Zdrowy styl życia to najlepsza dieta świata
ważne jest to, co jesz i kiedy jesz

Tę książkę chciałabym zadedykować mojej ukochanej
rodzinie, dzięki której mogę być sobą. Po prostu.

Wspaniałym rodzicom Januszowi i Lucynie,
siostruni Natalii, babciom, dziadkom oraz
najukochańszej cioci Basi, której siła dopinguje mnie
do robienia rzeczy pożytecznych.
Kocham Was

1.

DIETA TO STYL ŻYCIA

MOJA HISTORIA

Kiedy pewnego dnia przestałam jeść mięso, usłyszałam pełne troski pytanie: „Dziecko, i skąd ty teraz będziesz brała energię?!”. Wtedy jeszcze nie znałam tych wszystkich książek o zdrowym żywieniu, które zdążyłam przeczytać do dziś, i nie umiałam podać mądrych naukowych argumentów, ale odpowiedziałam bez namysłu: „A skąd bierze energię goryl, który jest roślinożerny, a bardzo silny?”.

Mięso z mojej diety wyeliminowały badania na nietolerancję pokarmową, które przebyłam w warszawskiej klinice VIMED. Można zatem powiedzieć, że nie miałam wyboru. Ale zanim do tego doszło, minęło sporo lat, a ja w tym czasie popełniłam mnóstwo błędów.

Jednak w moim życiu nic nie dzieje się przypadkiem, więc i do kliniki Vimed trafiłam dlatego, że po prostu tak musiało się stać. Dopiero po dokładnych badaniach, które tam przeprowadzono, zrozumiałam, że nieświadomie sama robiłam sobie krzywdę, prowadząc dotychczasowy tryb życia, i dlatego mój organizm w końcu się zbuntował i powiedział mi: Dość!

Do tego czasu, żeby poczuć się lepiej, czyli lepiej wyglądać, stosowałam przeróżne diety, które miały spowodować utratę mojej niezadowalającej wagi. Dieta znaczyła jedno: odchudzanie.

Śledziłam gazety i kolorowe magazyny pełne coraz to nowych genialnych sposobów pozbywania się kilogramów i co chwila wypróbowywałam kolejne. Nie przynosiły rezultatów, a ja wciąż miałam nadzieję, że ta nowa tym razem będzie tą „cudowną”.

Z perspektywy czasu zastanawiam się, dlaczego ja, taka silna i konkretnie myśląca osoba, jak dziecko pozwalałam sobie wmawiać każdą, choćby najdziwniejszą teorię. Nie wiem, czy z mojej strony była to naiwność, czy zwykła głupota. Jedno jest pewne. Każda z tych diet była absolutnie pozbawiona logiki. Dopiero po badaniach na nietolerancję pokarmową zdałam sobie sprawę, że dieta musi być dostosowana indywidualnie do każdego człowieka i – co najważniejsze – logicznie uzasadniona. Powinna pomagać nam w życiu, a nie kojarzyć się z drastycznymi ograniczeniami. Po pokonaniu złych nawyków powinna być źródłem zadowolenia z życia i sprawić, że polubimy siebie.

Dopiero w wieku 29 lat zdałam sobie sprawę, że dieta to styl życia, nasz własny system, że dieta TO JA.

Ten poradnik powstał z potrzeby pomocy tym, którzy tak jak ja kiedyś, błądzą, szukając odpowiedniej dla siebie diety. Tym, którzy chcą jeść, aby żyć, a nie żyć, aby jeść. Spytacie, cóż to za różnica? Ta mała różnica to wielka walka o zdrowie. Nasze zdrowie.

Nie mam zamiaru występować tu w roli eksperta, a zwłaszcza, broń Boże, dietetyka. Jestem normalną kobietą, która po prostu chce czuć się dobrze i dobrze wyglądać. Dlatego zdałam sobie sprawę, że muszę wiedzieć, co jem i jak na dany produkt reaguje mój organizm.

