakim, wsłuchując się w bardzo energiczny tupot sandałków z plastiku, powtórzył tę samą litanię, jaką odmawiał przed przyjaciółmi i sąsiadami ze Sztokholmu w ciągu ostatnich miesięcy:

– Myślimy też, że jest to fantastyczne miejsce dla dzieci. Łąki i lasy, czyste powietrze i zdrowa woda. Bez infekcji. Bez stania w korkach w spalinach… Miejsce dobre dla wszystkich.

Bengt Nyberg odnotował te mądre słowa w swoim kajecie. Potem został oprowadzony po parterze, zarówno po odnowionych pokojach, jak i po pomieszczeniach z podartymi tapetami, łatanym sufitem i brudną podłogą.

– Piece kaflowe są niesamowite – rzucił Joakim. – A parkiety zachowały się w niewiarygodnie dobrym stanie… Niektóre wystarczy tylko wyszorować.

Jego entuzjazm dla domu zaczął się chyba udzielać dziennikarzowi, bo po pewnym czasie przestał zadawać służbowe pytania, za to z zainteresowaniem zaczął się rozglądać dookoła. Nalegał, aby pokazać mu także resztę – choć Joakim najchętniej by sobie darował przypominanie o tym, ile jest jeszcze do naprawienia.

– Właściwie nie ma już nic więcej do oglądania – próbował się bronić. – Tylko pełno pustych pokoi.

– Jeszcze rzut oka – poprosił Nyberg.

Joakim w końcu ustąpił i otworzył drzwi na piętro. Żona i gość ruszyli za nim wijącymi się schodami do korytarza na górze. Mimo kilku okien zwróconych w stronę morza panował tam półmrok, ponieważ szyby zasłonięto płytami pilśniowymi, przez które przedzierały się jedynie nikłe strumienie światła. Było wyraźnie słychać, jak wiatr dmie w ciemnych pokojach.

– Hula sobie w najlepsze – skwitowała Katrine ze smutną miną.

– Ale dzięki tej naturalnej cyrkulacji powietrza dom nie zamókł, więc ma bardzo mało ubytków spowodowanych wilgocią.

– Aha, tak… to dobrze… – Nyberg taksował sfatygowany korkowy dywanik, poplamione i poodzierane tapety oraz welony pajęczyn zwieszające się z listew przy ścianie. – Zdaje się jednak, że zostało wam jeszcze sporo do zrobienia.

– Wiemy, wiemy…

– Nie możemy się doczekać – dodał Joakim.

– Na pewno będzie ładnie… – podsumował reporter. – A tak w ogóle, wiecie coś o tym domu?

– Ma pan na myśli historię tego majątku? – zapytał Joakim. – Niewiele, chociaż agent opowiadał to i owo. Zbudowano go w połowie XIX wieku, kiedy stawiano latarnie. Ale został poddany niemałym przeróbkom… oszklona weranda od frontu wygląda, jakby pochodziła z XX wieku.

Spojrzał pytająco na Katrine, żeby sprawdzić, czy chce zdradzić coś więcej – na przykład jak to było, kiedy dom dzierżawiły jej babka i matka – ale uciekała przed jego wzrokiem.

– Wiemy, że mieszkali tu latarnicy i ich szefowie z rodzinami i służbą – dodała jedynie – więc pewnie sporo było bieganiny w tych pokojach.

Nyberg pokiwał głową, rozglądając się po zapuszczonym pięterku.

– Nie wydaje mi się, żeby w ciągu minionych dwudziestu lat wiele osób zamieszkiwało to miejsce. Jakieś cztery czy pięć lat temu mieścił się tu dom uchodźcy dla rodzin, które uciekały przed wojną na Bałkanach. Ale to nie trwało długo. Trochę głupio, że to miejsce opustoszało… W końcu to coś wspaniałego.

Wrócili na parter. Nawet najbardziej zaniedbane pomieszczenia na dole wydały się teraz niespodziewanie widne i przytulne w porównaniu z tymi na górze.

– Czy ma jakąś nazwę? – zapytała Katrine, wpatrując się w reportera. – Wie pan może?

– Nazwę? Ale co?

– Ten dom. Wszyscy mówią o nim Åludden, ale to przecież nazwa tej okolicy.

– Cóż, Åludden nad Ålgrundet, Przylądek Węgorzy nad Węgorzową Zatoką, gdzie się latem zbierają węgorze… – powiedział Nyberg, jakby recytował wiersz. – Sam dom chyba nie ma imienia.

– Ale gospodarstwa mają jakieś pieszczotliwe określenia. Dom w Brommie nazwaliśmy „Willa Jabłoni”.

– To tutaj nie ma, w każdym razie nic mi o tym nie wiadomo. – Nyberg zszedł ze schodów i dodał: – Za to krąży o nim sporo legend.

– Legend?

– Słyszałem parę… Mówi się, że kiedy w domu ktoś kicha, wzmaga się wiatr wokół Åludden.

Katrine i Joakim wybuchli śmiechem.

– Więc będziemy musieli często wycierać kurze – skwitowała.

– No i jest też kilka starych opowieści o duchach…

Zapadła cisza.

– Duchach? – zdziwił się Joakim. – Pośrednik powinien był o tym wspomnieć.

Miał zamiar tylko się uśmiechnąć i pokręcić głową, ale żona go ubiegła:

– Słyszałam niektóre z nich, kiedy byłam na kawie u Carlssonów… sąsiadów. Ale powiedzieli mi, że nie dają im wiary.

– Raczej nie mamy czasu na upiory – uzupełnił Joakim.

Reporter skinął głową i ruszył w stronę holu.

– Jasne, kiedy takie domy stoją niezamieszkane, ludzie po prostu zaczynają gadać. Może wyjdziemy na dwór i zrobimy parę fotek, póki jeszcze jest jasno?

