© Copyright by Hanna Wasiak, 2014

Wszelkie prawa zastrzeżone. Żaden fragment nie może być publikowany ani reprodukowany bez pisemnej zgody wydawcy.

Projekt okładki: Izabela Surdykowska-Jurek, Magdalena Muszyńska

Korekta: Klaudia Dróżdż, Karol Rutski

Skład: Wojciech Ławski

Konwersja do EPUB/MOBI - InkPad

Książka wydana

w Systemie Wydawniczym Fortunet™

www.fortunet.eu

ISBN: 978-83-63506-55-1

Wydawnictwo Poligraf

ul. Młyńska 38

55-093 Brzezia Łąka

tel./fax (71) 344-56-35

www.WydawnictwoPoligraf.pl

WSTĘP

Gdzieś… kiedyś… dawno temu… zamierzałam napisać kilka książek.

Ich treścią miały być notowane przez wiele lat moje sny.

W ubiegłym roku zafascynowałam się coachingiem, czyli towarzyszeniem ludziom w drodze do odkrywania ich wewnętrznego potencjału, wspieraniem ich w budowaniu świadomości i harmonijnej wersji samego siebie oraz w osiąganiu celów w zgodzie ze sobą.

I tak oto odkrywając swój wewnętrzny potencjał, napisałam i zebrałam teksty do tej książki. Niewiele jest tu o pogodzie, polityce i serialach, natomiast dużo o esencji życia i tajemnicy umierania. Pisząc te teksty i przeglądając je potem – czułam się, jakbym obserwowała kadry z doskonale zrealizowanego filmu o moim życiu.

Wszystko w tej książce utkałam z własnych doświadczeń, przeżyć i snów.

Uczelniane dyplomy mam schowane w szufladach. Moje umiejętności praktyczne i doświadczenie są cenniejsze od wiedzy teoretycznej, gdy jestem obecna przy drugim człowieku w sytuacjach ekstremalnych.

Lubię przystanąć na ulicy, aby pogadać o pogodzie ze szkolnym kolegą-alkoholikiem, przyjaciółkę – po kolejnej operacji na onkologii – podprowadzam do szpitalnej ubikacji, umierającej cioci pożyczonym grzebieniem poprawiam „kogucika” na głowie i jeszcze karmię ją szpitalnym kleikiem, z sąsiadką dyskutujemy o treści napisu na nagrobku i o modzie „trumiennej”…

Są takie sytuacje, gdy wiedza teoretyczna, dyplomy, doktoraty i belwederskie nominacje niczemu nie służą. Bywałam w miejscach, gdzie blakła treść prezentacji multimedialnych, bo nikt ze słuchaczy tego nie rozumiał, a żarliwe wykłady z szybko przewracanych kartek czytane były do pustej sali.

Ta książka to także rozliczenie oraz podsumowanie mojej przeszłości i… szansa na długie, spokojne życie – aż do naturalnej śmierci. Mam nadzieję, że jeszcze zdążę wydać tych kilka książek zawierających notatki z moich snów.

Zapewne tak się zdarzy, że napisany przeze mnie wiersz, fragment, urywek wywoła w Tobie, Czytelniku, sprzeciw, refleksję, własne wspomnienia czy przemyślenia. Możesz uzupełniać tę książkę, możesz pisać dalej, możesz krzyczeć, że nie mam racji, a problemy wyolbrzymiam… a ja to wszystko, o czym piszę, widziałam na własne oczy, słyszałam na własne uszy i… po prostu przeżyłam.

Dzielę się z Tobą, Czytelniku, własnym życiem, a Ty krzycz, zamilcz, złość się, uśmiechaj, notuj swoje emocje.

Pisz dalej scenariusz na swoje życie – na codzienność i na chwile uroczyste.

I pamiętaj o dokończeniu tego żółtego szalika i podróży do Ghany.