Niestety dziś media na każdym kroku proponują nam diety odchudzające, według których można jeść wszystko, co chcemy, nie ćwiczyć, łykać tabletki, pić herbatki i tracić na wadze. Trudno się nie skusić. Trudniej też kupić jabłko niż czekoladowy baton. Reklamy wysyłają nam nieprawdziwe komunikaty, a słowo „zdrowy” używane jest bez najmniejszego uzasadnienia. Dzieciaki znają dwa warzywa – ziemniaki i pomidory, ale niestety w postaci frytek i keczupu. Zielone warzywa kojarzą się z niesmacznym jedzeniem – szpinak to przecież przedszkolna zmora! Wszystko to przykre, ale prawdziwe.

Tak czy siak, wybór tego, co jesz, należy do Ciebie i tylko do Ciebie. Możesz pozostać przy śmieciowym jedzeniu i żyć z dnia na dzień, czekając na kolejne odkładające się na brzuchu kilogramy, albo możesz stworzyć zdrowszy i bardziej afirmujący życie związek ze swoim ciałem. Cieszyć się życiem i zdrowiem, zachować szczupłą sylwetkę i pełnię energii. Ja spróbowałam i udało mi się, teraz spróbuj TY! Ten poradnik pokaże Ci, że można.

2.

W POSZUKIWANIU IDEALNEJ DIETY

MOJE EKSPERYMENTY

Ojej… Kiedy to wszystko się zaczęło? Sama nie wiem. W podstawówce i szkole średniej miałam nienaganną figurę, biegałam, grałam w koszykówkę i jadłam, co chciałam. Wy pewnie też, prawda? Kłopoty zaczęły się, kiedy zamieszkałam w Warszawie i rozpoczęłam pracę w Universal Music Polska. Nie miałam już czasu na uprawianie sportu. Praca za biurkiem, nieregularne posiłki i zero ruchu negatywnie odbiły się nie tylko na mojej figurze, ale i na zdrowiu. Teraz żartuję, że pewnego dnia obudziłam się z kołem ratunkowym na biodrach i chciałam się go jak najszybciej pozbyć. Tylko jak to zrobić, kiedy pod wpływem stresu otwierałam lodówkę i jadłam, jadłam, jadłam… do momentu, kiedy w lodówce pozostawało tylko światło. Dodam, że najczęściej takie „uczty” odbywałam wieczorami, kiedy raczej nie powinno się jeść. Oczywiście następnego dnia ociężała, bez śniadania wychodziłam do pracy. Na obiad jadłam dwa batony czekoladowe, popijałam je kawą z mlekiem i przechodziłam do kolejnych obowiązków. Po powrocie do domu otwierałam lodówkę i zaczynało się nadrabianie zaległości w posiłkach. Kolację jadłam za trzech.

Pewnego razu koleżanka z pracy opowiedziała o diecie cud, dzięki której schudła 10 kilogramów. Pomyślałam, że jeśli jej się udało, to mnie także musi się udać. Zaczęłam przygotowania. Zrobiłam zakupy. Podstawą tej diety było mięso – tłuste i niesmaczne. Nigdy w życiu takiego nie jadłam, ale czego się nie robi dla zrzucenia kilku kilogramów! Dieta ta opierała się na jedzeniu tylko tłuszczów zwierzęcych. Obrzydliwa.

Dopiero potem dowiedziałam się, że tzw. dieta wysokotłuszczowa lub niskowęglowodanowa może prowadzić do poważnych schorzeń. Zagrożone są serce, nerki i wątroba, istnieje ryzyko odwodnienia. Na szczęście długo na niej nie wytrzymałam i szybko powróciłam do starych nawyków. A oponka na brzuchu miała się jak najlepiej.