Na koniec wizyty Bengt Nyberg przeszedł przez trawnik i kamienne chodniki na podwórzu i przeprowadził szybką inspekcję w budynkach skrzydłowych – zobaczył olbrzymią oborę, której dolną kondygnację zbudowano z wapienia, a górną z pomalowanych na czerwono desek, oraz pralnię, mniejszy, pobielony budynek po drugiej stronie podwórza.

– Je zapewne też wyremontujecie? – zapytał retorycznie, zaglądając do pralni przez pokrytą kurzem szybę.

– Oczywiście. Jak już wykończymy dom – odparł Joakim.

– A potem będziecie wynajmować letnikom?

– Niewykluczone. Myśleliśmy, żeby za parę lat założyć tu pensjonat.

– To popularne na wyspie – skwitował Nyberg.

Na zakończenie reporter zrobił jakieś dwadzieścia zdjęć państwa Westinów na pożółkłej łące za domem.

Katrine i Joakim stali obok siebie i mrużyli oczy od wiatru, zwróceni ku latarniom wznoszącym się nad wodą. Na trzask migawki Joakim wyprostował się, przypomniał sobie, że dom sąsiadów ze Sztokholmu pokazywano w prasie trzy razy. „Piękne Wille” rok temu. Jemu będzie musiał wystarczyć artykuł w „Ölands-Posten”. Gabriel siedział mu na barana, ubrany w zieloną, nieco za dużą kurtkę. Livia stała między rodzicami w białej, szydełkowej czapeczce naciągniętej na czoło. Podejrzliwie patrzyła w obiektyw. Za nimi wznosił się dom Åludden – niczym zamek z kamienia i drewna, jak cichy strażnik.

Gdy dziennikarz odjechał, zeszli na plażę. Wiatr był zimniejszy niż wcześniej, a słońce schyliło się już nisko nad dachami domów za ich plecami. W powietrzu unosił się zapach wodorostów wyrzuconych na brzeg.

Zejść nad wodę koło Åludden to jakby dotrzeć na kraniec świata. To jak kres długiej podróży z dala od ludzi. Joakimowi spodobało się to uczucie.

Odnosiło się wrażenie, że północno-wschodnia Olandia składa się z przeogromnego nieba oraz wąskiego pasa żółtobrunatnego lądu. Maleńkie ostrowia wokół przypominały porosłe trawą żebra na wodzie. Płaskie wybrzeże wyspy, głębokie zatoczki i cienkie przesmyki niemal niepostrzeżenie łączyły się z wodą, tworząc płytkie i równe dno z piasku i gliny, stopniowo pogłębiające się w stronę Bałtyku.

Kilkaset metrów dalej białe latarnie morskie wznosiły się wysoko ku granatowemu niebu. Bliźniacze wieże Åludden. Joakim uważał, że wysepki, na których je zbudowano, wyglądały sztucznie, jak gdyby ktoś usypał w morzu dwa kopce z kamieni i żwiru, związał je wielkimi blokami skalnymi i betonem. Pięćdziesiąt metrów od nich biegł falochron – lekko wygięty pirs z dużych brył kamienia, ułożony tu pewnie po to, by chronić latarnie przed wichurami podczas sztormu.

Livia z Foremanem pod pachą nagle wbiegła na molo. Miało metr szerokości.

– Ja też! Ja też! – zawołał Gabriel, ale ojciec trzymał go mocno za rękę.

– Razem pójdziemy.

Kilkadziesiąt metrów od brzegu kamienne przejście rozwidlało się jak wielka litera Y, dwoma węższymi ramionami prowadząc do latarni.

– Livia, nie biegnij! – krzyknęła Katrine. – Pamiętaj o wodzie!

Dziewczynka zatrzymała się i wskazując na południową wieżę, oznajmiła głosem, który przebił się przez wiatr:

– To moja wieża!

– Moja też! – zawtórował braciszek.

– Koniec kropka! – ucięła Livia. Tej jesieni było to jej ulubione powiedzenie, którego nauczyła się w przedszkolu.

Katrine pospieszyła do córki i skinęła głową na północną latarnię.

– Więc ta będzie moja.

– W porządku, to ja się zajmę domem – powiedział Joakim. – Kaszka z mlekiem, jeśli mi trochę pomożecie.

– Pomożemy. Koniec kropka! – zapewniła Livia. Zaśmiała się i pokręciła głową, choć dla jej ojca nie były to, rzecz jasna, żarty.

Mimo wszystko nie mógł się doczekać pracy, którą zaplanował na tę zimę. Katrine i on będą musieli poszukać posady w szkole na wyspie, a renowacją domu zajmą się wieczorami i w weekendy. Zresztą Katrine już się do tego zabrała.

Joakim stanął na porośniętym trawą wybrzeżu, odwrócił się i objął wzrokiem budynki przed sobą.

„Położone w spokojnym, odludnym miejscu” – jak informowało ogłoszenie. Wciąż jeszcze nie mógł się przyzwyczaić do wielkości domu z białymi listwami i drewnianymi ścianami pomalowanymi na czerwono, stojącego na grzbiecie łagodnego wzniesienia. Dwa piękne, czarne jak węgiel kominy sterczały z klinkierowego dachu niczym wieże. Ciepłe, żółtawe światło paliło się w kuchni i na werandzie, reszta domu kryła się w cieniu. Mieszkało tu już tyle rodzin, latami zdzierały te ściany, schody i podłogi – latarnicy, ich przełożeni, pomocnicy i cała reszta, kimkolwiek byli. Wszyscy odcisnęli tu swoje piętno.