Hanna Wasiak

LITERACKA
PODRÓŻ

LITERACKA PODRÓŻ

Ta książka to zbiór mocnych słów/wierszy/opowieści

gdzie słowo staje się ciałem

I słowo jest ostre

jak miecz obosieczny

To teksty moje ulubione i trudne

– wszak piszę je dla najbardziej wymagającej osoby – jaką znam

– czyli dla siebie

Razem z przygodnym czytelnikiem/słuchaczem

schodzę do hiobowego szeolu

i przechodzę na drugą stronę błękitu

Odwiedzam szpitalne paliatywy/hospicja/domy opieki

Bez nadmiaru słów opowiadam

o życiu i umieraniu

o cierpieniu/radości/samotności/szczęściu

Zapraszam Cię, czytelniku/słuchaczu

do tej literackiej podróży

Bełżyce. Styczniowy wieczór 2014 r.

CZYTAJĄC STEPHENA LEVINE’A

Masz przed sobą rok życia

Zakończ akademickie rozważania

Ból weź w objęcia

Domknij stare sprawy

Zamykaj za sobą kolejne drzwi

Zbliż się do trudnych wspomnień jak do wielkiego ogniska

Usiądź

Przywyknij do żaru

Przytul kogoś, kto od zawsze był Ci drogi

Podejmij rozmowę rozpoczętą wtedy, gdy...

Wypowiedz słowa, które do dziś w Tobie dźwięczą

Z balkonowej loży popatrz na swoje życie jak na szekspirowski dramat

Na dworcowym peronie zostaw bagaż historii

Oddaj się życiu całkowicie

Smakuj każdy oddech

Przeżywaj chwilę/rozmowę/modlitwę/posiłek

W pełni swojego życia zostaw miejsce na śmierć

Bełżyce. Lipiec 2013 r.

POATOMOWA LITERACKA PEREŁKA

Półki w księgarniach ugięte od nowotworowych historii

Szukam w tym czegoś, co mogłabym polecić chorym,

Czegoś, co daje pociechę, radość i nadzieję,

co warto trzymać obok poduszki…

Na księgarskich półkach

bełkot/tandeta/ble-ble-ble-tramtatamta

Sklecone byle co przez chorych na raka aktorów/pisarki/piosenkarki/dziennikarzy

O ich samochodach, ogrodach, kochankach

i pospiesznym ślubie z facetem w garniturze od Armaniego

Szukam w krakowskim składzie tanich książek

I znajduję Listy do dzieci Takashi Nagai

To duchowy testament japońskiego lekarza

spisany po ataku atomowym na miasto…

Chory na białaczkę do ostatnich chwil życia pisał…

Czytam…

I postanawiam w 2014 roku odwiedzić jego chatkę zbudowaną na zgliszczach Nagasaki

Kraków. Grudzień 2013 r.

ONKOLOGICZNA
DIAGNOZA

PO DIAGNOZIE

Zanim:

poddasz się wszystkim procedurom medycznym

po chemii wypadną ci włosy

zaczniesz wymiotować

spuchniesz/schudniesz

po rozmowach z etatowymi psychologami osłabi się twoja psychika

Zanim…

…

Weź z domowej półki zakurzone Pismo Święte

I umieść tam – na pierwszej stronie – historię rodziny

Zanotuj datę swojego ślubu i godziny urodzin dzieci

Wpisz daty i miejsca śmierci bliskich ci osób

Pisz o:

powodzi/huraganie/trzęsieniu ziemi/zimie stulecia

Zostaw to swoim potomnym by czytali i modlili się…

Warszawa/Kraków, grudzień 2013 r.

BRĄZOWY SZALIK

Zarządzałaś domem i było w nim czysto

Zarządzałaś mężem – zrobił karierę

Zarządzałaś synem – skończył te wybrane przez ciebie studia

Teraz – gdy w twoim domu sprząta kobieta o imieniu Ukrainka

Mąż zamienił ciebie na inny model

Syna zawiozłaś na odwyk do Anielina i odebrałaś wyniki swoich badań z onkologii

Lekarz – bez ogródek – wyznaczył twój kres…

Ty masz teraz czas, by zarządzać sobą

Poszukaj w szafie – może ocalał przed molami ten kłębek brązowej wełny

Zrób z niego szalik na grubych drutach…

Warszawa/Kraków 2013–2014

SUMMARY – PO DIAGNOZIE

Modliłeś się o cud – aby wyniki badań były dobre

Klikając do automatu numer PESEL, odbierasz małe karteczki

Wyniki są prawdziwe/wiarygodne/jednoznaczne

Stopień IV w skali czterostopniowej

Siadasz na ławce przed szpitalem

Zapalasz papierosa/obgryzasz paznokcie/wypijasz piwo

rozmawiasz z przechodniami/zjadasz fast fooda

pragnienie gasisz różowo/niebiesko/zielonym gazowanym napojem z plastikowej butelki