Kolejna dieta cud składała się w 60 procentach z kapusty. Kupowałam całe główki i gotowałam je nocami. Tak powstawała zupa, główny składnik diety. Nosiłyśmy ją z koleżankami do pracy i odgrzewałyśmy kilka razy dziennie w oczekiwaniu na efekty. Nie było łatwo. Wieczory kończyły się bąkami w sypialni i bolesnymi wzdęciami. Ale, o dziwo, na wadze ubywało kilogramów, a to motywowało mnie do trzymania się konsekwentnie kapuścianej diety. Po dwóch tygodniach z wielką ulgą ją zakończyłam. Efekt to 3 kilogramy mniej. Wielka radość. Niestety na krótko, bo – o zgrozo! – już po kilku tygodniach przybyło mi ich 5. Klasyczny efekt jo-jo.

Następna dieta – nazywana kopenhaską – to był powrót do mięsa. Miała trwać tylko 13 dni. Pamiętam ją dokładnie. Raz dała fenomenalny, oczekiwany przeze mnie efekt i dlatego wracałam do niej jeszcze kilkanaście razy. Widok jajek i brokułów do dziś przyprawia mnie o dreszcze, ale za każdym razem twardo i zacięcie, jak żołnierz na służbie, stosowałam tę dietę. Codziennie jadłam posiłki z dokładnością do 1 grama mięsa i warzyw. Razem z moją współlokatorką motywowałyśmy się w chwilach zwątpienia, słabości, zawrotów głowy i innych skutków ubocznych diety cud. Cud był w tym, że po kilku miesiącach nie zachorowałyśmy, bo mimo że stosowałyśmy tę dietę z przerwami, to były one coraz krótsze. Każdy dzień był dobry, aby zacząć raz jeszcze: kawa, brokuły, jajka… Wtedy nie miałam pojęcia, że tak restrykcyjna dieta wymaga bardzo dobrego zdrowia, bo może mieć poważne konsekwencje dla organizmu. Po kilku miesiącach mój metabolizm całkowicie się zablokował, czułam się coraz gorzej. Trafiłam na pogotowie i po badaniach okazało się, że jestem odwodniona i pozbawiona mikroelementów. Tak zakończyła się moja przygoda z dietą kopenhaską.

To nie był jednak koniec poszukiwania diety idealnej. Szybko zapomniałam o szpitalu i kłopotach związanych ze zdrowiem i szukałam następnej, oczywiście „tej jedynej”. Kolorowe pisma wciąż podpowiadały nowe diety i metody, namawiały do kupowania suplementów. I właśnie tych suplementów postanowiłam spróbować. Łykałam tabletki, które miały pomóc mi w utracie wagi. Jedne pomagały, drugie mniej. Ale nie były to zadowalające efekty. Postanowiłam do tabletek dodać kolejną znalezioną w gazecie dietę, której podstawą tym razem były owoce i soki. Niestety autor artykułu nie napisał, że chodzi o soki świeże, wyciskane, pełnowartościowe, a nie te w kartonach – słodzone i z dodatkiem prawie całej tablicy Mendelejewa. Efekt – wieczne wzdęcia i waga bez zmian.

Próbowałam też odchudzających herbatek, a jest ich ogromny wybór! Miały zdziałać cuda. Działały wyłącznie przeczyszczająco. Nic dziwnego, niektóre z nich zawierały 80 procent senesu! Piłam te herbatki, biegałam do toalety i… puchłam! I dopiero wtedy, kiedy zaczęłam się naprawdę źle czuć, poszłam do lekarza, który wytłumaczył mi ten paradoks: środki przeczyszczające to dla organizmu wstrząs. Gdy jest zmuszony, by pozbywać się wody, potem na wszelki wypadek ją zatrzymuje!

Byłam załamana. Postanowiłam zaczerpnąć wiedzy fachowca i wybrałam się do dietetyka. Traf chciał, że w kolejce przepuściłam kobietę z dzieckiem, która spieszyła się na badania, i to właśnie ona podała mi adres kliniki VIMED, która (jeszcze wtedy nie wiedziałam) zmieniła całkowicie moje podejście do diet. Po pierwszej rozmowie z panią Lidią, założycielką kliniki, wiedziałam, że jestem w dobrych rękach.