„Wyobraź sobie, że kiedy przejmujesz stary dom, on przejmuje ciebie” – wyczytał w jakiejś książce na temat odnawiania budynków z drewna. W ich przypadku było inaczej, bez problemu opuścili przecież willę w Brommie, ale poznali już rodziny obchodzące się ze swoim domem jak z dzieckiem.

– Idziemy do latarni? – zapytała Katrine.

– Tak! – przytaknęła Livia. – Koniec kropka!

– Kamienie mogą być śliskie – ostrzegł Joakim.

Nie chciał, aby dzieci straciły szacunek dla morza i same chodziły nad wodę. Livia umiała przepłynąć parę metrów, Gabriel w ogóle nie potrafił pływać. Lecz Katrine z córką ruszyły już kamiennym pomostem, trzymając się za ręce. Joakim podniósł syna i ociągając się, poszedł za nimi po nierównomiernej powierzchni. Okazała się nie tak śliska, jak się spodziewał, tylko trochę nierówna i wyboista. W niektórych miejscach bloki pod wpływem działania wody poluzowały się i oderwały od betonu, który je spajał. Tego dnia wiał słaby wiatr, ale Joakim miał pojęcie o potencjale sił natury. Zima za zimą, kry lodowe, fale i gwałtowne burze nad Åludden, a mimo to wieże nadal stały.

– Ile mają wysokości? – zapytała Katrine, spoglądając na nie.

– Hmmm, nie mam miarki… ale ze dwadzieścia metrów?

Livia także zadarła głowę, żeby przyjrzeć się szczytowi swojej latarni.

– Dlaczego się nie świeci?

– Zapala się po zmierzchu – wyjaśniła matka.

– A ta się nigdy nie pali? – zdziwił się Joakim, odchylając się, żeby obejrzeć północną wieżę.

– Chyba nie. Odkąd tu przyjechaliśmy, nie zaświeciła się ani razu.

Przy rozwidleniu pirsu Livia wybrała lewe ramię prowadzące do latarni mamy.

– Ostrożnie – napomniał ją Joakim, widząc czarne fale okalające to przejście.

Było tam pewnie głęboko tylko na metr albo dwa, ale nie podobały mu się cienie i zimno kryjące się w dole. Pływał całkiem nieźle, ale nigdy nie był typem, który ochoczo rzuca się latem do wody, nawet w czasie upału.

Katrine dotarła na wysepkę, podeszła do krawędzi i rozejrzała się po wybrzeżu. Na północy majaczyły tylko opustoszałe plaże i kępy drzew, na południu łąki, a dalej szopy z łódkami.

– Ani żywej duszy – stwierdziła. – Myślałam, że zobaczymy przynajmniej jakieś domy w sąsiedztwie.

– Za dużo cypli i wysepek, które zasłaniają widok. –Joakim wolną ręką wskazał plażę od północnej strony. – Spójrzcie tam. Widzieliście to?

Był to wrak statku leżący na kamienistym brzegu, mniej więcej kilometr od nich – tak stary, że ostały się z niego jedynie kadłub i wypłowiałe od słońca deski. Dawno temu został wyrzucony na ląd w czasie zimowego sztormu i tak pozostał. Przechylony na prawą burtę spoczywał wśród kamieni. Joakim uznał, że wręg, który wystawał, wygląda jak żebro ogromnej klatki piersiowej.

– Owszem. To wrak – odparła Katrine.

– Nie widzieli latarni? – zastanawiał się Joakim.

– Czasami i one nie pomogą… nie podczas sztormu – wyjaśniła. – Kilka tygodni temu poszłyśmy tam z Livią. Szukałyśmy jakichś ładnych przedmiotów z drewna, ale nic już nie zostało.

Wejście do latarni znajdowało się w głębokiej na metr wnęce, drzwi były solidne i grube, ze stali, bardzo pordzewiałe. Jedynie resztki farby zdradzały ich oryginalną barwę. Nie było zamka, tylko rygiel ze zniszczoną kłódką. Joakim chwycił brzeg drzwi i pociągnął, ale ani drgnęły, nawet o milimetr.

– Widziałem pęk starych kluczy w szafce w kuchni – przypomniał sobie. – Musimy je kiedyś sprawdzić.

– Albo zapytamy w Urzędzie Żeglugi.

Joakim przytaknął i odstąpił od drzwi. Latarnie i tak nie wchodziły w skład ich majątku.

– Mamo, czy te latarnie nie są nasze? – zapytała Livia, kiedy ruszyli z powrotem na plażę.

Wyglądała na rozczarowaną.

– Są. W pewnym sensie. Ale nie musimy się nimi zajmować. Prawda, Kim? – Uśmiechnęła się do męża, który znów potwierdził jej słowa.

– Wystarczy, że mamy nasz dom.

Gdy Joakim był u Livii, Katrine przewróciła się w łóżku na drugi bok, a kiedy wrócił pod kołdrę, jej ręce przez sen zaczęły go szukać po omacku. Poczuł jej zapach, zamknął oczy.

Wszystko to, tylko to.

Życie w wielkim mieście wydawało się zakończone. Sztokholm skurczył się do małej, szarej plamki na horyzoncie, a wspomnienia z poszukiwań Ethel przyblakły.

Spokój.

Ponownie dobiegły go cichutkie jęki z pokoju córki. Wstrzymał oddech.

– Mamooo…

Tym razem jej przeciągłe wołanie rozchodzące się po domu zabrzmiało donośniej. Joakim westchnął zmęczony. Żona uniosła głowę i zaczęła nasłuchiwać.

– Co? – zapytała niewyraźnie.

– Mamooo…

Katrine usiadła. W przeciwieństwie do męża potrafiła ze snu przejść do pełnej przytomności w ciągu paru sekund.

– Już próbowałem – szepnął. – Myślałem, że zasnęła, ale…

– Pójdę do niej.