Wstajesz z ławki

idziesz szukać pracy – bo z tamtego etatu znów cię zwolnili

Dzwonisz do przyjaciół – ale oni właśnie teraz nie mają czasu

Szukasz fundacji i dobrych ludzi, którzy sfinansują twoje leczenie/operację/przeszczep

Chcesz pojechać do kliniki w Warszawie/Szwajcarii/Chinach

Nagle przypominasz sobie o Bogu

Prosisz o cud/o zdrowie/o życie i pospiesznie robisz rachunek sumienia

Ty – skłócony z rodziną do siedmiu pokoleń wstecz i trzech pokoleń naprzód

Chcesz uporządkować swoje życie

W pustej świątyni spotykasz młodego kapłana

Spowiadasz się z całego życia

I teraz wszystko jest takie proste/jasne/klarowne…

Kraków. Grudzień 2013 r.

GLINA

Masz jeszcze czas

Weź w ręce kawałek gliny

By wyrzeźbić swoje życie

Używaj mocnych, ostrych narzędzi

Spiesz się

Lekarz onkolog – wyrocznia ludzkiego życia – nie dał ci dużo czasu

Z tej gliny – w twoich rękach –

może powstać arcydzieło dobrze wypalone w bólu

albo

pozostawisz po sobie kupę błota…

Bełżyce. Niedziela, 19 stycznia 2014 r.

KSIĄŻKA

Po usłyszeniu nowotworowej diagnozy

Napisz książkę własnego życia

Rozwiń się

jeśli nie chcesz zaakceptować

swojej degeneracji

Pisanie – to twój proces rozwoju

Może być dla ciebie

nadzieją na życie

Bełżyce, styczeń 2014 r.

KRZYŻ

Jeśli w chorobie odnalazłeś swój krzyż

to podnieś go teraz wysoko

w nim szukaj nadziei

Zobacz

ile wokół zieleni traw

Twój tragizm

dla innych może oznaczać piękno

Bełżyce, styczeń, 2014 r.

ONKOLOGICZNA DIAGNOZA

Dlaczego ja!!!

Panie Boże!

Który na trudne pytania odpowiadasz gdy wszystko milknie

powiedz teraz:

dlaczego ja?

Boże Wszechmogący zmiłuj się nade mną…

Dlaczego ja…

Warszawa–Kraków 2013–2014

DŁUTO

Od słów:

Rak/nowotwór/cancer

Odetnij wszystkie tradycyjne dodatki:

Tragiczny/śmiertelny/boi się noża/źle rokuje/nieszczęście/dramat/cierpienie/radioterapia/chemioterapia/nawroty/przerzuty/cios/tyrania walki/umieranie/ból…

Wypisz to flamastrem na kartkach i spal…

A teraz weź dłuto

Spróbuj modelować/ciosać/rzeźbić

Siebie

Aby dzięki tej chorobie powstało arcydzieło

Choroba dała ci szansę na nowe życie

i bycie artystą swojej przyszłości

W czasie, który ci pozostał

zrób arcydzieło ze swojego życia

i napisz sobie nekrolog

Masz czas

Masz czas póki twojego imienia

nie wyryto w kamieniu

Masz

mało/dużo

czasu…

Warszawa–Kraków 2013–2014

MOJE ZADZIWIENIE

Dziwi mnie, dlaczego chorzy, ich bliscy, lekarze, psychologowie, dziennikarze…

Przy słowach: rak/nowotwór/cancer

Od razu używają słów:

Dramat/tragedia/walka/przegrał/do końca walczył/przegrał/zmarł po długich/krótkich cierpieniach/cios/nieszczęście…