3.

IMPULSY DO ZMIAN

MÓJ POCZĄTEK

Kiedy przeprowadziłam się do Warszawy, musiałam pożegnać się z „obiadkami mamusi”, które zastąpiło śmieciowe jedzenie. Codziennie zamiast obiadu fundowałam sobie baton, a najczęściej dwa. Cały dzień mogłam jeść tylko słodycze. Popijałam je oczywiście kawą – hektolitrami kawy! W pracy bywało trochę stresu, więc po powrocie do domu otwierałam lodówkę i zajadałam się na noc wszystkim, co w niej było. Uwielbiałam jeść. Oponkę na brzuchu zakrywałam duuuużymi bluzkami, więc się nią nie przejmowałam. Było mi wszystko jedno. Ale pewnego dnia, w czasach kiedy pracowałam z Dodą jako jej menedżerka, w samochodzie wyciągnęłam kolejny baton, bo oczywiście od rana nic nie jadłam. Doda wtedy spytała: „Wiesz, że każdy taki baton, najmniejszy jego kawałek, odkłada się w tkankę tłuszczową, której się nigdy nie pozbędziesz?". Te słowa dotarły do mnie skutecznie, wiedziałam, że muszę coś z sobą zrobić… Boimy się szczerych słów i krytyki, nie wierzymy, że często są podyktowane życzliwością. Tymi słowami Doda dała mi pierwszy impuls do zmiany.

A potem znów okazało się, że nic nie dzieje się przypadkiem i spotykam na swojej drodze ludzi, którzy otwierają mi na coś oczy.

Parę lat temu, kiedy jeszcze tak naprawdę nie wiedziałam, czym jest zdrowe jedzenie, w jednym ze sklepów spożywczych spotkałam starszą panią, która poprosiła mnie, abym przeczytała jej skład sosu sojowego na opakowaniu. Pomyślałam sobie: przecież to proste – soja, sól, woda… Otóż myliłam się. Kiedy przeczytałam, że jest w nim pszenica, oniemiałam, a starsza pani stwierdziła: „Widzi pani, jak oszukują ludzi? W sosie sojowym trująca pszenica!”. Ups, pomyślałam, nigdy nie wpadłabym na to, że w sosie, którego permanentnie używam do sushi, jest gluten. A przecież zakochałam się w kuchni japońskiej głównie dlatego, że jest pozbawiona glutenu. Przynajmniej tak mi się wydawało. To była ważna lekcja. Kobieta, która mi jej udzieliła, wyglądała na 60 lat, a miała 83. Jak się okazało, od ponad 30 lat odżywiała się zdrowo i prawie nie chorowała. Powiedziała mi, że bardzo świadomie wybiera produkty, które wkłada do ust. Poza tym nie je mięsa i nabiału.

Czy to przypadek, że spotkałam tę przemiłą osobę właśnie w momencie, kiedy sama postanowiłam zdrowo jeść? Nie wierzę w przypadki. To był ten czas i to miejsce na moją lekcję. Od tej pory sprawdzam skład wszystkiego, co kupuję do jedzenia. Wciąż bywam zdumiona, kiedy w składzie na przykład dżemu jagodowego widzę 3 procent jagód. Albo kiedy w składzie mleka sojowego widnieje sok winogronowy. Nie uwierzycie, ale zdarzyło mi się kupić sałatę, w której skład wchodził cukier. Tak! Sałata była w opakowaniu, a cukier służył jako konserwant. Niestety przekonałam się o tym już po skonsumowaniu sałatki. Po paru minutach dostałam uczulenia i poczułam się źle.