Bez wahania podniosła się, włożyła kapcie i szybko narzuciła szlafrok.

– Mamo?

– Już idę, bachorze – burknęła Katrine.

Niedobrze, pomyślał Joakim. Niedobrze, że Livia chciała spać z mamą noc w noc, ale ten zwyczaj trwał już od zeszłego roku, odkąd zaczęły się jej pełne niepokoju sny – być może z powodu Ethel. Livia z trudem zasypiała, a sen miała spokojny wyłącznie wtedy, gdy w łóżku była przy niej matka. Dotąd nie udało im się jej przyzwyczaić, żeby przesypiała sama całą noc.

– Na razie, loverboyu – pożegnała go, wymykając się z pokoju.

Obowiązki rodzica. Joakim leżał w łóżku, z sypialni córki nie dochodziły już żadne dźwięki. Katrine przejęła odpowiedzialność, rozluźnił się i zamknął oczy. Poczuł, jak powoli ogarnia go senność.

Wszędzie wokół panowała cisza.

Zaczęło się życie na wsi.

2

Statek w butelce był zdaniem Henrika małym dziełem sztuki: trójmasztowa fregata z żaglami uszytymi z kawałków białego materiału, długa na prawie piętnaście centymetrów, wycięta z jednego kawałka drewna. Każdy żagiel przecinały kreski czarnej nitki, związane i przymocowane do bloczków z balsy. Przy złożonym maszcie łódkę ostrożnie, drutem i pęsetą, włożono do butelki po rumie i wbito w niebieskie morze z kitu. Następnie postawiono maszty, rozwinięto żagle za pomocą wygiętego drutu dziewiarskiego. Na koniec butelkę zaczopowano korkiem i zalakowano.

Budowa takiego statku musiała trwać niewątpliwie parę tygodni, ale zniszczenie go zajęło braciom Sereliusom zaledwie kilka sekund.

Tommy Serelius zrzucił butelkę z półki, szkło rozbiło się o parkiet na ostre kawałeczki. Sam model przeżył upadek, ale przeleciał z impetem parę metrów po podłodze, by zatrzymać się na butach młodszego brata, Freddy’ego. Zaciekawiony poświecił nań latarką, uniósł stopę i ciężkimi stąpnięciami rozdeptał go kompletnie.

– Praca zespołowa! – krzyknął.

– Pieprzone rękodzieło! Nie cierpię tego – podsumował Tommy, podrapał się po policzku i kopnął resztki łódki.

Henrik, trzeci z mężczyzn, wyszedł z sypialni, gdzie sprawdzał szafki w poszukiwaniu cennych przedmiotów. Spojrzał na odłamki statku i pokręcił głową.

– Koniec, kurwa, z rozbijaniem rzeczy – odezwał się cicho.

Tommy i Freddy lubili odgłos rozbijanego szkła, pękającego drewna – Henrik zauważył to już pierwszej nocy, kiedy włamali się do sześciu zamkniętych na cztery spusty domków letniskowych na południe od Byxelkrok. Braciom podobało się wszystko, co można unicestwić – kiedy jechali na północ, Tommy rozjechał czarnego kota o jarzących się oczach, który przystanął na poboczu. Dobiegło ich głuche dudnienie od prawego koła, gdy kombi przejechało po zwierzaku. Zaraz potem bracia zaczęli się śmiać do rozpuku.

Henrik niczego nie rozbijał, ostrożnie wyważał okna, żeby wejść. Jednak kiedy jego dwaj wspólnicy wdrapali się do środka, zaczynało się demolowanie. Przewracali barki, ciskali na podłogę kieliszki i porcelanę. Rozbijali też lustra. Oszczędzali jedynie ręcznie dmuchane smalandzkie wazony, bo nadawały się na sprzedaż.

Przynajmniej nie okradali mieszkańców wyspy. Już na samym początku Henrik postanowił, że będą obrabiać wyłącznie domy, których właścicielami są przyjezdni „stałolądowi”.

Nie był szczególnie przywiązany do Sereliusów, lecz nie potrafił się od nich uwolnić, jak od krewnych, którzy przychodzą z wieczorną wizytą i nie chcą odejść.

Tyle że Tommy i Freddy nie należeli ani do jego przyjaciół, ani do rodziny. Byli kumplami Morgana Berglunda. Pod koniec września pojawili się na progu jego maleńkiego mieszkania w Borgholmie. Było około dziesiątej i zamierzał położyć się spać. Kiedy otworzył drzwi, stało przed nim dwóch facetów w jego wieku, barczystych i niemal łysych. Skinęli głowami i weszli do przedpokoju, nie czekając na zaproszenie. Pachnieli potem, benzyną i ubabranymi siedzeniami samochodu. Smród rozlał się po całym domu.

– Hubba bubba, Heniu – odezwał się jeden.

Nosił wielkie okulary przeciwsłoneczne. Jakikolwiek inny mężczyzna wyglądałby w nich komicznie, ale on nie był osobą, z której można się śmiać. Na jego policzkach i brodzie widniały czerwone ślady, jak gdyby ktoś go podrapał.

– Co słychać? – zapytał drugi, ten wyższy i postawniejszy.

– W porządku – odparł Henrik. – Coście za jedni?

– Tommy i Freddy. Bracia Sereliusowie. W mordę, Henrik, nie poznajesz nas… chyba o nas słyszałeś?

Tommy poprawił okulary i podrapał się po twarzy. Teraz wiadomo, skąd się wzięły te zadrapania – brał udział w bójkach, które sam prowokował.

Goście szybko obeszli kawalerkę, po czym opadli na sofę przed telewizorem.

– Masz chipsy? – zagadnął Freddy. Położył nogi w buciorach na stoliku do kawy. Kiedy rozpiął kurtkę, wylał się z niej brzuch piwny w jasnoniebieskim T-shircie z napisem SOLDIER OF FORTUNE FOREVER.