Rak jest chorobą, która odcięta od źródła – od swojego karmiciela/żywiciela

zanika samoistnie – po prostu zdycha z głodu…

W tragicznych określeniach prześcigają się

onkolodzy i zatrudnieni na szpitalnych etatach psychologowie

Warszawa–Kraków 2013–2014

PISANIE O CIERPIENIU…

Umieszczono cię wreszcie w tym onkologicznym oddziale

Masz teraz dużo czasu – masz czas aż do śmierci

I piszesz

Coś piszesz

Piszesz o bólu/cierpieniu/tragedii/umieraniu/

O tym, że chcesz mieć pieska, ale masz alergię na sierść

I piszesz ten pamiętnik

Oddasz go szpitalnemu kapelanowi z prośbą – żeby nikt nigdy tego nie czytał, bo…

W swojej poezji sklecasz rymy i rytmy

Z nadzieją na milionowe publikacje i Nagrodę Nobla

A świat ma już dość cierpienia

Nie ubogacaj nas lichymi, wyświechtanymi tekstami o króliczkach

publikowanymi w tomikach poniewierających się na wyprzedażach w supermarketach

Pisz – jeśli masz coś do powiedzenia o radości

Zastanów się – pisz coś dobrego, mądrego i mocnego…

Pisz tak, aby nie zostawić czytelnika z uczuciem wyjałowienia i pustki

Jak nie masz weny twórczej do pisania, to dokończ ten szalik na drutach…

PS

I nie strasz nas, że umierasz

Mamy już przygotowany twój nekrolog

Niedziela, 26 stycznia 2014 r.

DIAGNOZA

Ta diagnoza lekarza jest prawdziwa

Potwierdzona i zweryfikowana USG i mammografią

Teraz możesz wyjść z mielizny swojego życia

Z przybrzeżnego bagna możesz wypłynąć na głębię

Żyj – już wszystko ci wolno

Skracaj powoli swój życiowy front,

ale żyj

z tym rakiem/z tą śmiertelną chorobą/z taką tragiczną diagnozą

Żyj z tym wyrokiem śmierci

wreszcie zacznij żyć

miej odwagę na życie

żyj jak ptak, który zawsze pamięta, że ma dwa skrzydła

żyj w tym ograniczonym czasie

pomiędzy kołyską – diagnozą – trumną

zobacz, że życie jest radosne i jasne

a księżyc dziś wschodzi na niebie jako ten maluśki chudy rogalik

Lublin. Zima 2013/2014 r.

KSIĘGA ŻYCIA

Po usłyszeniu diagnozy – gdy nie masz już zbyt wiele czasu

w księgach swojego życia zapisz jeszcze kilka

stron/kartek/okładek

Zapisz marginesy starych zeszytów i kawiarniane serwetki

Obejmij życie

Stań się nowym człowiekiem

Uświadom sobie, że dziś jest nowy dzień twojego życia

I pomyśl – jak bardzo lubisz, gdy od rana pada deszcz lub sypie śnieg

Postaraj się nie umrzeć na długo przed swoją śmiercią

Lublin. Styczeń 2014 r.

WYNIKI

Onkolog ci powiedział, że wyniki badania nie są dobre…

Że ta mammografia/biopsja/cytologia… to rak…

Już wiesz

Nie ma żadnych wątpliwości

Już wiesz

Zostało pani/panu 2 tygodnie/miesiąc/no, może rok

– dodaje zakłopotany młody lekarz

Już wiesz

Powiedz to najbliższej rodzinie

Wyślij e-maile i esemesy do przyjaciół

Zawiadom zakład pracy

I… teraz zacznij żyć od wysokiego C

Z garażu wyciągnij stary motocykl

Złóż go wreszcie i jedź na katyński rajd

Siądź na traktor, by zaorać ten kawałek pola pod lasem

a potem zasiej – jak reymontowski Maciej Boryna

Z pawlacza wyjmij żółtą włóczkę i dokończ szalik

Napisz list do dzieci i przekaż im rodzinne tajemnice

Z małżonkiem zatańcz tango

Z najstarszym wnukiem zagraj w szachy

Z dziećmi/wnukami/bratankami zbieraj żołędzie i kasztany

Teściowej powiedz, co o niej sądzisz

Pomyśl o sensie swojego życia

Zdejmuj maski z twarzy i powoli skracaj życiowy front

Spisz dokładnie składniki kartoflanej zapiekanki – tej specjalności twojej kuchni

I żyj na tym wysokim C

Wreszcie żyj

Żyj aż do naturalnej śmierci

Lublin. Styczeń 2014 r.