Ale tak naprawdę wszystko się zmieniło, kiedy… zakochałam się. Wtedy zaczęłam zdawać sobie sprawę ze skutków „batonowej diety”. Postanowiłam (po raz pierwszy) zrezygnować ze słodyczy. Niestety nie na długo. Spróbowałam po raz drugi, zamieniając wysokokaloryczne batony na tzw. light. Kolejny mit. Właśnie wtedy zaczęłam szukać idealnej dla siebie diety cud. Wiecie już jednak, że coś takiego nie istnieje. Pewnego dnia postanowiłam… tak po prostu, że kończę z batonami, cukierkami, ciastkami. I… udało się. Zamieniłam cukier na miód, a ulubione słodycze na produkty słodzone fruktozą lub słodzikami roślinnymi. Zaczęłam czytać na temat nowoczesnych metod odżywiania i interesować się różnymi filozofiami zdrowego stylu życia.

Nie znoszę wizyt u lekarza i badań, ale kiedy usłyszałam, że mój bardzo dobry kolega zachorował na raka żołądka i dowiedział się o tym tak z dnia na dzień, byłam w szoku. 30-letni facet w pełni sił… Na szczęście żyje, bez żołądka, ale żyje. Zrozumiałam wtedy, że muszę zrobić badania i zadbać o siebie. Głowa bolała mnie prawie codziennie, a brzuch parę razy w miesiącu. Przestraszyłam się. Wyniki badań nie były najlepsze. Postanowiłam wtedy posłuchać swojego organizmu i podjąć decyzję, która będzie już na całe życie. Bardzo pomogły mi w tym badania zrobione w klinice VIMED na warszawskim Mokotowie, gdzie wykonałam tzw. test cytotoksyczności na ukrytą nietolerancję pokarmową. W ten sposób dowiedziałam się, które produkty i dodatki do żywności wywoływały u mnie przewlekły stan zapalny i skąd brało się złe samopoczucie, migreny i problemy z wchłanianiem pokarmów. Ustalono dla mnie indywidualny kod metaboliczny i przygotowano specjalną metaboliczną dietę zgodną z moim genotypem, która miała na stałe zmienić moje nawyki żywieniowe.

Okazało się, że mój organizm nie toleruje mięsa, krowiego mleka i produktów z glutenem. Wszystkie wcześniejsze problemy, z jakimi borykałam się przez lata, wyjaśniły się wraz z wynikami testu. Zaczęłam „nowe życie”.

Oczywiście ten etap życia podsumowałam tatuażem, tym razem w języku łacińskim: „non ut edam vivo, sed ut vivam edo” – nie po to żyję, by jeść, lecz po to jem, aby żyć. Uczyniłam z tego swoją filozofię i dobrze mi z tym.

Copyright for the Polish edition © 2013 G+J Gruner + Jahr Polska Sp. z o.o. & Co. Spółka Komandytowa.

Copyright © 2013 by Maja Sablewska

Wydanie I

G+J Gruner + Jahr Polska Sp. z o.o. & Co. Spółka Komandytowa.

02-674 Warszawa, ul. Marynarska 15

Dział handlowy:

tel. (48) 22 360 38 38

fax (48) 22 360 38 49

Sprzedaż wysyłkowa:

Dział Obsługi Klienta, tel. (48) 22 360 37 77

Tekst : Maja Sablewska

Projekt okładki: Marek Lipiński

Projekt graficzny: Wojtek/wojti/Dziadkiewicz

Zdjęcie na I stronie okładki: Weronika Bang

Redakcja: Danuta Śmierzchalska

Korekty: Redaktornia.com
Zdjęcia: Weronika Bang, Fotolia

Druk: Białostockie Zakłady Graficzne SA

ISBN: 978-83-7778-202-6

Wszelkie prawa zastrzeżone. Reprodukowanie, kopiowanie w urządzeniach przetwarzania danych, odtwarzanie w jakiejkolwiek formie oraz wykorzystywanie w wystąpieniach publicznych tylko za wyłącznym zezwoleniem właściciela praw autorskich.