– Kumpel Mogge przesyła pozdrowienia – oznajmił starszy z braci, Tommy, zdejmując okulary. Był nieco szczuplejszy niż Freddy. Spoglądał na Henrika z uśmiechem kryjącym się w kąciku ust. W ręce trzymał czarną, skórzaną walizeczkę. – To Mogge wpadł na pomysł, żeby nas tu przysłać.

– Na Syberię – wtrącił Freddy, przysuwając do siebie miskę chipsów, którą podał gospodarz.

– Mogge? Morgan Berglund?

– We własnej osobie – potwierdził Tommy i usiadł na kanapie obok brata. – Jesteście chyba ziomalami, co nie?

– Byliśmy. Mogge się przeprowadził.

– Wiemy, do Danii. Pracował w Kopenhadze w kasynie, na czarno.

– Diluje na czarno – dodał Freddy.

– Podróżowaliśmy razem po Europie – ciągnął Tommy. – Prawie przez rok. Powiedzmy sobie szczerze, Szwecja jest cholernie mała.

– Pieprzona pipidówka – zaakcentował młodszy.

– Najpierw pojechaliśmy do Niemiec, do Hamburga i Düsseldorfu, kurde, ale to była jazda. Potem Kopenhaga, tam też było całkiem fajnie. A teraz – Tommy rozejrzał się wokół siebie – jesteśmy tutaj. – Skinął głową i zapalił papierosa.

– Tu się nie pali.

Henrik zaczął się zastanawiać, dlaczego właściwie bracia Sereliusowie opuścili wielkie miasta na kontynencie, skoro cholernie dobrze im się tam powodziło, i przenieśli się na szwedzkie pustkowia. Czyżby narazili się niewłaściwym osobom? Pewnie tak.

– Nie możecie tu mieszkać – oznajmił przybyłym, rozglądając się po swoim małym mieszkaniu. – Nie mam miejsca. Sami widzicie.

Tommy wyjął papierosa z ust. Chyba nie dosłyszał.

– Nie wiem, czy już wspomnieliśmy… Jesteśmy satanistami – oświadczył.

– Satanistami?

Przytaknęli.

– Czyli czcicie szatana, tak? – Na ustach Henrika pojawił się słaby uśmiech.

Tommy’emu wcale nie było wesoło.

– Nikogo nie czcimy. Szatan symbolizuje to, co w człowieku mocne, i w to wierzymy.

– The force – dodał Freddy, połykając ostatniego chipsa.

– Zgadza się. Might makes it right. To nasze hasło. Bierzemy to, na co mamy ochotę. Kojarzysz Aleistera Crowleya? – zapytał Tommy.

– Nie.

– Wielki filozof. Postrzegał życie jako ciągłą walkę między tym, co mocne, a tym, co słabe. Między mądrymi i czubkami. Wygrywają ci, którzy są najsilniejsi i najinteligentniejsi.

– To przecież logiczne – skwitował Henrik, który nigdy nie był religijny. Teraz też nie zamierzał się zmieniać.

Tommy rozglądał się dalej po kawalerce.

– Kiedy odeszła?

– Kto?

– Twoja dziewczyna. Ta, która zawiesiła firanki, suszyła kwiatki i tego typu pierdoły. Sam się tym chyba nie zajmowałeś, co nie?

– Wyprowadziła się wiosną.

Nie chciał, ale w pamięci pojawił się obraz Camilli, jak czyta na kanapie, na której siedzieli teraz goście. Zauważył, że Tommy był mądrzejszy, niż na to wyglądał – zwracał uwagę na szczegóły.

– Jak miała na imię?

– Camilla.

– Tęsknisz za nią?

– Jak cholera – odparł szybko. – Więc, jak już mówiłem, nie możecie się u mnie zatrzymać…

– Spoko luz, mieszkamy w Kalmarze – uspokoił go Tommy. – Ta sprawa jest załatwiona, ale chcemy popracować na Olandii, więc potrzebna będzie pomoc.

– Pomoc w czym?

– Mogge opowiedział nam, co robiliście tej czy innej zimy. Wspomniał coś o domkach letników…

– Doprawdy?

– Mówił, że chętnie byś do tego wrócił.

Dzięki, Mogge, pomyślał Henrik. Pokłócili się trochę o podział kasy, potem Morgan dał nogę. To był chyba jego sposób, żeby się zemścić.

– Stare dzieje. Cztery lata temu… i w gruncie rzeczy to były tylko dwie zimy.

– No i? Mogge twierdzi, że nieźle wam szło.

– Było okej.

Prawie wszystkie włamania przebiegły bez problemu, ale parę razy nakryli ich ludzie z sąsiednich domostw, i musieli uciekać przez murowane ogrodzenia, jak złodzieje z sadu. Zawsze wcześniej obmyślali sobie przynajmniej dwie drogi ewakuacji – jedną na piechotę, a drugą samochodem.

– Czasami nie było tam nic cennego – ciągnął. – Ale raz znaleźliśmy szafkę, która była taka stara, że ja pierdolę. Niemiecki sekretarzyk z XVII wieku. Dostaliśmy za niego w Kalmarze trzydzieści pięć tysięcy.

Rozkręcił się. Opowiadając o tym, poczuł niemal nostalgię. Faktycznie miał talent do otwierania zamkniętych na klucz drzwi werandy czy okien bez rozbijania ich. Jego dziadek pracował jako stolarz w Marnäs i był równie dumny ze swoich umiejętności. Jednak pamiętał również, jak nadwyrężało to jego nerwy, kiedy noc w noc jeździli po wyspie. W zimie panował na niej lodowaty ziąb, zarówno na dworze na wietrze, jak i w pieczołowicie pozamykanych chatkach. I jeszcze ta pustka i cisza miejscowości letniskowych.

– Stare domy są po prostu jak pchli targ – skonstatował Tommy. – Więc wchodzisz w to? Jesteś nam potrzebny, żebyśmy się tam nie zgubili na drodze.

Henrik milczał. Pomyślał sobie, że kto prowadzi ponure i łatwe do przewidzenia życie, sam jest ponury i przewidywalny. Nie chciał być taki.

– To jesteśmy umówieni. Zgadza się?

– Może – odparł Henrik.

– Brzmi to jak „tak”.

– Być może.

– Hubba bubba – powiedział Tommy.

Henrik skinął bez przekonania. Chciał wieść ekscytujące życie i sam być ciekawym człowiekiem. Odkąd Camilla się wyprowadziła, wieczory spędzał raczej smutno i samotnie, mimo to miał wątpliwości. Zarzucił tę robotę nie z powodu ryzyka wpadki. Obawiał się czegoś innego.

– Tam na wsi jest ciemno.

– To świetnie – uznał Tommy.

– Cholernie ciemno – podkreślił Henrik. – W wioskach nie ma latarni, a w domkach prąd jest zwykle odłączony. Prawie nic nie widać.

– Nie ma problemu. Wczoraj zwinęliśmy latarki na stacji benzynowej.

Henrik powoli pokiwał głową. Latarki oczywiście mogły rozproszyć mrok, ale tylko częściowo.

– Mam szopę, którą można by wykorzystać – oznajmił. – Jako magazyn, dopóki nie znajdzie się kupiec.

– Bomba. Teraz musimy już tylko znaleźć odpowiedni dom. Mogge powiedział, że znasz dobre miejsca.

– Kilka. Taka praca.

– Daj nam adresy, sprawdzimy, czy są bezpieczne.

– Jak to?

– Zapytamy Aleistera.

– Coś ty powiedział?

– Gadamy z Aleisterem Crowleyem – wyjaśnił Tommy, stawiając walizeczkę na stole. Otworzył ją, wyjął wąskie, płaskie pudełko zrobione z drewna. – Kontaktujemy się z nim za pomocą tego.

Henrik przyglądał się w milczeniu, jak mężczyzna otwiera szkatułkę i stawia ją na stole. Wewnątrz miała wypalone zarówno litery, jak i liczby. Znajdował się tam cały alfabet, cyfry od zera do dziewięciu, słowa TAK i NIE. Tommy wyciągnął z neseseru małe szkiełko.

– Próbowałem tego, jak byłem mały – stwierdził Henrik. – Duch w szklance, prawda?

– Do diabła, to jest na serio – Tommy postawił szkło na tablicy. – To jest plansza ouija.

– Wijjja?

– Ouija. Tak się nazywa. Drewno pochodzi z wieka starej trumny. Możesz zgasić światło?

Henrik uśmiechnął się pod nosem, ale podszedł do kontaktu. Wszyscy trzej usiedli przy stole. Tommy przyłożył mały palec do szkiełka i zamknął oczy. W pokoju zapadła cisza. Podrapał się po szyi, wyglądał, jakby nasłuchiwał.

– Kto tu jest? Czy to Aleister?

Przez kilka sekund nic się nie wydarzyło, a potem wskaźnik pod ręką Tommy’ego zaczął się poruszać.

Już następnego wieczora, o zmierzchu, Henrik pojechał do szopy dziadka, żeby ją wysprzątać.

Ów mały drewniany budynek pomalowany był na czerwono, stał na łące kilkanaście metrów od plaży, koło dwóch innych należących do letników domków, do których nikt nie zaglądał już od drugiej połowy sierpnia. Można tu było pobyć w samotności.

Odziedziczył tę wiatę po dziadku Algocie. Za jego życia każdego lata wielokrotnie wypływali na morze, zarzucali sieci, a potem nocowali w szopie, żeby móc wstać o piątej i je wyjąć. Stojąc nad brzegiem Bałtyku, zatęsknił do tamtych dni. Pomyślał, jakie to smutne, że dziadek nie żyje. Na emeryturze Algot zajmował się stolarką, trochę budował i do ostatniego ataku serca sprawiał wrażenie zadowolonego z życia, mimo że wyspę opuścił zaledwie parę razy.

Henrik otworzył kłódkę w drzwiach i spojrzał w ciemność. W środku wszystko wyglądało mniej więcej jak sześć lat temu, gdy staruszek umarł. Na ścianach wisiały sieci, nadal stał tam stół do heblowania, w rogu rdzewiał żelazny kominek. Camilla chciała to miejsce wysprzątać i pomalować na biało, ale on uznał, że jest dobrze tak, jak jest. Pochował kanistry, skrzynki z narzędziami i to, co stało na podłodze. Rozłożył brezent na skradzione przedmioty. Następnie wyszedł na pomost przy cyplu, zaciągnął się zapachem wodorostów i słonawej wody. W oddali widział wynurzające się z tafli bliźniacze latarnie Åludden.

Przy pomoście stała jego łódka – odkryty ślizgacz. Zajrzał do niego i zobaczył, że deszcz napadał na pokład. Wszedł do łodzi i zaczął wybierać wodę. Jednocześnie rozmyślał nad wydarzeniami minionego wieczora, kiedy zasiadł z Sereliusami przy kuchennym stole i odbyli seans, czy jak to nazwać.

Szkiełko cały czas wędrowało po planszy, dając odpowiedzi na wszystkie pytania – ale poruszał nim, ma się rozumieć, Tommy. Zamknął oczy, ale od czasu do czasu musiał podpatrywać ukradkiem, żeby zaznaczyć wskaźnikiem co trzeba. W każdym razie, jak się okazało, duch Aleistera całym sercem popierał ich plany rabunkowe. Kiedy Tommy zapytał o miejscowość Stenvik zaproponowaną przez Henrika, szkiełko zakreśliło TAK, na pytanie, czy znajdą w domkach cenne przedmioty, otrzymał tę samą odpowiedź. Na koniec zwrócił się z pytaniem:

– Aleister, jak myślisz… czy możemy na sobie polegać?

Wskaźnik przez parę sekund ani drgnął, potem powoli wskazał: NIE. Tommy zaśmiał się krótko, ochrypłym głosem.

– W porządku – powiedział, patrząc na Henrika. – I tak nie ufam psubratom, nikomu nie ufam.

Cztery dni później wszyscy trzej po raz pierwszy wyprawili się na północ, w okolice letniskowe wskazane przez Henrika i zaaprobowane przez zjawę Aleistera. Stały tam tylko pieczołowicie pozamykane domki, w ciemności czarne jak węgiel. Włamawszy się przez okno do jednego z nich, szukali rzeczy małych i kosztownych – zdawali sobie sprawę z tego, że letnicy nie będą na tyle głupi, żeby zostawić tam na zimę gotówkę, markowe zegarki czy złote łańcuszki. Ale zabieranie ze sobą do domu tego i owego, kiedy wakacje dobiegają końca, sprawiało za duży kłopot, można więc było znaleźć telewizory, wieże stereo, butelki alkoholu, sztangi papierosów czy kije do golfa. W składzikach przydomowych mogły się mieścić piły motorowe, kanistry z benzyną albo wiertarki.

Kiedy Tommy i Freddy rozbili butelkę z modelem statku, ich wspólnik pozrzędził trochę, po czym rozdzielili się, żeby dalej szukać precjozów.

Henrik poszedł do mniejszych pokoi. Front tego długiego domu wychodził na skaliste wybrzeże oraz cieśninę. Przez panoramiczne okno widać było biały jak kreda księżyc, który zawisł nad wodą.

Stenvik był jedną z tych małych, opustoszałych wiosek rybackich na zachodnim brzegu wyspy.

W każdym pokoju, do którego zaglądał, panowała cisza, lecz mimo to Henrik odnosił wrażenie, że ściany go obserwują. Z tego względu poruszał się ostrożnie, niczego nie przestawiając.

– Hej tam, Heniu! – zawołał Tommy.

– Gdzie jesteś?

– Tu, koło kuchni… w takim jakby biurze.

Henrik, podążając za głosem Tommy’ego, minął wąską kuchnię. Jeden z braci Sereliusów stał przy ścianie, w pokoju bez okien, wskazując coś dłonią w rękawiczce.

– Co o tym sądzisz?

Nie uśmiechał się – prawie nigdy tego nie robił – ale spoglądał na ścianę wzrokiem kogoś, kto być może dokonał odkrycia. Wisiał tam duży zegar z ciemnego drewna, z rzymskimi cyframi na tarczy za szybką.

Henrik skinął głową.

– No… może być wart co nieco. Jest stary?

– Tak mi się wydaje – odparł Tommy, otwierając szafkę zegara. – Jeśli mamy szczęście, to antyk. Niemiecki albo francuski.

– Nie działa.

– Pewnie trzeba nakręcić.

Zamknął zegar i krzyknął:

– Freddy!

Trwało chwilę, nim młodszy brat doczłapał się do nich przez kuchnię.

– Co jest?

– Pomóż nam.

Freddy miał najdłuższe ręce z całej trójki. Uniósł zegar i zdjął z haczyków. Henrik pomógł mu go utrzymać.

– Chodźcie, wyniesiemy go – zarządził Tommy.

Zaparkowali samochód na tyłach domu, w głębokim cieniu. Na jego bocznych drzwiach widniały napisy: USŁUGI SPAWALNICZE I MONTERSKIE. KALMAR. Tommy kupił litery i własnoręcznie wykleił tę nazwę nieistniejącej firmy. Jeżdżąc nocą autem firmowym, wyglądali mniej podejrzanie niż w anonimowym starym kombi.

– W przyszłym tygodniu otwierają posterunek policji w Marnäs – oświadczył Henrik, kiedy wyszli z zegarem przez wyważone okno werandy.

Tej nocy prawie wcale nie czuło się wiatru, ale powietrze było rześkie i zimne.

– Skąd wiesz? – zapytał Tommy.

– Przeczytałem w gazecie dziś rano.

W mroku dał się słyszeć zachrypły śmiech Freddy’ego.

– Aha. To mamy przerąbane – stwierdził Tommy. – Możesz nas podkablować w zamian za złagodzenie wymiaru kary. – Przygryzł dolną wargę, pokazując zęby w uśmiechu.

Henrik również uśmiechnął się w ciemności. Na wyspie znajdowało się z tysiąc domków, nad którymi gliny miały czuwać, poza tym pracowały głównie za dnia.

Wpakowali łup do bagażnika. Mieli już tam składany rower do ćwiczeń, dwa duże wazony ze szlifowanego kamienia, magnetowid, mały silnik do łódki, komputer z drukarką oraz telewizor z głośnikami stereo.

– Jedziemy? – zapytał Tommy, zamykając drzwi z tyłu samochodu.

– Tak… tam już chyba nie zostało nic więcej.

Jednak Henrik wrócił jeszcze na moment, żeby zamknąć dom. Podniósł z ziemi parę płaskich kamyczków i wsunął w szpary przy framudze, żeby utrzymać okno na miejscu.

– No, dalej! – zawołał go starszy z rodzeństwa.

Obaj bracia uważali, że zamykanie po sobie po włamaniu to strata czasu, ale Henrik wiedział, że mogą upłynąć miesiące, nim ktoś przyjedzie do domku, a wpadające przez otwarte okno deszcz i śnieg zniszczą meble. Wsiadł do samochodu, Tommy włączył silnik, uchylił nieco obicie drzwi i zapuścił za nie rękę. Leżały tam zawinięte w ręcznik kuchenny kryształki metamfetaminy.

– Chcesz jeszcze jeden? – zapytał Tommy.

– Nie. Jest okej.

Bracia przywieźli metę z kontynentu – zarówno na sprzedaż, jak i na własny użytek. Włączała się po niej bania, ale jeśli Henrik zażyłby więcej niż jedną dawkę naraz, zacząłby się trząść jak osika i nie mógłby myśleć logicznie. Myśli krążyłyby mu po głowie, nie potrafiłby zasnąć.

Nie był narkomanem, lecz nudziarzem też nie. Jedna działka wystarczy.

Sereliusowie zdawali się nie mieć tego problemu. Być może po powrocie do Kalmaru przez resztę nocy nie zamierzali kłaść się spać. Włożyli kryształki do ust razem z papierkiem, który spłukali, popijając wodą z butelki, trzymaną na tylnym siedzeniu. Potem Tommy dodał gazu. Skręcił za domem i wyjechał na bezludną drogę.

Henrik spojrzał na zegarek. Dochodziło wpół do pierwszej.

– Teraz do szopy – powiedział.

Dojeżdżając do drogi z pierwszeństwem przejazdu, Tommy posłusznie zatrzymał się przed znakiem stop, choć było zupełnie pusto, po czym ruszył na południe.

– Skręć tutaj – poinstruował go Henrik, kiedy dziesięć minut później ukazała się tablica kierująca do Enslundy.

Nie widać było ani innych pojazdów, ani innych ludzi. Żwirowana droga urywała się przy wiatach. Tommy zaparkował najbliżej, jak się dało. Tutaj, nad morzem, panował mrok jak w jaskini, ale dalej na północ migotała latarnia w Åludden.

Henrik otworzył drzwi. Usłyszał szum fal. Dźwięk niósł się od czarnej jak smoła wody. Przyszedł mu na myśl dziadek, który zmarł w tym miejscu przed sześcioma laty. Algot miał osiemdziesiąt pięć lat i chorował na serce, ale pewnego wietrznego, zimowego dnia wygramolił się z łóżka, wziął taksówkę i przyjechał tutaj. Kierowca wysadził go na drodze i zaraz potem staruszek musiał mieć duży zawał. Udało mu się dojść do szopy i w niej, przy drzwiach, zastała go śmierć.

– Mam pomysł – oznajmił Tommy, kiedy już wyładowali skradzione przedmioty przy świetle latarek. – Mam propozycję. Posłuchajcie i powiedzcie, co o niej sądzicie.

– Że co?

Tommy nie odpowiedział, tylko wsunął rękę w głąb bagażnika i wyciągnął pewną rzecz. Wyglądała jak duża, czarna, wełniana czapka.

– Mamy je z Kopenhagi.

Przytrzymał czarny materiał przy latarce i Henrik zobaczył, że nie było to zwykłe nakrycie głowy, lecz kominiarka dla złodzieja, z otworami na oczy i usta.

– Proponuję, żebyśmy założyli je na następną akcję – ciągnął Tommy – i odeszli od domków letniskowych.

– Tak? To czym się teraz zajmiemy?

– Domami, które są zamieszkane.

Na ciemnej plaży na chwilę zapadła cisza.

– Jasne – zgodził się Freddy.

Henrik spojrzał na czapkę, nie odezwał się słowem. Myślał.

– Wiem, wiem… wzrośnie ryzyko – ciągnął Tommy. – Ale zysk również. W chatach letników nigdy nie znajdziemy ani kasy, ani biżuterii… tylko tam, gdzie ludzie mieszkają przez cały rok. – Schował kominiarki z powrotem do samochodu i mówił dalej: – Oczywiście musimy zapytać Aleistera, czy tak będzie w porządku. I wybierzemy sobie bezpieczne cele, leżące na uboczu, bez alarmu.

– I bez psów – dodał młodszy brat.

– Słusznie. Bez pieprzonych kundli. Jak będziemy w kominiarkach, nikt nas nie rozpozna. – Tommy spojrzał na Henrika. – Więc jak myślisz?

– Nie wiem.

Reszta tekstu dostępna w regularniej sprzedaży.

Wydawnictwo Czarne sp. z o.o.

www.czarne.com.pl

Sekretariat: ul. Kołłątaja 14, III p., 38-300 Gorlice

tel. +48 18 353 58 93, fax +48 18 352 04 75

e-mail: mateusz@czarne.com.pl, tomasz@czarne.com.pl,

dominik@czarne.com.pl, ewa@czarne.com.pl, edyta@czarne.com.pl

Redakcja: Wołowiec 11, 38-307 Sękowa

e-mail: redakcja@czarne.com.pl

Sekretarz redakcji: malgorzata@czarne.com.pl

Dział promocji: ul. Marszałkowska 43/1, 00-648 Warszawa

tel./fax +48 22 621 10 48

e-mail: agnieszka@czarne.com.pl, dorota@czarne.com.pl,

zofia@czarne.com.pl, marcjanna@czarne.com.pl

Dział marketingu: honorata@czarne.com.pl

Dział sprzedaży: piotr.baginski@czarne.com.pl,

agnieszka.wilczak@czarne.com.pl, urszula@czarne.com.pl

Audiobooki i e-booki: anna@czarne.com.pl

Skład: d2d.pl
ul. Sienkiewicza 9/14, 30-033 Kraków, tel. +48 12 432 08 52
e-mail: info@d2d.pl

Wołowiec 2015

Wydanie II